Mô tả môn học: Môn học này trình bày xuyên suốt các lý thuyết và khái niệm về hưởng dụng và quản lý tài nguyên trong xu thế toàn cầu hoá và sự ảnh hưởng của các yếu tố kinh tế, xã hội,
Trang 1TÊN HỌC PHẦN QUẢN LÝ VÀ HƯỞNG DỤNG TÀI NGUYÊN RESOURCE TENURE AND RESOURCE MANAGEMENT
Mã số: TNQL 6003
Số tín chỉ: 3 (3,0)
1 Cán bộ giảng dạy: TS Hà Thúc Viên
Cơ quan: Trường Đại học Việt Đức
Địa chỉ liên lạc: KP6, Linh Trung, Thủ Đức, TP HCM
Điện thoại: 0946500198
Email: htvien2002@gmail.com; htvien2002@yahoo.com
2 Môn học tiên quyết: Không
3 Mô tả môn học:
Môn học này trình bày xuyên suốt các lý thuyết và khái niệm về hưởng dụng và quản
lý tài nguyên trong xu thế toàn cầu hoá và sự ảnh hưởng của các yếu tố kinh tế, xã hội, văn hoá, chính trị đến mối quan hệ giữa con người và tài nguyên môi trường Đặc biệt
là phương diện xã hội và thể chế trong việc quản lý và sử dụng tài nguyên sẽ được nhấn mạnh
This course will present theories and concepts on resource tenure and resource management in the context of globalization and how social, political, cultural and economic influence human interaction with natural resources and environment Particularly, social and institutional dimensions in natural resource management and utilization will be emphasized
4 Mục tiêu môn học: Sau khi hoàn thành môn học, sinh viên sẽ:
• Có khả năng đánh giá các yếu tố kinh tế, văn hoá, xã hội, chính trị ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa con người và tài nguyên môi trường như thế nào
• Có khả năng xem xét một cách toàn diện các vấn đề về phương diện con người trong quản lý và sử dụng tài nguyên
• Có khả năng phân tích và viết các báo cáo nghiên cứu, tổng kết học thuật về vai trò quan trọng của con người trong quá trình quản lý và sử dụng tài nguyên
Upon the completion of the course, students will have:
• Ability to recognize how social, political, cultural and economic factors influence human interaction with natural resources and environment
Trang 2• Ability to think critically important human dimensions issues in natural resources management and utilization
• Ability to analyze and write logically about important human dimensions issues in natural resources management and utilization
5 Nội dung chi tiết môn học:
CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU CHUNG (done)
1.1 Giới thiệu các phương diện kinh tế, xã hội, văn hoá, chính trị, và sinh thái trong quản lý và sử dụng tài nguyên
1.2 Các hình thức sở hữu và hưởng dụng tài nguyên thiên nhiên
1.3 Vai trò của xã hội học môi trường - tài nguyên trong nghiên cứu quản lý và sử dụng tài nguyên
1.4 Kinh tế chính trị và sinh thái chính trị trong quản lý và sử dụng tài nguyên thiên nhiên
CHƯƠNG 2: SỞ HỮU VÀ HƯỞNG DỤNG TÀI NGUYÊN (done)
2.1 Định nghĩa sở hữu và quyền sở hữu
2.2 Định nghĩa hưởng dụng tài nguyên thiên nhiên
2.3 Các chế độ sở hữu tài nguyên
2.4 Quyền sở hữu và khuyến khích đầu tư
2.5 Các yếu tố tác động đến bền vững tài nguyên công
CHƯƠNG 3: CÁC VẤN ĐỀ THÁCH THỨC TRONG QUẢN LÝ VÀ SỬ DỤNG TÀI NGUYÊN
3.1 Áp lực dân số và điều kiện tài nguyên
3.2 Các vấn đề trong quản lý tài nguyên
3.2.1 Môi trường
3.2.2 Kinh tế
3.2.3 Thể chế
3.2.4 Xã hội
3.3 Cơ chế quản lý xung đột tài nguyên
CHƯƠNG 4: CÁC HÌNH THỨC TRONG QUẢN LÝ TÀI NGUYÊN (done)
4.1 Các bên liên quan (STAKEHOLDERS) trong quản lý tài nguyên
4.2 Quản lý tài nguyên công
4.3 Quản lý tài nguyên dựa vào cộng đồng
4.4 Đồng quản lý (Co-management)
Trang 34.5 Các chiến lược giải quyết xung đột tài nguyên
CHƯƠNG 5: QUẢN LÝ TÀI NGUYÊN CÔNG (done)
5.1 Kinh tế tài nguyên công
5.2 Mô hình thảm kịch tài nguyên công - “Tragedy of the Commons”
5.3 Hành động tập thể (collective action) và tự chủ quản trị (self-governance)
5.4 Tiếp cận thể chế trong quản lý tài nguyên công
5.5 Tiếp cận cấu trúc xã hội trong quản lý tài nguyên (social constructivism)
CHƯƠNG 6: TÍNH BỀN VỮNG TRONG QUẢN LÝ TÀI NGUYÊN
6.1 Chấp nhận sự phụ thuộc (Recognizing interdependencies)
6.2 Hệ thống quản trị đa tâm và đa quy tắc pháp lý (legal pluralism)
6.3 Quá trình phát triển của chính sách tài nguyên và môi trường
6.4 Vai trò của chính phủ trong phân bố tài nguyên
6.5 Vai trò của địa phương trong quản trị tài nguyên
6 Phương pháp đánh giá môn học:
Tham gia chuyên cần, kiểm tra giữa kỳ, tiểu luận nhóm, và thi kết thúc môn học Học viên nộp bài không đúng hạn sẽ bị trừ điểm hoặc nhận điểm 0 cho phần đó)
Kết quả môn học được đánh giá như sau:
Thường xuyên lên lớp (ĐLL) 0,15
Kiểm tra giữa kỳ (ĐKT) 0,25
Tiểu luận theo nhóm (ĐTL) 0,15
Điểm thi cuối khoá (ĐT) 0,45
ĐMH = (ĐLL x 0,15) + (ĐKT x 0,25) + (ĐTL x 0,15) + (ĐT x 0,35)
8 Tài liệu tham khảo:
• Berkes F (ed.) 1989 Common Property Resources: Ecology and Community-Based
Sustainable Development London: Belhaven Press
• Bromley D., 1992 Making the Commons Work: Theory, Practice, and Policy San
Francisco: ICS Press
• Webb E and Shivakoti G., 2008 Decentralization, Forests and Rural
Communities: Policy outcomes in South and SoutheastAsia New Delhi:Sage
• Hardin, G., 1968 The Tragedy of the Commons Science, 162:1243-1248
Trang 4• Gibson, C C., McKean M A and Ostrom E., 2000 People and Forests:
Communities, Institutions, and Governance The MIT Press
• Bruce, M., 2002 Resource and Environmental Management (second edition).
Prentice Hall (an imprint of Pearson Education Asia Pte Ltd, Singapore)
• Ostrom, E., 1990 Governing the Commons: The Evolution of Institutions for
Collective Action Cambridge University Press
• Hirsch, P and Warren, C., 1998 The Politics of Environment in Southeast Asia:
Resources and Resistance London: Routledge
