Bài giảng Ngữ văn 6 bài 3 sách Cánh diều: Ôn tập kí

Bài giảng Ngữ văn 6 bài 3 sách Cánh diều là tài liệu tham khảo dành cho các thầy cô giáo và các em học sinh để phục vụ công tác dạy và học của mình. Giúp các em học sinh củng cố kiến thức môn Ngữ văn và ôn tập nắm chắc kiến thức về: định nghĩa, phân loại, tính xác thực, ngôi kể, cách đọc hiểu một văn bản kí. Mời thầy cô và các em cùng tham khảo chi tiết bài giảng tại đây.

ÔN T P KÍ Ậ

(H I KÍ VÀ DU KÍ) Ồ

Ho t đ ng : Kh i đ ngạ ộ ở ộ

Bài t p 1ậ : Nêu c m nh n c a em v  m t chi ti t câu văn/hình  nh mà em  n tả ậ ủ ề ộ ế ả ấ ượng 

nh t trong các văn b n có trong bài h c ấ ả ọ (Trong lòng m ; Đ ng Tháp M ẹ ồ ườ i mùa n ướ c 

n i; Th i th   u c a Hon – đa) ổ ờ ơ ấ ủ

KĨ NĂNG N I DUNG C  THỘ Ụ Ể

Đ c – hi u văn b nọ ể ả Đ c hi u văn b n: ọ ể ả

+Văn b n 1: Trong lòng m  ( Nguyên H ng); ả ẹ ồ+ Văn b n 2: Đ ng Tháp Mả ồ ười mùa nước n i ( Văn Công ổHùng)

Th c  hành  Ti ng  Vi t:  t   ng   đa  nghĩa,  t   đ ng  âm,  t  ự ế ệ ừ ữ ừ ồ ừ

mượn 

Th c hành đ c hi u: ự ọ ể+ Văn b n: Th i th   u c a Hondaả ờ ơ ấ ủ

Vi tế Vi t: Vi t bài văn k  v  m t k  ni m c a b n thânế ế ể ề ộ ỉ ệ ủ ả

Nói và nghe Nói và nghe: K  v  m t k  ni m c a b n thânể ề ộ ỉ ệ ủ ả

Cách 2: Trò ch i  ”Th  tài ghi nh ”ơ ử ớ

­ Chia l p thành 02 dãy tớ ương  ng v i 02 đ i.ứ ớ ộ

­ GV trình chi u các hình  nh minh ho  n i dung c a các văn b n đ c hi u c a bài ế ả ạ ộ ủ ả ọ ể ủ

3 (Trong lòng m ; Đ ng Tháp M ẹ ồ ườ i mùa n ướ c n i; Th i th   u c a Hon da ổ ờ ơ ấ ủ )

Yêu c u: HS ph i g i tên đầ ả ọ ược hình  nh đó và cho bi t hình  nh đó minh ho  ả ế ả ạcho n i dung c a văn b n nào.ộ ủ ả

­ K t  thúc  10  b c  nh,  đ i  nào  tr   l i  đế ứ ả ộ ả ờ ược  nhi u  đáp  án  nh t  s   giành  chi n ề ấ ẽ ế

th ng.ắ

ÔN T P Đ C HI U VĂN B NẬ Ọ Ể Ả

+ H i kíồ  là m t th  c a kí dùng đ  ghi chép l i nh ng s  vi c, nh ng quan sát, nh n ộ ể ủ ể ạ ữ ự ệ ữ ậ

xét và tâm tr ng có th c mà tác gi  đã tr i qua.ạ ự ả ả

+ Du kí là m t th  c a kí dùng đ  ghi l i nh ng đi u đã ch ng ki n trong m t chuy n ộ ể ủ ể ạ ữ ề ứ ế ộ ế

đi di n ra ch a lâu c a b n thân t i m t mi n đ t khác.ễ ư ủ ả ớ ộ ề ấ

3. Tính xác th cự  c a s  vi c mà kí ghi chép đủ ự ệ ược th  hi n qua m t ho c nhi u y u t  ể ệ ộ ặ ề ế ố

c  th  nh  th i gian (ngày, tháng, năm, ); đ a đi m di n ra s  vi c; s  có m t c a ụ ể ư ờ ị ể ễ ự ệ ự ặ ủ

người khác nh  ngư ười thân trong gia đình, b n bè cùng tham gia vào m t s  vi c.ạ ộ ự ệ

4. Ngôi kể: Ng i k  trong kí th ng k  theo ngôi th  nh t (ng i k  x ng ườ ể ườ ể ứ ấ ườ ể ư tôi)

5. Cách đ c hi u m t văn b n kíọ ể ộ ả

­ Ch  ra nh ng câu, đo n trong bài kí th  hi n suy nghĩ và c m xúc c a tác gi , nh n ỉ ữ ạ ể ệ ả ủ ả ậ

bi t đế ược tác d ng c a nh ng suy nghĩ và c m xúc  y đ i v i ngụ ủ ữ ả ấ ố ớ ườ ọi đ c

*Yêu c u riêng ầ :

­ Văn b n H i kí:ả ồ

+ Nh n bi t ngậ ế ườ ể ạ ự ệi k  l i s  vi c đã x y ra trong quá kh  là ai. Ngả ứ ườ ấi  y có tr c ự

ti p tham d  và ch ng ki n s  vi c hay không?ế ự ứ ế ự ệ

+ Hi u để ược vì sao s  vi c đự ệ ược k  mang tính cá nhân nh ng l i có ý nghĩa đ i v i ể ư ạ ố ớ

ngườ ọi đ c

­ Văn b n du kí:ả

+ Nh n bi t đậ ế ược văn b n ghi l i nh ng đi u có th t hay do tả ạ ữ ề ậ ưởng tượng

