ĐỀ THAM KHẢO THI TRUNG học PHỔ THÔNG QUỐC GIA môn NGỮ văn (12)

ĐỌC HIỂU 3,0 điểm Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu: Thỉnh thoảng chúng ta vẫn thường gặp người cho mình quyền được phán xét người khác theo một định kiến có sẵn.. Câu 2 5,0 điểm

MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ I LỚP 12 NĂM HỌC 2018-2019

Môn: Ngữ Văn Chương trình chuẩn

Nội dung

Nhận biết Thông

hiểu Vận dụng

Vận dụng cao

I Đọc

hiểu

- Ngữ liệu: văn bản

nhật dụng/văn bản

nghệ thuật

- Tiêu chí lựa chọn

ngữ liệu:

+ 01 đoạn trích/văn

bản hoàn chỉnh

+ Độ dài từ 200 đến

400 chữ

- Nhận diện phương thức biểu đạt chính của văn bản

- Thu thập thông tin trong văn bản

- Hiểu biết về nội dung

cơ bản, dụng ý người viết thể hiện trong văn bản

- Rút ra bài học về

tư tưởng/

nhận thức

Tổng

II.

Làm

văn

Câu 1: Nghị luận xã

hội

- Khoảng 200 chữ

- Trình bày suy nghĩ

về một vấn đề đặt ra

trong văn bản Đọc

hiểu ở phần I

Viết 01 đoạn văn

Câu 2: Nghị luận

văn học: Nghị luận

về một đoạn thơ

Viết 01 bài văn

Tổng

Tổng

cộng

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO PHÚ YÊN

TRƯỜNG THCS&THPT VÕ VĂN KIỆT

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ I NĂM HỌC 2018-2019

MÔN NGỮ VĂN 12

Thời gian làm bài: 90 phút (không kể thời gian phát đề)

I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Thỉnh thoảng chúng ta vẫn thường gặp người cho mình quyền được phán xét người khác theo một định kiến có sẵn Những người không bao giờ chấp nhận sự khác biệt Đó không phải là điều tồi tệ nhất Điều tồi tệ nhất là chúng ta chấp nhận buông mình vào tấm lưới định kiến đó Cuộc sống của chúng ta nếu bị chi phối bởi định kiến của bản thân đã là điều rất tệ, nên nếu bị điều khiển bởi định kiến của những người khác hẳn còn tệ hơn nhiều Sao ta không thôi sợ hãi và thử nghe theo chính mình?

Thật ra, cuộc đời ai cũng có những lúc không biết nên làm thế nào mới phải Khi ấy, ba tôi dạy rằng, ta chỉ cần nhớ nguyên tắc sống cơ bản, cực kì ngắn gọn: “Trước hết, hãy tôn trọng người khác Rồi sau đó, nghe theo chính mình” Hãy tôn trọng bởi cuộc đời là muôn mặt, và mỗi người có một cách sống riêng biệt Chẳng có cách sống nào là cơ sở để đánh giá cách sống kia John Mason có viết một cuốn sách với tựa đề “Bạn sinh ra là một nguyên bản, đừng chết như một bản sao” […] Nó khiến tôi nhận ra rằng mỗi người đều là một nguyên bản, duy nhất, độc đáo và đáng tôn trọng

(Theo Phạm Lữ Ân, Nếu biết trăm năm là hữu hạn…)

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính trong văn bản trên (0,5 điểm)

Câu 2 Anh/Chị hiểu như thế nào là “định kiến” ? (0,5 điểm)

Câu 3 Vì sao tác giả cho rằng: “Cuộc sống của chúng ta nếu bị chi phối bởi định kiến của

bản thân đã là điều rất tệ, nên nếu bị điều khiển bởi định kiến của những người khác hẳn còn tệ hơn nhiều.”? (1,0 điểm)

Câu 4 Rút ra bài học mà anh/chị tâm đắc nhất từ văn bản trên Liên hệ thực tế (1,0 điểm)

II LÀM VĂN (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm)

Trước hết, hãy tôn trọng người khác Rồi sau đó, nghe theo chính mình.

