Giáo trình Thực tập tốt nghiệp (Nghề: Bệnh học thuỷ sản - Trung cấp) - Trường Cao đẳng Cộng đồng Đồng Tháp

Giáo trình Thực tập tốt nghiệp được biên soạn với mục tiêu nhằm giúp sinh viên vận dụng các kiến thức đã học vào thực hiện công việc nghiên cứu theo chủ đề cụ thể. Xác định hướng nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu (bố trí thí nghiệm, thu thập số liệu, ứng dụng kỹ thuật) phù hợp. Mời các bạn cùng tham khảo!

UỶ BAN NHÂN DÂN TỈNH ĐỒNG THÁP

(Ban hành kèm theo Quyết định Số:…./QĐ-CĐCĐ-ĐT ngày… tháng… năm

2017 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Cộng đồng Đồng Tháp)

Đồng Tháp, năm 2017

i

TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN

Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm

ii

LỜI GIỚI THIỆU

Thực tập tốt nghiệp là một module quan trọng trong chương trình đào tạo ngành, nghề Nuôi trồng thuỷ sản, là cơ sở để xét tốt nghiệp cho người học trước khi ra trường Thông qua thực tập tốt nghiệp, người học tiếp cận với thực tiễn sản xuất nâng cao nhận thức về chuyên môn nghiệp vụ, rèn luyện kỹ năng chuyên môn

để khi ra trường có thể nhanh chóng đảm nhận công việc chuyên môn tại doanh nghiệp

Mặc khác, trong bối cảnh nguồn lao động khi ra trường còn thiếu kiến thức

và yếu kỹ năng, gây khó khăn cho doanh nghiệp cũng như cơ sở sản xuất phải đào tạo lại tốn kém kinh tế và phá vỡ kế hoạch sản xuất Có nhiều nguyên nhân trong đó nguyên nhân do kiến thức không được hệ thống thường xuyên và kỹ năng không được luyện tập Việc ra đời cuốn giáo trình “Giáo trình Thực tập tốt nghiệp” là tài liệu cần thiết sẽ giúp cho học sinh có cơ sở tự mình thiết kế ý tưởng, lên kế hoạch thực hiện công việc để tập dần thói quen chủ động thực hiện một công việc cụ thể hay một công trình nghiên cứu nhỏ khi thực tập từ đó giúp cho các em cũng cố và mở rộng kiến thức theo hướng sản xuất, tạo cơ hội nâng cao khả năng tư duy của học sinh

Đồng Tháp, ngày 26 tháng 5 năm 2017

Chủ biên/Tham gia biên soạn ThS HUỲNH CHÍ THANH

iii

MỤC LỤC

Trang

LỜI GIỚI THIỆU ii

Bài 1: Kế hoạch thực tập 1

1 Nội qui thực tập 1

2 Mục đích – yêu cầu thực tập 2

3 Chọn đề tài 3

4 Kế hoạch thực tập 3

Bài 2: Đề cương nghiên cứu 5

1 Hình thức 5

2 Nội dung 6

Bài 3: Thực hiện thí nghiệm

1 Chuẩn bị vật liệu, nơi thí nghiệm 9

2 Thực hiện thí nghiệm 9

3 Theo dõi chỉ tiêu 9

4 Xử lý số liệu 10

Bài 4: Viết báo cáo 11

1 Hình thức 11

2 Nội dung 12

TÀI LIỆU THAM KHẢO 23

iv

GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN

Tên mô đun: Thực tập tốt nghiệp - khóa luận

Mã mô đun: TNN704

Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun:

- Vị trí: Môn học này được bố trí sau khi học sinh đã học xong chương trình các môn học chung, các môn học cơ sở, các môn chuyên môn và là tiền đề giúp cho học sinh ra trường có đủ kiến thức để làm việc theo đúng chuyên ngành Nuôi trồng thuỷ sản

- Tính chất: Đây là một trong những môn học quan trọng giúp cho học sinh hệ thống lại kiến thức đã học, kinh nghiệm thực tế tích lũy sau khi học tập tại các cơ

sở sản xuất

- Ý nghĩa và vai trò của mô đun: Môn đun này là mô đun bắt buộc có ý nghĩa quan trọng của ngành Nuôi trồng thuỷ sản và nó có vai trò hỗ trợ cho học sinh, học sinh cũng cố lại tổng hợp kiến thức đã học trong chương trình đào tạo trước khi ra trường

