Thị trường ngoại hối Việt Nam - Đánh giá thực trạng & hoàn thiện giải pháp

Thị trường ngoại hối Việt Nam - Đánh giá thực trạng & hoàn thiện giải pháp

THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI VIỆT NAM

[Đánh giá thực trạng & hoàn thiện giải pháp] GVHD: TS DIỆP GIA LUẬT

8 Võ Nguyễn Huỳnh Nam

9 Nguyễn Hoàng Oanh

1

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 4

CHƯƠNG 1 : CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI 6

I 6

I LỊCH SỬ H NH TH NH V PH T TRIỂN THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI. .6

I H I NI M .7

I Ngoại hối 7

I Thị trường ngoại hối 7

I Đ C ĐIỂM CỦ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI .8

I CHỨC N NG CỦ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI 8

I C C CHỦ THỂ TH M GI TR N THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI .9

I Ngân hàng trung ương 9

I.5.2 Ngân hàng thương mại .9

I Các nhà môi giới 9

I Các công ty kinh doanh, các nhà kinh doanh ngoại hối phi ngân hàng 9

I NH NG ƯU ĐIỂM CỦ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI .10

I M T SỐ NGHI P VỤ KINH O NH NGOẠI HỐI CHỦ U .10

I Nghiệp vụ giao ngay (Spot) .10

I Nghiệp vụ kì hạn (Forward) .11

I Ngiệp vụ hoán đổi (Swap) .11

I.7.4 Nghiệp vụ quyền chọn (Option) .12

I.7 Nghiệp vụ tương lai (Future) .12

.13

II T GI HỐI ĐO I .13

II hái niệm 13

II Các loại tỷ giá hối đoái 13

II.1 Vai trò của tỷ giá hối đoái 14

II Các nhân tố ảnh hưởng đến tỷ giá hối đoái 14

II CH NH S CH T GI .16

II.2.1 Các hệ thống tỷ giá hối đoái 16

II.2.1.1 Hệ thống tỷ giá cố định .16

II.2.1.2 Hệ thống tỷ giá thả nổi 16

II Sự can thiệp của chính phủ trong hệ thống tỷ giá thả nổi có quản lý .17

II.2.2.1 Can thiệp trực tiếp 17

II.2.2.2 Can thiệp gián tiếp thông qua các chính sách của chính phủ 19

II.2.2.3 Can thiệp gián tiếp thông qua các hàng rào của chính phủ 20

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI VI T N M .21

I 21

I I N Đ NG THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI TH GI I TRONG N M 2010 21

I Ự O U TH CỦ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI TH GI I TRONG N M 2011 23

II 24

II THỰC TRẠNG T GI NH QU N LI N NG N H NG TỪ Đ N N 25

II.1.1 Thời k 1994 – 2000. 25

II T 1994 - 1996 25

II.1.1.2 1997-2000 25

II.1.1.3 T g i h t 26

II Từ đến nay 26

II Th i 2001-2007 26

II T 8 y 27

II THỊ TRƯỜNG NGOẠI T HÔNG CH NH THỨC 33

II.2 Phản ánh cung cầu 34

II.2 Triệt phá đầu cơ lũng đoạn thị trường 35

II CÔNG CỤ PHÒNG NGỪ RỦI RO T GI 36

II THỰC TRẠNG Ự TR NGOẠI HỐI VI T N M 37

CHƯƠNG 3: M T SỐ KI N NGHỊ V GIẢI PH P HO N THI N THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI VI T N M 46

48

I CƠ H I 48

I TH CH THỨC 49

II GI 49

II MỤC TI U V ĐỊNH HƯ NG CỦ CH NH PHỦ VỀ T GI 50

II GIẢI PH P VỀ PH NG N H NG NH NƯ C .50

II Chính sách tỷ giá 50

3

II.2 Chính sách quản lý ngoại hối 51

II.3 GIẢI PH P VỀ PH CH NH PHỦ .51

II n định kinh tế v mô 52

II Phát triển hệ thống hạ tầng công nghệ thông tin 52

II Nâng cao dần tính chuyển đổi của đồng Việt Nam 53

54

IV 54

T LUẬN 55

hụ ục tham khảo 56

LỜI MỞ ĐẦU

LÝ O H NH TH NH ĐỀ T I:

Thị trư g goại hối là t tro g hữ g hâ tố vô ù g qu trọ g tro g i h t thị trư g, Khi thị trư g goại hối ượ iể so t tốt sẽ giúp hú g t iể so t và i u phối

ọi hoạt g ph t triể i h t t quố gi , ũ g hư â g o hả g ạ h tr h tro g lĩ h

vự xuất hập hẩu, iể so t tốt â thươ g ại, xây dự g t ấu tỷ lệ dự trữ goại tệ phù hợp, i u ti t ơ ấu vố tro g sả xuất, tạo i ti v bả tệ tro g tươ g l i; Kiể so t thị trư g goại hối tốt ó v i trò qu trọ g tro g hoạt g ph t triể i h t ất ướ

Việt N ũ g hư quố gi g ph t triể , hiệ g gặp phải tì h th ti tho i lưỡ g , tro g việ lự họ ụ tiêu ơ bả tro g i u hà h hí h s h i h t vĩ ô, ụ thể là thị trư g goại hối Vấ hú g t ầ qu tâ ó là việ lự họ t hí h s h h y

hi u hí h s h ù g lú ho thị trư g goại hối ể i u hà h i h t vĩ ô phù hợp với gi i

oạ ph t triể i h t

Đây hí h là ụ tiêu bài vi t, hó K gày 3 họ là tài ghiê ứu ho ô

Tài Chí h Ti Tệ “Thực trạng thị trường ngoại hối Việt Nam và các giải pháp hoàn thiện thị trường ngoại hối” dự trê ơ sở iể hứ g thự ghiệ

MỤC TI U CỦ ĐỀ T I:

- Phâ tí h h gi thực trạng hoạt ng thị trư ng ngoại hối ở Việt Nam

- Nghiê ứu kinh nghiệm thị trư ng ngoại hối của m t số ướ và rút r bài học cho Việt Nam

- Đ xuất qu iể và giải ph p ho thị trư ng ngoại hối Việt N tro g qu trì h h i nhập

dị h u b , tr o ổi, kinh doanh c loại ngoại tệ

- Phạm vi giới hạn củ tài thị trư ng ngoại hối Việt N gi i oạn 1995 – 2010

5

PHƯƠNG PH P THU THẬP LI U:

Sử dụ g guồ dữ liệu sơ ấp & thứ ấp

ữ liệu sơ cấp: Thô g ti thu ượ t việ phỏ g vấ trự ti p ối tượ g là việ lâu

tro g gà h tài hí h – gâ hà g

ữ liệu thứ cấp: Thô g ti t tài liệu th hảo ( i ter et, s h, bài giả g )

CHƯƠNG I

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI

I T NG QU N V TH TRƯ NG NGO I H I:

I L CH S H NH TH NH V PH T TRI N TH TR NG NGO I H I

- Mỗi quố gi u ó t ồ g ti riê g, ỗi ồ g ti u ó sứ u và hả g th h

to riê g tùy thu vào tì h hì h i h t , hí h trị, xã h i Chư ó ồ g ti ủ quố gi ào

h y ồ g ti hu g ào ượ sử dụ g thố g hất ho tất ả quố gi tro g qu hệ ti tệ

- Ngày y qu trì h tr o ổi hà g hó hô g hỉ d g lại ở phạ vi t quố gi à trê phạ vi toà th giới, tất y u phải ó sự hoạt g u b giữ ồ g ti với h u Trướ

h t là ể phụ vụ ho việ th h to ụ í h hư thươ g ại, du lị h, ầu tư, tí dụ g

g tí h quố t , dầ hì h thà h ê thị trư g i h do h tr o ổi goại tệ ó là thị trư g goại hối

- Sự r i và ph t triể ủ thị trư g goại hối gắ li với hu ầu gi o dị h và tr o ổi goại tệ giữ quố gi hằ phụ vụ ho hoạt g i h t và xã h i, ặ biệt là phụ vụ

ho sự ph t triể ủ goại thươ g Thị trư g goại hối ượ hì h thà h vào 97 với việ bãi bỏ thỏ thuậ Bretto Woods ( ượ ư r vào 944 hằ vào sự ổ ị h ti tệ th giới thô g qu việ g ả ồ g ti ượ tự do trôi ổi giữ quố gi , và hạ h việ ầu