Anh/chị có đồng tình với nguyên tắc sống này không? Hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày quan điểm của mình về nguyên tắc sống này

Câu 2 (5,0 điểm)

Cảm nhận của Anh/Chị về cái tôi trữ tình trong đoạn thơ sau:

Những đường Việt Bắc của ta

Đêm đêm rầm rập như là đất rung

Quân đi điệp điệp trùng trùng

Ánh sao đầu súng bạn cùng mũ nan

Dân công đỏ đuốc từng đoàn

Bước chân nát đá muôn tàn lửa bay

Từ đó liên hệ với đoạn:

Tôi buộc lòng tôi với mọi người

Để tình trang trải với trăm nơi

Để hồn tôi với bao hồn khổ Gần gũi nhau thêm mạnh khối đời

(Trích Từ ấy, Tố Hữu - Ngữ văn 11, Tập hai)

để nêu nhận xét về sự vận động và phát triển của cái tôi trữ tình Tố Hữu qua 2 đoạn thơ trên./

-Hết -(Giám thị không giải thích gì thêm)

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐAO TẠO PHÚ YÊN

TRƯỜNG THCS &THPT VÕ VĂN KIỆT

HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ I

MÔN NGỮ VĂN 12 NĂM HỌC 2018-2019

PHẦN Câu/ý Nội dung Điểm

2 - Định kiến” là ý nghĩa riêng đã có sẵn, thường là không hay và khó

3 - “Cuộc sống của chúng ta nếu bị chi phối bởi định kiến của bản

thân đã là điều rất tệ" Rất tệ bởi vì, định kiến khiến bản thân thường đánh giá, nhận xét một vấn đề theo một chiều, khó chấp nhận sự khác biệt dẫn đến khó hòa nhập

- “Nếu bị điều khiển bởi định kiến của những người khác hẳn còn

tệ hơn nhiều” Vì nếu ta bị điều khiến bởi định kiến của người khác thì khó lòng ta được là chính mình

1,0

4 Trả lời ngắn gọn, thể hiện rõ quan điểm cá nhân, tránh chung chung

hoặc sáo rỗng Có thể diễn đạt theo cách sau:

- Nêu bài học tâm đắc rút ra từ văn bản

- Học sinh có thể liên hệ thực tế về các vấn đề như: phân biệt sắc

tộc,cách nhìn nhận đối với cộng đồng giới tính thứ ba,…

1,0

II 1 “Trước hết, hãy tôn trọng người khác Rồi sau đó, nghe theo

chính mình.”

2,0

a Đảm bảo thể thức của một đoạn văn 0,25

b Xác định đúng vấn đề nghị luận: trình bày quan điểm của cá nhân

về nguyên tắc sống “Trước hết, hãy tôn trọng người khác Rồi sau

đó, nghe theo chính mình.”

0,25

c Triển khai hợp lí nội dung đoạn văn: vận dụng tốt các thao tác lập

luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng Có thể viết đoạn theo định hướng sau:

1,0

- Giải thích

Tôn trọng là đánh giá cao, là coi trọng sự sống, danh dự, nhân phẩm của người khác Một số biểu hiện của sự tôn trọng là không phân biệt màu da, giới tính, tuổi tác, trình độ, sang giàu hay nghèo hèn, nông thôn hay thành thị, tôn giáo hay dân dộc…Từ đó, có thể hiểu nguyên tắc sống trên: tôn trọng người khác là ưu tiên hàng đầu, trước khi làm/nghe theo ý muốn của thân

- Phân tích, chứng minh

Vì mỗi người là khác biệt, như về ngoại hình, cách sống, cách nghĩ

Khi biết tôn trọng người khác là ta đã gián tiếp công nhận và đề cao quyền sống, ý nghĩ, quan điểm,… của con người Có tôn trọng người khác thì người khác mới tôn trọng mình cũng như tôn trọng quan điểm, ý kiến,… của mình Ví dụ, nếu ta biết chấp nhận sự khác biệt về màu da, giới tính, cách nghĩ, quan điểm và cùng chia sẻ với họ ta cũng nhận được sự tôn trọng, chia sẻ từ họ

Nên khi ý kiến, đánh giá, nhận xét ta thì ta cứ vui lòng lắng nghe,

đó là cách thể hiện sự tôn trọng của mình với người khác Còn những đánh giá, nhạn xét đó nó có phù hợp với bản thân mình hay không, ta sẽ suy xét, chọn lọc sau

- Bình luận

Ngược lại với tôn trọng người khác là thể hiện “cái tôi” ích kỷ, chỉ biết sống vì bản thân, không để ý đến cảm nhận của người khác, đánh mất tình yêu thương, lòng cảm thông của con người