Mục tiêu của mô đun:

- Về kiến thức:

+ Vận dụng các kiến thức đã học vào thực hiện công việc nghiên cứu theo chủ đề

cụ thể Xác định hướng nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu (bố trí thí nghiệm, thu thập số liệu, ứng dụng kỹ thuật) phù hợp

+ Đánh giá và giải thích được các kết quả, xác định tồn tại và biết cách đề xuất hướng giải quyết

- Về kỹ năng:

+ Phân tích kết quả nghiên cứu, trình bày được một kết quả nghiên cứu khoa học rõ ràng với số liệu phân tích chính xác, có độ tin cậy

+ Thành thạo tay nghề về chủ đề nghiên cứu

+ Phát triển kỹ năng làm việc nhóm và làm việc độc lập

- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Tổ chức được các công việc trong nghiên

cứu Hình thành tính trung thực với các kết quả nghiên cứu Rèn luyện thói quen liên tục học hỏi, tự nâng cao trình độ chuyên môn và định hướng nghiên cứu chuyên sâu

v

Số TT Tên các bài trong mô đun

Thời gian (giờ)

Tổng số Lý

thuyết

Thực hành, thí nghiệm, thảo luận, bài tập

Kiểm tra (định kỳ)/Ôn thi, thi kết thúc

3 Bài 3: Thực hiện thí nghiệm

1 Chuẩn bị vật liệu, nơi thí nghiệm

+ Tuân thủ qui định của trường và cơ cở thực tập

+ Làm việc độc lập hoặc làm việc theo nhóm, giải quyết công việc, vấn đề phức tạp trong điều kiện làm việc thay đổi, chịu trách nhiệm cá nhân và trách nhiệm đối với nhóm

1 Nội qui thực tập

Trong quá trình thực tập học sinh cần tuân thủ các qui định sau:

1 Tập trung đầy đủ theo thông báo tập trung của tổ bộ môn

2 Viết đề cương trước khi bắt đầu thực tập, có lịch trình thực tập cụ thể

và được bộ môn thông qua

3 Thường xuyên chủ động liên hệ giáo viên hướng dẫn

4 Chăm sóc và theo dõi thí nghiệm đầy đủ

5 Phải trình được số liệu viết tay theo lịch trình thu thập chỉ tiêu Nếu học sinh không có số liệu đầy đủ sẽ không được báo cáo và phải làm lại thí nghiệm

6 Không được phép nhờ người bên ngoài vào khu thực hành để chăm sóc lấy, chỉ tiêu giùm Nếu có trường hợp đột xuất, bất khả kháng có thể nhờ bạn trong lớp hỗ trợ và phải báo với giáo viên hướng dẫn

7 Nếu trong quá trình thực tập gặp khó khăn, muốn thay đổi thí nghiệm phải báo cáo với giáo viên dẫn và thông qua tổ bộ môn để thay đổi

10 Nếu thực tập tại các ccơ sở ngoài trưởng phải tuân thủ nội qui và chịu

sự quản lý trực tiếp của cơ quan thực tập và sự theo dõi của giáo viên hướng dẫn

2 Mục đích – yêu cầu thực tập

2.1 Mục đích

Thực tập tốt nghiệp là một mô đun quan trọng trong chương trình đào tạo ngành, nghề Khoa học cây trồng, là cơ sở để xét tốt nghiệp cho người học trước

khi ra trường Thực tập tốt nghiệp có mục đích như sau:

- Giúp cho học sinh hệ thống lại kiến thức đã học, kinh nghiệm thực tế tích lũy sau khi học học lý thuyết trên lớp, thực tập tại các cơ sở sản xuất để vận dụng kiến thức đax học vào thực tiến, lên kế hoạch thực hiện qui trình sản xuất một đối tượng cây trồng cụ thể, nghiên cứu, phân tích và giải quyết một vấn đề cụ thể trong lĩnh vực ngành, chuyên ngành được đào tạo

- Giúp học sinh chủ động trong việc đưa ra các ý tưởng nghiên cứu, thực hiện sản xuất, bố trí thí nghiệm

