Đọc hiểu văn bản và thực hành tiếng Việt Tiêu chí lựa chọn ngữ liệu: Đoạn văn bản/văn bản trong hoặc ngoài sách giáo khoa - Đặc điểm văn bản - đoạn trích phương thức biểu đạt/ngô
Trang 1MA TRẬN VÀ ĐỀ KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ II NĂM HỌC 2022-2023
MÔN NGỮ VĂN LỚP 6 BỘ KẾT NỐI TRI THỨC
I MỤC TIÊU ĐỀ KIỂM TRA
- Thu thập thông tin, đánh giá mức độ đạt được của quá trình dạy học kì II, so với
yêu cầu đạt chuẩn kiến thức, kĩ năng của chương trình giáo dục
- Nắm bắt khả năng học tập, mức độ phân hóa về học lực của học sinh Trên cơ sở
đó, giáo viên có kế hoạch dạy học phù hợp với từng đối tượng học sinh nhằm nâng
cao chất lượng dạy học môn Ngữ văn
II HÌNH THỨC ĐỀ KIỂM TRA
- Hình thức: Trắc nghiêm + Tự luận
- Cách thức: Kiểm tra trên lớp theo đề của trường
III THIẾT LẬP MA TRẬN
Mức độ
Lĩnh vực
nội dung
Nhận biết Thông hiểu Vận dụng Vận dụng
cao
Tổng
số
I Đọc hiểu
văn bản và
thực hành
tiếng Việt
Tiêu chí lựa
chọn ngữ
liệu: Đoạn
văn bản/văn
bản trong
hoặc ngoài
sách giáo
khoa
- Đặc điểm văn bản - đoạn trích (phương thức biểu đạt/ngôi kể/ nhân vật)
- Từ và cấu tạo
từ, nghĩa của
từ, các biện pháp tu từ, cụm
từ, phân biệt từ đồng âm, từ đa nghĩa, dấu câu)
Văn bản (Nội dung của đoạn trích/đặc điểm nhân vật)
Bày tỏ ý kiến/ cảm nhận của
cá nhân
về vấn đề (từ đoạn trích)
- Số câu
- Số điểm
1 3.0
1 1.0
1 1.0
3 5.0
Trang 2- Tỉ lệ 30 % 10% 10 % 50%
II Làm văn
Kể lại một truyền thuyết hoặc
cổ tích, Thuyết minh lại một sự kiện, Viết bài văn trình bày về một hiện tượng
- Số câu
- Số điểm
- Tỉ lệ
1 5.0 50%
1 5.0 50% Tổng số câu
Số điểm
Tỉ lệ
1 3.0
30%
1 1.0
10%
1 1.0
10%
1 5.0
50%
4 10.0
100%
* Lưu ý:
- Trong phần đọc hiểu, tổ ra đề có thể linh hoạt về nội dung kiến thức cần kiểm tra nhưng đề phải phù hợp với nội dung, kế hoạch giáo dục môn học của đơn vị và tuyệt đối tuân thủ số câu, số điểm, tỉ lệ % ở từng mức độ của ma trận
- Ma trận, đề, HDC sẽ được lưu và gửi về Phòng GDĐT quản lý, phục vụ công tác kiểm tra
Trang 3PHÒNG GD&ĐT ………
TRƯỜNG THCS ………
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
MÔN: NGỮ VĂN 6 NĂM HỌC: 2021 – 2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
I Đọc – hiểu (4 điểm)
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:
Ngày xưa, có một người tên là Trương Ba, người còn trẻ tuổi nhưng đánh cờ tướng rất
cao Nước cờ của anh chàng không mấy ai trong thiên hạ địch nổi Bao nhiêu gi i cờ trong
những hội h m a xu n đều về tay anh Ti ng đ n vang kh p nước, sang đ n t n Trung
Quốc Buổi ấy, Trung Quốc có ông Như c ng nổi ti ng cao cờ hi nghe ti ng Trương
Ba, Như liền xách kh n gói sang Nam t m đ n t n nhà tỉ thí Hai người đọ tài nhau mấy
ván liền không ph n thua được Nhưng đ n ván thứ ba, Trương Ba d n Như vào th bí
Thấy đối phương vò đầu suy nghĩ, Trương Ba kiêu hãnh b o:
- Nước cờ này d có Đ Thích xuống đ y c ng đừng có hòng gỡ nổi
Bấy giờ Đ Thích là thần cờ đang ng i trên thiên đ nh, b ng nghe c u nói h n xược
của Trương Ba xúc phạm đ n m nh, liền cưỡi m y xuống trần định cho y bi t tay Trương Ba
và Như đang đánh, chợt có một ông cụ già đ n ng i cạnh bàn cờ Ông cụ thủng thỉnh
mách cho Như mấy nước Phút chốc bên Như chuyển bại thành th ng Trương Ba cau