ơ tro g thị trư g ti tệ th giới) và huyể s g tỷ gi ố ị h ho tỷ gi ổi Tới

973, ti tệ ủ ướ ô g ghiệp lớ ượ lưu hà h tự do hơ bởi hú g phầ lớ ượ

iể so t bằ g guồ lự u g và ầu Gi trị bị i u ti t hà g gày với sự th y ổi thư g xuyê v số lượ g, tố , và gi thà h, tất ả t g h h tro g suốt hữ g 97 , dẫ

sự xuất hiệ hữ g ô g ụ tài hí h, sự i u ti t thị trư g, và sự tự do buô b ới

- Khối lượ g gi o dị h ủ thị trư g ti tệ toà ầu hô g g g ph t triể Đi u ày ượ

t hợp với sự ph t triể ủ thươ g ại quố t và bãi bỏ hạ h ti tệ ở hi u ướ Vào

hữ g 98 sự vậ huyể ti vố qu biê giới ượ t g h h ù g với sự xuất hiệ

y tí h và ỷ thuật ã ở r g thị trư g liê tụ xuyê qu hữ g vù g Châu , Châu Âu và Châu Mỹ Sự lưu huyể goại tệ t g ạ h hà g gày t $7 tỷ tro g hữ g 98 tới hơ

$ 5 gà tỷ h i thập iê s u ó Khoả g 8 % tất ả gi o dị h ầu ơ, hằ ụ í h thu lợi huậ t sự h biệt tỷ gi hối o i Việ ày ã thu hút hi u gư i th gi với ả h i tổ chứ tài hí h và ầu tư hâ à g thú ẩy thị trư g goại hối ph t triể

- Ở Việt N t 989, ô g u Đổi Mới ượ ẩy ạ h hơ với hủ trươ g ủ Đả g

và Nhà ướ là ph t triể t i h t thị trư g ó sự quả lý ủ Nhà ướ ; ô g u Đổi Mới ũ g ượ ti hà h ồ g th i với việ ph t triể i h t ối goại, ở ử , hợp t và h i hập, phù hợp với xu hướ g quố t ho i h t th giới gày à g ạ h ẽ Nhằ bôi trơ

và thú ẩy i h t ối goại ph t triể , ặ biệt là hoạt g Xuất hập hẩu, t ó ã dẫ việ hì h thà h và ư vào hoạt g thị trư g goại hối ở Việt N là ầ thi t

7

I KH I NI M:

I.2.1 Ngoại hối:

- Ngoại hối là t h i iệ dù g ể hỉ phươ g tiệ ó gi trị dù g ể th h to giữ quố gi Tùy theo qu iệ ủ luật quả lý goại hối ủ ỗi ướ à h i iệ goại hối ó thể là hô g giố g h u

- Tại Việt N theo ph p lệ h Số: 8/ 5/PL-UBTVQH gày 3/ / 5 ủ Ủy b Thư g vụ Quố h i quy ị h v hoạt g goại hối, theo ph p lệ h ày thà h phầ ơ bả

ủ goại hối b o gồ :

 Đồ g ti ủ quố gi h hoặ ồ g ti hu g hâu Âu và ồ g ti hu g h

ượ sử dụ g tro g th h to quố t và hu vự (s u ây gọi là goại tệ);

 Phươ g tiệ th h to bằ g goại tệ, gồ sé , thẻ th h to , hối phi u òi ợ, hối phi u hậ ợ và phươ g tiệ th h to h ;

 C loại giấy t ó gi bằ g goại tệ, gồ tr i phi u Chí h phủ, tr i phi u ô g ty, phi u, ổ phi u và loại giấy t ó gi h ;

 Và g thu dự trữ goại hối hà ướ , trê tài hoả ở ướ goài ủ gư i ư trú;

và g dưới dạ g hối, thỏi, hạt, i g tro g trư g hợp g vào và g r hỏi lã h thổ Việt N ;

 Đồ g ti ủ ướ C g hoà xã h i hủ ghĩ Việt N tro g trư g hợp huyể vào

và huyể r hỏi lã h thổ Việt N hoặ ượ sử dụ g tro g th h to quố t

Tuy hiê tro g giới hạ phạ vi ghiê ủ tài ày, goại hối ượ ghiê ứu theo ghĩ hẹp hỉ b o gồ goại tệ

I.2.2 Thị trường ngoại hối:

Thị trư g goại hối là t b phậ ấu thà h ủ hệ thố g thị trư g tài hí h Thị trư g tài hí h b o gồ thị trư g vố và thị trư g ti tệ, tro g ó thị trư g goại hối là

t b phậ ủ thị trư g ti tệ Như vậy thị trư g goại hối là thị trư g thự hiệ gi o

dị h u b , tr o ổi và i h do h loại goại tệ, ây ũ g là ơi hì h thà h tỷ gi hối o i

dự trê qu hệ u g ầu goại tệ

I Đ C ĐIỂM CỦ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI

hị trường ngoại hối là thị trường mua bán hàng hóa đặc biệt, do đó nó có những đặc điểm riêng biệt so với các loại thị trường khác:

- Thị trư g goại hối hô g tập tru g tại vị trí ị lý hữu hì h hất ị h, à là bất ứ âu diễ r hoạt g u b ồ g ti h h u Do ó, ó ò ượ gọi là thị trư g

hô g gi

- Là thị trư g toà ầu, hoạt g liê tụ suốt gày ê với th i lượ g gi o dị h 4/ 4

gi Đặ i ày trướ h t xuất ph t t sử hê h lệ h úi gi giữ hu vự ị lý

h h u K , thự hiệ gi o dị h liê tụ và tứ th i thô g qu phươ g tiệ hiệ ại hư iệ thoại, i ter et,telex,… và hi phí gi o dị h thấp, hoạt g hiệu quả với hối lượ g gi o dị h ự lớ

- Tru g tâ ủ thị trư g goại hối là thị trư g liê gâ hà g (I terb ) với thà h viê hủ y u là gâ hà g thươ g ại, hà ôi giới goại hối và gâ hà g tru g ươ g Do h số gi o dị h trê thị trư g I terb hi tới 85% tổ g do h số

gi o dị h goại hối toà ầu

- Đây là thị trư g gi o dị h tài hí h lớ hất, ó do h số lớ hất th giới Khô g i ó thể là lũ g ọ thị trư g bởi vì thị trư g goại hối qu r g lớ và ó hi u gư i

th gi hứ hô g phải là t thự thể lập, thậ hí gâ hà g tru g tâ ũ g

hô g thể i u hiể ượ tỷ gi thị trư g tro g t th i gi ượ ới r g

- Đồ g ti ượ sử dụ g hi u hất tro g gi o dị h goại hối là ồ g USD

- Thị trư g goại hối rất hạy ả với với sự iệ hí h trị, i h t , xã h i,… hất là với hí h s h ti tệ ủ ướ ph t triể

- Cu g ấp ô g ụ ho hà i h t ghiê ứu ể phò g g rủi ro hối o i tro g

tr o ổi goại tệ Đồ g th i giúp hà ầu ơ ghiê ứu thu ượ lợi huậ u họ

dự o ượ tỷ gi hối o i

- Có ý ghĩ ặ biệt qu trọ g ối với hoạt g i h t ối goại, b o gồ : thươ g ại,

ầu tư, tí dụ g,… thi trư g goại hối ph t triể sẽ bôi trơ ho hoạt g h , ặ biệt là th h to quố t , thú ẩy goại thươ g, gắ t i h t ủ t quố gi với

i h t th giới

9

I C C CHỦ THỂ TH M GI HOẠT Đ NG TR N THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI

I.5.1 Ngân hàng trung ương: ó g v i trò là hủ thể ặ biệt hoạt g trê thị trư g goại

hối, v ó g v i trò là gư i tổ hứ , quả lý, i u hà h v trự ti p th gi gi o dị h hằ thự thi hí h s h ti tệ, hí h s h gi ả

I.5.2 Ngân hàng thương mại: là hủ thể hủ y u hoạt g trê thị trư g goại hối và

thị trư g liê gâ hà g

- C gâ hà g thươ g ại th gi vào thị trư ng ngoại hối với tư h tru g gi ược ủy quy n mọi giao dịch hối o i thô g thư g và liê tụ ối với bả thâ họ

lẫ h h hà g

- C gâ hà g thươ g ại giữ v i trò tru g tâ ủ hoạt ng kinh doanh ngoại tệ C gâ hà g ày ảm bảo hầu h t hoạt ng chuyể hó trê thị trư ng ngoại hối và ti n gửi với tư h là gư i b hoặ gư i u V i trò hủ