+ Ch  ra đỉ ược nh ng thông tin đ c đáo, m i l , h p d n v  s  v t, con ngữ ộ ớ ạ ấ ẫ ề ự ậ ười, phong 

t c, c nh s c… trong bài du kíụ ả ắ

3. S  nghi p văn h cự ệ ọ

   a. Tác ph m chínhẩ

­ Ông vi t nhi u th  lo i: truy n ng n, ti u thuy t, kí, th ế ề ể ạ ệ ắ ể ế ơ

­ Các tác ph m chính: B  v  (ti u thuy t, 1938); Nh ng ngày th   u (h i kí, 1938); ẩ ỉ ỏ ể ế ữ ơ ấ ồ

Tr i xanh (t p th , 1960); C a bi n (b  ti u thuy t 4 t p: 1961, 1967, 1973, 1976); ờ ậ ơ ử ể ộ ể ế ậNúi r ng Yên Th  (b  ti u thuy t l ch s  nhi u t p ch a vi t xong); Bừ ế ộ ể ế ị ử ề ậ ư ế ước đường 

vi t văn (h i kí, 1970).ế ồ

­ Trong nh ng tác ph m c a Nguyên H ng, hình  nh ngữ ẩ ủ ồ ả ười ph  n  và tr  em trong ụ ữ ẻ

xã h i cũ độ ược nhà văn dành nhi u ni m yêu thề ề ương, đ ng c m.ồ ả

­ Văn b n Trong lòng m  đả ẹ ược trích t  t p h i kí Nh ng ngày th   u. Đây đừ ậ ồ ữ ơ ấ ược coi 

là nh ng dòng h i  c sinh đ ng, chân th c đ y cay đ ng v  tu i th  không êm đ m ữ ồ ứ ộ ự ầ ắ ề ổ ơ ề

c a nhà văn.ủ

­ Gi ng đi u tr  tình v a b ng b t thi t tha, v a sôi n i mãnh li t.ọ ệ ữ ừ ồ ộ ế ừ ổ ệ

c. Gi i thả ưởng

­ V i nh ng đóng góp c a Nguyên H ng dành cho n n văn h c dân t c, ông đớ ữ ủ ồ ề ọ ộ ược nhà 

nước truy t ng gi i thặ ả ưởng H  Chí Minh v  văn h c ngh  thu t năm 1996.ồ ề ọ ệ ậ

   5. Tóm t tắ : 

  Chú bé H ng có m t tu i th  đ y b t h nh: b  ch t s m vì nghi n ng p, m  vì ồ ộ ổ ơ ầ ấ ạ ố ế ớ ệ ậ ẹ

c nh cùng túng quá ph i b  con đi tha hả ả ỏ ương c u th c, chú ph i s ng v i bà cô cay ầ ự ả ố ớnghi t. M t hôm, bà cô g i H ng đ n và h i có mu n vào Thanh Hoá v i m  không. ệ ộ ọ ồ ế ỏ ố ớ ẹ

Nh n ra v  m t r t k ch và tâm đ a đ c ác c a bà cô, H ng nén l i ni m thậ ẻ ặ ấ ị ị ộ ủ ồ ạ ề ương nh  ớ

m  và tr  l i không mu n vào. Nh ng bà cô v n c  tình k  chuy n m  H ng kh n ẹ ả ờ ố ư ẫ ố ể ệ ẹ ồ ố

kh , đã có con v i ngổ ớ ười khác làm cho H ng đau đ n, thồ ớ ương m  và căm ph n nh ng ẹ ẫ ữ

c  t c đã đ y đo  m  mình. G n đ n ngày gi  b , trên đổ ụ ầ ạ ẹ ầ ế ỗ ố ường đi h c v , H ng th y ọ ề ồ ấbóng người ng i trên xe kéo gi ng m  Chú đã đu i theo và khi nh n ra m , H ng đã ồ ố ẹ ổ ậ ẹ ồ

oà khóc n c n  H ng c m th y sung sứ ở ồ ả ấ ướng và h nh phúc vô cùng khi đạ ượ ởc   trong lòng m  H ng th y m  v n đ p nh  ngày nào. Chú đã quên h t m i l i xúc xi m c a ẹ ồ ấ ẹ ẫ ẹ ư ế ọ ờ ể ủ

bà cô

Đo n trích ạ Trong lòng mẹ đã k  l i m t cách chân th c và c m đ ng nh ng cay ể ạ ộ ự ả ộ ữ

đ ng,  t i  c c  cùng  tình  yêu  thắ ủ ự ương  cháy  b ng  c a  nhà  văn  th i  th   u  đ i  v i ỏ ủ ờ ơ ấ ố ớ

người m  b t h nh. Qua đó, ta càng thêm trân tr ng tình m u t  trong cu c s ng.ẹ ấ ạ ọ ẫ ử ộ ố

III. Đ NH HỊ ƯỚNG PHÂN TÍCH VĂN B NẢ

1. Dàn ý

1.1. Nêu v n đ : ấ ề

­ Gi i thi u tác gi  Nguyên H ng và tác ph m h i kí “Nh ng ngày th   u” .ớ ệ ả ồ ẩ ồ ữ ơ ấ

­ Gi i thi u v  trí và khái quát n i dung c a đo n trích “Trong lòng m ”:ớ ệ ị ộ ủ ạ ẹ

Đo n trích ạ  "Trong lòng m " n m   chẹ ằ ở ương IV t p h i ký "Nh ng ngày th   u' c a ậ ồ ữ ơ ấ ủnhà văn Nguyên H ng. Đo n trích đã nêu lên nh ng đau đ n trong lòng c a c u bé ồ ạ ữ ớ ủ ậ

H ng khi ph i s ng cùng h  hàng, xa vòng tay âu y m c a m  T  đó đã làm n i ồ ả ố ọ ế ủ ẹ ừ ổ

b t nh ng t i nh c mà c u bé H ng ph i tr i qua và ni m vui sậ ữ ủ ụ ậ ồ ả ả ề ướng v  òa khi c u ỡ ậ