có, trong bụng tức gi n ông già đ u đ n làm cho m nh l m vào th bí Nhưng nh n thấy ông
cụ r u tóc tr ng xoá, mặt m i không có vẻ là người trần, chàng chợt hiểu, liền sụp xuống lạy
mà r ng: Ngài h n là thần Đ Thích đ y r i, tôi người trần m t thịt không bi t, xin thứ l i"
Đ Thích cười b o: Ta nghe nhà ngươi tự phụ là cao cờ nên xuống xem cho bi t" Trương
Ba liền giữ Đ Thích lại mua rượu, gi t gà kho n đãi rất chu tất Đ Thích tuy mới gặp c ng
rất yêu m n Trương Ba Thấy anh chàng khẩn kho n muốn học nước cờ của m nh, Đ Thích
b o: Ta thấy nhà ngươi có bụng ch n thành V y ta cho một n m hương này, m i lần cần
đ n ta th th p lên một c y, ta sẽ xuống” Nói đoạn, cưỡi m y bay về trời
(Ngu n Đổng Chi, H n Trương Ba da hàng thịt, trích Kho tàng tru ện cổ tích Việt Nam, tập
1, NXB Giáo dục, Hà Nội, 2000, tr 369)
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC
KÌ II MÔN: NGỮ VĂN
6 NĂM HỌC:
2021 –
2022
Thời gian:
90 phút (không
kể thời gian giao đề)
ĐỀ SỐ 1
Trang 4Câu 1: Những ếu tố nào giúp em biết đoạn trên đâ được trích từ bản kể tru ện cổ tích? Câu 2: Để đánh dấu lời của các nhân vật trong tru ện, đoạn trích đã dùng hình thức trình bà
nào?
Câu 3: Ở phần sau của tru ện, Đế Thích và Trương Ba sẽ còn gặp nhau Câu nào trong đoạn
trích đã hé lộ điều đó?
II Tập làm văn (6 điểm)
Kể lại truyền thuyết Thánh Gióng bằng lời của nhân vật người mẹ Gióng
PHÒNG GD&ĐT ………
TRƯỜNG THCS ………
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
MÔN: NGỮ VĂN 6 NĂM HỌC: 2021 – 2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
I Đọc – hiểu (4 điểm)
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:
Truyền thuy t d n gian thường được kể để minh gi i cho truyền thống, t p tục, nghỉ lễ Ngược lại, chính những y u tố đó của v n hoá d n gian lại là một b ng chứng về tính xác thực của truyền thuy t Điều đáng chú ý là người kể truyền thuy t bao giờ c ng muốn làm cho người nghe tin vào tính chất xác thực của c u chuyện được họ kể lại, mặc d tính chất
hư cấu thường có nhiều chất k o của nó Và người nghe c ng luôn tin vào những điều gi i thích như th , kể c những điều gi i thích đượm chất hoang đường
(Đ Bình Trị, Những đặc điểm thi pháp của các thể loại văn học dân gian, NXB Giáo dục,
2002, tr 60)
Câu 1: Nội dung đoạn trích nói về vấn đề gì?
Câu 2: Ý nào của đoạn trích từng được nhắc đến trong bài học Chuyện kể về những người
anh hùng?
Câu 3: Nêu tên một văn bản đã học có thể dùng để minh hoạ cho nhận định sau đâ : Truyền
thuy t d n gian thường được kể để minh gi i cho truyền thống, t p tục, nghi lễ Ngược lại, chính những y u tố đó của v n hoá d n gian lại là một b ng chứng về tính xác thực của
ĐỀ SỐ 2
Trang 5truyền thuy t
II Tập làm văn (6 điểm)
Kể lại một câu chuyện cổ tích mà em thích bằng lời kể của một nhân vật trong truyện
PHÒNG GD&ĐT ………
TRƯỜNG THCS ………
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
MÔN: NGỮ VĂN 6 NĂM HỌC: 2021 – 2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
I Trắc nghiệm (4 điểm)
Đọc lại văn bản C y kh trong SGK (tr 32 - 34) và chọn phương án trả lời đúng cho các câu
hỏi:
Câu 1: Trong việc chia gia tài, người anh đã tỏ ra như thế nào?
