Câu 1 2,5 điểm Phân tích địa vị kinh tế, thái độ chính trị, khả năng cách mạng của mỗi giai cấp trong xã hội Việt Nam dưới tác động của chương trình khai thác thuộc địa của thực dân Pháp
Trang 1TRƯỜNG THPT CHUYÊN THÁI NGUYÊN
(Đề thi gồm có 01 trang)
ĐỀ THI ĐỀ XUẤT HSG KHU VỰC DUYÊN HẢI ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ LẦN THỨ XIV NĂM 2022
Đề thi môn: Lịch sử (Lớp 11)
Thời gian làm bài: 180 phút, không kể thời gian phát đề
Họ và tên thí sinh:……… ………… SBD:………
Câu 1 (2,5 điểm) Phân tích địa vị kinh tế, thái độ chính trị, khả năng cách mạng của mỗi
giai cấp trong xã hội Việt Nam dưới tác động của chương trình khai thác thuộc địa của thực dân Pháp sau chiến tranh thế giới thứ nhất
Câu 2 (3,0 điểm) Những điều kiện dẫn tới việc thành lập Việt Nam Quốc dân đảng và
những non yếu của tổ chức đó về chính trị tư tưởng, tổ chức và phương thức hoạt động
Câu 3 (3,0 điểm) Trong những năm 20 của thế kỉ XX, Nguyễn Ái Quốc đã xác định và
truyền bá vào Việt Nam lí luận cách mạng gì? Lí luận đó được trình bày trong những tài liệu nào? Nêu ý nghĩa của nó đối với sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam
Câu 4 (3.0 điểm) Phân tích sự sáng tạo của Đảng Cộng sản Đông Dương và Chủ tịch Hồ
Chí Minh về việc chớp thời cơ giành chính quyền trong Cách mạng thánh Tám 1945 Từ đó rút ra những bài học kinh nghiệm cho hoạt động đối ngoại của đất nước hiện nay?
Câu 5 (3,0 điểm) Từ ngày 2 - 9 - 1945 đến ngày 19 - 12 - 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã
có những hoạt động gì góp phần vào khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa, xây dựng và bảo vệ chính quyền mới sau Cách mạng tháng Tám 1945? Em có suy nghĩ gì về lời dạy của Chủ Tịch Hồ Chí Minh:
“Các Vua Hùng đã có công dựng nước Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước”
Câu 6 (3,0 điểm) Trong năm 1945, ở khu vực Đông Nam Á có những nước nào giành được
độc lập? Nguyên nhân giành được độc lập của các nước đó so với các nước còn lại của khu
vực này như thế nào?
Câu 7 (2,5 điểm) Trình bày đặc điểm, thành tựu chính của cuộc cách mạng khoa học-công
nghệ nửa sau thế kỷ XX Vai trò của cách mạng khoa học-công nghệ đối với công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa nền kinh tế ở nước ta hiện nay
HẾT
- Thí sinh không được sử dụng tài liệu.
Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ THANG ĐIỂM I- Hướng dẫn chung
- Bài làm có cách thể hiện khác (về cấu trúc và cách diễn đạt) nhưng đúng, thì vẫn cho đủ điểm
- Những ý vượt đáp án nhưng đúng thì được thưởng điểm, mỗi ý 0,25 điểm, nhưng không vượt quá tổng điểm của toàn bài
- Cộng điểm bài thi tính lẻ đến 0,25 điểm, không làm tròn
II- Hướng dẫn chi tiết và thang điểm
Câu 1 Phân tích địa vị kinh tế, thái độ chính trị, khả năng cách mạng của mỗi
giai cấp trong xã hội Việt Nam dưới tác động của chương trình khai thác
thuộc địa của thực dân Pháp sau chiến tranh thế giới thứ nhất.
