Giáo trình đào tạo thường xuyên nghề vận hành máy xúc

Vì vậy nghề Vận hành máy thi công nền nói chung, nghề Vận hành máy xúc nói riêng là một nghề được nhà nước ta rất quan tâm đầu tư để đào tạo ra những người có tay nghề cao trong việc vận

GIÁO TRÌNH ĐÀO TẠO THƯỜNG XUYÊN

LỜI NÓI ĐẦU

Trong công tác xây dựng cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất thì thi công nền là một khâu rất quan trọng quyết định tới tính ổn định và tuổi thọ của công trình

Vì vậy nghề Vận hành máy thi công nền nói chung, nghề Vận hành máy xúc nói riêng là một nghề được nhà nước ta rất quan tâm đầu tư để đào tạo ra những người có tay nghề cao trong việc vận hành máy thi công nền

Giáo trình đào tạo thường xuyên nghề Vận hành máy xúc mang tính tích hợp giữa kiến thức và kỹ năng thực hành; Nội dung giáo trình trình bày và phân tích được các quy trình vận hành máy xúc; Các biện pháp an toàn khi thực hiện công việc

Người học được trang bị những kiến thức và kỹ năng cơ bản về các bước công việc vận hành máy xúc; Thực hiện thành thạo công việc chuẩn bị xe, máy, hiện trường trước khi thi công; Thực hiện thành thạo công việc khởi động máy các thao tác cơ bản trong một chu k đào và di chuyển máy xúc; Thực hiện thành thạo kỹ năng vận hành cơ bản của máy xúc; Thực hiện đúng các phương pháp thi công; Lựa chọn được máy xúc ph hợp với điều kiện thi công khác nhau; Vận hành được một số máy xúc thông d ng an toàn cho người và thiết bị;

Trong quá trình biên soạn giáo trình đào tạo này tôi đã đưa vào những kiến thức mới, hiện đại đang được sử được sử d ng rộng rãi tại khu vực Tây Nguyên và cả nước

Mặc d đã rất nhiều cố gắng nhưng chắc chắn vẫn còn có nhiều sai sót, rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quí báu của người học và đồng nghiệp Chúng tôi xin chân thành tiếp thu và chỉnh sửa để cuốn tài liệu học tập này in lần sau được bổ sung, chỉnh sửa hoàn chỉnh hơn

Xin chân thành cảm ơn quý nhà giáo Trung tâm Thực nghiệm và Cung ứng dịch v , Trường Cao đẳng Cộng đồng Kon Tum đã đóng góp những kiến thức quí báu để hoàn thành cuốn tài liệu học tập này