- Giúp học sinh chủ động trong việc lập kế hoạch và thực hiện công việc để đạt được mục tiêu nghiên cứu, đạt hiệu quả sản xuất tốt nhất

- Tiếp cận với việc thu thập thông tin, số liệu, sắp xếp số liệu cụ thể, viết báo cáo khoa học để nâng cao kiến thức, kỹ năng nghề khoa học cây trồng

- Học sinh tìm hiểu yêu cầu và môi trường làm việc trong lĩnh vực thực tập

để chủ động thích nghi sau khi tốt nghiệp

- Nhằm giáo dục học sinh tác phong làm việc, tiếp cận thực tiễn để hiểu sâu hơn về công tác nghiệp vụ, tìm hiểu sâu về những nghiệp vụ, những công tác cụ thể thuộc về chuyên ngành đào tạo trong cơ quan thực tập, củng cố lập trường, nêu cao ý thức trách nhiệm trong công việc, giúp học sinh yêu nghề hơn và có nhiều ý tưởng phát triển nghề nghiệp khi ra trường, Báo cáo thực tập tốt nghiệp còn là một minh chứng cụ thể cho năng lực của học sinh khi phỏng vấn tuyển dụng

3

2.2 Yêu cầu

- Tìm và nghiên cứu tài liệu liên quan vấn đề muốn thực hiện tại Thư Viện trường, báo cáo thực tập của các khoá trước, sách chuyên khảo của giáo viên, tài liệu tham khảo trên internet

- Thường xuyên liên hệ giáo viên hướng dẫn để trao đổi để đảm bảo định hướng tìm hiểu thực tế và việc làm Báo cáo thực tập không bị sai lệch khỏi mục tiêu và yêu cầu ban đầu Nếu gặp những vấn đề thắc mắc, khó khăn hay để hoàn thiện các ý tưởng phát sinh trong quá trình thực tập cũng cần trao đổi với giáo viên để công việc đạt hiệu quả tốt nhất

- Nghiên cứu về các loại dịch hai trên các đối tượng cây trồng

- Thử nghiệm tính hiệu quả của một số loại thuốc hóa học, sinh học đối với một

số loại dịch hại trên cây trồng

- So sánh ảnh hưởng loại phân, lượng phân, phương thức sản xuất, kỹ thuật canh tác, quản lý lên sự xuất hiện của các loài diịch hại trên các đối tượng cây lúa, rau, hoa và cây ngắn ngày khác

- Bố trí so sánh các biện pháp kỹ thuật trồng, chăm sóc lên sức khoẻ cây

Số tiết Hoạt động của học sinh

bộ môn

- Gặp giáo viên hướng dẫn

- Chọn đề tài

- Viết đề cương, hoàn thiện đề cương có

sự góp ý của giáo viên hướng dẫn

- Chuẩn bị các phương tiện cần thiết để thực hiện đề tài

- Trình lịch trình làm việc cụ thể cho giáo viên hướng dẫn

- Viết lược khảo tài liệu

dung bài báo cáo

- Viết chi tiết phần mở đầu, lược khảo tài liệu và phương tiện phương pháp thí nghiệm

- Xử lý số liệu - Gửi bài báo cáo cho giáo viên hướng dẫn sửa

- Nộp bài báo cáo

Kết thúc đợt thực

tập

- Dọn dẹp, vệ sinh khu thực hành, thí nghiệm

- Trả dụng cụ

Mục tiêu:

- Kiến thức: Mô tả phương pháp thực hiện thí nghiệm

- Kỹ năng:

+ Thiết kế và thực hiện ý tưởng nghiên cứu

+ Thực hiện được qui trình sản xuất các loại lúa, rau, màu, nấm rơm

- Năng lực tự chủ và trách nhiệm:

+ Có ý thức học tập, rèn luyện nâng cao trình độ chuyên môn

+ Làm việc độc lập hoặc làm việc theo nhóm, giải quyết công việc, vấn đề phức tạp trong điều kiện làm việc thay đổi, chịu trách nhiệm cá nhân và trách nhiệm đối với nhóm

1 Hình thức

Cấu trúc đề cương thực tập gồm

- Trang bìa

- Mở đầu

- Lược khảo tài liệu

- Phương tiện – phương pháp

Hình thức trình bày (theo mẫu qui định chung)