2.5
- Sau chiến tranh thế giới thứ nhất, thực dân Pháp tiến hành chương trình khai
thác thuộc địa lần thứ hai phân hóa giai cấp xã hội Việt Nam diễn ra sâu sắc
hơn Mỗi giai cấp có địa vị kinh tế, thái độ chính trị, khả năng cách mạng khác
nhau
- Địa chủ phong kiến :
+ Là giai cấp đã tồn tại hàng nghìn năm trong lịch sử dân tộc và có vai trò to
lớn trong lịch sử dựng nước và giữ nước, từng đại diện cho dân tộc Nhưng từ
1884 đãđầu hàng Pháp
+ Bộ phận đại địa chủ làm tay sai cho thực dân Pháp trở thành kẻ thù của dân
tộc
+ Bộ phận tiểu địa chủ, trung địa chủ tuy vẫn có mặt hạn chế là bóc lột nông
dân, song trong quan hệ với thực dân Pháp, họ cũng phải chịu nỗi nhục mất
nước Vì thế họ có mâu thuẫn lớn với đế quốc Pháp về quyền lợi dân tộc và có
khả năng tham gia chốn Pháp khi có điều kiện
0.5
- Giai cấp nông dân: Là giai cấp có số lượng đông nhất, chiếm khoảng 90%
dân số trong xã hội Việt Nam bị bóc lột nặng nề nhất, bị bần cùng hóa không
lối thoát Họ là nạn nhân chủ yếu của tất cả các chính sách khai thác thuộc
địa: bị bóc lột tô thuế, bị cướp đoạt ruộng đất Vì thế mâu thuẫn giữ nông dân
với đế quốc Pháp và tay sai luôn gay gắt Độc lập dân tộc là yêu cầu bức thiết
của nông dân có tinh thần dân tộc dân chủ sâu sắc, căm thù đế quốc xâm
lược, kiên quyết đứng lên chống lại chúng Là lực lượng to lớn nhất đồng thời
là một động lực của cách mạng
0.5
- Giai cấp tư sản :
+ Giai cấp tư sản dân tộc Việt Nam ra đời sau chiến tranh thế giới I trong điều
kiện bị tư bản Pháp chèn ép cạnh tranh gay gắt độc chiếm thị trường…, nên ít
ỏi về số lượng, nhỏ bé về kinh tế, yếu đuối về chính trị Trong quá trình phát
triển, giai cấp tư sản phân hóa thành hai bộ phận:
->Tư sản mại bản là bộ phận có quyền lợi kinh tế và chính trị gắn liền với
0.5
Trang 3Pháp nên trở thành kẻ thù của dân tộc.
->Tư sản dân tộc, là bộ phận có khuynh hướng kinh doanh độc lập, muốn phát
triển chủ nghĩa tư bản của Việt Nam Bộ phận này vấn có mặt hạn chế là bóc
lột công nhân, nhưng lại có mâu thuẫn với đế quốc Pháp về quyền lợi dân tộc
Vì vậy họ có thể tham gia các phong trào yêu nước trong những điều kiện nhất
định Tư sản dân tộc Việt Nam là lực lượng của cách mạng
- Giai cấp tiểu tư sản:
+ Ra đời cùng với giai cấp tư sản Gồm nhiều thành phần khác nhau:
chủ xưởng, những người buôn bán nhỏ, học sinh, sinh viên, trí thức… tăng
nhanh về số lượng, đều bị đế quốc Pháp áp bức bóc lột và khinh rẻ
+ Giai cấp TTS Việt Nam có ý thức dân tộc dân chủ, chống thực dân Pháp sâu
sắc
+ Đặc biệt bộ phận trí thức, học sinh, sinh viên, nhạy cảm, dễ dàng tiếp thu tư
tưởng tiến bộ, rất hăng hái tham gia các cuộc đấu tranh vì độc lập, tự do của
dân tộc Đây là một lực lượng quan trọng của cách mạng rất
0.5
- Giai cấp công nhân :
+ Ra đời từ cuộc khai thác thuộc địa lần 1, là sản phẩm trực tiếp của cuộc khai