Kon Tum, ngày 06 tháng 01 năm 2020

Biên soạn

Ks Nguyễn Văn Thành

BÀI 1: KỸ THUẬT THI CÔNG BẰNG MÁY XÚC 6

1 Phân loại và phạm vi ứng d ng của máy xúc 6

1.1 Phân loại 6

1.2 Phạm vi áp d ng 7

2 Các bước cơ bản trong một chu k của máy xúc, v ng đào, khoang đào của máy xúc 7

2.1 Khái niệm về chu k xúc 7

2.2 Các bước cơ bản trong một chu k xúc 7

2.3 V ng đào 7

2.4 Khoang đào 7

3 Phương pháp thi công bằng máy xúc 8

3.1 Phương pháp đào dọc 8

3.2 Phương pháp đào ngang 9

4 Biện pháp tăng năng suất của máy xúc 9

4.1 Phân loại năng suất 9

4.2 Các biện pháp tăng năng suất của máy 11

4.2.3 Tăng thể tích xúc đầy gầu 11

BÀI 2: KỸ THUẬT AN TOÀN KHI VẬN HÀNH MÁY XÚC 12

1 Cấu tạo chung các bộ phận của máy xúc 12

1.1 Máy xúc bánh xích Hyundai 60W 12

1.2 Máy xúc bánh xích KOMATSU PC200 16

1.3 Máy xúc bánh lốp Hyundai 60W-9S 19

2 Lên, xuống máy xúc 22

3 Kỹ thuật an toàn khi vận hành máy xúc 23

3.1 Trước khi vận hành 23

3.2 Trong khi vận hành máy 26

3.3 Trong khi bảo dưỡng máy 30

3.4 Khi đỗ máy 33

4 Một số chú ý khi thực hiện thao tác 33

BÀI 3: DI CHUYỂN MÁY XÚC 34

1 Khởi động và dừng động cơ (Máy xúc bánh lốp Hyundai 60W-9S) 34

1.1 Kiểm tra trước khi khởi động máy 34

1.2 Khởi động và dừng động cơ 34

2 Vận hành di chuyển máy xúc 38

2.1 Vận hành di chuyển máy xúc bánh xích Hyundai 60W 38

2.1.1 Vị trí di chuyển 38

2.1.2 Di chuyển tiến và l i 39

2.1.3 Quay chuyển hướng 39

2.1.4 Quay tròn 39

2.2 Vận hành di chuyển máy xúc bánh lốp Hyundai 60W-9S 40

3 Một số chú ý khi thực hiện thao tác 42

BÀI 4: ĐIỀU KHIỂN MỘT CHU KỲ LÀM VIỆC CỦA MÁY XÚC 45

1 Điều khiển một chu k làm việc không tải 45

1.1 Thực hiện các thao tác đơn 45

1.2 Thực hiện các thao tác kết hợp điều khiển máy xúc 49

2 Điều khiển một chu k làm việc có tải 57

2.1 Điều khiển máy xúc gầu nghịch thực hiện phương pháp đào ngang 57

2.2 Điều khiển máy xúc gầu nghịch thực hiện phương pháp đào dọc 60

3 Chú ý về an toàn lao động 63

BÀI 5: XÚC VẬT LIỆU LÊN XE VẬN CHUYỂN 65

1 Xác định vị trí thi công 65

2 Vận hành máy tới vị trí thi công 66

3 Tạo vị trí ô tô đứng lấy vật liệu 66

4 Tạo vị trí máy đứng xúc vật liệu 66

5 Xúc vật liệu 67

6 Đổ vật liệu lên ô tô 67

7 Rèn luyện kỹ năng xúc đất đổ lên xe ô tô 68

7.1 Quan sát địa hình 68

7.2 Khi tới điểm đỗ máy để thi công 68

7.3 Điều khiển gầu về vị trí đào đất 68

7.4 Chu trình làm việc của máy xúc - xúc đất 69

8 Một số chú ý khi thực hiện thao tác 70

2 Vận hành máy tới vị trí thi công 71

2.1 Khảo sát đường di chuyển máy 71

2.2 Kiểm tra máy trước khi di chuyển 72

2.3 Di chuyển máy đến vị trí thi công 72

3 Đào cắt đất, đá tạo đoạn mặt bằng thô (áp d ng với công trình lượng phoi đất dầy) 73

4 Đào cắt đất, đá tạo đoạn mặt bằng tinh 73

5 Kiểm tra kết thúc công việc 73

6 Một số chú ý khi thực hiện thao tác 73

BÀI 7: ĐÀO HÀO 75

1 Đào hai mép thành đoạn hào trước 75

2 Đào phần giữa đoạn hào 76

3 Đào hoàn thiện đầu hào 77

4 Hoàn thiện đáy hào 77

5 Di chuyển máy đào đoạn hào tiếp theo 78

6 Hoàn thiện cuối hào 78

7 Kiểm tra kết thúc công việc 78

8 Một số chú ý khi thực hiện thao tác 79

BÀI 8: LÁI MÁY XÚC LÊN, XUỐNG XE KÉO CHUYÊN DÙNG 80

1 Vận hành máy xúc lên xe ô tô vận chuyển 80

1.1 Chuẩn bị 81

1.2 Thao tác lái máy xúc lên xe vận chuyển 81

1.3 Những chú ý khi đưa máy xúc lên xe vận chuyển 82

- Được trang bị đầy đủ bảo hộ lao động cá nhân: Quần áo, ủng, găng tay 82

2 Vận hành máy xúc xuống xe ô tô vận chuyển 82

2.1 Trình tự thực hiện 82

2.2 Một số chú ý khi thực hiện công việc 83

TÀI LIỆU THAM KHẢO 84

BÀI 1: KỸ THUẬT THI CÔNG BẰNG MÁY XÚC

Mục tiêu:

Sau khi học xong bài học này người học có khả năng:

- Trình bày được các phương pháp phân loại và phạm vi ứng d ng của máy xúc;

