Người ta thấy được việc kết nối các máy tính thành mạng cho chúng ta những khả năng mới to lớn như: + Sử dụng chung tài nguyên: Những tài nguyên của mạng như thiết bị, chương trình, dữ l
Trang 1cách rộng khắp Ở đây các nhà cung cấp dịch vụ đã xây dựng những đường truyền
dữ liệu liên kết giữa các thành phố và khu vực với nhau và sau đó cung cấp các dịch vụ truyền dữ liệu cho những người xây dựng mạng Người xây dựng mạng lúc này sẽ không cần xây dựng lại đường truyền của mình mà chỉ cần sử dụng một phần các năng lực truyền thông của các nhà cung cấp
Vào năm 1974 công ty IBM đã giới thiệu một loạt các thiết bị đầu cuối được chế tạo cho lĩnh vực ngân hàng và thương mại, thông qua các dây cáp mạng các thiết bị đầu cuối có thể truy cập cùng một lúc vào một máy tính dùng chung Với việc liên kết các máy tính nằm ở trong một khu vực nhỏ như một tòa nhà hay là một khu nhà thì tiền chi phí cho các thiết bị và phần mềm là thấp Từ đó việc nghiên cứu khả năng sử dụng chung môi trường truyền thông và các tài nguyên của các máy tính nhanh chóng được đầu tư
Vào năm 1977, công ty Datapoint Corporation đã bắt đầu bán hệ điều hành mạng của mình là "Attached Resource Computer Network" (hay gọi tắt là Arcnet)
ra thị trường Mạng Arcnet cho phép liên kết các máy tính và các trạm đầu cuối lại bằng dây cáp mạng, qua đó đã trở thành là hệ điều hành mạng cục bộ đầu tiên
Từ đó đến nay đã có rất nhiều công ty đưa ra các sản phẩm của mình, đặc biệt khi các máy tính cá nhân được sử dụng một cánh rộng rãi Khi số lượng máy
vi tính trong một văn phòng hay cơ quan được tăng lên nhanh chóng thì việc kết nối chúng trở nên vô cùng cần thiết và sẽ mang lại nhiều hiệu quả cho người sử dụng
Ngày nay với một lượng lớn về thông tin, nhu cầu xử lý thông tin ngày càng cao Mạng máy tính hiện nay trở nên quá quen thuộc đối với chúng ta, trong mọi lĩnh vực như khoa học, quân sự, quốc phòng, thương mại, dịch vụ, giáo dục Hiện nay ở nhiều nơi mạng đã trở thành một nhu cầu không thể thiếu được Người ta thấy được việc kết nối các máy tính thành mạng cho chúng ta những khả năng mới
to lớn như:
+ Sử dụng chung tài nguyên: Những tài nguyên của mạng (như thiết bị, chương trình, dữ liệu) khi được trở thành các tài nguyên chung thì mọi thành viên của mạng đều có thể tiếp cận được mà không quan tâm tới những tài nguyên đó ở đâu
+ Tăng độ tin cậy của hệ thống: Người ta có thể dễ dàng bảo trì máy móc và lưu trữ (backup) các dữ liệu chung và khi có trục trặc trong hệ thống thì chúng có thể được khôi phục nhanh chóng Trong trường hợp có trục trặc trên một trạm làm việc thì người ta cũng có thể sử dụng những trạm khác thay thế
+ Nâng cao chất lượng và hiệu quả khai thác thông tin: Khi thông tin có thể được sử dụng chung thì nó mang lại cho người sử dụng khả năng tổ chức lại các công việc với những thay đổi về chất như:
Ðáp ứng những nhu cầu của hệ thống ứng dụng kinh doanh hiện đại
Cung cấp sự thống nhất giữa các dữ liệu
Tăng cường năng lực xử lý nhờ kết hợp các bộ phận phân tán
Tăng cường truy nhập tới các dịch vụ mạng khác nhau đang được cung cấp trên thế giới
Với nhu cầu đòi hỏi ngày càng cao của xã hội nên vấn đề kỹ thuật trong mạng là mối quan tâm hàng đầu của các nhà tin học Ví dụ như làm thế nào để truy
Trang 2xuất thông tin một cách nhanh chóng và tối ưu nhất, trong khi việc xử lý thông tin trên mạng quá nhiều đôi khi có thể làm tắc nghẽn trên mạng và gây ra mất thông tin một cách đáng tiếc
Hiện nay việc làm sao có được một hệ thống mạng chạy thật tốt, thật an toàn với lợi ích kinh tế cao đang rất được quan tâm Một vấn đề đặt ra có rất nhiều giải pháp về công nghệ, một giải pháp có rất nhiều yếu tố cấu thành, trong mỗi yếu tố
có nhiều cách lựa chọn Như vậy để đưa ra một giải pháp hoàn chỉnh, phù hợp
thì phải trải qua một quá trình chọn lọc dựa trên những ưu điểm của từng yếu tố, từng chi tiết rất nhỏ
Ðể giải quyết một vấn đề phải dựa trên những yêu cầu đặt ra và dựa trên công nghệ để giải quyết Nhưng công nghệ cao nhất chưa chắc là công nghệ tốt nhất, mà công nghệ tốt nhất là công nghệ phù hợp nhất
II MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ MẠNG
1 Định nghĩa mạng máy tính
- Nói một cách ngắn gọn thì mạng máy tính là tập hợp các máy tính độc lập (autonomous) được kết nối với nhau thông qua các đường truyền vật lý và tuân theo các quy ước truyền thông nào đó
- Khái niệm máy tính độc lập được hiểu là các máy tính không có máy nào có khả năng khởi động hoặc đình chỉ một máy khác
- Các đường truyền vật lý được hiểu là các môi trường truyền tín hiệu vật
lý (có thể là hữu tuyến hoặc vô tuyến)
- Các quy ước truyền thông chính là cơ sở để các máy tính có thể
"nói chuyện" được với nhau và là một yếu tố quan trọng hàng đầu khi nói
về công nghệ mạng máy tính
2 Đường truyền
- Là thành tố quan trọng của một mạng máy tính, là phương tiện dùng
để truyền các tín hiệu điện tử giữa các máy tính Các tín hiệu điệu tử đó chính
là các thông tin, dữ liệu được biểu thị dưới dạng các xung nhị phân (ON_OFF), mọi tín hiệu truyền giữa các máy tính với nhau đều thuộc sóng điện từ, tuỳ theo tần số mà ta có thể dùng các đường truyền vật lý khác nhau
- Đặc trưng cơ bản của đường truyền là giải thông nó biểu thị khả năng truyền tải tín hiệu của đường truyền.- Thông thường người ta hay phân loại đường truyền theo hai loại:
+ Đường truyền hữu tuyến: các máy tính được nối với nhau bằng các dây cáp mạng
+ Đường truyền vô tuyến: các máy tính truyền tính hiệu với nhau thông qua các sóng vô tuyến với các thiết bị điều chế/ giải điều chế ở các đầu mút
3 Băng thông, Đơn vị đo lưu lượng
a Băng thông (viết tắt của từ Data transfer rate – DTR)
- Là số lượng dữ liệu số được chuyển từ một địa điểm này tới một địa điểm khác trong một thời gian cụ thể, thường chỉ tính bằng giây Để đo băng thông, người ta dùng đơn vị là triệu bít mỗi giây (Mbps) hay tỷ bít mỗi giây (Gbps) Có thể hình dung, băng thông như một con đường, nếu băng thông rộng thì các dữ liệu
có thể truyền qua truyền lại dễ dàng không bị chậm hoặc tắc nghẽn, và ngược lại
Trang 3Hình 1-3.Dữ liệu được chuyển đi
- Băng thông đóng vai trò rất quan trọng đối với người sử dụng mạng internet, nó quyết định tới tốc độ kết nối và trải nghiệm internet Cho nên, khi tìm hiểu và lựa chọn nhà cung cấp Internet, thông thường khách hàng sẽ quan tâm tới tốc độ băng thông cao hay thấp
- Ví dụ thực tế: nếu có một người nào đó truy cập vào website của để xem bài viết ABC, trang ABC có dung lượng là 200 KB thì người dùng cần phải tiêu tốn dung lượng là 200 KB để download trang ABC về máy, trung bình một người xem 5 trang thì phải tiêu tốn 1000 KB (~ 1MB) băng thông, Vì vậy nếu hosting có băng thông 10 GB (~ 10.000 MB) / tháng thì số lượt truy cập đối đa mà website có thể phục vụ mỗi tháng là 10.000 MB / 1MB = 10.000 người
b Đơn vị đo lưu lượng
- Bit là viết tắt của Binary Digit, là đơn vị cơ bản dùng để đo lượng thông tin trong máy tính, tính dung lượng của bộ nhớ như: ổ cứng, USB, thẻ nhớ, RAM Bit là thuật ngữ chỉ phần nhỏ nhất của bộ nhớ máy tính có thể lưu trữ một trong hai trạng thái thông tin là 0 hoặc 1 (có thể hiểu là trạng thái bật hoặc tắt của bóng bán dẫn trong máy tính)
Ví dụ: Một mạch đèn có 2 trạng thái là
Tắt (off) khi mạch điện qua công tắc là hở
Mở (on) khi mạch điện qua công tắc là đóng
Trang 4YottaByte YB 280 B
- Bit:Bit là đơn vị nhỏ nhất, có thể lưu trữ một trong hai trạng thái thông tin
là Có hoặc Không
- Byte:1 Byte tương đương với 8 Bit 1 Byte có thể thể hiện 256 trạng thái
của thông tin, cho ví dụ như số hoặc số kết hợp với chữ 1 Byte chỉ có thể biểu diễn một ký tự 10 Byte có thể tương đương với một từ 100 Byte có thể tương đương với một câu có độ dài trung bình
- Kilobyte: Đơn vị này được dùng khá nhiều, 1 Kilobyte xấp xỉ 1.000 Byte,
theo định nghĩa 1 Kilobyte tương đương 1024 Byte 1 Kilobyte tương đương với 1 đoạn văn ngắn, 100 Kilobyte tương đương với 1 trang A4
- Megabyte:Là đơn vị được sử dụng nhiều nhất hiện nay, 1 Megabyte xấp xỉ
1.000 Kilobyte Khi máy tính mới ra đời, 1 Megabyte là lượng dữ liệu vô cùng lớn Ngày nay, dung lượng ổ cứng, phần mềm phát triển Máy tính có thể lên tới 1TB thì 1 Megabyte là con số quá nhỏ
- Gigabyte: 1 Gigabyte xấp xỉ 1.000 Megabyte.1 Gigabyte là một thuật ngữ
khá phổ biến được sử dụng hiện nay khi đề cập đến không gian đĩa hay ổ lưu trữ 1 Gigabyte có thể lưu trữ được nội dung số lượng sách có độ dài khoảng gần 10 mét khi xếp trên giá 100 Gigabyte có thể lưu trữ nội dung số lượng sách của cả một tầng thư viện
- Terabyte:Ngày nay những máy tính có dung lượng trên 1TB đã ra đời, 1
Terabyte xấp xỉ một nghìn tỷ (triệu triệu) byte hay 1.000 Gigabyte Đơn vị này rất lớn nên hiện này vẫn chưa phải là một thuật ngữ phổ thông 1 Terabyte có thể lưu trữ khoảng 3,6 triệu bức ảnh có kích thước 300 Kilobyte hoặc video có thời lượng khoảng khoảng 300 giờ chất lượng tốt 1 Terabyte có thể lưu trữ 1.000 bản copy của cuốn sách Bách khoa toàn thư Britannica 10 Terabyte có thể lưu trữ được cả một thư viện Đó là một lượng lớn dữ liệu
- Petabyte:1 Petabyte xấp xỉ 1.000 Terabyte hoặc một triệu Gigabyte Rất
khó để có thể hình dung được lượng dữ liệu mà một Petabyte có thể lưu trữ 1 Petabyte có thể lưu trữ khoảng 20 triệu tủ đựng hồ sơ loại 4 cánh chứa đầy văn bản Nó có thể lưu trữ 500 tỉ trang văn bản in kích thước chuẩn Với lượng dữ liệu này sẽ cần phải có khoảng 500 triệu đĩa mềm để lưu trữ
- Exabyte: 1 Exabyte xấp xỉ 1000 Petabyte Nói một cách khác, 1 Petabyte
xấp xỉ 10 mũ 18 byte hay 1 tỉ Gigabyte Rất khó có gì có thể so sánh với một Extabyte Người ta so sánh 5 Extabyte chứa được một lượng từ tương đương với tất cả vốn từ của toàn nhân loại
- Zettabyte: 1 Zettabyte xấp xỉ 1.000 Extabyte Không có gì có thể so sánh
được với 1 Zettabyte nhưng để biểu diễn nó thì sẽ cần phải sử dụng đến rất nhiều chữ số 1 và chữ số 0
-Yottabyte:1 Zottabyte xấp xỉ 1.000 Zettabyte Không có gì có thể so sánh
được với 1 Yottabyte
- Brontobyte:1 Brontobyte xấp xỉ 1.000 Zottabyte Điều duy nhất có thể nói
về kích thước của 1 Brontobyte là có 27 chữ số 0 đứng sau chữ số 1
Trang 54 Phương tiện điều khiển truy cập (Media Access Control - MAC)
- Khi truy cập vào internet, máy chủ sẽ thu thập rất nhiều thông tin về máy tính để phục vụ cho việc nhận dạng, thống kê, bảo mật,… như: địa chỉ IP, địa chỉ MAC, mã CPU (CPU ID), mã ổ cứng, thông tin hệ điều hành, trình duyệt internet,… Bài viết sau sẽ trả lời cho địa chỉ MAC của máy tính là gì? ý nghĩa của địa chỉ MAC? cách kiểm tra địa chỉ MAC? và cách thay đổi địa chỉ MAC của máy tính
- Khi sử dụng máy tính để truy cập internet, có khi nào tự hỏi làm sao để phân biệt được giữa các máy tính, giữa những người dùng khác nhau trong môi trường internet? Đa số các sẽ trả lời rằng “dựa vào địa chỉ IP của máy tính” Thực
tế, chỉ có địa chỉ IP thì chưa đủ, vì chúng ta có thể dễ dàng thay đổi IP của máy tính bằng cách sử dụng proxy, sock, VPN, HMA,… Khi có yêu cầu cao về nhận dạng và bảo mật, người ta thường thu thập thêm các thông tin khác, trong đó, địa chỉ MAC hay được sử dụng nhất, chẳng hạn như Teamviewer của Microsoft, các mạng quảng cáo,… Một số người cho rằng địa chỉ MAC được gắn cứng với adapter mạng nên chúng ta không thể thay đổi nó Tuy nhiên trong thực tế vẫn có cách để giả mạo địa chỉ MAC Thay đổi địa chỉ MAC của máy tính là một trong những thủ thuật hay khi sử dụng internet
- Chi tiết: Địa chỉ MAC là gì, ý nghĩa của địa chỉ MAC và cách thay đổi địa chỉ MAC của máy tính | Acb Tình Cờ
- MAC (tiếng Anh: Media Access Control có nghĩa là “điều khiển truy nhập môi trường”) là tầng con giao thức truyền dữ liệu – một phần của tầng liên kết dữ liệu trong mô hình 7 tầng OSI Nó cung cấp các cơ chế đánh địa chỉ và điều khiển truy nhập kênh (channel access), các cơ chế này cho phép các trạm cuối (terminal) hoặc các nút mạng liên lạc với nhau trong một mạng, điển hình là mạng LAN hoặc MAN Giao thức MAC không cần thiết trong liên lạc điểm-tới-điểm song công Khá phức tạp và khó hiểu với ai không chuyên về công nghệ thông tin :D Tuy nhiên, để đơn giản, có thể hiểu đơn giản MAC là ID của card mạng của máy tính,
để phân biệt với các máy khác (có card mạng khác) trong một mạng máy tính Một máy tính có thể có nhiều card mạng, mỗi card mạng đó tương ứng với một địa chỉ MAC Các địa chỉ MAC có chiều dài 6 bytes, thường bao gồm 3 loại: + Unicast: Bit I/G là bit có trọng số lớn nhất trong octet có trọng số lớn nhất được gán bằng 0 + Broadcast: Là một địa chỉ tượng trưng cho tất cả các thiết bị trong mạng LAN segment ở một thờI điểm Địa chỉ này có dạng 0xFFFF.FFFF.FFFF + Multicast: Bit I/G được gán bằng 1
- Ý nghĩa của địa chỉ MAC: Đối với những nhà cung cấp dịch vụ trên
internet, địa chỉ MAC là một thông tin quan trọng để nhận dạng người dùng, phân biệt người dùng này với người dùng khác và tránh gian lận (ví dụ, dùng một máy tính – tương ứng với 1 địa chỉ MAC để tạo nhiều tài khoản của một dịch vụ nào đó) Đối với người sử dụng các dịch vụ trên internet, đôi khi muốn tiếp tục sử dụng dịch vụ thì phải biết cách xem và đổi địa chỉ MAC của máy tính của mình khi cần, chẳng hạn như, với những ai thường dùng TeamView để remote, hỗ trợ từ xa Bình thường dùng phần mềm miễn phí (free với muc đích cá nhân), nhưng nếu dùng quá nhiều (kết nối tới nhiều máy khác) thì phần mềm tự nhận ra là đang dùng với mục đích thương mại (commerial) và sẽ tính phí Khi đó phải mất tiền mới tiếp tục