thác thuộc địa.Trước chiến tranh có khoảng 10 vạn, sau chiến tranh tăng lên 22
vạn (1929), tập trung ngày trong các trung tâm kinh tế, chiếm khoảng 1% dân
số
+ Có đặc điểm của giai cấp công nhân quốc tế, có tinh thần cách mạng triệt
để , sinh sống và làm iệc tập trung
+ Có những đặc điểm riêng, xuất thân từ nông dân, nên có quan hệ gắn bó với
nông dân, dễ thực hiện liên minh công- nông
+ Bị ba tầng áp bức bóc lột: thực dân Pháp, tư sản, phong kiến Kẻ thù của giai
cấp công nhân cũng là kẻ thù của giai cấp nông dân, của dân tộc
+ Kế thừa truyền thông yêu nước, sớm tiếp thu được tinh hoa dân tộc để bồi
dưỡng bản chất và bản lĩnh cách mạng của mình
+ Không chịu ảnh hưởng tư tưởng cải lương, tư sản nên dễ dàng tiếp thu ánh
sáng cách mạng của thời đại
+ Có sứ mệnh nắm ngọn cờ lãnh đạo cách mạng Tuy nhiên, trước khi Đảng
Cộng sản Việt Nam ra đời, giai cấp công nhân Việt Nam chưa đủ điều kiện để
hoàn thành sứ mệnh đó
=> Mâu thuẫn trong xã hội Việt Nam ngày càng sâu sắc, chủ yếu là mâu
thuẫn giữa dân tộc Việt Nam với thực dân Pháp và tay sai phản động Sự phân
hóa giai cấp, mâu thuẫn xã hội và tác động của trào lưu cách mạng thế giới,
nhất là Cách mạng tháng Mười Nga đã thúc đẩy phong trào dân tộc, dân chủ ở
Việt Nam ngày càng phát triển
0.5
Câu 2 Những điều kiện dẫn tới việc thành lập Việt Nam Quốc dân đảng và
những non yếu của tổ chức đó về chính trị tư tưởng, tổ chức và phương
thức hoạt động.
3.0
Trang 4* Điều kiện thành lập:
- Sau CTTG I, tư tưởng cách mạng tư sản tiếp tục dội vào Việt Nam, tiêu biểu
- Ảnh hưởng của cuộc khai thác thuộc địa lần thứ hai của Pháp ở VN, giai cấp
- Phong trào yêu nước theo khuynh hướng DCTS những năm 1919-1925 phát
triển mạnh mẽ
0,25
* Những non yếu:
- Về chính trị, tư tưởng: lấy chủ nghĩa tam dân của Tôn Trung Sơn làm nền
tảng tư tưởng, nhưng những nguyên tắc, chính sách có tính cách mạng đã bị
loại bỏ (khẩu hiệu bình quân địa quyền, chính sách liên Nga, liên Cộng, phù
trợ công nông)
0,5
- Về tôn chỉ, mục đích: còn chung chung, không rõ ràng (nhằm đánh đuổi giặc
Pháp, đánh đổ ngôi vua, thiết lập dân quyền) 0,5
- Về tổ chức: VNQDĐ chủ trương xây dựng thành 4 cấp: Tổng bộ, Kì bộ, Tỉnh
bộ đến Chi bộ cơ sở nhưng chưa bao giờ trở thành hệ thống trong cả nước
Thành phần đảng viên phức tạp, kết nạp bừa bãi…
0,5
- Phương thức hoạt động: chủ trương bạo động vũ trang, ít chú ý đến tuyên
truyền vận động quần chúng Không có cơ quan ngôn luận hoặc tài liệu văn
kiện chính thức để giải thích tôn chỉ, mục đích…Phương pháp đấu tranh thiên
về quân sự, nặng về ám sát cá nhân…
0,5
3 Trong những năm 20 của thế kỉ XX, Nguyễn Ái Quốc đã xác định và
truyền bá vào Việt Nam lí luận cách mạng gì? Lí luận đó được trình bày
trong những tài liệu nào? Nêu ý nghĩa của nó đối với sự ra đời của Đảng
Cộng sản Việt Nam.
3.0
a Lí luận mà Nguyễn Ái Quốc đã xác định và truyền bá vào Việt Nam là lí
luận cách mạng giải phóng dân tộc theo con đường cách mạng vô sản.
0,5
Thông qua các tờ báo, các bài viết của Nguyễn Ái Quốc đăng trên báo “Nhân
đạo” của Đảng cộng sản Pháp; Báo “Đời sống công nhân” của Liên đoàn Lao
động Pháp; Báo “Sự Thật” của ĐCS Liên Xô; “Tạp chí thư tín Quốc tế” của
QTCS; Báo “Thanh niên”; Báo “ Người cùng khổ”
Qua các bài tham luận của Nguyễn Ái Quốc trình bày trong Đại hội Quốc tế
Cộng sản lần V; Đại hội Quốc tế Thanh niên; Nông dân; Phụ nữ (1924) Qua
các tác phẩm: “Bản án chế độ thực dân Pháp” (1925), “Đường Kách Mệnh”
1927
Những tư tưởng này là ngọn cờ hướng cho phong trào cách mạng Việt Nam
trong thời kì vận động thành lập Đảng, đi theo con đường cách mạng vô sản, là
ánh sáng soi đường cho lớp thanh niên yêu nước Việt Nam đang đi tìm chân lí
đầu thế kỉ XX
Trang 5Là sự chuẩn bị về tư tưởng chính trị cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt
Nam Đặt nền móng để xây dựng cương lĩnh của Đảng sau này
4 Phân tích sự sáng tạo của Đảng Cộng sản Đông Dương và Chủ tịch Hồ
Chí Minh về việc chớp thời cơ giành chính quyền trong Cách mạng thánh
Tám 1945 Từ đó rút ra những bài học kinh nghiệm cho hoạt động đối
ngoại của đất nước hiện nay?
3.0
- Sau khi Nhật đảo chính Pháp 9/3/1945, thời cơ cách mạng đã xuất hiện
nhưng chưa chín muồi Vì vậy, Đảng chủ trương phát động phong trào khởi
nghĩa từng phần, tạo tiền đề cho Tổng khởi nghĩa khi thời cơ chín muồi…
-Ngày 15/8/1945, Nhật đầu hàng đồng minh tạo ra thời cơ chín muồi: Kẻ thù
chính đã gục ngã; quần chúng và các lực lượng trung gian đã ngả hẳn về phía
cách mạng; Đảng sẵn sàng khởi nghĩa giành chính quyền
- Thời cơ chỉ tồn tại: từ khi Nhật đầu hàng đồng minh đến trước khi quân
đồng minh vào Đông Dương Vào cuối tháng 8 đầu tháng 9 - 1945, khi quân
Đồng minh kéo vào, thời cơ đã qua, nhân dân Việt Nam không còn cơ hội
khởi nghĩa giành chính quyền; nếu đứng lên khởi nghĩa thì phải đối mặt với
nhiều kẻ thù cùng một lúc
- Từ khi Nhật đầu hàng đến khi quân Đồng minh kéo vào nước ta, "thời cơ ngàn
năm có một" xuất hiện tạo điều kiện vô cùng thuận lợi cho nhân dân ta khởi
nghĩa giành chính quyền: Quân Nhật ở Đông Dương rệu rã, chính phủ Trần
Trọng Kim hoang mang, tầng lớp trung gian ngả hẳn về phía cách mạng, Đảng ta
đã chuẩn bị đầy đủ, nhân dân đã sẵn sàng…
2 Sáng tạo trong việc chớp thời cơ, đề ra chủ trương đúng đắn, kịp thời. 1.25
- Ngày 13 - 8 - 1945, ngay sau khi nhận được tin Nhật Bản sắp đầu hàng,