Trang bìa màu xanh lá cây

Format: theo qui định format của viết bài báo báo tốt nghiệp

- Mục tiêu nghiên cứu: đơn giản là việc trả lời câu hỏi: Bạn đang làm cái gì, bạn tìm hiểu về cái gì, nghiên cứu để giúp giải quyết điều gì Ví dụ: một đề tài nghiên cứu về “Ảnh hưởng của nồng độ NAA lên sự ra rễ của cành giâm hoa

hồng….” thì mục tiêu nghiên cứu là: xác định (hoặc tìm ra) nồng độ thích hợp

để cành giâm hoa hồng có khả năng ra rễ tốt nhất, tăng tỉ lệ sống giúp việc nhân giống (sản xuất giống) đạt hiệu quả cao

Việc đưa ra và nắm rõ mục tiêu nghiên cứu sẽ giúp chúng ta không bị mơ hồ

về cái mà mình đang làm, để từ đó có các dẫn dắt định hướng để hoàn thành mục tiêu đó Khi có được mục tiêu rõ ràng sẽ định hướng cho các bước sau đó: Đối tượng nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu phù hợp cho

đề tài

Như vậy trong phần Mở đầu, phải trình bày ngắn gọn, rõ ràng nhưng đầy đủ các nội dung: lý do nghiên cứu, mục tiêu, đối tượng và phạm vi nghiên cứu

2.2 Lược khảo tài liệu

Lược khảo tài liệu là khảo sát những tài liệu khoa học liên quan đến vấn đề nghiên cứu để điểm lại những kiến thức mà khoa học đã sản sinh ra, để xác định những điều đã biết khách quan

Lược khảo tài liệu đóng vai trò vô cùng quan trọng cần phải có sự đầu tư tìm tòi nghiên cứu thỏa đáng để lĩnh hội Nếu được thực hiện đúng phương pháp

và đầy đủ, lược khảo tài liệu có thể được xem là một đóng góp khoa học, vì đó là kết quả của một quá trình phân tích và tổng hợp các kiến thức đã được sản sinh, được các nhà khoa học nghiên cứu trước đó Nếu nội dung này trình bày đầy đủ

sẽ là luận cứ giúp người làm nghiên cứu lý luận vấn đề chặt chẽ hơn, chính xác hơn

Trong nội dung của lược khảo tài liệu bậc cao đẳng, đầu tiên có thể giới thiệu lịch sử của đối tượng nghiên cứu, nguồn gốc giống cây trồng, thực trạng sản xuất trong nước và trên thế giới… Sau đó trình bày các nội dung liên quan đến

7

vấn đề thực hiện đề tài, các nội dung này đã được công bố trong các bài giảng, giáo trình của các trường cao đẳng, đại học, trong các bài báo, tạp chí khoa học, sách chuyên khảo, báo cáo thực tập của các khoá trước… Các nội dung trích dẫn đều phải có nguồn gốc tài liệu (Tên tác giả) rõ ràng Các thể hiện có thể dẫn chứng

ở đầu, giữa, hoặc cuối nội dung viết Ví dụ: Theo Nguyễn Bảo Vệ (2010), lượng phân bón cần cung cấp cho cây nhãn Edor là……

2.3 Phương pháp thực hiện

Được thể hiện trong phần Phương tiện - phương pháp

Phương pháp nghiên cứu là phương pháp học sinh sử dụng để giải quyết mục tiêu đề tài, có thể bao gồm việc thu thập số liệu để thực hiện đề tài nghiên cứu và gồm những nội dung cơ bản:

- Thời gian – địa điểm thực hiện

- Phương tiện: các nguyên vật liệu, thiết bị, dụng cụ cần thiết để thực hiện các nội dung nghiên cứu

- Phương pháp: Trình bày các nội dung (thí nghiệm) sẽ thực hiện để gải quyết cho mục tiêu đã đặt ra trong phần mở đầu Trong từng thí nghiệm:

+ Mô tả các bước thực hiện, cách bố trí thí nghiệm

+ Các chỉ tiêu cần theo dõi trong quá trình thực tập

+ Phương pháp thập thông tin, số liệu

+ Phương pháp đánh giá theo qui chuẩn Quốc gia

- Xử lý số liệu: phương pháp phân tích và xử lý số liệu

8

TRƯỜNG CAO ĐẲNG CỘNG ĐỒNG ĐỒNG

THÁP KHOA NÔNG NGHIỆP – THỦY SẢN

(font: Times New Roman, tên trường size 14 in đậm, tên

khoa in đậm size 16)