ạo ày xuất ph t t ví trị tru g tâ ủ gâ hà g thươ g ại trong việc thực hiệ hoạt g th h to quốc t Qu ó, gâ hà g là gư i cuối ù g hì h thà h n tảng doanh thu của thị trư ng hối o i

I.5.3 Các nhà môi giới: là tru g gi giữ gâ hà g, th gi hô g ó tí h hất bắt

bu , hư g sẽ góp phầ tí h ự vào hoạt g ủ thị trư g bằ g h ho u g và ầu ti p

ậ h u

I.5.4 Các công ty kinh doanh, các nhà kinh doanh ngoại hối phi ngân hàng:

- C ô g ty xuất nhập khẩu: Cần ngoại tệ cho hoạt g thươ g ại và ảm bảo ngoại hối của doanh nghiệp ì h

- C hà ầu tư quốc t

- C ô g ty quố gi : C ô g ty ày th gi vào thị trư ng ngoại hối với

mụ tiêu m lợi nhuậ ũ g hư phục vụ cho hoạt ng mậu dịch quốc t của họ, hoặ ể hoạt g ầu tư trực ti p r ướ goài Thô g thư g ô g ty quố gi th gi u b trê thị trư ng hối o i với số lượng lớ ê ó thể gây

ả h hưở g n tỷ gi hối o i

- C hà i h doanh ngoại tệ và hâ ần ngoại tệ tro g hi i du lịch, hoặc chuyển ti r ướ goài hoặ ơ thuầ là ể ầu tư vào t loại ngoại tệ ó lãi suất o hơ …

I NH NG ƯU ĐIỂM CỦ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI

- Thị trư ng ngoại hối là t thị trư ng rất dạ g Có hà g gà gâ hà g tru g

tâ và thươ g ghiệp, tổ chứ quố gi , hà buô và hí h phủ tham

dự vào thị trư g ày hà g gày Chí h h ó hững tầng lớp tham dự rất dạng

ày g thê với y u tố thị trư ng r ng lớn à o ó t hâ tố ào ó thể i u khi ượ hướ g i ủa thị trư ng ngoại hối

- Với thị trư ng ngoại hối, hú g t ó thể sinh l i kể cả khi thị trư g i lê hoặ i xuố g Đi u quan trọ g hô g phải là thị trư g i lê h y xuố g, à i u quan trọng nhất trong thị trư ng ngoại hối hí h là hú g t ó i ù g với xu hướng của thị trư g h y hô h

- Là thị trư g ó tí h th h hoản cao, thị trư g ày luô ó gư i u và gư i

b và bạ hô g b o gi phải lo v “ ầu r “ ho lệnh củ ì h, bạ luô giao dịch với m t cặp ti n tệ Nghĩ là u ti n tệ ày và b r ti n tệ i ê hô g ó

gì phải dự vào hướ g i ủa thị trư ng h t Tất cả u ó sự â bằng củ u và

b so g so g Chỉ cần bạ “ Đi ù g xu th “ là bạ ó thể ó l i Và dù u vào

h y b r , hả g bạn l i ti là hoà toà g g h u

I M T SỐ NGHI P VỤ INH O NH NGOẠI HỐI CHỦ U:

Thị trư g goại hối là t thị trư g rất sôi g với hi u loại hì h gi o dị h:

I.7.1 Nghiệp vụ giao ngay (Spot):

a Khái niệm:

- Giao dị h goại hối gi o g y là t gi o dị h à tro g ó h i bê tr o ổi h i ồ g ti

h h u theo tỷ gi gi o g y tại th i iể gi o dị h và t thú th h to tro g vò g h i

gày là việ ti p theo

- Tỉ gi gi o g y tỉ gi do Ngâ hà g iê y t tại th i iể gi o dị h hoặ do thỏ thuậ giữ Ngâ hà g và h h hà g hoặ ối t hư g phải ả bảo phù hợp với thị trư g tại th i

iể gi o dị h và quy ị h v tỉ gi gi o g y ủ Ngâ hà g Nhà ướ Việt N tại th i iể

gi o dị h

b Đặc điểm:

- Nghiệp vụ gi o g y ượ gâ hà g sử dụ g hằ âp ứ g hu ầu u hoặ b goại

tệ g y ho h h hà g

- Khô g p ứ g ượ hu ầu u hoặ b goại tệ ủ hữ g h h hà g ào ầ u

và b goại tệ hư g việ huyể gi o goại tệ hư thự hiệ tại th i iể hiệ tại à sẽ ượ thự hiệ tro g tươ g lai

- Gi o dị h hạ là gi o dị h bắt bu phải thự hiệ ê hi gày o hạ dù bất lợi

h i bê vẫ phải thự hiệ hợp ồ g M t iể hạ h ữ là hợp ồ g hạ hỉ ượ p

ứ g hu ầu hi ào h h hà g hỉ ầ u hoặ b goại tệ tro g tươ g l i ò ở hiệ tại

hô g ó hu ầu u hoặ b goại tệ

I.7.3 Ngiệp vụ hoán đổi (Swap):

- Với h h hà g lợi í h thể hiệ ở hỗ h h hà g thỏ ã ượ hu ầu goại tệ hoặ

i tệ tại th i iể hiệ tại tứ là vào gày hiệu lự , ồ g th i ũ g thỏ ã hu ầu u b goại tệ vào gày o hạ Đi u ày giố g hư hợp ồ g hạ và do ó tr h ượ rủi ro do

bi g goại hối

- Đối với gâ hà g lợi í h thể hiệ ở hỗ t ặt gâ hà g p ứ g ượ hu ầu ủ

h h hà g góp phầ â g o uy tí và gi trị thươ g hiệu ủ ì h Mặt h gâ hà g ó thể i ượ lợi huậ t hê h lệ h gi u và b goại tệ

- Nó là hợp ồ g bắt bu yêu ầu ủ bê phải thự hiệ hi o hạ bất hấp tỷ gi trê thị trư g gi o g y lú ó ó thể hư th ào Đi u ày ó ặt lợi là tr h ượ rủi ro tỷ

gi ho h h hà g hư g ồ g th i h ất i ơ h i i h do h u hư tỷ gi bi g tr i với dự o ủ h h hà g

- Là ô g ụ phò g g rủi ro tỷ gi thí h hợp với hu ầu phò g g rủi ro ủ h h

hà g hơ là hu ầu i h do h h y ầu ơ i l i t sự hê h lệ h t sự bi g ủ tỷ gi \

I.7.4 Nghiệp vụ quyền chọn (Option):

- Gi o dị h quy họ goại tệ b o gồ quy họ b và quy họ u :

+ Quy họ u : Cho phép gư i u quy họ ó quy , hư g hô g bị bắt bu ,

u t ồ g ti với t số lượ g và tỷ gi x ị h tro g t hoả g th i gi x ị h + Quy họ b : Cho phép gư i u quy họ ó quy , hư g hô g bắt bu , b

t lượ g goại tệ x ị h với t tỷ gi x i h tro g hoả g th i gi x ị h

- Loại gi o dị h ày tối ưu hó việ phò g g rủi ro tỷ gi , phù hợp với do h ghiệp ó hoạ h thu hi goại tệ ổ ị h, ó i h ghiệ theo dõi bi g tỷ gi goại tệ hà g gày

I.7.5 Nghiệp vụ tương lai (Future):

a Khái niệm:

- Là ghiệp vụ ti hà h t thỏ thuậ u b t số lượ g goại tệ ã bi t theo tỷ gi

ố ị h tại th i iể hợp ồ g ó hiệu lự , việ huyể gi o goại tệ ượ thự hiệ vào t gày tro g tươ g l i

b Đặc điểm:

- V guyê tắ sử dụ g thì gi o dị h hợp ồ g tươ g l i hoà toà tươ g tự hư gi o dị h

hạ Tuy hiê gi o dị h hợp ồ g tươ g l i là gi o dị h ượ huẩ ho và ượ gi o dị h trê thị trư g ó tổ hứ ó là Sở gi o dị h và hỉ thự hiệ ối với t vài loại goại tệ à thôi, vì vậy ây là ặ iể là ho hợp ồ g tươ g l i ó tí h th h hoả rất o

- Trướ hi gi o dị h hợp ồ g tươ g l i, gư i th gi phải ý quỹ t hoả ti hất

ị h vào tài hoả

13

:

II T GI HỐI ĐO I

II.1.1 hái niệm:

