BÀI 17: THỰC HÀNH XỬ LÝ HẠT GIỐNG BẰNG NƯỚC ẤMI.. Kiến thức - Làm được các cv xđ sức nảy mầm, tỉ lệ nảy mầm và xử lí hạt giống bằng nước ấm - Chuẩn bị được dụng cụ và sử lí được hạt giốn
Trang 1BÀI 17: THỰC HÀNH XỬ LÝ HẠT GIỐNG BẰNG NƯỚC ẤM
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Làm được các cv xđ sức nảy mầm, tỉ lệ nảy mầm và xử lí hạt giống bằng nước ấm
- Chuẩn bị được dụng cụ và sử lí được hạt giống lúa, ngô bằng nước ấm đúng kĩ thuật như:
- Chuẩn bị và đặt được thí nghiệm đúng yêu cầu kĩ thuật để xđ được sức nảy mầm
và tỉ lệ nảy mầm của hạt lúa hay ngô giống
- Tính được tỉ lệ nảy mầm, sức nảy mầm của hạt lúa, ngô, mẫu cần kiểm tra phản ánh sát thực chất lượng của hạt
2 Kĩ năng
- Vận dụng hiểu biết về kiểm tra hạt giống trước khi gieo trồng để xđ được tỉ lệ nảy mầm, sức nảy mầm của hạt giống, giúp gia đình quyết định sử dụng hoặc thay bằng hạt giống khác
3 Thái độ
- Tích cực cùng gia đình xử lí hạt giống như hạt lúa, ngô trước khi ngâm ủ, để kích thích tốc độ nảy mầm và góp phần phòng trừ sâu, bệnh hại
4 Năng lực, phầm chất hướng tới
- Năng lực chung: Năng lực tự học; năng lực giải quyết vấn đề; Năng lực giao tiếp; Năng lực hợp tác; Năng lực sử dụng ngôn ngữ; Năng lực tính toán
- Phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ; Có trách nhiệm bản thân và cộng đồng
II PHƯƠNG PHÁP-KĨ THUẬT
1 Phương pháp
- PP dạy học Gợi mở - vấn đáp, PP thuyết trình, PP hoạt động nhóm, PP công tác độc lập
2 Kĩ thuật dạy học
Trang 2- Kĩ thật dặt câu hỏi, thuyết trình + Trực quan + ĐTNVĐ
III CHUẨN BỊ
- Chuẩn bị của thầy: Các vật liệu và dụng cụ như sgk bài 17
+ Mẫu hạt lúa, ngô
+ Nhiệt kế
+ Phích nước nóng
+ Chậu, thùng đựng nước lã
+ Rổ
+ Mẫu hạt lúa, ngô
+ Đĩa Petri, khay men khay gỗ, giấy thấm nước hay nước lọc, vải thô hoặc bông
- Chuẩn bị của Trò: đồ dùng, dụng cụ học tập
Vật liệu và dụng cụ như trên
IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1 Tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
Em hãy Trình bày mục đích của việc làm đất và bón phân lót?
Có những cách gieo trồng cây nào?
3 Bài mới
Hoạt động 1 : Giới thiệu bài thực hành
Trình bày yêu cầu cần đạt trong giờ dạy là gì ?
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
Hoạt động 2 : giới thiệu dụng cụ
cần thiết cho bài
I.Vật liệu và dụng cụ cần thiết
- Mẫu hạt lúa, ngô
- Nhiệt kế
- Phích nước nóng
Trang 3Hoạt động 3 : Giới thiệu quy trình
thực hành thực hành
Gv : yêu cầu học sinh ngồi đúng vị trí
Gv : giới thiệu và làm mẫu pha nước
muối cho đủ 10 – 20 lít ( tuỳ số
nhóm)
? Vì sao nước muối lại làm cho trứng
gà nổi được ?
Gv : giới thiệu
Hs : Nghe giảng và chép bài
Gv : giới thiệu
- Chậu, thùng đựng nước lã
- Rỗ
- Đĩa Petri, khay men hãy gỗ, giấy thấm nước hay nước lọc, vải thô hoặc bông
II Quy trình thực hành
1 Xử lý hạt giống bằng nước ấm
+ Bước 1: Cho hạt vào trong nước muối
để loại bỏ hạt lép, hạt lửng
- Hoà nước muối, khi nào cho trứng vào nước hoà muối, nếu trứng nổi là đạt yêu cầu
- Do tỉ trọng nước lớn, đẩy trứng nổi lên
- Cho thóc vào rá, nhúng cả rá và thóc vào chậu nước muối Tay khoắng đều hạt lúa, khi hạt ngấm nước, vớt hết hạt nổi, giữ lại hạt chìm, đó là hạt chắc
+ Bước 2: Rửa sạch hạt chắc
Đặt rá thóc có hạt chắc vào chậu, lấy nước sạch xối cho hết muối, để hạt thóc róc hết nước
+ Pha nước 540 C
- Dùng nước sôi pha vào chậu nước lã sạch
- Dùng nhiệt kế đo nhiệt độ, khi nhiệt kế chỉ 540 C
+Bước 4 : Ngâm thóc đã ráo nước vào chậu nước 540C từ 5 đến 10 phút, sau đó
Trang 4Hs : Nghe giảng và chép bài.
? Vì sao phải dùng nhiệt độ 540C mà
không dùng nhiệt độ cao hơn hay
thấp hơn ?
Gv : yêu cầu học sinh ngồi đúng vị trí
Gv : giới thiệu và hướng dẫn mẫu các
thao tác thực hiện quy trình xác định
sức nảy mầm và tỉ lệ nãy mầm
Gv : làm mẫu cho hs quan sát
? Vì sao không đếm ngay 100 hạt
trong kho hạt giống mà phải rải đều
mẫu hạt lấy 1/4 nhiều lần như trên ?
Hs : Đảm bảo mẫu đại diện cho cả
kho hạt giống
? Nếu cả kho hạt, em lấy mẫu thế nào
để có 100 hạt giống đại diện?
Hs : Lấy 5 điểm đại diện và làm như
bước 1
Gv : vừa giới thiệu vừa làm mẫu
Hs : Nghe giảng, quan sát và chép
bài
? Vì sao không gieo vào đất mà lại
ngâm tiếp vào nước sạch 24 giờ cho hạt hút nước no
Chú ý: Người ta chỉ thay việc ngâm nước
540C bằng cách cho vào lọ sấy 540C từ 5 đến 10 phút
- 540C thì mầm bệnh đã chết, kích thích đợc hạt nảy mầm, thấp hơn 540C thì mầm bệnh không chết, cao hơn 540C thì mầm hạt có thể lại chết
2 Xác định sức nảy mầm và tỉ lệ nảy mầm của hạt giống
- Bước 1: Chọn từ lô hạt giống lấy mẫu từ
50 đến 100 hạt (hạt nhỏ), từ 30 đến 50 hạt to
Ngâm vào nước lã trong 24 giờ
- Bước 2: Xếp 2 hoặc 3 tờ giấy lọc hoặc giấy thấm nước, vải đã thấm nước bão hòa vào đĩa hoặc khay
- Bước 3: Xếp hạt vào đĩa hoặc khay đảm bảo khoảng cách để mầm mọc không dính vào nhau Luôn giữ ẩm cho giấy
Nếu sử dụng khay gỗ hay men thì cho cát sạch vào dưới đáy với chiều dài từ 1 đến 2 cm Cho nước đủ ấm rồi xếp hạt cho đều, ấn nhẹ hạt cho dính cát
- Bước 4 : Tính sức nảy mầm và tỉ lệ nảy mầm của hạt
Trang 5dùng bông hay vải thấm nước ?
Hs : hạn chế nấm gây hại mầm hạt
giống
Gv: Cho học sinh quan sát đĩa đã có
giấy hay bông thấm nước xếp đều
trong đĩa
Gv : giới thiệu
Hs : Nghe giảng và chép bài
Gv : giới thiệu
Hs : Nghe giảng và chép bài
Hoạt động 4: Hs tiến hành thực
hành, gv phân chia nhóm, giao
dụng cụ để các nhóm thực hành.
Gv : quan sát học sinh nhận biết
Hs : Thực hiện
Hoạt động 5: Đánh giá kết quả thực
- Để đĩa khay đã xếp hạt hay khay đã xếp hạt vào nơi cố định để theo dõi hạt nãy mầm
- Hạt được coi là nảy mầm khi có mầm nảy
ra và độ dài mầm bằng 1/2 chiều dài hạt
- Sức nảy mầm và tỉ lệ nảy mầm của hạt giống được tính như sau :
+ Sức nảy mầm (SNM) Đếm số hạt nảy mầm sau thời gian nhất định ( từ 4 đến 5 ngày) tuỳ theo loại hạt giống :
+ Tỉ lệ nảy mầm (TLNM) là tỉ lệ % số hạt nảy mầm trên tổng số hạt đem gieo sau khi gieo được 7 ngày tuỳ theo loại hạt giống
III Thực hành
Học sinh quan sát quy trình tự thực hiện các thao tác
Gv theo dõi, hướng dẫn những HS còn lúng túng, quan sát và đánh giá quá trình thực
Số hạt nảy mầm SNM = x 100%
100 hạt
Số hạt nảy mầm TLNM = x 100% Tổng số hạt nảy mầm
Trang 6Gv : Hướng dẫn học sinh đánh giá kết
quả thực hành
Hs : Thực hiện
hiện, đặc biệt kĩ năng thực hiện
IV Đánh giá kết quả thực hành
IV Củng cố
- Gọi 1 học sinh của nhóm 1 báo cáo kết quả
- Gọi các nhóm khác bổ sung
V Hướng dẫn về nhà
Trả lời các câu hỏi sau :
Vì sao phải ngâm hạt thóc ở nhiệt độ 540 C trong vòng 5 đến 10 phút ?
Vì sao phải lọc hạt lép, lửng bằng nước muối, sau đó mới xử lý bằng nhiệt?
Có thể lọc hạt lép, lửng bằng cách nào khác nữa ?
Nếu xử lý bằng nước ấm xong mới ngâm vào nước muối có được không? Vì sao ?
- Về nhà đọc trước bài 19