→ Như vậy từ “bóng” trong cả 3 câu đều có hình thức âm thanh giống nhau nhưng nghĩa khác xa nhau, không liên quan đến nhau.. - Từ “đường” trong câu: + “Đường lên xứ Lạng bao xa?” chỉ kh
Trang 1Thực hành tiếng Việt trang 92
* Từ đồng âm và từ đa nghĩa
Câu 1 (trang 92 sgk Ngữ văn lớp 6 Tập 1 - Kết nối tri thức với cuộc sống):
- Giải thích nghĩa của từ “bóng” trong các câu:
a
- “Lờ đờ bóng ngả trăng chênh”: bóng là hình ảnh của vật do phản chiếu mà có
b
- “Bóng đã lăn ra khỏi đường biên dọc”: bóng là quả cầu rỗng bằng cao su, da
hoặc nhựa, dễ nẩy, dùng làm đồ chơi thể thao
c
- “Mặt bàn được đánh véc-ni thật bóng”: bóng là nhẵn đến mức phản chiếu được
ánh sáng gần như mựt gương
→ Như vậy từ “bóng” trong cả 3 câu đều có hình thức âm thanh giống nhau nhưng nghĩa khác xa nhau, không liên quan đến nhau Vì vậy “bóng” là từ đồng
âm
Câu 2 (trang 92 sgk Ngữ văn lớp 6 Tập 1 - Kết nối tri thức với cuộc sống):
a
- Từ “đường” trong câu:
+ “Đường lên xứ Lạng bao xa?” chỉ khoảng không gian phải vượt qua để đi từ
một địa điểm này đến một địa điểm khác
+ “Những cây mía óng ả này chính là nguyên liệu để làm đường”, từ “đường” lại
chỉ chất kết tinh có vị ngọt, dùng trong thực phẩm
b
- Từ “đồng” trong câu:
Trang 2+ “Đứng bên ni đồng, ngó bên tê đồng mênh mông bát ngát” là chỉ khoảng đất
rộng và bằng phẳng, dùng để cày cấy, trồng trọt
+ “Tôi mua cái bút này với giá hai mươi nghìn đồng”, từ “đồng” là đơn vị tiền
tệ
→ Như vậy, các từ in đậm “đường”, “đồng” có hình thức âm thanh giống nhau
nhưng nghĩa khác xa nhau, không liên quan đến nhau Vì vậy chúng là các từ đồng âm
Câu 3 (trang 93 sgk Ngữ văn lớp 6 Tập 1 - Kết nối tri thức với cuộc sống):
- Nghĩa của từ “trái” trong các câu:
a “Cây xoài trước sân nhà em có rất nhiều trái” → “trái” chỉ quả xoài
b “Bố vừa mua cho em một trái bóng” → “trái” chỉ quả bóng
c “Cách một trái núi với ba quãng đồng” → “trái” chỉ quả núi
- Trong cả 3 câu trên nghĩa của từ “trái” đều có liên quan đến nhau vì chúng đều
biểu thị sự vật có dạng hình cầu
Câu 4 (trang 93 sgk Ngữ văn lớp 6 Tập 1 - Kết nối tri thức với cuộc sống):
- Từ “cổ” trong câu a “Con cò có cái cổ cao” và câu b “Con quạ tìm cách uống
nước trong một chiếc bình cao cổ” là từ đa nghĩa
Nghĩa của từ “cổ” trong cả hai trường hợp này có liên quan với nhau:
+ Câu a “cổ” chỉ một bộ phận của cơ thể, nối đầu với thân
+ Câu b “cổ” là chỗ eo lại ở gần phần đầu của một số đồ vật, giống hình dạng cái
cổ
- Từ “cổ” trong câu c “Phố cổ tạo nên vẻ đẹp riêng của Hà Nội” và
từ “cổ” trong hai câu a, b ở trên là từ đồng âm vì từ “cổ” trong câu này có nghĩa
là cổ kính, không liên quan gì đến nghĩa của từ “cổ” trong hai câu trên
Câu 5 (trang 93 sgk Ngữ văn lớp 6 Tập 1 - Kết nối tri thức với cuộc sống):
Trang 3- Nghĩa của từ “nặng” trong câu ca dao “Tiếng hò xa vọng, nặng tình nước
non” chỉ tình cảm gắn bó, sâu đậm hơn mức bình thường, không thể dứt bỏ được
- Một số ví dụ về từ “nặng” được dùng với nghĩa khác:
+ “Túi hoa quả này nặng quá!” : “nặng” chỉ trọng lượng lớn hơn mức bình
thường hoặc lớn hơn so với trọng lượng của vật khác
+ “Em rất buồn vì bà nội bị ốm nặng” : “nặng” chỉ mức độ cao hơn, trầm trọng
hơn so với mức bình thường, có thể dẫn đến kết cục xấu
→ Từ “nặng” trong các câu này có điểm chung đều chỉ mức độ cao hơn so với
bình thường Như vậy nó là từ đa nghĩa