- Tỷ gi hối o i (thư g ượ gọi tắt là tỷ gi ) là tỷ lệ tr o ổi giữ h i ồ g ti ủ h i

ướ Cũ g ó thể gọi tỷ gi hối o i là gi ủ t ồ g ti ày tí h bằ g t ồ g ti h

- Thô g thư g tỷ gi hối o i ượ biểu diễ thô g qu tỷ lệ b o hiêu ơ vị ồ g ti

ướ ày ( hi u hơ t ơ vị) bằ g t ơ vị ồ g ti ủ ướ i

- C h biểu diễ tỷ gi hối o i:

+ C h : Đối với ướ ó ồ g ti gi trị o hư: h, Mỹ, Châu Âu,…

Số lượ g goại tệ thu ượ

Tỷ giá hối đoái = -

(e) ơ vị i tệ + C h : Phầ lớ quố gi , tro g ó ó Việt N

Số lượ g i tệ thu ượ

Tỷ giá hối đoái = -

(e) ơ vị goại tệ

II.1.2 Các loại tỷ giá hối đoái:

a Tỷ giá hối đoái danh ngh a và Tỷ giá hối đoái thực tế:

- Tỷ gi hối o i d h ghĩ là tỷ gi hối o i hô g xét tươ g qu gi ả h y tươ g

qu lạ ph t giữ h i ướ

- Tỷ gi hối o i thự là tỷ gi hối o i ó xét tươ g qu gi ả giữ h i ướ hoặ tươ g qu tỷ lệ lạ ph t giữ h i ướ

- Qu hệ giữ h i loại tỷ gi ày ượ thể hiệ qu h tí h s u:

Tỷ gi hối o i thự t = Tỷ gi hối o i d h ghĩ x Gi ướ goài / Gi i ị = Tỷ gi hối

o i d h ghĩ x Tỷ lệ lạ ph t ướ goài / Tỷ lệ lạ ph t tro g ướ

b Tỷ giá hối đoái song phương và Tỷ giá hối đoái hiệu lực:

- Tỷ gi hối o i giữ h i ồ g ti ượ gọi là tỷ gi hối o i so g phươ g

- Tỷ gi hối o i hiệu lự là tỷ lệ tr o ổi giữ t ồ g ti X với hi u ồ g ti h

ù g lú (thô g thư g là ồ g ti ủ bạ hà g thươ g ại lớ ) Tỷ gi ày ượ tí h dự

trê gi trị bì h quâ gi quy ủ tỷ gi so g phươ g giữ ồ g ti X với t g ồ g ti

i Tỷ gi hối o i hiệu lự ũ g ó loại d h ghĩ và loại thự t

II.1.3 Vai trò của tỷ giá hối đoái:

- Thị trư g goại hối và tỷ gi hối o i ó g v i trò hí h tro g thươ g ại quố t vì ó

ho phép gư i u và gư i b so s h gi ả ủ hà g hó sả xuất ở ướ h h u và

u bả sả phẩ dị h vụ ở ướ h h u

- Tỷ gi hối o i ó g v i trò hí h tro g thươ g ại quố t , ó ho phép hú g t so

s h gi ả ủ hà g hó và dị h vụ sả xuất trê ướ h h u Gi hà g xuất hẩu

ủ t ướ sẽ ượ tí h theo gi ủ ướ hập hẩu u bi t tỷ gi hối o i giữ ồ g ti

ủ h i ướ “Khi ồ g ti ủ t ướ ất gi , gư i ướ goài hậ r rằ g, gi hà g xuất hẩu ủ ướ ày rẻ i, và gư i dâ tro g ướ hậ thấy hà g hập t ướ goài ắt

lê Sự lê gi ó hiệu quả gượ lại: gư i ướ goài sẽ phải trả hi u hơ ho sả phẩ ủ

ướ ày, và gư i dâ tro g ướ phải trả ít hơ ho hà g hó ủ ướ goài” Chí h vì i u

ày à tỷ gi hối o i ượ sử dụ g ể i u ti t hí h s h huy hí h xuất hẩu h y hập hẩu hà g hó ủ t ướ

- Tỷ gi hối o i là gi ủ ồ g ti ướ ày ượ biểu hiệ qu ồ g ti ủ ướ

h

- Đồ g ti ổ ị h và tỷ gi hối o i ó v i trò qu trọ g tro g hí h s h ti tệ, ó là

ụ tiêu ủ hí h s h ti tệ à ọi quố gi u hướ g tới Đồ g ti ổ ị h và tỷ gi hối

o i hợp lý sẽ tạo i u iệ ho việ duy trì, ở r g và ph t triể ối qu hệ i h t tro g

ướ và quố tê, giúp ho i h t tro g ướ ó i u iệ h i hập hu vự và th giới gày

à g ạ h ẽ hơ

- Tỷ gi hối o i hịu t g ủ hi u hâ tố, tro g ó h i hâ tố qu trọ g hất là

sứ u ủ ồ g ti và tươ g qu u g ầu goại tệ Khi lạ ph t t g, sứ u ồ g i tệ giả so với goại tệ, là ho tỷ gi hối o i ủ ồ g goại tệ so với i tệ t g (h y tỷ gi

ồ g i tệ so với goại tệ giả ) và gượ lại N u ồ g i tệ giả , tỷ gi hối o i o ó t

II.1.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến tỷ giá hối đoái:

- Tỷ gi hối o i, tứ tỷ lệ tr o ổi giữ h i ồ g ti o h y thấp ựơ quy t ị h bởi

lự lượ g thị trư g, u g và ầu Cu g goại tệ là lượ g goại tệ à thị trư g uố b r ể thu v i tệ Cầu goại tệ là lượ g goại tệ à thị trư g uố u vào bằ g ồ g i tệ

15

Gi ả goại tệ, tỷ gi hối o i ũ g ượ x ị h theo quy luật u g ầu hư ối với hà g

ho thô g thư g Khi u g goại tệ lớ hơ ầu goại tệ sẽ là ho gi goại tệ giả , tứ tỷ

gi hối o i t g Ngượ lại, hi ầu goại tệ lớ hơ u g goại tệ gi goại tệ sẽ t g, tứ tỷ

gi giả , ở vị trí u g goại tệ bằ g ầu goại tệ x ị h trạ g th i â bằ g, hô g ó p lự

là ho tỷ gi th y ổi T ó thể hì h du g ơ h hì h thà h tỷ gi ượ biểu thị t hi ó sự

h h u v u g và ầu goại tệ Khi u g goại tệ lớ hơ ầu goại tệ, lượ g goại tệ à thị trư g ầ b r hi u hơ lượ g goại tệ ầ u vào, hi ó ó t số gư i hô g b

ượ sẽ sẵ sà g b với ứ gi thấp hơ và là ho gi goại tệ trê thị trư g giả Tươ g

tự, hi ầu lớ hơ u g, t số gư i hô g u ượ goại tệ sẵ sà g trả gi o hơ và gây

sứ ép là gi goại tệ trê thị trư g t g Khi u g goại tệ bằ g ầu goại tệ, lượ g goại tệ

à thị trư g ầ u ú g bằ g lượ g goại tệ ầ b là ho gi goại tệ hô g ổi, thị trư g â bằ g

- Chú g t ó thể thấy, tỷ gi hối o i trê thị trư g luô th y ổi Có rất hi u hâ tố

t g gây r sự bi g ủ tỷ gi hối o i với hữ g ứ và ơ h h h u hư:

a án cân thương mại: C â thươ g ại ủ t ướ là hê h lệ h giữ i gạ h xuất

hẩu và i gạ h hập hẩu M t i h t hi xuất hẩu hà g ho và dị h vụ sẽ thu ượ goại tệ Để ti p tụ ô g việ i h do h, hà xuất hẩu phải b goại tệ lấy i tệ, u

hà g ho dị h vụ tro g ướ xuất hẩu r ướ goài Trê thị trư g u g goại tệ sẽ t g, là

tỷ gi hối o i giả Ngượ lại, hi hập hẩu hà g ho dị h vụ, hà hập hẩu ầ goại tệ

ể th h to ho ối t và i u goại tệ trê thị trư g Hà h g ày là ầu goại tệ

t g, tỷ gi hối o i t g T g ủ h i hiệ tượ g trê là gượ hi u tro g việ hì h thà h

tỷ gi hối o i Tỷ gi hối o i uối ù g sẽ t g h y giả phụ thu vào ứ t g ạ h

y u ủ hâ tố, ó hí h là â thươ g ại N u t ướ ó thặ g dư thươ g ại,

u g goại tệ lớ hơ ầu goại tệ, tỷ gi hối o i sẽ giả , ồ g i tệ lê gi Khi thâ hụt thươ g ại, tỷ gi hối o i sẽ t g, ồ g i tệ giả gi

b ầu tư ra nước ngoài: Cư dâ tro g ướ dù g ti u tài sả ở ướ goài, ó thể là ầu

tư trự ti p (xây dự g hà y, thà h lập do g ghiệp ) h y ầu tư gi ti p ( u ổ phi u, tr i phi u ) Nhữ g hà ầu tư ày uố thự hiệ hoạt g i h do h trê ầ phải