Và tôn trọng người khác thì cũng đồng nghĩa với việc ta tôn trọng

sự khác biệt – một điều rất hiển nhiên, khách quan của cuộc sống

- Bài học & liên hệ bản thân

Vì thế nên biết “Trước tiên, cần tôn trọng người khác Rồi sau đó,

mới nghe theo chính mình” Đó là một bài học giúp ta biết cách

sống chung

Những việc nhỏ nhặt mà mỗi người có thể làm là biết lắng nghe,

biết cảm thông, chia sẻ và những điều mình không thích thì đừng

làm cho người khác

d Sáng tạo: cách diễn đạt độc đáo, có suy nghĩ riêng về vấn đề nghị

luận

0,25

e Chính tả, dùng từ, đặt câu: đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp,

ngữ nghĩa tiếng Việt

0,25

2 Cảm nhận của anh/chị về cái tôi trữ tình trong đoạn thơ: “ Những

đường Việt Bắc…lửa bay” ( Trích Việt Bắc ) từ đó liên hệ với đoạn:

“Tôi buộc…khối đời” (Trích Từ ấy) để nêu nhận xét về sự vận động

và phát triển của cái tôi trữ tình qua 2 đoạn thơ

5,0

a Đảm bảo cấu trúc của một bài văn nghị luận: Có đầy đủ Mở bài,

Thân bài, Kết bài Mở bài nêu được vấn đề, Thân bài triển khai

được vấn đề, Kết bài khái quát được vấn đề nghị luận

0,5

c Triển khai các luận điểm nghị luận: thể hiện sự cảm nhận sâu sắc

và vận dụng tốt các thao tác lập luận để triển khai các luận điểm;

biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng

3,0

Học sinh có thể làm bài theo nhiều cách nhưng phải đảm bảo các

nội dung chính sau:

* Giới thiệu khái quát về tác giả, tác phẩm và vấn đề nghị luận

– Tố Hữu là lá cờ đầu của thơ ca cách mạng Việt Nam với phong

cách thơ trữ tình – chính trị, mang khuynh hướng sử thi và cảm

hứng dân tộc đậm đà

– Những chặng đường thơ Tố Hữu gắn liền với các chặng đường

cách mạng của dân tộc Từ ấy và Việt Bắc là hai bài thơ tiêu biểu

– Hai đoạn trích nói riêng và hai bài thơ nói chung thể hiện sự vận

động và phát triển cái tôi trữ tình của Tố Hữu

* Giải thích cái tôi trữ tình

– Là tâm trạng, cảm xúc, cảm nhận riêng của nhà thơ về cuộc

sống…

* Cảm nhận về cái tôi trữ tình trong đoạn thơ ở bài Việt Bắc

- Cái tôi hóa thân thành cái ta, hội tụ sức mạnh lớn lao của cả dân

tộc…

- Cái tôi nhân danh Việt Bắc – trung tâm của kháng chiến, đầu não

của cách mạng, trái tim của dân tộc với khí thế ra trận hào hùng sôi

nổi; với niềm hãnh diện, tự hào, tin tưởng vào chiến thắng…

- Cái tôi mang tầm vóc sử thi và cảm hứng lãng mạn với cách sử

dụng nhuần nhuyễn các từ láy, các biện pháp tu từ…

* Liên hệ với cái tôi trữ tình trong đoạn thơ ở bài Từ ấy

- Là cái tôi tự nguyện gắn bó với quần chúng lao khổ, với cuộc đời

rộng lớn, với đất nước, nhân dân…

- Là cái tôi khát khao được cống hiến hết mình cho lí tưởng, thể

hiện ý thức trách nhiệm của người chiến sĩ…

- Là cái tôi nhận thức sâu sắc về sức mạnh của khối đoàn kết…

- Là cái tôi đầy háo hức, trẻ trung, sôi nổi, say sưa, chân thành: cách

sử dụng phép điệp; từ ngữ giàu ý nghĩa và sắc thái biểu cảm…

* Nhận xét về sự vận động của cái tôi nhà thơ Tố Hữu:

- Từ Từ ấy đến Việt Bắc thể hiện sự chuyển biến mạnh mẽ của cái

tôi trữ tình song hành với bước chuyển của cách mạng Việt Nam

- Từ cái tôi của một trí thức yêu nước say mê, hạnh phúc khi bắt gặp

lí tưởng Đảng trong Từ ấy phát triển thành cái ta nhân danh cách

mạng và dân tộc lớn lao, cao đẹp trong Việt Bắc; đó là sự chuyển

biến từ nhận thức lí thuyết đến trải nghiệm thực tế trong hành trình

cách mạng của người chiến sĩ

- Hai đoạn thơ nói riêng, hai bài thơ nói chung nồng nàn hơi thở của

thời đại và tiêu biểu cho phong cách thơ Tố Hữu

d Sáng tạo: có cách diễn đạt độc đáo; suy nghĩ, kiến giải mới mẻ về

nội dung, nghệ thuật hoặc tư tưởng trong bài thơ 0,5

e Chính tả, dùng từ, đặt câu: đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp,