HS biết được:- Một số lỗi thường gặp khi dùng quan hệ từ và cách sửa lỗi.. - Phát hiện và chữa được một số lỗi thông thường về quan hệ từ.. +Khác nhau: Qua Đèo Ngang “ta với ta” là đại t
Trang 1Tuần 9 Tiết 33
Ngày soạn:
Ngày dạy:
CHỮA LỖI VỀ QUAN HỆ TỪ
A.MỤC TIÊU
1.Kiến thức HS biết được:- Một số lỗi thường gặp khi dùng quan hệ từ và cách sửa lỗi
2 Kĩ năng.- Sử dụng quan hệ từ phù hợp với ngữ cảnh
- Phát hiện và chữa được một số lỗi thông thường về quan hệ từ
3 Thái độ -Sử dụng quan hệ từ đúng làm cho lời văn trong sáng
4 Phát triển năng lực : Năng lực tạo lập văn bản, giao tiếp tiếng Việt
B PHƯƠNG TIỆN, HỌC LIỆU
- Phần chuẩn bị theo yêu cầu ở tiết trước
- Kiểm tra 15 phút:
Đề bài : So sánh 2 cụm từ ta với ta trong 2 bài thơ Qua Đèo Ngang của bà Huyện Thanh
Quan và Bạn đến chơi nhà của Nguyễn Khuyến
Đáp án:
+Điểm giống nhau: cùng nằm ở phần kết của 2 bài thơ (1 đ); cùng dùng đại từ xưng hô
“ta” (1 đ)
+Khác nhau: Qua Đèo Ngang “ta với ta” là đại từ chỉ số ít chỉ mình bà phải đối diện với chính mình giữa rừng núi hoang sơ, buồn cô đơn không thể chia sẻ cùng ai chỉ mình bà đối diện với nỗi buồn của chính mình (4 đ)
-Ta với ta trong bài thơ bạn đến chơi nhà: ta với ta ta chỉ số nhiều đó là Nguyễn Khuyến
cùng với bạn của ông tuy 2 mà như một cả 2 đều hiểu nhau đều chia sẻ với nhau cảm thông với nhau chỉ có tình bạn là vượt qua mọi vật chất mọi biến cố của thời gian (4 đ)
C PHƯƠNG PHÁP/KỸ THUẬT DẠY HỌC
- Động não, HS trao đổi, thảo luận về nội dung, bài học
- PP phân tích, thực hành , vấn đáp, nêu vấn đề
D TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
HOẠT ĐỘNG I KHỞI ĐỘNG
Bài tập trác nghiệm: Gv trình chiếu, HS chọn phương án đúng và giải thích:
Hoạt động của giáo viên-học sinh Nội dung cần đạt
1.Trường hợp nào có thể bỏ quan hệ
từ?
A Vợ của tôi vừa mới mua một cái tủ
gỗ rất đẹp
B Hãy vươn lên bằng chính sức mình
C Nó thường đến trường bằng xe đạp
D Bạn Nam cao bằng bạn Minh
2.Chọn quan hệ từ thích hợp điền vào chỗ trống trong câu sau:
… Còn một tên xâm lược trên đất nước ta… ta còn phải chiến đấu quét sạch chúng đi
A Không những… mà… B Hễ…
thì…
Trang 2C Sở dĩ… cho nên… D Giá như… thì…
3.Trong những câu sau, câu nào
không sử dụng quan hệ từ?
A Ô tô bứt là phương tiện giao thông
công cộng cho mọi người
B Mẹ tặng em rất nhiều quà trong
ngày sinh nhật
C Tôi giữ mãi bức ảnh bạn tặng tôi
D Sáng nay bố tôi làm việc ở nhà
4.Câu này mắc lỗi gì về quan hệ từ “Qua bài thơ Bạn đến chơi nhà cho ta hiểu về tình bạn bình dị mà sâu sắc của nhà thơ.”
A Thiếu quan hệ từ B Thừa quan hệ
từ
C Dùng quan hệ từ không đúng chức năng ngữ pháp
D Dùng quan hệ từ không có tác dụng liên
kết ĐÁP ÁN: 1- A 2-B 3- C 4-B
HOẠT ĐỘNGII HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
I CÁC LỖI THƯỜNG GẶP VỀ QUAN HỆ TỪ
Hoạt động của thầy- trò Nội dung kiến thức cơ bản
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
(1)HS đọc 2 VD:Hai câu trong ví
dụ có rõ nghĩa không? Vì sao? Hãy
thêm QHT phù hợp cho câu rõ
nghĩa?
(2)HS đọc từng VD: Tìm QHT
trong ví dụ thứ nhất? Cho biết QHT
này diễn đạt quan hệ gì giữa các vế
trong câu? Trong trường hợp này
dùng từ và có phù hợp không? Vì
sao?Nên thay từ nào cho phù hợp?
(3) Tìm QHT trong ví dụ thứ nhất ?
QHT để biểu đạt qhệ gì trong câu?
Dùng QHT ấy có phù hợp với hai
vế câu này không? Vì sao? Hãy
thay QHT phù hợp?
(4) Đọc và nhận xét ngữ pháp của
các VD? Em sửa lại câu đó?
(5) Đọc những vd, hãy tìm chỗ sai
và sửa lại cho đúng?