Trung ương Đảng và Tổng bộ Việt Minh đã thành lập Ủy ban khỏi nghĩa toàn
quốc, ban bố "Quân lệnh số 1", chính thức phát lệnh Tổng khởi nghĩa trong
toàn quốc
- Ngay sau đó (ngày 14 và 15 - 8 - 1945), Hội nghị toàn quốc của Đảng được
triệu tập tại Tân Trào (Tuyên Quang), thông qua kế hoạch lãnh đạo toàn dân
tổng khởi nghĩa và quyết định những vấn đề quan trọng về đối nội, đối ngoại
sau khi giành được chính quyền
- Tiếp đó, khi Hội nghị toàn quốc của Đảng vừa kết thúc, từ ngày 16 đến ngày
17 - 8 - 1945, Đại hội Quốc dân họp ở Tân Trào tán thành chủ trương tổng khởi
nghĩa của Đảng, thông qua 10 chính sách lớn của Việt Minh, cử ra Ủy ban Dân
tộc giải phóng do Hồ Chí Minh làm Chủ tịch
- Chiều 16 - 8 - 1945, theo lệnh của Ủy ban khởi nghĩa, một đơn vị giải phóng
quân do Võ Nguyên Giáp chỉ huy nhanh chóng tiến về giải phóng thị xã Thái
Nguyên, mở đầu cho cuộc tổng khởi nghĩa Các địa phương cũng vận dụng
linh hoạt lệnh Tổng khởi nghĩa đứng lên giành chính quyền
- Dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân ta chớp lấy thời cơ, giành chính quyền
Trang 6ở Hà Nội (19 - 8), Huế (23 - 8), Sài Gòn (25 - 8), quyết định đến thắng lợi của
Cách mạng tháng Tám trong cả nước Ngày 2/9/1945 tại quảng trường Ba
Đình Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước
VNDCCH
- Trong thời kì mới, quan hệ đối ngoại Việt Nam không ngừng cải thiện, vận
dụng thời cơ: tranh thủ nguồn vốn, những thành tựu khoa học-kĩ thuật để xây
dựng đất nước và giao lưu phát triển KT-VH, Việt Nam là bạn với các nước
- Việt Nam phải mở rộng quan hệ đối ngoại, củng cố tiềm lực đất nước, tham
gia vào các tổ chức quốc tế : APEC, TPP, cộng đồng ASEAN,… Không chỉ
có những thuận lợi và thời cơ mà bao giờ cũng kèm theo những khó khăn,
nguy cơ; … đòi hỏi phải đánh giá đúng tình hình, dự đoán chính xác thời cơ
Câu 5 Từ ngày 2 - 9 - 1945 đến ngày 19 - 12 - 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có
những hoạt động gì góp phần vào khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ
Cộng hòa, xây dựng và bảo vệ chính quyền mới sau Cách mạng tháng
Tám 1945? Em có suy nghĩ gì về lời dạy của Chủ Tịch Hồ Chí Minh:
“Các Vua Hùng đã có công dựng nước Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước”
3.0
a) Từ ngày 2-9-1945 đến ngày 19 - 12 – 1946, Hồ Chí Minh đã có những
hoạt động góp phần vào khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa,
xây dựng và bảo vệ chính quyền mới sau Cách mạng tháng Tám 1945:
– Ngày 2-9-1945, Thay mặt Chính phủ lâm thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc
Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
– Ngày 8-9-1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh công bố lệnh tổng tuyển cử trong
cả nước Trên cơ sở đó, cuộc Tổng tuyển cử bầu Quốc hội được tổ chức vào
ngày 6-1-1946
– Ngày 2-3-1946, tại phiên họp đầu tiên, Quốc hội thông qua danh sách
Chính phủ liên hiệp kháng chiến do Chủ tịch Hồ Chí Minh đứng đầu và cử ra
Ban Dự thảo Hiến pháp
– Để giải quyết nạn đói, Chủ tịch Hồ Chí Mình kêu gọi nhân dân cả nước
“Nhường cơm sẻ áo”, lập “Hũ gạo cứu đói”, tổ chức “Ngày đồng tâm”
– Ngày 8-9-1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh kí sắc lệnh thành lập Nha bình dân
học vụ – cơ quan chuyên trách về chống “giặc dốt” và kêu gọi nhân dân cả
nước đi học
– Để khắc phục tình trạng khó khăn về tài chính, Người phát động phong
trào “Tuần lễ vàng”, xây dựng “Quỹ độc lập” Ngày 23-11-1946, tiền Việt
Nam được lưu hành trong cả nước thay cho tiền Đông Dương
* Trong công cuộc đấu tranh bảo vệ nền độc lập dân tộc 1.0
Tháng 9-1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Trung ương Đảng, Chính phủ
lãnh đạo cuộc kháng chiến Chủ tịch Hồ Chí Minh Trung ương Đảng, Chính
Trang 7phủ chủ trương hòa hoãn, tránh xung đột với quân Trung hoa Dân quốc ở
miền Bắc
– Ngày 6-3-1946, thực hiện chủ trương “hòa để tiến”, Chủ tịch Hồ Chí
Minh thay mặt Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa kí với đại diện
chính phủ Pháp Hiệp định Sơ bộ, hòa hoãn với Pháp, tránh phải chống lại
nhiều kẻ thù cùng một lúc
– Ngày 14-9-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh kí với Mutê – đại diện của Chính
phủ Pháp – bản Tạm ước, tiếp tục kéo dài thời gian hòa hoãn để xây dựng và
củng cố lực lượng
-Ngày 19/12/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ra lời kêu gọi toàn quốc kháng
chiến Cuộc kháng chiến toàn quốc bùng nổ
b) Nêu suy nghĩ về lời dạy của Chủ Tịch Hồ Chí Minh:
“Các Vua Hùng đã có công dựng nước Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước”
(Đây là nội dung học sinh trình bày theo suy nghĩ của mình Song cần theo
hướng sau đây).
- Khẳng định các Vua Hùng có công lao dựng nên nước Việt Nam
- Các thế hệ người Việt Nam nhất là thanh niên phải có trách nhiệm trong
việc giữ gìn và bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc
bằng những hành động cụ thể: học tập nâng cao năng lực trình độ…
0.5
Câu 6 Trong năm 1945, ở khu vực Đông Nam Á có những nước nào giành được
độc lập? Nguyên nhân giành được độc lập của các nước đó so với các
nước còn lại của khu vực này như thế nào?
3.0
* Trong năm 1945 ở khu vực Đông Nam Á có ba nước Inđônêxia, Việt Nam,
Lào tuyên bố độc lập, còn các nước khác chỉ giải phóng được một số vùng
lãnh thổ
0.5
* Nguyên nhân là do:
- Về lý luận, cách mạng muốn giành được thắng lợi thì phải có điều kiện
khách quan và chủ quan thuận lợi
+ Điều kiện khách quan thuận lợi chung đối với các nước Đông Nam Á
tháng 8-1945 là phát xít Nhật đầu hàng đồng minh không điều kiện, các nước
thực dân cũ chưa kịp trở lại xâm lược
+ Điều kiện chủ quan là sự chuẩn bị cách mạng ở mỗi nước về: Lãnh đạo,
lực lượng, là yếu tố quyết định đến sự thắng lợi của cách mạng Khi có thời
cơ lực lượng lãnh đạo phát động nhân dân dân nổi dậy giành chính quyền
- Về thực tiễn, ba nước nước Inđônêxia, Việt Nam, Lào có điều kiện này
0.5
- Ở Inđônêxia, ngày 15-8-1945, Nhật đầu hàng đồng minh, các đảng phái như
đảng Quốc dân, đặc biệt là tổ chức nhân dân chống Nhật của công nhân, nông
dân, trí thức, đã thúc đẩy Xucácnô- lãnh tụ của Đảng quốc dân, soạn thảo và
đọc tuyên ngôn độc lập Sau khi tuyên ngôn được tuyên bố, cả nước đứng lên
giành chính quyền
0.5
Trang 8- Ở Việt Nam, Đảng cộng sản Đông Dương đã lãnh đạo nhân dân chuẩn bị
trong suốt 15 năm qua 3 phong trào cách mạng là 3 cuộc diễn tập (
1930-1935), ( 1936-1939), ( 1939-1945) Khi thời cơ đến vào giữa tháng Tám năm
1945 Đảng kịp thời lãnh đạo nhân dân Tổng khởi nghĩa giành chính quyền
trên cả nước Ngày 2-9-1945, tại quảng trường Ba Đình ( Hà Nội), Hồ Chí
Minh thay mặt Chính phủ lâm thời đọc Tuyên ngôn độc lập tuyên bố với thế
giới và toàn thể nhân dân, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được thành lập
0.5
- Ở Lào chớp thời cơ Nhật đầu hàng đông minh, nhân dân Lào dưới sự lãnh
đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương nổi dậy đấu tranh giành độc lập Ngày
12-10-1945, Lào tuyên bố độc lập
0.5
* Các nước Đông Nam Á khác giành thắng lợi ở mức độ thấp hơn
Nguyên nhân là do:
Những nước này, xu hướng thân đồng minh, hơn nữa những nước đó không
có sự chuẩn bị làm cách mạng nên muốn dựa vào đồng minh để đánh Nhật,
giành độc lập cho đất nước Sự hợp tác này dẫn đến quân Anh- Mỹ xâm lược
trở lại sớm, nên khi Nhật đầu hàng đồng minh, thời cơ giành độc lập ở những
nước này bị bỏ lỡ
0.5
Câu 7 Đặc điểm, thành tựu chính của cuộc cách mạng khoa học-công nghệ nửa
sau thế kỷ XX Vai trò của cách mạng khoa học-công nghệ đối với công
cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa nền kinh tế ở nước ta hiện nay?
2.5
Đăc điểm lớn nhất của cách mạng Khoa học-kỹ thuật ngày nay là khoa học
gắn bó chặt chẽ với kỹ thuật, khoa học trở thành lực lượng sản xuất trực
tiếp…Khác với cuộc cách mạng khoa học -kỹ thuật lần thứ nhất thế kỷ XVIII
(cách mạng công nghiệp), trong cuộc cách mạng khoa học-kỹ thuật hiện đại,
mọi phát minh kỹ thuật đều bắt nguồn từ những nghiên cứu khoa học Khoa
học gắn liền với kỹ thuật, khoa học mở đường cho kỹ thuật và kỹ thuật lại đi
trước mở đường cho sản xuất…Như vậy, khoa học đã tham gia trực tiếp vào
sản xuất, trở thành nguồn gốc chính cho những tiến bộ kỹ thuật và công nghệ
Cuộc cách mạng khoa học- kỹ thuật ngày nay trải qua hai giai đoạn chủ
yếu giai đoạn đầu từ những năm 40 đến nửa đầu những năm 70 của thế kỷ
XX; giai đoạn thứ hai từ sau năm 1973 đến nay Trong giai đoạn sau, cuộc
cách mạng diễn ra chủ yếu về công nghê nên cò được gọi là cách mạng khoa
học- công nghệ
Trang 92 Thành tựu chính… 1.5
Về khoa học cơ bản: có những thành tựu lớn, đánh dấu bước nhảy vọt chưa
từng có trong các ngành toán học, vật lý học, sinh vật học, hóa học…Với các
phát minh vô cùng quan trọng như sóng điện từ, trường điện từ, tia Rơnghen
và tia phóng xạ….Đặc biệt, sự kiện gây chấn động trong dư luận thế giới là
các nhà khoa học đã tạo dược con cừu Đôli bằng phương pháp sinh sản vô
tính (1997) và công bố “Bản dồ Gien người” (2003)…
0.25
Trong lĩnh vực công nghệ có những phát minh quan trọng, đạt thành tựu to
lớn: Các nhà khoa học đã có những phát minh lớn về công cụ sản xuất mới,
trong dó ý nghĩa lớn nhất là sự ra đời của máy tính, máy tự động và hệ thống
máy tự động, ngoài ra còn có người máy (Rô bốt)…
0.25
Khoa học công nghệ hiện đại đã tìm ra và tìm cách sử dụng nguồn năng lượng
phong phú, vô tận như: năng lượng gió, năng lượng mặt trời, năng lượng quả
đất và nhất là năng lượng nguyên tử… Chế tạo ra những vật liệu mới thay thế
cho nguyên liệu thiên nhiên đang dần vơi cạn như: vật liệu siêu ẻo, siêu bền,
siêu dẫn, chất dẻo tổng hợp Pôlime…
0.25
Cuộc cách mạng xanh trong nông nghiệp do tác động tổng hợp của các ngành
khoa học,đặc biệt là sinh vật học và hóa học, nông nghiệp đã tiến những bước
nhày vọt nhờ cơ khí hóa, điện khí hóa, với những biện pháp lai tạo giống chịu
sâu bệnh…Nhờ đó con người tìm ra biện pháp khăc phụ nạn thiếu lương thực
kéo dài hàng thế kỷ…
0.25
Con người còn đạt được những thành tựu kỳ diệu trong lĩnh vực thông tin liên
lạc và giáo thông vận tải như máy bay siêu âm khổng lồ, cáp sợi thủy tinh
quang dẫn, tàu hỏa tốc độ cao, hệ thống phát sống truyền hình qua vệ tinh
0.25
Cách mạng khoa hoc-công nghệ còn đem lại cho con người một thành tựu kỳ
diệu về chinh phục vũ trụ như vệ tinh nhân tạo, du hành vũ trụ…Đặc biệt hiện
nay, sự phát triển công nghệ thông tin đã hình thành nên mạng thông tin máy
tính toàn cầu - Internet…có ứng dụng rộng rãi trong các ngành kinh tế và hoạt
động xã hội…
Tóm lại những thành tựu kỳ diệu của KH-KT đã đưa con người tiến sang nền
0.25
Trang 10văn minh mới “văn minh trí tuệ” (văn minh thông tin), con người từng bước
tiến lên chinh phục và làm chủ thiên nhiên
3 Vai trò của cách mạng khoa học-kỹ thuật đối với… 0.75 Thực tế sự tiến bộ của nền kinh tế Mỹ và Nhật Bản và nhiều nước trên
thế giới như Cộng hòa Liên bang Đức, Thụy Điển…từ sau Chiến tranh thế
giới thứ hai đến nay đã chứng tỏ vai trò quan trọng của khoa học- kỹ thuật…
0.25
Trong công cuộc công nghiệp hóa-hiện đại hóa nền kinh tế ở Việt Nam
hiện nay, muốn thành công thì vai trò của khoa học-kỹ thuật là cực kỳ quan
trọng và quyết định Bởi vì việc áp dụng những tiến bộ khoa học -kỹ thuật
vào sản xuất sẽ cho phép nâng cao năng suất lao động, hạ giá thành sản phẩm
và điều chỉnh cơ cấu sản xuất hợp lý….Đồng thời chúng ta có thể “đi tắt, đón
đầu”, rút ngắn thời gian xây dựng và phát triển đất nước…
0.5