ó goại tệ Họ u goại tệ trê thị trư g, luồ g vố goại tệ hảy r ướ goài, tỷ gi hối

o i sẽ t g Ngượ lại t ướ hậ ầu tư t ướ goài, luồ g vố goại tệ hảy vào tro g

ướ , là ho u g goại tệ t g, tỷ gi hối o i giả Đầu tư r ướ goài rò g là hiệu số giữ luồ g vố hảy r và luồ g vố hảy vào t ướ Khi ầu tư r ướ goài rò g dươ g, luồ g

vố hảy vào tro g ướ hỏ hơ dò g vố hảy r ướ goài, tỷ gi hối o i t g Tỷ gi hối

o i sẽ giả tro g trư g hợp gượ lại, ầu tư r ướ goài rò g â Theo quy luật tối ưu

ho , luồ g vố sẽ hảy ơi ào ó lợi hất, tứ là hiệu suất si h l i o hất M t i h t

sẽ thu hút ượ luồ g vố ầu tư hi u hơ hi ó ó ôi trư g ầu tư thuậ lợi,

hí h trị ổ ị h, ầu vào sẵ ó với gi rẻ, guồ l o g dồi dào ó t y gh , thị trư g tiêu thụ r g lớ , lãi suất o và sự thô g tho g tro g hí h s h thu hút ầu tư ướ goài ủ Chí h phủ

c ạm phát ảnh hư ng đến tỷ giá hối đoái: Khi t ướ ó lạ ph t, sứ u ồ g i tệ

giả , với tỷ gi hối o i hô g ổi, hà g ho dị h vụ tro g ướ ắt hơ trê thị trư g ứơ goài tro g hi hà g ho dị h vụ ướ goài rẻ hơ trê thị trư g tro g ứơ Theo quy luật

u g ầu, ư dâ tro g ướ sẽ huyể s g dù g hà g goại hi u hơ vì gi rẻ hơ , hập hẩu

t g, ầu goại tệ t g, tỷ gi hối o i t g Tươ g tự vì t g gi , ư dâ ướ goài sẽ dù g ít

hà g hập hẩu hơ Hoạt g xuất hẩu giả sút, u g goại tệ trê thị trư g giả , tỷ gi hối o i t g Như vậy lạ ph t ả h hưở g ả u g và ầu goại tệ theo hướ g t g gi goại tệ, t g g g p là ho tỷ gi hối o i t g h h hơ Trê thị trưò g ti tệ, lạ

ph t là ồ g ti ất gi , gư i dâ sẽ huyể s g ắ giữ tài sả ướ goài hi u hơ ,

ầu goại tệ gi t g ẩy tỷ gi hối o i t g Tro g trư g hợp quố gi u ó lạ ph t thì

hữ g t g trê sẽ phụ thu vào tỷ lệ lạ ph t tươ g ối giữ quố gi Quố gi ào

ó tỷ lệ lạ ph t o hơ , ồ g i tệ quố gi ó sẽ ất gi t h tươ g ối và tỷ gi hối

o i t g

d c chênh lệch v l i su t giữa các nước: Nướ ào ó lãi suất ti gửi gắ hạ o hơ

lãi suất ti gửi ướ h thì vố gắ hạ sẽ hảy vào hằ thu phấ hê h lệ h do ti lãi tạo r , do ó sẽ là ho u g goại tệ t g lê , tỷ gi hối o i sẽ giả xuố g

e âm l số đ ng, ch nh sách c a h nh h , u t n c a đ ng ti n: Ngư i dâ , hà ầu

ơ, gâ hà g và tổ hứ i h do h goại tệ là t hâ trự ti p gi o dị h trê thị trư g goại hối Hoạt g u b ủ họ tạo ê u g ầu goại tệ trê thị trư g C hoạt

g ó lại bị hi phối bởi y u tố tâ lý, ti ồ ũ g hư vọ g vào tươ g l i Đi u

ày giải thí h tại s o, gi goại tệ hiệ tại lại phả h vọ g ủ dâ hú g tro g tươ g

l i N u ọi gưòi vọ g rằ g tỷ gi hối o i sẽ t g tro g tươ g l i, ọi gư i ổ xô i u goại tệ thì tỷ gi sẽ t g g y tro g hiệ tại; Mặt h , gi goại tệ rất hậy ả với thô g ti

ũ g hư hí h s h ủ hí h phủ N u ó ti ồ rằ g Chí h phủ sẽ hỗ trợ xuất hẩu, hạ

h hập hẩu ể giả thâ hụt thươ g ại, ọi gư i sẽ ồ g loạt b goại tệ và tỷ gi hối

o i sẽ giả h h hó g

- Tro g thự t , tỷ gi hối o i bị hi phối ồ g th i bởi tất ả y u tố trê với ứ

ạ h y u h h u ủ t g hâ tố, tu vào th i gi và hoà ả h hất ị h Việ t h r i và lượ g ho ả h hưở g ủ t g hâ tố là việ là hô g thể C hâ tố trê hô g t h r i à

- Là tỷ gi à hí h phủ ồ g ý duy trì hả g huyể ổi ồ g ti tro g ướ với ồ g

ti ướ goài Tứ là ọi gư i ó thể ổi goại tệ lấy i tệ hoặ ổi i tệ lấy goại tệ theo

tỷ gi ố ị h à hí h phủ (NHTW) ô g bố Tùy trư g hợp à hí h phủ phải u h y b goại tệ ể giữ vữ g sự â bằ g u g ầu theo tỷ gi ã ấ ị h Có trư g hợp:

+ Trư g hợp tỷ gi ố ị h > tỷ gi â bằ g thị trư g: Lú ày ồ g i tệ ất gi so với goại tệ Cu g goại tệ t g, ầu goại tệ giả Do ó hí h phủ phải tu g i tệ r ể u goại tệ vào hằ dự trữ goại t và ứ u g ti t g lê

+ Trư g hợp tỷ gi ố ị h < tỷ gi â bằ g thị trư g: Lú ày ồ g i tệ o gi so với goại tệ Cầu goại tệ t g, u g goại tệ giả Do ó hí h phủ phải b goại tệ r và thu

i tệ vào là t g u g goại tệ, tỷ gi hối o i ố ị h ượ duy trì

17

II.2.1.2 Hệ thống tỷ giá thả nổi:

- Hệ thống tỷ gi thả nổi tự do : Là tỷ gi ượ tự do bi g ể ạt ứ â bằ g ủ thị trư g goại hối Với tỷ gi hối o i thả ổi thì lượ g u g và lượ g ầu goại tệ bằ g h u

Lú ày hô g ó sự thiệp ủ hí h phủ

- Hệ thống tỷ gi thả nổi ó quả lý : Là ơ h tỷ gi thả ổi theo u g ầu thị trư g

hư g hi ó sự d o g ạ h và h h ủ tỷ gi thị trư g thì hí h phủ sẽ thiệp bằ g

h ấ ị h tỷ gi ố ị h

II.2.2 Sự can thiệp của chính phủ trong hệ thống tỷ giá thả nổi có quản lý :

*** do c a việc can thiệp vào thị trường ngoại hối:

Tro g thự t hô g ó t ồ g ti ào ượ thả ổi hoà toà , vì ó qu bất ổ ị h Tuy h tỷ gi hối o i ố ị h tạo r sự ổ ị h, so g việ thự hiệ biệ ph p hí h

s h hằ giữ ho tỷ gi hối o i ố ị h tươ g ối hó h và tố é , và trê h t là h

ày là ho hí h s h ti tệ trở ê vô hiệu lự Chí h vì th , hỉ t số ít ồ g ti trê th giới sử dụ g h tỷ gi hối o i ố ị h Hầu h t ồ g ti trê th giới sử dụ g h tỷ

gi thả ổi, hư g hí h phủ sẽ thiệp ể tỷ gi hô g hoà toà phả ứ g theo thị trư g

Đặ biệt là v i trò qu trọ g ủ Ngâ hà g tru g ươ g ối với thị trư g tỷ gi hư hiệ y Ngâ hà g tru g ươ g v ó g v i trò là gư i tổ hứ , quả lý i u hà h v trự ti p th

gi gi o dị h hằ thự thi hí h s h ti tệ, hí h s h tỷ gi

II.2.2.1 an thiệp trực tiếp:

a Chế độ tỷ giá cố định:

- Tro g h tỷ gi ố ị h, hí h phủ duy trì hả g huyể ổi ủ ồ g ti tại ứ

tỷ gi ố ị h M t ồ g ti ượ xe là ó thể huyể ổi u gâ hà g tru g ươ g sẽ sẵ

sà g u hoặ b ồ g ti ó với số lượ g bất hi ọi gư i o g uố tr o ổi theo tỷ

- Giả sử rằ g h tỷ gi ượ ố ị h tại e1 ây là trạ g th i â bằ g ủ thị trư g tự

do tại iể với ư g u g ồ g USD là SS, và ư g ầu ồ g USD là DD Khô g i u hay b ồ g USD ho gâ hà g tru g ươ g Thị trư g tự â bằ g à hô g ầ sự hỗ trợ

ào h

- Khi ầu ồ g USD là DD1, tại ứ tỷ gi ố ị h e1, thì sẽ ó dư ầu USD t lượ g là

C, ể eo tỷ gi ố ị h e1, gâ hà g tru g ươ g phải u g r thị trư g t lượ g C ồ g USD thu v ồ g VND

- Khi ầu ồ g USD là DD2 thì gâ hà g sẽ b dự trữ goại hối, (sẽ u v E ồ g USD ể bù ho lượ g u g dôi r E ) và thu v ồ g USD

- Khi ầu USD là DD thì tự thị trư g ã â bằ g tại tỷ gi e1, vàdo vậy hô g ầ tới sự thiệp ủ gâ hà g

- Tro g h tỷ gi ố ị h, â th h to hô g hất thi t phải bằ g Khi ó thâ hụt, tổ g luồ g vố i r sẽ lớ hơ tổ g luồ g vố i vào (b o gồ ả tài hảo vã g l i và tài hoả vố )

- Khi ó thâ hụt, u g ồ g USD r thị trư g goại hối (phả h hập hẩu và u tài

sả ướ goài) lớ hơ ầu ồ g USD (phả h xuất hẩu và b tài sả ho ướ goài) Thâ hụt â th h to hí h bằ g ứ dư u g ồ g USD trê thị trư g goại hối

- Để duy trì tỷ gi ố ị h, gâ hà g tru g ươ g â ối số dư u g ồ g USD bằ g h

u t lượ g ồ g USD tươ g ứ g Nó sẽ giả dự trữ goại hối, b VND ể u USD

Cán cân thanh toán và chế độ tỷ giá:

Tỷ giá cố định Tỷ giá thả nổi

Tài hoả vã g l i Tài hoả vã g l i

+ Tài hoả vố + Tài hoả vố

+ Tài hoả tài hí h + Tài hoả tài hí h

= ( - Tài trợ hí h thứ ) = 0

= T g dự trữ goại hối = ( - Tài trợ hí h thứ )

= T g dự trữ goại hối

- Khi ó thặ g dư â th h to , hí h phủ thiệp vào thị trư g goại hối thô g

qu việ u dự trữ goại hối Khi ó thâ hụt â th h to , dự trữ phải ượ b r

b Chế độ tỷ giá thả nổi:

19

N u tỷ gi thả ổi hoà toà thì sẽ hô g ó bất t sự thiệp ào ủ hí h phủ vào thị trư g goại hối Dự trữ goại hối sẽ giữ guyê Tỷ gi sẽ ượ tự do i u hỉ h ể â

bằ g giữ u g và ầu ồ g USD, ồ g VND trê thị trư g

c Chế độ tỷ giá thả nổi có quản lý:

- Ngâ hà g tru g ươ g ó thể thiệp ể bù ắp ho hữ g th y ổi h h và ạ h ủ

u g và ầu tro g gắ hạ , hư g tỷ gi sẽ dầ ượ tự i u hỉ h v trạ g th i â bằ g ủ

ó tro g th i gi dài hơ

II.2.2.2 an thiệp gián tiếp th ng qua các ch nh sách c a ch nh ph :

a Chính sách tài chính trong nước:

Đi u gì xảy r với tỷ gi hối o i thự t u hí h phủ giả ti t iệ quố dâ bằ g h

t g hi tiêu ủ ì h hoặ giả thu ?

- Đư g biểu diể ối qu hệ giữ xuất hẩu rò g và tỷ gi hối o i thự t dố xuố g vì

tỷ gi hối o i thự t thấp là ho hà g i tươ g ối rẽ

- Đư g biểu diễ hê h lệ h giữ ti t iệ và ầu tư (S - I) là ư g thẳ g ứ g, vì ả

ti t iệ vả ầu tư u hô g phụ thu vào tỷ gi hối o i thự t

- Gi o iể ủ ư g ày quy ị h tỷ gi hối o i â bằ g

- Tại ứ tỷ gi hối o i thự t â bằ g, ứ u g v ô l hiệ ó ể phụ vụ ho ầu

tư ướ goài rò g bằ g hu ầu v ô l ủ gư i ướ goài uố u xuất hẩu rò g ủ

- Chí h s h tài hí h tro g ướ : biệ ph p ti t iệ ày là giả (S – I) và bởi vậy

ũ g là giả NX Sự ắt giả ti t iệ gây r thâ hụt thươ g ại

- Sự th y ổi hí h s h là ho ư g (S – I) dị h huyể s g tr i, u g v ô l phụ

vụ ho ầu tư ướ goài rò g giả xuố g Mứ u g thấp hơ là ho tỷ gi hối o i thự t

t g lê – tứ ồ g ô l trở ê ó gi trị o hơ Vì gi trị ủ ồ g ô l t g, hà g i ị trở ê tươ g ối ắt hơ so với hà g goại Đi u ày là ho xuất hẩu giả và hập hẩu

t g

Tác động của chính sách tài chính mở rộng trong nước tới tỷ giá hối đoái thực tế:

b Chính sách tài chính ở nước ngoài:

 Đi u giả xảy r với tỷ gi hối o i thự t u hí h phủ ở ướ go i gi t g

hi tiêu ủ ì h hoặ giả thu ?

- Sự th y ổi ày là giả ứ ti t iệ th giới và t g lãi suất th giới Sự gi t g lãi suất th giới là giả ầu tư tro g ướ , dẫ tới ả (S - I) và NX u t g Đi u ày hà ý lãi suất th giới t g, tạo r thặ g dư thươ g ại

Tác động của chính sách tài chính mở rộng ở nước ngoài với tỷ giá hối đoái thực tế:

tế cân bằng

Chính sách tài chính mở rộng trong nước làm giảm tiết kiệm quốc dân, dẫn tới sự giảm sút của cung về đô la và làm tăng tỷ giá hối đoái thực tế cân bằng

21

- Sự th y ổi hí h s h là dị h huyể ư g (S – I) thẳ g ứ g s g phải và t g u g

v ô là phụ vụ ho ầu tư ướ goài rò g Tỷ gi hối o i thự t â bằ g giả xuố g Tứ

là, ồ g ô l giả gi và hà g i trở ê tươ g ối rẻ so với hà g goại

II.2.2.3 an thiệp gián tiếp th ng qua các hàng rào c a ch nh ph :

a Khuyến khích đầu tư:

 Đi u gì xảy r với tỷ gi hối o i thự t u hu ầu v ầu tư tro g ướ t g

lê ? Ví dụ: Quố h i thô g qu hí h s h iễ thu ầu tư?

- Tại ứ thu suất th giới ho trướ , việ t g hu ầu ầu tư I là ho ả (S – I) và NX

u giả Đi u ó ó ghĩ là hu ầu ầu tư t g gây r thâ hụt thươ g ại

- Sự gi t g hu ầu ầu tư là dị h huyể ư g (S – I) s g tr i, dẫ tới sự suy giả

ủ u g v ô là phụ vụ ho ầu tư ướ goài rò g Tỷ gi hối o i thự t â bằ g t g lê

Do ó, hi hí h s h iễ thu ầu tư là ho ầu tư trở ê hấp dẫ hơ và ũ g là số ti

ầ thi t ể thự hiệ hữ g dự ầu tư ày trở ê ó gi trị hơ Sự t g gi ủ ồ g ti

là ho hà g i trở ê tươ g ối ắt hơ so với hà g goại và i u ày là giả xuất ẩu

rò g

b Thay đổi Chính sách thương mại:

- Chí h s h thươ g ại là hí h s h ượ hoạ h ị h ể t g trự ti p vào hối lượ g hà g hó và dị h vụ xuất hẩu hoặ hập hẩu

- Chí h s h thươ g ại thự hiệ dưới hì h thứ bảo h sả xuất tro g ướ hỏi sự ạ h

tr h ủ ướ goài bằ g hì h thứ h thu hà g hập hẩu (thu qu ) hoặ hạ h số lượ g hà g hó và dị h vụ ho phép hập hẩu (hạ gạ h)

Nhu cầu đầu tư tăng làm tăng lượng đầu

tư trong nước Vì vậy, nó làm giảm (S – I), qua đó làm giảm mức cung tiền và làm tăng tỷ giá hối đoái thực tế cân bằng

Tác động của chính sách bảo hộ mậu dịch tới tỷ giá hối đoái thực tế:

 Đi u gì xảy r u hí h phủ ấ hập hẩu (ví dụ ôtô)?

- Tại ọi ứ tỷ gi hối o i thự t ho trướ , hập hẩu bây gi giả xuố g và xuất ẩu

rò g t g lê Do ó, ư g xuất hẩu rò g dị h huyể r phí goài Tại trạ g th i â bằ g

ới, tỷ gi hối o i thự t o hơ và xuất hẩu rò g hô g th y ổi

- Tro g ô hì h ày, hí h s h bảo h thươ g ại hỉ là t g tỷ gi hối o i thự t Sự

t g gi hà g i so với hà g goại ó xu hướ g là giả xuất hẩu rò g ể bù lại phầ gi

t g xuất hẩu rò g do hí h s h hạ h thươ g ại trự ti p gây r Chí h s h thươ g ại

hô g là th y ổi ả ti t iệ và ầu tư, ó ũ g hô g là th y ổi â thươ g ại

- C hí h s h bảo h t g hối lượ g thươ g ại Vì tỷ gi hối o i thự t

t g, hà g hó và dị h vụ hú g t sả xuất tươ g ối ắt hơ so với hà g hó và dị h vụ ướ goài Do ó hú g t xuất hẩu ượ ít hơ ở trạ g th i â bằ g ới Vì xuất hẩu rò g hô g

th y ổi, hú g t ầ hập hẩu ít hơ Như vậy hí h s h bảo h ậu dị h là giả ả hối lượ g hập hẩu lẫ hối lượ g xuất hẩu

23

CHƯƠNG II:

THỰC TRẠNG THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI VI T N M

I

I I N Đ NG THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI TH GI I TRONG N M 2010:

Tạp hí ti tệ Châu Âu ã ti hà h t u hảo s t với 7 6 tổ hứ v tì h hì h

gi o dị h goại hối toà ầu tro g K t quả u i u tr thư g iê v lĩ h

vự i h do h goại hối toà ầu ủ tạp hí Ti tệ hâu Âu (Euro o ey) ã ho thấy việ ạ h tr h gày à g hố liệt hơ trê thị trư g ày Tuy hiê , ó vẫ ti p tụ là

guồ lợi huậ dồi dào ho gâ hà g lớ tro g th i khủng hoả g tài hí h và

v s u ày

Ngâ hà g Deuts he ủ Đứ hẳ g ị h vị trí dẫ ầu ủ ì h tro g thứ s u liê

ti p UBS hịu ứ g ở vị trí thứ h i và theo s u ó là B r l ys C pit l Citi vượt qu RBS

ể duy trì vị trí thứ tư ủ ì h tro g bả g x p hạ g Tro g rất hi u , u i u tr

ã ho thấy rằ g hỉ ó t số ít gâ hà g hà g ầu v gi o dị h goại hối gày à g

ủ g ố v i trò ủ ì h và gi t g thị phầ

Tuy nhiên, trong năm 2010, xu thể này đã bị đảo ngược

Tro g u hảo s t, thị phầ ủ b gâ hà g hà g ầu hỉ hi 4 ,44%, ò số ày

là 45,99% tro g 9 Tì h trạ g tươ g tự ũ g xảy r với top 5 gâ hà g hà g

ầu, hi thị phầ ủ gâ hà g ày giả t 6 ,5% xuố g ứ 54,63%

Tuy hiê , gâ hà g top s u lại i h do h tốt tro g y Thị phầ ủ

gâ hà g t vị trí thứ 6 thứ ã t g t 8, 8% lê ,53% Tổ g hối lượ g gi o

dị h ủ gâ hà g ứ g ầu hi 77, 6% toà thị trư g và tro g u i u tr

9 o số ày lê 79,68%

Morg St ley ã th y th vị trí ủ BNP P rib ss ể gi hập vào i gũ gâ

hà g hà g ầu ặ dù thị phầ ủ gâ hà g ày hỉ hỉ h hơ so với gâ hà g ủ

Ph p hoả g , %

C “t y hơi” ựu tro g lĩ h vự ày g ó xu hướ g ở r g thị trư g gi o dị h thươ g ại iệ tử, thị trư g ày hiệ g hi hơ 5 % tổ g gi o dị h toà ầu Tro g thị trư g ày, tro g hi thị phầ ủ Deuts he, B r l ys và UBS giả t 7 ,56% xuố g 57,65% thì gâ hà g ò lại tro g top lại gi t g thị phầ ủ ì h t 9,43% lê 7,6 %

K t quả hảo s t ày ho thấy, vị th ủ gâ hà g ựu tro g thị trư g gi o dị h

iệ tử hô g ượ hư họ o g ợi Như vậy, việ ạ h tr h trê thị trư g ày ó thể

hố liệt hơ

Dưới ây là d h s h gâ hà g hà g ầu tro g thị trư g gi o dị h goại hối

8 Credit Suisse Goldman Sachs

9 Goldman Sachs Credit Suisse

10 Morgan Stanley BNP Paribas

Ngoài r , ó t số gâ hà g hô g thu top ã ó sự ti triể rõ rệt Tro g ó phải ể gâ hà g Mo tre l, gâ hà g ày ã t g trưở g goại ụ là ho thị phầ ủ họ t thứ 43 lê vị trí thứ 3

Cũ g theo u hảo s t ủ Euro o ey, tổ g hối lượ g gi o dị h ã giả hẹ tro g

y t 75,3 tỉ ô l xuố g ò 67,3 tỉ ô l

I Ự O U TH CỦ THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI TH GI I TRONG N M 2011:

Theo bài viết đăng ngày 17/1/2011; Đàm Nhã Linh – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đầu tư Ngoại hối Trung Quốc, đã đưa ra 6 xu thế lớn dự báo sẽ xuất hiện trên thị trường tài chính toàn

cầu năm 2011, trong đó dự báo đầu tiên là xu thế đ ng USD m t giá trên thị trường ngoại hối

ngà càng lớn

Thị trư g ti tệ th giới sẽ ti p tụ lấy sự i u hỉ h hí h ủ ồ g USD là ị h hướ g Chí h s h tổ g thể ồ g USD sẽ ó thể ti p tụ dù g việ ph gi ể ối diệ với thị trư g ti tệ th giới Ti trì h ph gi là t hỉ tiêu the hốt ể i u hỉ h ứ gi và ơ sở

tỷ gi hối o i toà ầu Chỉ số ồ g USD trê thị trư g goại hối sẽ xuất hiệ bi g lớ giữ ứ 9 iể và 7 iể Đồ g USD sẽ ph gi hoặ t g gi g tí h hu , theo gi i

oạ , h h và li h hoạt

25

N , tiêu iể ủ thị trư g tài hí h ằ ở hỗ: ó h y hô g sự bứt ph và huyể

bi ủ hí h s h lãi suất Dự i FED sẽ ư r hữ g th y ổi g tí h phươ g hướ g vào quý II hoặ s u quý II/

N u i h t Mỹ t g trưở g thuậ lợi thì FED sẽ lập tứ ẩy h h ti và hịp i u hỉ h lãi suất M t hà ầu tư ổi ti g th giới ho rằ g lãi suất ủ Mỹ sẽ t g lê “ hư gió” tới ứ rất o

Theo hà ầu tư ày, hỉ tiêu gi ả hà g hó là dữ liệu g tí h tiêu hí ối với sự th y ổi