Đề cương Thực tập tốt nghiệp – Khoá luận Ngành: NUÔI TRỒNG THUỶ SẢN

( font: Times New Roman, size 16, đậm)

Tên đề tài: (size 14, in đậm)

SO SÁNH SƠ KHỞI 2 GIỐNG ĐẬU NÀNH TẠI XÃ

AN PHÚ THUẬN – HUYỆN CHÂU THÀNH –

TỈNH ĐỒNG THÁP

(font: Times New Roman, size 1822, in hoa, đậm, giữa trang, hình thang cân

-ngược, ngắt tên đề tài xuống dòng sao cho có ý nghĩa)

Giảng viên hướng dẫn: (size 14) Học sinh thực hiện:

ThS Trần Thị B (size 14, in đậm) Nguyễn Văn A

MSSV: 6055358

- Kiến thức: Mô tả kỹ thuật nhân giống, sản xuất cây giống

- Kỹ năng: Ứng dụng được các phương pháp chọn tạo và nhân giống, gieo ươm cây con thích hợp cho từng loại cây trồng

- Năng lực tự chủ và trách nhiệm:

+ Có ý thức học tập, rèn luyện nâng cao trình độ chuyên môn;

+ Làm việc độc lập hoặc làm việc theo nhóm, giải quyết công việc, vấn đề phức tạp trong điều kiện làm việc thay đổi, chịu trách nhiệm cá nhân và trách nhiệm đối với nhóm

1 Chuẩn bị vật liệu, nơi thí nghiệm

3 Theo dõi chỉ tiêu

Đây là nội dung quan trọng trong hoạt động nghiên cứu, thực tập Kết quả nghiên cứu đều dựa vào các số liệu, thông tin thu thập để đánh giá và đưa ra các kết luận và khuyến cáo Khi xây dựng đề cương và thực hiện cần xác định rõ loại

dữ liệu gì (định tính hay định lượng, sơ cấp hay thứ cấp,…) để tìm ra cách thu thập đầy đủ, hiệu quả, phù hợp

- Liệt kê tất cả các chỉ tiêu cần theo dõi và kèm với nó là phương pháp thu thập số liệu

- Thiết kế các bảng theo dõi chỉ tiêu và ghi hàng ngày để kiểm soát việc thực hiện, phát hiện được chỗ thiếu sót trong quá trình thực hiện

10

- Quan sát, ghi chép lại kết quả thí nghiệm và giải thích hiện tượng: tất cả các công việc nghiên cứu và số liệu thu được (số liệu thô) cần phải được ghi chép thật cẩn thận trong “nhật ký” Trong đó, ngoài các số liệu thô, còn ghi chép cẩn thận các yếu tố có thể sẽ ảnh hưởng đến kết quả thu được như thời tiết, khí hậu, các diễn biến bất thường: mưa, nắng, gió bão đột ngột, sự xuất hiện dịch hại,… Các thông tin này rất quan trọng, nhiều khi được dùng để lý giải các hiện tượng

và kết quả thu được vì chúng có tác động đáng kể

4 Xử lý số liệu

Sau khi đã thu thập xong số liệu, người nghiên cứu cần tiến hành xử lý số liệu để loại bỏ các dữ liệu bị lỗi, không tin cậy hoặc lọc dữ liệu để giữ lại dữ liệu phù hợp với mục đích nghiên cứu

- Các dữ liệu thu thập được chưa thể sử dụng ngay được mà phải qua quá trình sàng lọc để loại bỏ các dữ liệu bị lỗi, không tin cậy

- Hệ thống hóa dữ liệu để phân tích đưa ra các kết luận Cần có công thức tính để xác định từng chỉ tiêu đó (chú ý đơn vị tính), phương pháp đánh giá cho từng chỉ tiêu

Ngoài ra, người nghiên cứu cũng sẽ thực hiện xử lí trên có thể được thực hiện bằng phần mềm thống kê, dùng số liệu được xử lí để phân tích các kết quả nghiên cứu

BÀI 4

VIẾT BÁO CÁO