được g p l i m  ặ ạ ẹ

1.2. Gi i quy t v n đả ế ấ ề

1.2.1:Hoàn c nh s ng c a bé H ng ả ố ủ ồ

+ Bé H ng là k t qu  c a cu c hôn nhân không tình yêu.ồ ế ả ủ ộ

+ B  nghi n r i m t, m  túng qu n ph i đi tha hố ệ ồ ấ ẹ ẫ ả ương c u th c.ầ ự

+ H ng s ng trong s  gh  l nh, cay nghiêt c a h  hàng.ồ ố ự ẻ ạ ủ ọ

+ G n gi  đ u b  mà m  ch a v ầ ỗ ầ ố ẹ ư ề

 Hoàn c nh cô đ c, đáng th ả ộ ươ ng, luôn khao khát tình yêu th ươ ng c a m ủ ẹ

1.2.2:Tình yêu th ươ ng m  c a chú bé H ng ẹ ủ ồ

a.Trong cu c đ i tho i gi a H ng và bà côộ ố ạ ữ ồ

­  S ng v i ngố ớ ười cô luôn ghét m  mình, s ng trong s  gièm pha nói x u, bé H ng ẹ ố ự ấ ồkhông vì th  mà không còn yêu thế ương m  Chú đã mu n nói có ngay sau khi bà cô ẹ ố

h i có mu n vào Thanh Hóa thăm m  không; r i chú nh n ra ngay ý nghĩa cay đ c ỏ ố ẹ ồ ậ ộtrong gi ng nói và trên nét m t c a ngọ ặ ủ ười cô nên chú cúi đ u không đáp. Nh ng l i ầ ư ạkhông mu n tình thố ương yêu và lòng kính m n m  b  “nh ng r p tâm tanh b n” ế ẹ ị ữ ắ ẩxâm ph m đ n nên chú c  cạ ế ố ười và đáp l i m t cách r t t  tin: “Không!Cháu không ạ ộ ấ ự

mu n vào.Cu i năm th  nào m  cháu cũng v ”.ố ố ế ợ ề

­ Sau l i h i th  hai c a ngờ ỏ ứ ủ ười cô, lòng chú bé càng th t l i, khóe m t đã cay cay.ắ ạ ắ

­  Khi bà cô ngân dài hai ti ng “em bé”, thì n i đau đ n,ph n u t   chú bé không còn ế ỗ ớ ẫ ấ ởnén n i, nổ ước m t chú bé”ròng ròng r t xu ng hai bên mép r i chan hoà đ m đìa   ắ ớ ố ồ ầ ở

c m và   c ”.Không ph i vì bé H ng đau đ n t i c c vì m  chú làm đi u x u xa mà ằ ở ổ ả ồ ớ ủ ự ẹ ề ấ

ch  vì thỉ ương m  và căm t c sao m  l i vì s  hãi nh ng thành ki n tàn ác mà ph i ẹ ứ ẹ ạ ợ ữ ế ảsinh n  m t cách gi u gi m.Bé H ng ch ng nh ng không k t án m  vì đ  em bé khi ở ộ ấ ế ồ ẳ ữ ế ẹ ẻ

ch a đo n tang ch ng mà trái l i chú l i càng thư ạ ồ ạ ạ ương m  h n. Chú c  kìm nén n i ẹ ơ ố ỗđau xót, t c tứ ưởi đang dâng lên trong lòng đ  h i l i b ng cách “cể ỏ ạ ằ ười dài trong ti ng ếkhóc”

­ Tâm tr ng đau đ n, u t  c c a chú bé dâng đ n c c đi m khi nghe ngạ ớ ấ ứ ủ ế ự ể ười cô c  tứ ươi 

cườ ể ềi k  v  tình c nh t i nghi p c a m  mình.ả ộ ệ ủ ẹ

 Tình yêu thương m  c a bé H ng đ c bi t vì nó luôn b  th  thách trong c nh ng  ẹ ủ ồ ặ ệ ị ử ả ộ

éo le. Nó gi n d , chân thành, h u nh  không vì mong đả ị ầ ư ược đ n đáp: “M c d u non ề ặ ầ

m t năm ròng m  tôi không g i cho tôi l y m t lá th , nh n ngộ ẹ ử ấ ộ ư ắ ười thăm tôi l y ấ

m t l i và g i cho tôi l y m t đ ng quà”. Và cũng vì thộ ờ ử ấ ộ ồ ương m  mà chú bé căm ẹghét nh ng h  t c phong ki n đã đ a đày m  :“Giá nh ng c  t c đã đày đo  m  ữ ủ ụ ế ọ ẹ ữ ổ ụ ạ ẹtôi là m t v t nh  hòn đá hay c c thu  tinh,đ u m u g , tôi quy t v  ngay l y mà ộ ậ ư ụ ỷ ầ ẩ ỗ ế ồ ấ

c n,mà nhai,mà nghi n cho kì nát v n m i thôi”. Câu văn v i phép so sánh đ c s c, ắ ề ụ ớ ớ ặ ắ

b ng nh ng hình  nh c  th , nh p văn g p gáp, d n d p đã th  hi n s  ph n ằ ữ ả ụ ể ị ấ ồ ậ ể ệ ự ả

kháng quy t li t và cũng r t h n nhiên, tr  con c a chú bé H ng. S  căm t c d  ế ệ ấ ồ ẻ ủ ồ ự ứ ữ

d i  y chính là bi u hi n đ y đ  c a tình yêu thộ ấ ể ệ ầ ủ ủ ương m  tha thi t.ẹ ế

b.Trong cu c g p g  gi a bé H ng và mộ ặ ỡ ữ ồ ẹ

N u trong cu c h i tho i v i ngế ộ ộ ạ ớ ười cô, chú bé H ng th  hi n tình yêu me b ng ồ ể ệ ằ

cách ph n kháng mãnh li t thì trong cu c g p g  b t ng  v i m  c a mình, chú bé ả ệ ộ ặ ỡ ấ ờ ớ ẹ ủ

H ng nh  quay tr  v  v i chính tâm h n non n t, bé b ng đáng có c a mình.ồ ư ở ề ớ ồ ớ ỏ ủ

­ Trên đường đi h c v ,thoáng th y bóng ngọ ề ấ ười ng i trên xe kéo gi ng m  mình, bé ồ ố ẹ

H ng cu ng quýt đu i theo và b i r i “M   i!M   i!M   i! ” Đi u đó cho th y ồ ố ổ ố ố ợ ơ ợ ơ ợ ơ ề ấhình  nh ngả ười m  luôn luôn thẹ ường tr c trái tim chú bé. Chú bé lúc nào cũng nh  ự ớmong và yêu thương m  vô cùng. Trong bé H ng, c m giác khi n u ngẹ ồ ả ế ười quay l i ạ

y là ng i khác thì th t là đi u t i c c ghê g m cho chú bé “khác gì cái  o  nh 

c a m t dòng nủ ộ ước trong su t ch y dố ả ưới bóng râm đã hi n ra trệ ước con m t g n ắ ầ

r n n t c a ngạ ứ ủ ườ ội b  hành ngã g c gi a xa m c”.N i kh c kho i mong m  đ n ụ ữ ạ ỗ ắ ả ẹ ếcháy ru t c a chú bé đã độ ủ ược th  hi n th t th m thía, xúc đ ng b ng hình  nh so ể ệ ậ ấ ộ ằ ảsánh đ c s c này.ặ ắ

­ Chú bé th  h ng h c, chán đ m m  hôi, khi trèo lên xe “rúi c  chân l i” bi t bao h i ở ồ ộ ẫ ồ ả ạ ế ồ

h p, sung sộ ướng, đau kh  toát lên t  nh ng c  ch  cu ng quýt  y. Và khi đổ ừ ữ ử ỉ ố ấ ược m  ẹkéo tay và xoa đ u h i thì chú “oà lên khóc r i c  th  n c n ”. Dầ ỏ ồ ứ ế ứ ở ường nh  bao nhiêu ư

s u kh  d n nén trong su t th i gian xa m  dài đ ng đ ng lúc này b ng v  oà.Ti ng ầ ổ ồ ố ờ ẹ ằ ẵ ỗ ỡ ếkhóc c a chú bé là ti ng khóc d i h n và h nh phúc, t c tủ ế ỗ ờ ạ ứ ưởi và mãn nguy n c a xa ệ ủcách, mong nh ớ

­ Ng i trong lòng m , chú h nh phúc đ m mình trong tình m u t  Chú th y m  v n ồ ẹ ạ ắ ẫ ử ấ ẹ ẫ

đ p nh  thu  nào “v n tẹ ư ở ẫ ươi sáng v i đôi m t trong và nớ ắ ước da m n làm n i b t màu ị ổ ậ

h ng c a hai gò má”.Chú cũng c m nh n đồ ủ ả ậ ược ni m h nh phúc bên con c a ngề ạ ủ ười 

m ẹ

­ Chú bé c m th y ngây ng t sung sả ấ ấ ướng khi được sà vào lòng m ,c m giác mà chú đã ẹ ả

m t t  lâu: “Tôi ng i trên đ m xe, đùi áp đùi m  tôi,đ u ng  vào cánh tay m  tôi,tôi ấ ừ ồ ệ ẹ ầ ả ẹ

th y nh ng c m giác  m áp đã bao lâu m t đi b ng l i m n man kh p da th t”.Bé ấ ữ ả ấ ấ ỗ ạ ơ ắ ị

H ng còn c m nh n th m thía h i th  vô cùng thân thi t: “H i qu n áo c a m  tôi ồ ả ậ ấ ơ ở ế ơ ầ ủ ẹ

và nh ng h i th    khuôn mi ng xinh x n nhai tr u ph  ra lúc đó th m tho l i ữ ơ ở ở ệ ắ ầ ả ơ ạ

thường”

­ K  ni m ng t ngào làm chú sung sỉ ệ ọ ướng đ n ngh n ngào: “Ph i bé l  và lăn vào lòng ế ẹ ả ạị

m t ngộ ười m ,áp m t vào b u s a nóng c a ngẹ ặ ầ ữ ủ ười m , đ  bàn tay ngẹ ể ười m  vu t ve ẹ ố

t  trán xu ng c m, và gãi rôm   s ng l ng cho, m i th y ngừ ố ằ ở ố ư ớ ấ ười m  có m t êm d u vô ẹ ộ ịcùng”

­ Lúc  y, bé H ng nh  quên đi t t c  nh ng cay đ c, bu n t i“bên tai tôi ù đi, l i bà cô ấ ồ ư ấ ả ữ ộ ồ ủ ờchìm xu ng,tôi không m y may nghĩ ng i gì n a…”. Nghĩa là h nh phúc l n lao, choáng ố ả ợ ữ ạ ớ

ng p ni m sung sậ ề ướng đượ ởc   bên m  tràn ng p trong bé H ng, không m t r p tâm ẹ ậ ồ ộ ắ

tanh b n nào xâm ph m đẩ ạ ược, nó cũng nh  m t li u thu c h u hi u đã nhanh chóng ư ộ ề ố ữ ệ

ch a lành m i t n thữ ọ ổ ương trong em b y lâu nay, đó chính là hanh phúc l n lao c a tình ấ ớ ủ

m u t  thiêng liêng và cao c ẫ ử ả

=> Bé H ng là hình  nh m t tu i th  nhi u b t h nh nh ng v n t a sáng m t trái tim ồ ả ộ ổ ơ ề ấ ạ ư ẫ ỏ ộ

thương yêu sâu s c, đ  l i  n tắ ể ạ ấ ượng xúc đ ng trong lòng ngộ ườ ọi đ c

người m  b t h nh. Qua đó, ta càng thêm trân tr ng tình m u t  trong cu c s ng.ẹ ấ ạ ọ ẫ ử ộ ố

*Liên h  và nêu c m nh n c a b n thân v  đo n tríchệ ả ậ ủ ả ề ạ

2. Đ nh hị ướng phân tích

Nguyên H ng là m t trong nh ng nhà văn hi n th c xu t s c c a văn h c Vi t Nam. ồ ộ ữ ệ ự ấ ắ ủ ọ ệÔng  là nhà văn c a nh ng ngủ ữ ười cùng kh , dành cho nh ng ngổ ữ ười ph  n  và tr  em ụ ữ ẻ

t m lòng chan ch a yêu thấ ứ ương và trân tr ng thông qua vi c di n t  th m thía n i c  ọ ệ ễ ả ấ ỗ ơ

c c và t i nh c mà h  gánh ch u, đ ng th i th u hi u, trân tr ng v  đ p tâm h n c a ự ủ ụ ọ ị ồ ờ ấ ể ọ ẻ ẹ ồ ủ

h  ọ Nh ng ngày th   u ữ ơ ấ  là t p h i kí tiêu bi u cho phong cách Nguyên H ng: gi n d , ậ ồ ể ồ ả ịchân thành, đ m ch t tr  tình. Đ c bi t đo n trích ậ ấ ữ ặ ệ ạ Trong lòng mẹ thu c chộ ương th  IV ứ

c a tác ph m đã di n t  thành công, sâu s c và c m đ ng tâm tr ng c a nhân v t chính ủ ẩ ễ ả ắ ả ộ ạ ủ ậ

­ bé H ng đ i v i ngồ ố ớ ười m  đáng thẹ ương, b t h nh c a mình. ấ ạ ủ

Đ c đo n trích, ngọ ạ ườ ọi đ c th y thấ ương c m trả ước hoàn c nh đáng thả ương 

c a chú bé H ng. Bé H ng sinh ra là k t qu  c a m t cu c hôn nhân không ủ ồ ồ ế ả ủ ộ ộ

h nh phúc. B  là m t k  nghi n ng p, ch t mòn trên bàn thu c phi n đ  l i ạ ố ộ ẻ ệ ậ ế ố ệ ể ạ

cho m  con H ng m t cu c s ng tù túng c c đ  cùng nh ng cay nghi t bên nhà ẹ ồ ộ ộ ố ự ộ ữ ệ

n i, cu i cùng m  H ng ph i tha hộ ố ẹ ồ ả ương c u th c, b  l i H ng m t mình s ng ầ ự ỏ ạ ồ ộ ố

v i bà cô. T  đó, H ng ph i s ng trong s  gh  l nh, cay nghi t c a bà cô. Dù xa ớ ừ ồ ả ố ự ẻ ạ ệ ủ

m  nh ng c u luôn nh  và yêu thẹ ư ậ ớ ương m , khao khát có ngày đẹ ược g p l i m  ặ ạ ẹ

Tình yêu thương đó được th  hi n trong cu c đ i tho i v i bà cô và khi b t ng  ể ệ ộ ố ạ ớ ấ ờ

được g p l i m ặ ạ ẹ

Tình yêu thương m  mãnh li t c a chú bé trẹ ệ ủ ước h t th  hi n qua cu c đ i ế ể ệ ộ ố

tho i v i bà cô.ạ ớ  Trong cu c đ i tho i v i ngộ ố ạ ớ ười cô, H ng đã th  hi n tình yêu ồ ể ệ

thương, ni m tin c a mình vào ngề ủ ười m  khi tr  l i cô m t cách d t khoát và thông ẹ ả ờ ộ ứminh. S ng v i ngố ớ ười cô luôn ghét m  mình, s ng trong s  gièm pha nói x u, bé ẹ ố ự ấ

H ng không vì th  mà không còn yêu thồ ế ương m  Chú đã mu n nói có ngay sau khi bà ẹ ố

cô h i có mu n vào Thanh Hóa thăm m  không; r i chú nh n ra ngay ý nghĩa cay đ c ỏ ố ẹ ồ ậ ộtrong gi ng nói và trên nét m t c a ngọ ặ ủ ười cô nên chú cúi đ u không đáp. Nh ng l i ầ ư ạkhông mu n tình thố ương yêu và lòng kính m n m  b  “nh ng r p tâm tanh b n” xâm ế ẹ ị ữ ắ ẩ

ph m đ n nên chú c  cạ ế ố ười và đáp l i m t cách r t t  tin: “Không!Cháu không mu n ạ ộ ấ ự ốvào.Cu i năm th  nào m  cháu cũng v ”. Sau l i h i th  hai c a ngố ế ợ ề ờ ỏ ứ ủ ười cô, lòng chú 

bé càng th t l i, khóe m t đã cay cay.ắ ạ ắ

. Khi bà cô ngân dài hai ti ng “em bé”, thì n i đau đ n,ph n u t   chú bé không còn ế ỗ ớ ẫ ấ ởnén n i, nổ ước m t chú bé”ròng ròng r t xu ng hai bên mép r i chan hoà đ m đìa   ắ ớ ố ồ ầ ở

c m và   c ”.Không ph i vì bé H ng đau đ n t i c c vì m  chú làm đi u x u xa mà ằ ở ổ ả ồ ớ ủ ự ẹ ề ấ

ch  vì thỉ ương m  và căm t c sao m  l i vì s  hãi nh ng thành ki n tàn ác mà ph i ẹ ứ ẹ ạ ợ ữ ế ảsinh n  m t cách gi u gi m.Bé H ng ch ng nh ng không k t án m  vì đ  em bé khi ở ộ ấ ế ồ ẳ ữ ế ẹ ẻ

ch a đo n tang ch ng mà trái l i chú l i càng thư ạ ồ ạ ạ ương m  h n. Chú c  kìm nén n i ẹ ơ ố ỗđau xót, t c tứ ưởi đang dâng lên trong lòng đ  h i l i b ng cách “cể ỏ ạ ằ ười dài trong ti ng ếkhóc”. Tâm tr ng đau đ n, u t  c c a chú bé dâng đ n c c đi m khi nghe ngạ ớ ấ ứ ủ ế ự ể ười cô 

c  tứ ươ ườ ể ềi c i k  v  tình c nh t i nghi p c a m  mình.  Tình yêu thả ộ ệ ủ ẹ ương m  c a bé ẹ ủ

H ng đ c bi t vì nó luôn b  th  thách trong c nh ng  éo le. Nó gi n d , chân thành, ồ ặ ệ ị ử ả ộ ả ị

h u nh  không vì mong đầ ư ược đ n đáp: “M c d u non m t năm ròng m  tôi không ề ặ ầ ộ ẹ

g i cho tôi l y m t lá th , nh n ngử ấ ộ ư ắ ười thăm tôi l y m t l i và g i cho tôi l y m t ấ ộ ờ ử ấ ộ

đ ng quà”. ồ

Và cũng vì thương m  mà chú bé căm ghét nh ng h  t c phong ki n đã đ a đày ẹ ữ ủ ụ ế ọ

m  :“Giá nh ng c  t c đã đày đo  m  tôi là m t v t nh  hòn đá hay c c thu  ẹ ữ ổ ụ ạ ẹ ộ ậ ư ụ ỷ

tinh,đ u m u g , tôi quy t v  ngay l y mà c n,mà nhai,mà nghi n cho kì nát v n ầ ẩ ỗ ế ồ ấ ắ ề ụ

m i thôi”. Câu văn v i phép so sánh đ c s c, b ng nh ng hình  nh c  th , nh p ớ ớ ặ ắ ằ ữ ả ụ ể ị

văn g p gáp, d n d p đã th  hi n s  ph n kháng quy t li t và cũng r t h n nhiên, ấ ồ ậ ể ệ ự ả ế ệ ấ ồ

tr  con c a chú bé H ng. S  căm t c d  d i  y chính là bi u hi n đ y đ  c a tình ẻ ủ ồ ự ứ ữ ộ ấ ể ệ ầ ủ ủyêu thương m  tha thi t.ẹ ế

Tình m u t  thiêng liêng c a H ng dành cho m  đẫ ử ủ ồ ẹ ược th  hi n rõ nét, sâu s c và ể ệ ắ

c m đ ng trong c nh g p l i m  sau th i gian dài xa cáchả ộ ả ặ ạ ẹ ờ  N u trong cu c h i ế ộ ộ

tho i v i ngạ ớ ười cô, chú bé H ng th  hi n tình yêu me b ng cách ph n kháng mãnh li t ồ ể ệ ằ ả ệthì trong cu c g p g  b t ng  v i m  c a mình, chú bé H ng nh  quay tr  v  v i chính ộ ặ ỡ ấ ờ ớ ẹ ủ ồ ư ở ề ớtâm h n non n t, bé b ng đáng có c a mình. Trên đồ ớ ỏ ủ ường đi h c v ,thoáng th y bóng ọ ề ấ

người ng i trên xe kéo gi ng m  mình, bé H ng cu ng quýt đu i theo và b i r i “M  ồ ố ẹ ồ ố ổ ố ố ợi!M   i!M   i! ” Đi u đó cho th y hình  nh ng i m  luôn luôn th ng tr c trái 

tim chú bé. Chú bé lúc nào cũng nh  mong và yêu thớ ương m  vô cùng. Trong bé H ng, ẹ ồ

c m giác khi n u ngả ế ười quay l i  y là ngạ ấ ười khác thì th t là đi u t i c c ghê g m cho ậ ề ủ ự ớchú bé “khác gì cái  o  nh c a m t dòng nả ả ủ ộ ước trong su t ch y dố ả ưới bóng râm đã hi n ệ

ra trước con m t g n r n n t c a ngắ ầ ạ ứ ủ ườ ội b  hành ngã g c gi a xa m c”.ụ ữ ạ

N i kh c kho i mong m  đ n cháy ru t c a chú bé đã đỗ ắ ả ẹ ế ộ ủ ược th  hi n th t th m thía, ể ệ ậ ấxúc đ ng b ng hình  nh so sánh đ c s c này. Chú bé th  h ng h c, chán đ m m  ộ ằ ả ặ ắ ở ồ ộ ẫ ồ

hôi, khi trèo lên xe “rúi c  chân l i” bi t bao h i h p, sung sả ạ ế ồ ộ ướng, đau kh  toát lên t  ổ ừ

nh ng c  ch  cu ng quýt  y. Và khi đữ ử ỉ ố ấ ược m  kéo tay và xoa đ u h i thì chú “oà lên ẹ ầ ỏkhóc r i c  th  n c n ”. Dồ ứ ế ứ ở ường nh  bao nhiêu s u kh  d n nén trong su t th i gian ư ầ ổ ồ ố ờ

xa m  dài đ ng đ ng lúc này b ng v  oà.Ti ng khóc c a chú bé là ti ng khóc d i ẹ ằ ẵ ỗ ỡ ế ủ ế ỗ

h n và h nh phúc, t c tờ ạ ứ ưởi và mãn nguy n c a xa cách, mong nh  Ng i trong lòng ệ ủ ớ ồ

m , chú h nh phúc đ m mình trong tình m u t  Chú th y m  v n đ p nh  thu  nào ẹ ạ ắ ẫ ử ấ ẹ ẫ ẹ ư ở

“v n tẫ ươi sáng v i đôi m t trong và nớ ắ ước da m n làm n i b t màu h ng c a hai gò ị ổ ậ ồ ủmá”.Chú cũng c m nh n đả ậ ược ni m h nh phúc bên con c a ngề ạ ủ ười m  Chú bé c m ẹ ả

th y ngây ng t sung sấ ấ ướng khi được sà vào lòng m ,c m giác mà chú đã m t t  lâu: ẹ ả ấ ừ

“Tôi ng i trên đ m xe, đùi áp đùi m  tôi,đ u ng  vào cánh tay m  tôi,tôi th y nh ng ồ ệ ẹ ầ ả ẹ ấ ữ

c m giác  m áp đã bao lâu m t đi b ng l i m n man kh p da th t”.ả ấ ấ ỗ ạ ơ ắ ị

Bé H ng còn c m nh n th m thía h i th  vô cùng thân thi t: “H i qu n áo c a ồ ả ậ ấ ơ ở ế ơ ầ ủ

m  tôi và nh ng h i th    khuôn mi ng xinh x n nhai tr u ph  ra lúc đó th m tho ẹ ữ ơ ở ở ệ ắ ầ ả ơ

l i thạ ường”. K  ni m ng t ngào làm chú sung sỉ ệ ọ ướng đ n ngh n ngào: “Ph i bé l  ế ẹ ả ạị

và lăn vào lòng m t ngộ ười m ,áp m t vào b u s a nóng c a ngẹ ặ ầ ữ ủ ười m , đ  bàn tay ẹ ể

người m  vu t ve t  trán xu ng c m, và gãi rôm   s ng l ng cho, m i th y ngẹ ố ừ ố ằ ở ố ư ớ ấ ười 

m  có m t êm d u vô cùng”.  Lúc  y, bé H ng nh  quên đi t t c  nh ng cay đ c, ẹ ộ ị ấ ồ ư ấ ả ữ ộ

bu n  t i“bên  tai  tôi  ù  đi,  l i  bà  cô  chìm  xu ng,tôi  không  m y  may  nghĩ  ng i  gì ồ ủ ờ ố ả ợ

n a…”. Nghĩa là h nh phúc l n lao, choáng ng p ni m sung sữ ạ ớ ậ ề ướng đượ ởc   bên 

m  tràn ng p trong bé H ng, không m t r p tâm tanh b n nào xâm ph m đẹ ậ ồ ộ ắ ẩ ạ ược, nó cũng nh  m t li u thu c h u hi u đã nhanh chóng ch a lành m i t n thư ộ ề ố ữ ệ ữ ọ ổ ương trong 

em b y lâu nay, đó chính là hanh phúc l n lao c a tình m u t  thiêng liêng và cao ấ ớ ủ ẫ ử

c  ả

Đo n trích “Trong lòng m ” thành công v  c  phạ ẹ ề ả ương di n n i dung và ngh  ệ ộ ệ

thu t.ậ  Đo n trích gây  n tạ ấ ượng b i ngh  thu t miêu t  tâm lí nhân v t tài tình qua ở ệ ậ ả ậ

vi c xây d ng tình hu ng, ngôn ng  và c  ch  c a nhân v t. Ngh  thu t tăng ti n đ c ệ ự ố ữ ử ỉ ủ ậ ệ ậ ế ộđáo, s  đ c ác c a bà cô ngày càng tăng lên thì cùng v i đó tình yêu thự ộ ủ ớ ương, s  b o v  ự ả ệ

c a bé H ng v i m  cũng ngày m t nhi u h n. Nh ng hình  nh so sánh đ c đáo, th  ủ ồ ớ ẹ ộ ề ơ ữ ả ộ ể

hi n đệ ược cung b c c m xúc, tình yêu thậ ả ương m  mãnh li t c a bé H ng. Câu chuy n ẹ ệ ủ ồ ệ

đ m ch t tr  tình đậ ấ ữ ược th  hi n rõ qua tình hu ng, n i dung và ngôn ng  k  chuy n ể ệ ố ộ ữ ể ệgiàu c m xúc, đ y ch t th  Ch  v i m t ph n trích ng n ng i nh ng cũng đ  đ  ả ầ ấ ơ ỉ ớ ộ ầ ắ ủ ư ủ ể

ngườ ọ ải đ c c m nh n đậ ược tình c m m u t  thiêng liêng, sâu s c mà bé H ng dành ả ẫ ử ắ ồ

cho m  Không ch  v y tác ph m còn th  hi n ni m c m thông, lên án nh ng h  t c ẹ ỉ ậ ẩ ể ệ ề ả ữ ủ ụphong ki n đã đ y ngế ẩ ười ph  n  vào con đụ ữ ường b t h nh, cùng c c.ấ ạ ự

Đo n trích “Trong lòng m ” c a Nguyên H ng đã cho ta th y đạ ẹ ủ ồ ấ ược tình m u t  đ p ẫ ử ẹ

đ , thiêng liêng, đ y xúc đ ng. Nguyên H ng đã m  ra trẽ ầ ộ ồ ở ước m t chúng ta m t th  ắ ộ ế

gi i tâm h n phong phú. Th  gi i  y luôn làm chúng ta ng c nhiên vì ánh sáng nhân ớ ồ ế ớ ấ ạ

đ o l p lánh c a tình ngạ ấ ủ ườ Trong lòng mẹ chính là l i kh ng đ nh chân thành đ y i.  ờ ẳ ị ầ

c m đ ng v  s  b t di t c a tình m u t  thiêng liêng.ả ộ ề ự ấ ệ ủ ẫ ử

Câu 2: Em hi u gì v  nh ng s  ki n đ c nói t i trong h i kí?ể ề ữ ự ệ ượ ớ ồ

A. Là nh ng s  ki n x y ra trong quá kh  mà tác gi  tham d  ho c ch ng ki nữ ự ệ ả ứ ả ự ặ ứ ế

B. Là nh ng s  ki n do nhà văn hoàn toàn h  c u nên đ  th  hi n nh ng t  tữ ự ệ ư ấ ể ể ệ ữ ư ưởng ngh  thu t c a mình.ệ ậ ủ

C. Là nh ng s  ki n do nhà văn h  c u d a trên s  tữ ự ệ ư ấ ự ự ưởng tượng, suy đoán c a h  v  ủ ọ ề

tương lai

D. C  A, B, C đ u đúngả ề

Câu 3: Nh n đ nh nào sau đây nói đúng nh t v  n i dung đo n trích “Trong lòng m ”?ậ ị ấ ề ộ ạ ẹ

A. Đo n trích ch  y u trình bày nh ng n i đau kh  c a m  bé H ng.ạ ủ ế ữ ỗ ổ ủ ẹ ồ

B. Đo n trích ch  y u trình bày tâm đ a đ c ác c a ngạ ủ ế ị ộ ủ ười cô c a bé H ngủ ồ

C. Đo n trích ch  y u trình bày s  t i h n c a H ng khi g p mạ ủ ế ự ủ ờ ủ ồ ặ ẹ

D. Đo n trích ch  y u trình bày di n bi n tâm tâm tr ng c a chú bé H ngạ ủ ế ễ ế ạ ủ ồ

Câu 4: Phương th c bi u đ t  c a văn b n “ Trong lòng m ” là?ứ ể ạ ủ ả ẹ

Miêu t  và t  s       B.Miêu t  và bi u c m.ả ự ự ả ể ả

C.T  s  và bi u c m.      D. Miêu t , t  s  và bi u c m.ự ự ể ả ả ự ự ể ả

Câu 5:  Hi u th  nào v  l i bé H ng t  ch i vào Thanh Hóa thăm m : "ể ế ề ờ ồ ừ ố ẹ Không! Cháu 

không  mu n  vào.  Cu i  năm  th   nào  m   cháu  cũng  v ố ố ế ợ ề"?  (Trong  lòng  m ,  Nguyên ẹ

H ng)ồ

A. Bé H ng c  g ng gi u tình c m th c c a mình.ồ ố ắ ấ ả ự ủ

B. Bé H ng hi u d ng ý x u xa c a ngồ ể ụ ấ ủ ười cô

C. Bé H ng th c s  không mu n vào.ồ ự ự ố

D. Bé H ng không mu n ngồ ố ười cô th c hi n đự ệ ượ ắc r p tâm

Câu 6: Câu văn nào không nói đúng ý nghĩa c a hình  nh so sánh: "ủ ả Và cái l m đó  ầ không nh ng làm tôi th n mà còn t i c c n a, khác gì cái  o  nh c a m t dòng n ữ ẹ ủ ự ữ ả ả ủ ộ ướ c  trong su t ch y d ố ả ướ i bóng râm đã hi n ra tr ệ ướ c con m t g n r n n t c a ng ắ ầ ạ ứ ủ ườ ộ i b   hành ngã g c gi a sa m c ụ ữ ạ " (Trong lòng m , Nguyên H ng)?ẹ ồ

A. H ng r t s  ngồ ấ ợ ười cô bi t mình nh n nh m m ế ậ ầ ẹ

B. H ng s  mình tr  thành trò cồ ợ ở ười cho lũ b n.ạ

C. H ng r t đau kh  n u đó là s  nh n nh m.ồ ấ ổ ế ự ậ ầ

D. H ng khao khát g p m , coi đồ ặ ẹ ược g p m  là h nh phúc.ặ ẹ ạ

Câu 7: Em hi u gì v  chú bé H ng qua đo n trích “Trong lòng m ”?ể ề ồ ạ ẹ

A. Là chú bé ph i ch u nhi u n i đau m t mátả ị ề ỗ ấ

*Đ  đ c hi u :ề ọ ể

Đ  bài 01: ề

Đ c đo n trích sau và th c hi n các yêu c u bên dọ ạ ự ệ ầ ưới:

  “M t hôm, cô tôi g i tôi đ n bên, cộ ọ ế ườ ỏi h i:

­ H ng! Mày có mu n vào Thanh Hóa ch i v i m  mày không?ồ ố ơ ớ ợ

  Tưởng đ n v  m t r u r u và s  hi n t  c a m  tôi, và nghĩ đ n c nh thi u ế ẻ ặ ầ ầ ự ề ừ ủ ẹ ế ả ế

th n m t tình thố ộ ương yêu  p   t ng phen làm tôi r t nấ ủ ừ ớ ước m t, tôi toan tr  l i có. ắ ả ờ

Nh ng, nh n ra nh ng ý nghĩ cay đ c trong gi ng nói và trên nét m t khi cư ậ ữ ộ ọ ặ ườ ấ ịi r t k ch 

c a cô tôi kia, tôi cúi đ u không đáp. Vì tôi bi t rõ, nh c đ n m  tôi, cô tôi ch  có ý gieo ủ ầ ế ắ ế ẹ ỉ

r c vào đ u óc tôi nh ng hoài nghi đ  tôi khinh mi t và ru ng r y m  tôi, m t ngắ ầ ữ ể ệ ồ ẫ ẹ ộ ười 

đàn bà đã b  cái t i là góa ch ng, n  n n cùng túng quá, ph i b  con cái đi tha hị ộ ồ ợ ầ ả ỏ ương c u ầ

th c. Nh ng đ i nào tình thự ư ờ ương yêu và lòng kính m n m  tôi l i b  nh ng r p tâm tanh ế ẹ ạ ị ữ ắ

b n xâm ph m đ n  M c d u non m t năm ròng m  tôi không g i cho tôi l y m t lá ẩ ạ ế ặ ầ ộ ẹ ử ấ ộ

th , nh n ngư ắ ười thăm tôi l y m t l i và g i cho tôi l y m t đ ng quà. ấ ộ ờ ử ấ ộ ồ