1 Thiếu QHT:
- Hai vd trên chưa rõ nghĩa vì thiếu QHT
- Cần thêm QHT như sau:
a Đừng nên nhìn hình thức mà đánh giá kẻ
khác
b Câu tục với xã hội xưa,
2 Dùng QHT không thích hợp về nghĩa:
a QHT và: diễn đạt quan hệ ngang bằng
- Không phù hợp vì 2 vế trong câu có qhệ tương phản
- Sửa lại: Nhà em ở xa trường nhưng bao giờ
em cũng đến đúng giờ
b QHT để: Chỉ mục đích
- Không phù hợp vì 2 vế câu này có qhệ kết quả- nguyên nhân
- Sửa lại: Chim sâu rất có ích cho nông dân vì (bởi vì) nó diệt sâu phá hại mùa màng
3 Thừa QHT:
Câu 1: thiếu CN, thừa QHT
- Sửa lại: Câu ca dao "Công cha " cho ta thấy
công lao to lớn ( Bỏ QHT )
Trang 3(6) Nhắc lại những lỗi thường gặp
khi sử dụng QHT?
- HS suy nghĩ- phân tích ví dụ
-Xung phong trả lời câu hỏi
- Khái quát kiến thức
- Tham gia nhận xét, đánh giá, bổ
sung
- Hoặc: Qua câu ca dao "Công " em càng thấy
được công lao (Thêm CN khác Câu 2: Thừa QHT
- Sửa lại: Bỏ QHT
4 Dùng QHT mà không có tác dụng liên kết:
- Các QHT trong 2 vd không có tính liên kết vì:
cả 2 vế đều chưa diễn đạt trọn vẹn một ý nghĩa
- Sửa lại: Nam không những giỏi về môn Toán
mà còn giỏi về môn Văn
* Ghi nhớ: SGK
HOẠT ĐỘNG III LUYỆN TẬP
Hoạt động của GV-học sinh Nội dung cần đạt
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ
LỚP
(1) HS đọc bài tập 1
- HS Thêm quan hệ từ thích
hợp?
(2) Đọc bài tập
- Nêu yêu cầu đề bài
-Thay quan hệ từ sai bằng
quan hệ từ thích hợp?
- Đọc bài tâp 3
- Gọi 3 HS lên bảng làm Các
bạn khác làm vào vờ
- Tổ chức chia xẻ kết quả
- Rút kinh nghiệm Thống nhất
chung
- Nêu yêu cầu BT4
- Gọi 3 HS lên bảng làm
-Chữa các câu sau cho hoàn
chỉnh?
- Quan hệ từ in đậm đúng hay
sai?
- HS suy nghĩ- phân tích ví dụ
Bài tập 1: (sgk - 107)
- Nó chăm chú nghe kể chuyện từ đầu đến cuối
- Con xin báo một tin vui để cha mẹ mừng
Bài tập 2:(sgk - 107)
- Ngày nay, chúng ta cũng có quan niệm giống như
cha ông ta ngày xưa , lấy đạo đức, tài năng làm trọng
- Dù nước sơn có đẹp đến mấy mà chất gỗ không tốt
thì đồ vật cũng không bền được
- Không nên chỉ đánh giá con người qua hình thức bên ngoài mà nên đánh giá con người bằng những hành động, cử chỉ, cách đối xử của họ
Bài tập 3: (sgk - 107)
- Bản thân em còn rất nhiều thiếu sót, em hứa sẽ tích cực sửa chữa
- Câu tục ngữ “Lá lành đùm lá rách” cho em hiểu đạo
lý người là giúp đỡ người khác
- Bài thơ này đã nói lên tình cảm của Bác Hồ đối với thiếu nhi
Bài tập 4:( sgk -108)
- Cần sửa các câu g, e, i, cần sửa lại là:
+ Chúng ta phải sống thế nào để chan hòa với mọi người
+ Phải luôn luôn chống tư tưởng chỉ bo bo bảo vệ quyền lợi của bản thân mình
Trang 4-Xung phong chữa lỗi QHT
- Khái quát kiến thức
- Tham gia nhận xét, đánh giá,
bổ sung
+ Sống trong xã hội phong kiến đương thời, nhân dân ta bị áp bức bóc lột vô cùng tàn bạo
+ Trời mưa, con đường này sẽ rất trơn
HOẠT ĐỘNG IV VẬN DỤNG
Hoạt động của giáo viên-học sinh Nội dung cần đạt
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
(1)Trao đổi bài tập làm văn với một
bạn trong tổ chức học tập:
- HS suy nghĩ- phân tích ví dụ
-Xung phong trả lời câu hỏi
- Tham gia nhận xét, đánh giá, bổ
sung
-GV nhận xét- kết luận
(2) Kiểm tra 15 phút ( Chép đề)
- Đọc kĩ bài của bạn, gạch dưới các quan hệ từ được dùng trong bài văn
- Đánh dấu những quan hệ từ bạn dùng sai hoặc chưa phù hợp, chưa chuẩn xác
- Trao đổi nguyên nhân sai và cách sửa
*** Đề kiểm tra: So sánh 2 cụm từ ta với ta
trong 2 bài thơ Qua Đèo Ngang của bà Huyện Thanh Quan và Bạn đến chơi nhà của Nguyễn
Khuyến HOẠT ĐỘNG V TÌM TÒI, MỞ RỘNG
1.Chia xẻ với bạn về việc sử dụng quan hệ từ trong giao tiếp và những lỗi thường gặp 2.Tìm hiểu cuộc đời và sự nghiệp của Lý Bạch?
3.Chuẩn bị bài: Từ trái nghĩa- ôn lại kiến thức tiểu học
-
