Định hướng phát triển năng lực: giải quyết vấn đề, năng lực xử lí tình huống, năng lực giao tiếp, năng lực nhận thức Trên đây là hình ảnh về mô hình trồng xen canh.. à Là cách tiến hàn
Trang 1BÀI 21: LUÂN CANH, XEN CANH, TĂNG VỤ
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Trình bày các k/n: Luân canh, xen canh, tăng vụ Trình bày được t/dụng của lân canh, xen canh, tăng vụ
- Trình bày được các loại hình luân canh, giải thích được những căn cứ để xđ loại hình luân canh phù hợp
- Trình bày được mục đích của xen canh, loại cây trồng có thể xen canh với nhau
- Trình bày được mục đích, điều kiện để tăng vụ
- Xđ được những lợi ích và nhược điểm nảy sinh, đề xuất biện pháp khắc phục khi thực hiện luân canh, xen canh, tăng vụ
- Lấy được vd về luân canh, xen canh, tăng vụ ở địa phương
2 Kỹ năng:
- Rèn luyện các kỹ năng trong trồng trọt
- Vận dụng, liên hệ vào thực tế
3 Thái độ:
- Giáo dục ý thức không nên trồng một loại cây trồng nào đó liên tục trong nhiều vụ
- Có ý thức cùng gia đình luân canh, xen canh, tăng vụ cây rau, màu đúng kĩ thuật
để tăng giá trị kinh tế
4 Năng lực, phầm chất hướng tới
- Năng lực chung: Năng lực tự học; năng lực giải quyết vấn đề; Năng lực giao tiếp; Năng lực hợp tác; Năng lực sử dụng ngôn ngữ; Năng lực tính toán
- Phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ; Có trách nhiệm bản thân và cộng đồng
II PHƯƠNG PHÁP-KĨ THUẬT
1 Phương pháp
Trang 2- PP dạy học Gợi mở - vấn đáp, PP thuyết trình, PP hoạt động nhóm, PP công tác độc lập
2 Kĩ thuật dạy học
- Kĩ thật dặt câu hỏi, thuyết trình + Trực quan + ĐTNVĐ
III CHUẨN BỊ
- Chuẩn bị của thầy: Tranh ảnh, bảng phụ
- Chuẩn bị của Trò: đồ dùng , dụng cụ học tập
IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1 Tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ : Không.
3 Bài mới
HOẠT ĐỘNG 1: Khởi động (5’) Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học tập của
mình.HS khắc sâu kiến thức nội dung bài học
Phương pháp dạy học: thông qua kênh hình bằng TVHD.GV chọn tranh ảnh, hoặc 1
đoạn phim phù hợp
Định hướng phát triển năng lực: giải quyết vấn đề, năng lực xử lí tình huống, năng
lực giao tiếp, năng lực nhận thức
Trên đây là hình ảnh về mô hình trồng xen canh So với độc canh, luân canh, xen canh, là những phương thức canh tác tiến bộ có tác dụng hạn chế được sâu, bệnh phá hại, tăng thêm độ phì nhiêu của đất Chúng ta cùng nghiên cứu để nắm vững và áp
Trang 3HOẠT ĐỘNG 2: Hình thành kiến thức Mục tiêu: - các k/n: Luân canh, xen canh, tăng vụ Trình bày được t/dụng của lân
canh, xen canh, tăng vụ
- các loại hình luân canh, giải thích được những căn cứ để xđ loại hình luân canh phù hợp
Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương
pháp thuyết trình
Định hướng phát triển năng lực: giải quyết vấn đề, năng lực hợp tác, năng lực xử lí
tình huống, năng lực giao tiếp, năng lực nhận thức
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung
_ Giáo viên hỏi:
+ Trên ruộng của nhà em đang
gieo trồng cây gì?
+ Sau khi cắt lúa thì nhà em
trồng gì?
+ Thu hoạch đậu sẽ trồng cây
gì?
_ Giáo viên nhận xét
Trong một năm trên một mảnh
đất ta đã trồng : lúa- đậu
nành-lúa Đây chính là hình thức của
luân canh
+ Qua đó cho biết luân canh là
gì?
+ Miếng đất nào đã luân canh?
_ Học sinh trả lời:
à Học sinh Trình bày :
à Học sinh Trình bày :
à Học sinh Trình bày : _ Học sinh lắng nghe
à Là cách tiến hành gieo trồng luân phiên các loại cây trồng khác nhau trên cùng một diện tích
à Miếng đất luân canh:
I Luân canh, xen canh, tăng vụ:
1 Luân canh:
Là cách tiến hành gieo trồng luân phiên các loại cây trồng khác nhau trên cùng một diện tích
Người ta tiến hành các loại hình luân canh sau: _ Luân canh giữa các cây trồng cạn với nhau _ Luân canh giữa cây trồng cạn với cây trồng nước
2 Xen canh:
Trên cùng một diện
Trang 4a Dưa- ngô- đậu.
b Đậu- đậu- lúa
c Lúa- đậu- lúa
+ Người ta thường luân canh
những loại cây trồng nào với
nhau? Cho ví dụ
+ Để luân canh một cách hợp lí
ta cần chú ý những yếu tố nào?
+ Tại sao phải chú ý đến mức độ
tiêu thụ chất dinh dưỡng?
+ Qua đó khi gieo trồng cần
tránh hình thức nào? Vì sao?
+ Vì sao phải chú ý đến khả
năng chống sâu, bệnh của mỗi
a,c
à Thường luân canh:
+ Luân canh giữa các cây trồng cạn với nhau
Ví dụ: ngô với đậu nành,
…
+ Luân canh giữa các cây trồng cạn với cây trồng nước
Ví dụ: Ngô- đậu- lúa hay lúa- đậu- lúa,…
à Cần chú ý đến các yếu tố: mức độ tiêu thụ chất dinh dưỡng nhiều hay ít
và khả năng chống sâu,bệnh của mỗi loại cây trồng
à Vì nếu gieo trồng các loại cây cùng tiêu thụ nhiều chất dinh dưỡng liên tục sẽ làm đất thiếu chất dinh dưỡng không đủ cung cấp cho cây
à Độc canh Học sinh Trình bày ý kiến
à Vì mỗi loại cây trồng kháng được một số loại
tích , trồng hai loại hoa màu cùng một lúc và cách nhau một thời gian không lâu để tận dụng diện tích, chất dinh dưỡng, ánh sáng,
…
3 Tăng vụ:
Là tăng số vụ gieo trồng trong năm trên một diện tích đất
Trang 5loại cây trồng?
_ Giáo viên giải thích thêm, bổ
sung, ghi bảng
_ Treo hình 33, học sinh quan
sát và trả lời các câu hỏi:
+ Trong hình người ta trồng cây
gì với cây gì?
+ Cho biết thế nào xen canh?
Em hãy Trình bày ví dụ về xen
canh các loại cây trồng mà em
biết
+ Khi xen canh cần chú ý điều
gì?
+ Trên một thửa ruộng người ta
trồng một nữa là ớt, một nữa là
ngô, có gọi là xen canh không?
Vì sao?
_ Giáo viên giải thích thêm về
các yếu tố xen canh
_ Tiểu kết, ghi bảng
+ Ở địa phương em đã gieo
sâu, bệnh nhất định
_ Học sinh ghi bài
_ Học sinh quan sát và trả lời:
à Trồng xen canh ngô với đậu
à Xen canh là trên cùng một diện tích, trồng hai loại hoa màu cùng một lúc hoặc cách nhau một thời gian không lâu để tận dụng diện tích, chất dinh dưỡng, ánh sáng,…
Ví dụ: Ớt xen đậu, ngô xen mía,…
à Mức độ chất dinh dưỡng, ánh sáng, độ sâu của rễ
à Không phải là xen canh
Vì không trồng xen và không tăng thêm thu hoạch trên cùng diện tích _ Học sinh lắng nghe _ Học sinh ghi bài
à Thường trồng hai vụ Còn nhà em thì trồng 3 vụ
vì nằm trong vùng bao đê
Trang 6trồng được mấy vụ trong năm
trên một mảnh ruộng?
+ Tăng vụ là gì?
_ Giáo viên hoàn thiện kiến thức
cho học sinh
_ Tiểu kết, ghi bảng
à Tăng vụ là tăng số vụ gieo trồng trong năm trên cùng một diện tích đất
_ Học sinh ghi bài
_ Yêu cầu học sinh đọc mục II
SGK, chia nhóm
_ Giáo viên treo bảng con và
yêu cầu các nhóm thảo luận, cử
đại diện trả lời:
+ Luân canh làm cho đất
tăng và………
+ Xen canh sử dụng hợp
lý…………và………
+ Tăng vụ góp phần tăng
thêm………
_ Giáo viên nhận xét, bổ sung
_ Ghi bảng
_ Học sinh đọc và chia nhóm
_ Nhóm thảo luận và trả lời câu hỏi:
à Luân canh làm cho đất tăng độ phì nhiêu, điều hòa dinh dưỡng và giảm sâu, bệnh
à Xen canh sử dụng hợp
lí đất, ánh sáng và giảm sâu bệnh
à Tăng vụ góp phần tăng thêm sản phẩm thu hoạch
_ Học sinh lắng nghe
_ Ghi bài
II Tác dụng của luân canh, xen canh, tăng vụ.
_ Luân canh làm cho đất tăng độ phì nhiêu, điều hòa dinh dưỡng và giảm sâu, bệnh
_ Xen canh sử dụng hợp lí đất, ánh sáng và giảm sâu, bệnh
_ Tăng vụ góp phần tăng thêm sản phẩm thu hoạch
HOẠT ĐỘNG 3: Hoạt động luyện tập (10') Mục tiêu: Luyện tập củng cố nội dung bài học
Trang 7Phương pháp dạy học: Giao bài tập
Định hướng phát triển năng lực: giải quyết vấn đề, năng lực giao tiếp, năng lực nhận
thức
- Gv yêu cầu Hs hoàn thành các câu hỏi sau:
Câu 1: Cho các cụm từ sau:Trước chỉ gieo trồng một vụ, nay gieo trồng hai vụ, trồng 2
loại cây trên cùng diện tích, cây thứ 2 trồng xen dưới phần đất trống của loại cây thứ nhất, mỗi vụ trồng 1 loại cây khác nhau trên cùng diện tích trong năm
a)……… gọi là luân canh
b)……… gọi là xen canh
c)……… gọi là tăng vụ
Đáp án: a) Mỗi vụ trồng một loại cây khác nhau.
b) Cây thứ 2 trồng xen dưới phần đất trống của cây thứ nhất
c) Trước chỉ trồng 1 vụ, nay trồng 2 vụ
Câu 2: Đúng hay sai
a) Áp dụng luân canh thì không thể tăng vụ
b) Trồng 2 cây trên 1 diện tích gọi là xen canh
c) Chủ động được tưới, tiêu mới có thể tăng vụ
d) Xen canh hợp lí thực chất là tăng thêm 1 vụ
e) Tăng vụ đồng thời tăng sâu, bệnh hại
Đáp án: c, d đúng
- Hs: đứng tại chổ trả lời
- Gv: Tổng hợp lại các kiến thức đã học, các kĩ năng cần nắm vững
HOẠT ĐỘNG 4: Hoạt động vận dụng (8’) Mục tiêu: Vận dụng làm bài tập
Phương pháp dạy học: dạy học nêu và giải quyết vấn đề
Định hướng phát triển năng lực: giải quyết vấn đề, năng lực hợp tác, năng lực xử
Trang 8lí tình huống, năng lực giao tiếp, năng lực nhận thức, tư duy sáng tạo
Liên hệ:
Em hãy nêu một vài ví dụ về luân canh các loại cây trồng ở địa phương em
HOẠT ĐỘNG 5: Hoạt động tìm tòi và mở rộng (2’) Mục tiêu: Tìm tòi và mở rộng kiến thức, khái quát lại toàn bộ nội dung kiến thức đã
học
Phương pháp dạy học: Giao nhiệm vụ
Định hướng phát triển năng lực: tự chủ-tự học, tìm hiểu tự nhiên và xã hội, giải
quyết vấn đề
Vẽ sơ đồ tư duy khái quát lại nội dung bài học
Sưu tầm một số hình ảnh về luân xen cành, hay các mô hình mà em biết
4 Hướng dẫn về nhà
- Về nhà học kĩ lại lý thuyết
- Làm bài tập cuối bài
- Đọc trước bài sau