- Phân tích được các đặc điểm tổ chức thi công của các loại máy xúc;

- Trình bày được các phương pháp thi công cơ bản của máy xúc;

- Phân tích được các ưu và nhược điểm của các phương pháp khác nhau

- Loại nhiều gầu

Hình 1.1 Các loại máy xúc một gầu và các dạng thiết bị lắp lẫn khác

gầu ngoạm dẫn động thuỷ lực; k) Máy đóng cọc; l) Máy xúc gầu dây; m)Máy xúc lật; n) Máy ấn bấc thấm dẫn động thuỷ lực

* Theo dung tích gầu:

- Loại nhỏ có dung tích gầu từ 0,2 – 1 m3

- Loại vừa có dung tích gầu từ 1 m3 – 4 m3

- Loại lớn có dung tích gầu lớn hơn 4 m3

* Theo hình thức dẫn động thiết bị công tác:

2 Các bước cơ bản trong một chu kỳ của máy xúc, vùng đào, khoang đào của máy xúc

2.1 Khái niệm về chu kỳ xúc

Chu k xúc là thực hiện các thao tác để xúc được một gầu đất từ vị trí này

đổ sang vị trí khác và quay về vị trí ban đầu để thực hiện gầu tiếp theo

2.2 Các bước cơ bản trong một chu kỳ xúc

- Hạ cần, gầu: hạ cần, gầu cho gầu ở đáy khoang đào

- Xén đất: điều khiển cho răng gầu cắm vào đất, để đất rơi vào gầu đến khi đầy gầu

- Nâng cần, gầu: Gầu từ đáy khoang đào được nâng lên vị trí an toàn

- Quay: cả thân máy, cần và gầu quay đi một góc 900 – 1800 về vị trí đổ

- Đổ đất: điều khiển để gầu mở ra cho đất rơi hết

- Quay về vị trí ban đầu để thực hiện chu k công tác mới

2.3 Vùng đào

V ng đào là chỗ làm việc của máy đào trên nhiều đường đào, kích thước của v ng đào được xác định theo các thông số của máy thực hiện qua nhiều đường đào

2.4 Khoang đào

Khoang đào là chỗ làm việc của máy đào trên một đường đào, kích thước của khoang đào được xác định theo các thông số của máy đào

3 Phương pháp thi công bằng máy xúc

3.1 Phương pháp đào dọc

Hình 1.2 – Phương pháp thi công đào dọc bằng máy xúc gầu ngược

Phương pháp này thường áp d ng khi đào các công trình chạy dài có chiều ngang hẹp như hào, rãnh mương, máng …

Khi đào máy đào đi l i theo tim công trình, chiều rộng mỗi đường đào có thể đạt từ 3 – 4,5m, chiều sâu tối đa đạt tới 5,5m (t y theo từng loại máy và vị trí đứng của máy)

Xe vận chuyển có thể bố trí ở hai bên hoặc phía sau máy đào, khi máy đào

đổ đất phải quay một góc từ 600

– 1800 Phương pháp này có ưu điểm: đảm bảo độ ổn định tốt khi máy làm việc,

vì cần và gầu song song với tr c của bánh xe

Hình 1.3 – Phương pháp thi công đào ngang bằng máy xúc gầu ngược

Phương pháp này thường áp d ng khi đào kênh, mương, hố móng, … có chiều ngang tương đối rộng Khi đào máy đào di chuyển dọc theo mép công trình Tr c bánh xe vận chuyển thường được bố trí song song với tr c di chuyển của máy đào

Phương pháp này có nhược điểm là kém ổn định vì cần và gầu vuông góc với tr c bánh xe

4 Biện pháp tăng năng suất của máy xúc

4.1 Phân loại năng suất

4.1.1 Năng suất lý thuyết

Là thể tích đất mà máy xúc đổ được trong một đơn vị thời gian

Năng suất được tính toán với các thông số thiết kế của máy

NLT = 60.q.n Trong đó:

- NLT là năng suất lý thuyết của máy, đơn vị tính là m3/h hoặc m3/kíp

- q là dung tích gầu

- n là chu k công tác của máy trong một phút

N = 1/T

- T là thời gian hoàn thành một chu k công tác tính bằng phút (nếu T tính bằng giây thì n=60/T)

4.1.2 Năng suất kỹ thuật

Năng suất của máy có tính đến những điều kiện thi công thực tế thì gọi là năng suất kỹ thuật Ký hiệu là NKt

NKT = 60.q.n.(1/Kt.Kc Kđ Ktg Kp)Trong đó:

Kt là hệ số tơi xốp của đất

Kc là hệ số xét tới tổn thất thời gian do máy dịch chuyển trong khoang đào

Kđ là hệ số đầy gầu, gầu thuận thường lấy Kđ = 1, gầu dây Kđ = 0,9

Ktg là hệ số sử d ng thời gian công tác của máy, t y từng điều kiện c thể

có thể lấy Ktg = 0,25 – 0,9

Kp là hệ số xét tới sự phối hợp giữa máy đào và xe vận chuyển Nếu đào

đổ đống tại chỗ lấy Kp = 1 Máy xúc gầu thuận, gầu nghịch khi đổ đất và xe vận chuyển thì Kp = 0,9, gầu dây và gầu ngoạm thì lấy Kp = 0,85

4.1.3 Năng suất sử dụng

Năng suất sử d ng khác với năng suất kỹ thuật là tính đến việc sử d ng máy xúc theo thời gian và tay nghề của người thợ lái, tức trình độ làm việc và tổ chức làm việc của máy xúc và kỹ năng am hiểu máy của người thợ

Năng suất sử d ng có thể tính theo giờ, theo ca, tháng, năm và được ký hiệu là NSD

NSD = NT.KB.Km

Trong đó:

- NT là năng suất lớn nhất mà máy xúc có thể đạt được m3/h khi làm việc trong những điều kiện c thể

- KB Là hệ số tính đến việc sử d ng máy theo thời gian

- Km là hệ số đo trình độ tay nghề của thợ lái máy, lúc xác định hệ số KB người ta phải tính đến sự đình trệ mà khi máy làm việc, máy xúc không thể tránh khỏi như di chuyển vào v ng đào, thời gian bảo dưỡng kỹ thuật…

Hệ số đo trình độ tay nghề của thợ lái máy Km = 0,86 đối với các máy vạn năng d ng trong xây dựng

- Sử d ng máy đào hợp lý trong từng địa hình thi công

- Sử d ng và phối hợp một cách khoa học giữa các loại máy đào và phương tiện vận chuyển

- Tăng hệ số sử d ng thời gian trong một ca, giảm đến mức tối thiểu thời gian máy không làm ra sản phẩm, bố trí khoang đào và phương án thi công ph hợp

4.2.2 Giảm thời gian chu kỳ công tác

- Bằng cách thao tác nhanh, chính xác, giảm các động tác thừa trong một chu k xúc, và hạn chế góc quay từ vị trí lấy đất đến vị trí đổ đất

- Giảm thời gian xúc đất của từng gầu, đòi hỏi người công nhân lái máy phải có tay nghề cao

4.2.3 Tăng thể tích xúc đầy gầu

Luôn luôn xúc đầy gầu, dựa vào tính năng làm việc của máy và nhóm đất

để sử d ng gầu có dung tích lớn hơn và xác định khoang đào hợp lý

BÀI 2: KỸ THUẬT AN TOÀN KHI VẬN HÀNH MÁY XÚC

Mục tiêu:

Sau khi học xong bài học này người học có khả năng:

- Hiểu được cấu tạo chung của máy xúc

- Trình bày được kỹ thuật an toàn trước khi vận hành máy;

- Tuân thủ theo quy trình, đảm bảo an toàn cho người và phương tiện;

- Rèn luyện tính cẩn thận, chính xác, đảm bảo an toàn trong quá trình học tập

* Nội dung:

1 Cấu tạo chung các bộ phận của máy xúc

1.1 Máy xúc bánh xích Hyundai 60W

* Các chi tiết chính:

Hình 2.1 – Tổng quan máy xúc

- Thiết bị trong cabin:

Hình 2.2 – Thiết bị trong cabin máy xúc

- Màn hình điều khiển:

Hình 2.3 - Màn hình điều khiển

- Các công tắc:

Hình 2.5 – Các cần điều khiển và bàn đạp

- Điều hòa không khí và sưởi ấm:

Hình 2.6 – Bảng điều khiển điều hòa không khí và sưởi ấm

- Các thiết bị khác:

Hình 2.7 – Các thiết bị khác trong cabin máy xúc

1.2 Máy xúc bánh xích KOMATSU PC200

* Hình dáng bên ngoài:

Hình 2.8 – Máy xúc KOMATSU PC200 1- Xilanh thủy lực gầu

8- Cabin điều khiển

9- Mô tơ bơm thủy lực cơ cấu quay

10- Động cơ 12- Bàn quay 13- Vòng ổ quay 14- Cơ cấu di chuyển 15- Khối phân phối thủy lực 16- Bơm thủy lực

17- Đối trọng 18- Ca bô 19- Bình nhiên liệu

Hình 2.9 – Các thông số cơ bản của máy xúc KOMATSU PC200

Hình 2.10 – Các chi tiết chính của máy xúc KOMATSU PC200

1.3 Máy xúc bánh lốp Hyundai 60W-9S

* Hình dáng bên ngoài

Hình 2.11 – Máy xúc Hyundai 60W-9S

* Các thông số cơ bản

Hình 2.12 – Các thông số cơ bản của máy xúc Hyundai 60W-9S

Khối lượng bản thân Kg 5550

Dung tích gầu tiêu chuẩn m3 0.18

Chiều dài tổng thể A

mm

5970 Chiều rộng tổng thể B 1925

Chiều cao tổng thể C 2850

Chiều dài cơ sở I 2100

* Vị trí, hình dáng các chi tiết trong ca bin

1 Khóa điện 2 Vô lăng lái

7 Công tắc signal (công tắc đèn xin

9 Công tắc chọn chế độ (đỗ xe P, làm

việc W, di chuyển T)

Hình 2.13 – Các chi tiết chính trong cabin máy xúc Hyundai 60W-9S

2 Lên, xuống máy xúc

Lên và xuống máy chỉ ở những nơi có bố trí bậc và tay vịn, làm sạch các bậc lên xuống, lối đi, tay vịn trước khi lên máy Kiểm tra các bậc và tay vịn, tiến hành các sửa chữa cần thiết Phải quay mặt về phía máy khi lên, xuống máy, luôn duy trì ba điểm tiếp xúc giữa các bậc và tay vịn

Hình 2.14 – Lên xuống máy xúc

Chú ý: Ba điểm tiếp xúc có thể là hai chân và một tay hoặc cũng có thể là hai tay và một chân Không được lên, xuống máy khi máy đang di chuyển, không được nhảy khỏi máy hoặc đưa d ng c khi đang lên xuống máy

3 Kỹ thuật an toàn khi vận hành máy xúc

3.1 Trước khi vận hành

- Mặc quần áo bảo hộ lao động,

mũ bảo hiểm, di dày, đeo găng tay,

đeo kính an toàn và bảo vệ tai theo

yêu cầu công việc

- Phải hiểu rõ hướng dẫn sử

d ng máy trước khi vận hành máy

- Hiểu rõ chi tiết và quy trình

làm việc trước khi bắt đầu công việc

Nếu nhận thấy bất k sự nguy hiểm

nào về công việc, hãy báo với người

giám sát để phòng ngừa trước khi vận

hành máy

- Không vận hành khi mệt mỏi,

hoặc sau khi đã uống rượu bia, hay sử

d ng bất k loại thuốc kích thích nào

- Kiểm tra, bảo dưỡng hàng

ngày Thay thế những bộ phận hư

hỏng và siết chặt những bulông bị

lỏng

- Kiểm tra sự dò rỉ dầu động cơ,

dầu thủy lực, nhiên liệu và nước làm

mát Giữ gìn máy sạch sẽ và vệ sinh

máy thường xuyên

- Không vận hành máy khi có

yêu cầu sửa chữa Hãy vận hành máy

sau khi đã sửa chữa xong

- Giữ bình cứu hỏa và bộ đồ sơ

cứu để sẵn sàng cho trường hợp khẩn

cấp như hỏa hoạn, tai nạn xảy ra

- Chỉ trong trường hợp khẩn

cấp, sử d ng búa lắp sẵn để phá vỡ

kính chắn gió, sau đó thoát khỏi một

cách cẩn thận

- Khi vận hành máy trên đường

hoặc bên đường, đèn tín hiệu quay

phải được bật sáng để tránh bất k tai

nạn giao thông nào xảy ra

3.2 Trong khi vận hành máy

- Sử d ng tay cầm và bàn để

chân khi lên hoặc xuống máy Không

được nhảy lên, hoặc nhảy xuống

máy

- Bật còi cảnh báo cho người

xung quanh trước khi vận hành máy

Loại bỏ tất cả các vật cản như sương

m , băng, b i trên cửa sổ trước khi

vận hành máy để có tầm quan sát tốt

nhất

- Vận hành cẩn thận để đảm

bảo không có người và vật cản trong

phạm vi hoạt động của máy Hãy đặt

biển báo an toàn nếu cần thiết

- Khi vận hành hãy tập trung

vào công việc

- Cung cấp thông gió khi vận

hành máy ở nơi kí để tránh nguy

hiểm do khí thải gây ra

- Kiểm tra vị trí lắp đặt các

đường ống ga, ống nước dưới lòng

đất và đảm bảo an toàn trước khi vận

hành

- Vận hành gần đường dây điện

là rất nguy hiểm Hãy vận hành trong

phạm vi an toàn cho phép dưới đây

Điện áp Khoảng cách an toàn (nhỏ nhất)

Nếu máy chạm vào đường dây

điện, hãy giữ vị trí trên ghế vận hành

và đảm bảo những người khác không

chạm vào máy cho tới khi cắt điện

Khi cần thiết hãy thoát ra ngoài,

nhảy ra ngoài nhưng không tiếp xúc

với máy

- Hãy quan sát đến những vật

cản, đặc biệt quan tâm kiểm tra

khoảng cách khi quay toa

- Khi sử d ng máy cho chức

năng như búa hoặc làm việc ở hứng

nơi có đá rơi thì cabin nên lắp các

tấm bảo vệ để bảo vệ người và tài

sản

- Tránh vận hành trên vách

đứng hoặc nền đất yếu Nguy hiểm

máy có thể lật

Trong trường hợp không tránh

được phải đảm bảo máy xuốg dễ

dàng, duy trì máy quay góc bên phải

và đặt mô tơ di chuyển ở vị trí phía

sau

việc nâng, hãy cân nhắc công suất

máy, khối lượng và chiều rộng của

tải Hãy cẩn thận không nâng quá tải,

nó có thể gây nguy hiểm và mất an

toàn

- Trước khi di chuyển máy hãy

bấm còi để cảnh báo mọi người xung

quanh Vận hành tiến hoặc l i chính

xác theo vị trí của mô tơ di chuyển

- Di chuyển thật chậm qua vật

cản và mặt đường gồ ghề

- Khi làm việc trên nền đất

yếu, hãy đặt tấm đệm hay bản gỗ để

ngăn chặn chìm máy

- Khi vận hành máy dưới nước

hoặc băng qua đoạn sông, hãy kiểm

tra điều kiện của nền đất, chiều sâu

và tốc độ lưu lượg dòng nước, lưu ý

mực nước không vượt quá galê đỡ

(với máy xúc bánh xích), hoặc mực

nước không vượt quá giữa tr c bánh

xe (với máy xúc bánh lốp)

3.3 Trong khi bảo dưỡng máy

- Tắt máy ngay lập tức khi

phát hiện sự cố của máy Kiểm tra

tìm hiểu nguyên nhân sự cố như:

sự rung động, quá nóng và sự cố

xuất hiện trên màn hình điều khiển

khi sửa chữa

- Đỗ máy nơi bằng phẳng và

dừng động cơ để kiểm tra và sửa

chữa Máy thực sự không hoạt

động (rút chìa khóa) Phải đảm bảo

các điều kiện an toàn khi tiến hành

gầm máy Đảm bảo làm việc với sự

chống đỡ an toàn Không sử d ng

xy lanh thủy lực để treo và đỡ các

thiết bị

- Nhiên liệu bôi trơn dễ gây

ra các nguy hiểm về hỏa hoạn

Bảo quản dầu bôi trơn nơi

khô ráo, tránh xa ngọn lửa

- Không chạm vào đường

ống xả có thể bị bỏng

- Không mở các nắp che và

nắp đậy khi động cơ đang nổ

- Hãy cẩn thận không chạm

vào các góc nhỏ khi bảo dưỡng

động cơ

- Thay thế các tấm trượt khi

bị mòn hoặc quá bẩn Hãy cẩn thận

với dầu, mỡ, nước dư thừa rơi

vãi…

- Hãy cẩn thận không bị

trượt ngã…khi làm việc trên khung

để bảo dưỡng động cơ và các chi

tiết khác

- Khí ga áp suất cao Để

tránh nổ và bỏng người, không để

bắt lửa, không được hàn, không

khoan Hãy giảm áp trước khi xả

ga

- Khi muốn cho máy đỗ, hạ

4 Một số chú ý khi thực hiện thao tác

- Không bao giờ được nhảy lên hoặc nhảy xuống máy Không lên hoặc xuống máy khi máy đang di chuyển

- Không cầm vào các cần điều khiển khi lên hoặc xuống máy

- Luôn đảm bảo an toàn bằng cách luôn duy trì ít nhất 3 điểm tiếp xúc: bàn tay, bàn chân với tay vịn, bậc khung xích hoặc dải xích (với máy xúc bánh xích), hoặc chỗ bước chân (với máy xúc bánh lốp)

- Luôn vệ sinh tay vịn, lan can, bậc khung xích để không có dính dầu mỡ bám vào Nếu hư hỏng hãy thay thế chúng và siết chặt lại các bu lông bị lỏng

- Không ở trên máy khi di chuyển Ở trên máy khi di chuyển rất nguy hiểm, có thể bị chấn thương hoặc ngã ra khỏi máy Chỉ cho phép người vận hành

ở trên máy

BÀI 3: DI CHUYỂN MÁY XÚC

* Mục tiêu:

Sau khi học xong bài học này người học có khả năng:

- Trình bày được kỹ thuật an toàn trước khi vận hành máy;

- Tuân thủ theo quy trình, đảm bảo an toàn cho người và phương tiện;

- Rèn luyện tính cẩn thận, chính xác, đảm bảo an toàn trong quá trình học tập

- Kiểm tra, siết chặt các dây nối, các ống nối nơi có nhiệt độ cao

- Điều chỉnh chỗ ngồi thoải mái, ph hợp với hình dáng của người vận hành

- Điều chỉnh tầm nhìn của gương chiếu hậu

1.2 Khởi động và dừng động cơ

- Kiểm tra tất cả các cần điều

khiển ở vị trí trung gian

- Mở công tắc ở vị trí ON và

kiểm tra các m c sau:

1) Nếu tất các các đèn sang ON và còi

cảnh báo trong 6 giây

2) Chỉ các đèn sau đây sáng ON còn tất

cả các đèn khác sẽ tắt sau 2 giây

- Đèn báo áp suất dầu (1)

- Đèn báo sạc ắc quy (2)

3) Đèn báo sây (3) sẽ sang ON khi

nhiệt độ của nước làm mát dưới 100

C 4) Đèn báo làm ấm (4) sẽ sáng ON khi

nhiệt độ của nước làm mát dưới 100

C

Hình 3.1 – Kiểm tra các đèn chỉ thị

b Khởi động động cơ

Bật âm thanh còi cảnh báo xung

quanh sau khi kiểm tra nếu có vật cản

trong khu vực

- Kiểm tra tất cả các cần điều

khiển ở vị trí trung gian

- Nhả ngay lập tức chìa khóa sau khi khởi động để tránh thiệt hại đến động cơ và mô tơ đề

+ Nếu động cơ không nổ, hãy để chìa khóa ở vị trí ON và ấn nút sưởi ấm (2) để sưởi ấm động cơ

+ Sau khi sưởi ấm, khởi động lại động cơ

+ Nếu động cơ vẫn không nổ, hãy để mô tơ đề nguội khoảng 10-20 giây trước khi bắt đầu khởi động lại động cơ

c Kiểm tra sau khi động cơ đã

- Tiếng ồn động cơ và màu sắc

khí thải có bình thường không

- Âm thanh và sự rung động bình

sau khi động cơ nổ

* Lưu ý:

- Không tăng nhanh tốc độ động cơ ngay sau khi khởi động, nó có thể làm

hư hỏng động cơ và các bulông

- Nếu phát hiện có sự cố ở màn hình điều khiển, dừng ngay động cơ và sửa lỗi theo yêu cầu

d Vận hành làm ấm động cơ

- Chạy động cơ không tải trong vòng 5 phút

- Chạy không tải và có tải ở phạm vi trung bình

- Vận hành điều khiển gầu trong vòng 5 phút (không vận hành gì ngoài tay điều khiển và gầu)

- Vận hành động cơ ở tốc độ cao và vận hành cần điều khiển gầu, tay gầu khoảng 5-10 phút

- Vận hành một vài lần tất cả các xy lanh, quay toa và di chuyển máy

* Nếu động cơ dừng đột ngột

trước khi nó nguội xuống, độ bền của

động cơ giảm nhanh Vì vậy không

dừng động cơ ở nút dừng khẩn cấp

* Trong trường hợp đặc biệt, nếu

động cơ quá nóng không dừng khẩn

cấp và vận hành máy ở tốc độ trung

bình để máy nguội, sau đó dừng động

cơ

- Hạ gầu xuống mặt đất, sau đó

đưa tất cả các cần điều khiển về vị trí

trung gian

- Vận hành động cơ ở tốc độ

không tải thấp trong vòng 5 phút

- Xoay chìa khóa khởi động về

2 Vận hành di chuyển máy xúc

2.1 Vận hành di chuyển máy xúc bánh xích Hyundai 60W

Hình 3.5 – Di chuyển máy xúc bánh xích

2.1.1 Vị trí di chuyển

* Khi di chuyển, mô tơ di

chuyển ở phía sau, các thiết bị

công tác ở phía trước

- Xác định vị trí di chuyển

- Mở khoá mâm quay toa

Hình 3.6 – Vị trí mô tơ di chuyển

- Mở khóa thủy lực

- Điều chỉnh ga thích hợp

- Nâng gầu, cần lên khỏi mặt đất

- Co gầu xếp vào giá đỡ gầu thích hợp

- Đi số 1 hoặc số 2 tu theo địa hình, nhả phanh, đạp ly hợp

- Quan sát phía trước và sau thật an toàn

- Di chuyển tiến: Khi cần điều

khiển trái và phải hoặc bàn đạp được ấn

đồng thời về phía trước máy sẽ di chuyển

tiến

- Di chuyển l i: Khi cần điều

khiển trái và phải hoặc bàn đạp được ấn

đồng thời về phía sau máy sẽ di chuyển

l i

Tốc độ di chuyển có thể được kiểm

soát bằng hành trình của cầ hoặc bàn đạp

và thay đổi hướng bằng cách điều khiển

hành trình khác nhau của hai bên

Hình 3.7 – Di chuyển tiến, lùi

2.1.3 Quay chuyển hướng

Chỉ vận hành một bên cần

hoặc bàn đạp sẽ làm cho hướng di

chuyển của máy thay đổi bằng

cách di chuyển một bên xích

Hình 3.8 – Chuyển hướng

2.1.4 Quay tròn

Muốn thay đổi hướng so với vị

trí ban đầu bằng cách di chuyển xích

bên trái và bên phải Cả hai bên cần và

bàn đạp được vận hành đồng thời theo

chiều khác nhau

Hình 3.9 – Quay tròn

2.1.5 Di chuyển lên dốc

- Khi điều khiển máy

chạy lên dốc phải co xếp gầu

cần lại (hoặc duỗi ra) và hạ gầu

thấp cách mặt đường 20-30cm,

nó có thể d ng như một chiếc

phanh trong trường hợp gặp

nguy hiểm Điều khiển đẩy 02

cần lái cho máy chạy tới theo

yêu cầu

Hình 3.10 – Di chuyển máy lên dốc

Chú ý khi cho máy xúc chạy lên dốc, mô tơ di chuyển chủ động phía sau và bánh dẫn hướng phải ở trước đồng thời quan sát an toàn đường đi, chướng ngại vật xung quanh máy

Hình 3.11 – Di chuyển máy xuống dốc

- Nếu khởi động máy trên mặt đât và thiếu ổn định, hãy hạ thấp gầu xuống ngay lập tức và phanh máy lại

- Khi đỗ trên mặt dốc, sử d ng gầu như một chiếc phanh và chèn chắc chắn đằng sau xích để tránh bị trượt

2.2 Vận hành di chuyển máy xúc bánh lốp Hyundai 60W-9S

2.2.1 Chuẩn bị máy