ủ hí h s h ti tệ K t quả việ ồ g USD ất gi và gi hà g hó t g lê ã gây r sự th y

ổi v hí h s h ti tệ th giới

II :

Thị trư g goại tệ VN tro g th i gi qu luô tồ tại so g so g h i thị trư g: thị trư g

hí h thứ , b o gồ hoạt g gi o dị h ủ thị trư g goại tệ liê gâ hà g và thị trư g

u b goại tệ giữ TCTD và thị trư g tự do h y ò gọi là thị trư g hợ e Sự tồ tại

ủ thị trư g hợ e ã ó hữ g t g tiêu ự tới u g ầu goại tệ ủ i h t

Thị trư g liê Ngâ hà g là t ạ g lưới qu hệ Ngâ hà g ại lý, tro g ó Ngâ

hà g Thươ g Mại lớ ở tài hoả ti gửi th h to tại Ngâ hà g h – ượ gọi là tài hoả Ngâ hà g ại lý

Hệ thố g tài hoả Ngâ hà g ại lý giúp thị trư g hối o i hoạt g hiệu quả Trọ g tâ ủ thị trư g hối o i là thị trư g liê Ngâ hà g Nó là thị trư g lớ hất tài hí h lớ hất th giới hiệ y xét ả v do h số, tỷ trọ g và hả g si h lợi huậ Khô g thể hì h du g t thị trư g hối o i à hô g ó Ngâ hà g th gi , việ luâ huyể vố trê thị trư g

ti tệ quố t hủ y u ượ hì h thà h t việ di huyể goại tệ thu dự trữ lưu g do Ngâ hà g trự ti p ắ giữ và i u hà h i h do h

Ngày / / 994, Thố g ố NHNN ã b hà h Quy t i h 3/QĐ-NH thà h lập Thị trư g goại tệ liê gâ hà g (I terb ) và b hà h Quy h tổ hứ và hoạt g ủ I terb ,

h dấu bướ goặt lị h sử tro g qu trì h hì h thà h và ph t triể ủ thị trư g goại hối Việt N theo huẩ ự quố t Đây là ơi u b goại tệ giữ NHTM, tro g ó NHNN ó g v i trò là gư i u b uối ù g thiệp trê thị trư g ày Tỷ gi hì h thà h trê thị trư g ày do NHNN ô g bố hà g gày là ơ sở ể TCTD ư r ứ tỷ gi ụ thể u b với h h hà g theo biê quy ị h Do phụ thu hư vậy ê tỷ gi trê thị trư g ũ g é li h hoạt và rất ít ó t dụ g i u hỉ h tỷ gi ủ thị trư g hô g hí h thứ C g với t số tồ tại ủ thị trư g, ặ biệt là việ u b thiệp ủ NHNN é

li h hoạt, hi u hi ẻ b hô g ó gư i u , ê thự t hối lượ g gi o dị h goại tệ trê thị trư g ày hô g hi u Nhi u NHTM là thà h viê hư g hô g th gi thị trư g

II THỰC TRẠNG T GI NH QU N LI N NG N H NG TỪ Đ N N :

II.1.1 Thời k 1994 – 2000: tỷ gi ượ hì h thà h trê ơ sở tỷ gi liê gâ hà g

Thà h lập thị trư g goại tệ liê gâ hà g ( / / 994) ó qui ô lớ hơ , hoạt g li h hoạt hơ ê tỷ gi hối o i gày à g phả h ầy ủ hơ qu hệ u g ầu thị trư g

II.1.1.1 1994 - 1996:

N i h t i vào ph t triể ổ ị h, gắ li với ơ h tỷ gi eo giữ ồ g USD t h tươ g ối ứ g hắ

Tỷ gí tại NHTM d o g tro g biê +/- ,5% tỷ gi ô g bố Th g / 6, biê

ượ ới r g t thấp hơ +/- ,5% lê +/- 1%

Tỷ gi ượ giữ ổ ị h ở ứ VNĐ/USD

II.1.1.2 1997-2000:

h hưở g ạ h ẽ ủ u hủ g hoả g tài hí h Châu , gắ li với sự hê h lệ h lớ giữ tỷ gi hí h thứ và tỷ gi thị trư g tự do, thị trư g goại hối rơi vào tì h trạ g ầu ơ,

tí h trữ goại tệ, ầu goại tệ luô lớ hơ u g Tro g h i 997- 998, hà ướ ã b lầ

hủ g i u hỉ h tỷ gi VND/USD và phải ới r g biê tỷ gi hoặ hí h thứ ph gi ,

là ho VNĐ ất gi ạ h ẽ so với th i iể trướ ó

+ 997 – 998: Biê tỷ gi tại NHTM ượ ới r g t +/- % lê +/-5% (02/1997) và t +/-5% lê +/- % ( 3/ / 997) và s u ó ượ i u hỉ h xuố g hô g qu 7% (07/08/1998)

Tỷ gi ượ i u hỉ h lê 8 VNĐ/USD ( 6/ / 998) và 998VNĐ/USD ( 7/ 8/ 998) + 1999 – 2000: Kể t gày 6/ / 999, gâ hà g hà ướ hấ dứt tỷ gi hí h thứ và giả biê gi o g tỷ gi xuố g ò , % T ó, tỷ gi ượ gâ hà g hà ướ ô g bố theo

tỷ gi gi o dị h bì h quâ trê thị trư g liê gâ hà g ủ ồ g Việt N so với ồ g ô l

Mỹ Đi u ày ó ý ghĩ rất lớ vì ó huyể t ơ h tỷ gi x ị h t h hủ qu duy ý

hí ủ NHNN s g t ơ h tỷ gi x ị h h h qu hơ theo qu hệ u g ầu, ó là ơ

h tỷ gi thả ổi ó i u ti t Biệ ph p trê ã góp phầ ổ ị h tỷ gi trê thị trư g hí h thứ và thị trư g tự do, tạo i u iệ ho thị trư g goại tệ liê gâ hà g hoạt g sôi ổi Tuy hiê tí h ho tới y thì “ tí h li h hoạt” vẫ ò ượ h gi là hư o

Tỷ gi ượ giữ ổ ị h ở ứ 4 VNĐ/USD

27

II.1.1.3 ác đ ng đến n n kinh tế:

-Cuối gi i oạ tro g th i xảy r hủ g hoả g tài hí h ở hu vự , tỷ gi t g lê do

i u hỉ h ủ hí h phủ là ể t g sứ ạ h tr h ủ hà g hó Việt N

-Việ tỷ gi ủ Việt N hô g t g qu h h hư ủ ướ h tro g hu vự

ã ó t g tí h ự vì hô g tạo tâ lý ho g g ho gư i dâ , hô g gây r t sứ ép

lớ lê ợ ướ goài và hô g gây thiệt hại ho hập hẩu

II.1.2 Từ 2001 đến nay: thả ổi ó i u ti t

II.1.2.1 hời k 2001-2007:

Tươ g tự gi i oạ 994- 996, tỷ gi trê thị trư g tự do ổ ị h theo s t với tỷ gi

hí h thứ Nguyê hâ là gi i oạ 997 – tỷ gi hí h thứ ã ượ t g liê tụ và uối gi i oạ ã g g bằ g với tỷ gi thị trư g tự do

Tỷ gi ượ i u hỉ h t ứ 4 VNĐ/USD lê 6 VNĐ/USD

2007

Biê tỷ gi tại NHTM ượ i u hỉ h lê ứ +/- , 5% (t / 7/ 31/12/2006) Đối với goại tệ h hô g phải là USD, NHTM ượ quy hủ g tự

ị h tỷ gi giữ VND và goại tệ ó

Ngày 7/ / 6, Việt N ượ t ạp vào Tổ hứ Thươ g ại Th giới -WTO, hí h

s h i u hà h tỷ gi ủ Ngâ hà g Nhà ướ ã ó hữ g th y ổi g ể

Ngày / / 7, NHNN ã ới r g biê tỷ gi goại tệ t + , 5% lê + ,5% so với tỷ gi liê gâ hà g Việ i u hỉ h ày ượ ho là ở ư g ho sự giả gi ủ VND

so với USD

Cù g với hữ g th y ổi tro g việ ới lỏ g biê , NHNN Việt N ã ho phép sử

dụ g t số ô g ụ ho ổi goại tệ giữ NHNN Việt N và NHTM, góp phầ i u

Cu hủ g hoả g i h t toà ầu, lặp lại ặ iể ủ hu 1997 - 2000

Ngày hiệu lực Tỷ giá