A Thương em
B Công bằng
C Tham lam và ích kỉ
D Độc ác
Câu 2: Qua việc ma túi theo lời chim dặn và được chim đưa đi lấ vàng ở đảo xa, người em
đã thể hiện:
A Là một người dại dột
B Là một người có khao khát giàu sang
C Là một người ham được đi đâ đi đó
D Là một người trung thực
Câu 3: Việc người anh bị rơi xuống biển cùng bao nhiêu vàng bạc châu báu lấ được là kết
quả tất ếu của:
A Sự tham lam
B Thời tiết không thuận lợi
C Sự trả thù của chim
D Quãng đường chim phải ba xa xôi quá
ĐỀ SỐ 3
Trang 6II Tập làm văn (6 điểm)
Kể lại một kỉ niệm đáng nhớ của em với người bạn thân thiết
PHÒNG GD&ĐT ………
TRƯỜNG THCS ………
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
MÔN: NGỮ VĂN 6 NĂM HỌC: 2021 – 2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
I Trắc nghiệm (4 điểm)
Đọc lại văn bản Vua chích choè trong SGK (tr 36 - 41) và chọn phương án trả lời
đúng cho các câu hỏi:
Câu 1: Trong bữa tiệc vua mở ra để chọn phò mã, công chúa không những từ chối
hết người nà đến người khác, mà còn chế gi u, nhạo báng họ Điều đó chứng tỏ
công chúa là một người:
A Quá xinh đẹp
B Rất thông minh
C Tự cho mình tài giỏi
D Kiêu ngạo và ngông cuồng
Câu 2: Vua qu ết định gả công chúa cho người hát rong là để:
A Trừng phạt thói kiêu ngạo và ngông cuồng của công chúa
B Cho công chúa được trải nghiệm một cuộc sống mới
C Thử thách công chúa
D Giáo dục công chúa
Câu 3: Người hát rong (cũng chính là Vua chích choè) muốn công chúa trải qua
những thiếu thốn, khổ cực nhằm mục đích:
A Trả thù công chúa, vì nàng đã gi u cợt mình trước mặt mọi người
B Để công chúa thấu hiểu cuộc sống của người bình thường
C Uốn nắn tính cách của công chúa, để nàng trở thành người vợ hiền thục
D Để công chúa dần dần chấp nhận cuộc sống nghèo hèn
ĐỀ SỐ 4
Trang 7Câu 4: Toàn bộ những thử thách mà Vua chích choè dành cho công chúa xuất phát
từ:
A Tấm lòng nhân hậu
B Tình êu đối với công chúa
C Qu ền u của một ông vua
D Sự nghiêm khắc của một người chồng
Câu 5: Cuối cùng, công chúa được Vua chích choè chấp nhận là vì:
A Nàng rất xinh đẹp
B Nàng rất thông minh
C Nàng vốn là con vua
D Nàng biết hối hận trước những điều sai trái mình đã làm
II Tập làm văn (6 điểm)
Kể lại một kỉ niệm đáng nhớ của em ở trường tiểu học
PHÒNG GD&ĐT ………
TRƯỜNG THCS ………
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
MÔN: NGỮ VĂN 6 NĂM HỌC: 2021 – 2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
I Đọc – hiểu (4 điểm)
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:
Tự nhiên trên không, có một đàn chim sẻ đáp xuống s n nhặt thóc ra một
đ ng, gạo ra một nẻo Chúng nó l ng x ng ríu rít chỉ trong một lát đã làm xong,
không suy suyển một hạt Nhưng khi chim sẻ đã bay đi r i, Tấm lại nức n khóc
Bụt lại hỏi:
- Con làm sao còn khóc nữa?
- Con rách rưới quá, người ta không cho con vào xem hội
- Con hãy đào những cái lọ xương bống đã chôn ngày trước lên th sẽ có đủ mọi
thứ cho con trẩy hội
ĐỀ SỐ 5
Trang 8Tấm v ng lời, đi đào các lọ lên Đào lọ thứ nhất, lấy ra được một bộ áo mớ
ba, một cái xống lụa, một cái y m lụa điều và một cái kh n nhiễu Đào lọ thứ hai, lấy ra được một đôi giày thêu, đi vừa như in Lọ thứ ba đào lên th thấy một con
ngựa bé tí, nhưng vừa đặt con ngựa xuống đất, b ng chốc nó đã hí vang lên và
bi n thành ngựa th t Đào đ n lọ cuối c ng th lấy ra được một bộ yên cương xinh
x n Tấm mừng quá vội t m rửa r i thay bộ vào, đoạn cưỡi lên ngựa mà đi Ngựa phóng một chốc đã đ n kinh đô Nhưng khi phóng qua một ch lội, Tấm đánh rơi
một chi c giày xuống nước không kịp nhặt hi ngựa dừng lại đám hội, Tấm lấy
kh n gói chi c giày còn lại r i chen vào biển người
(Ngu n Đồng Chi, Tấm Cám, trích Kho tàng tru ện cổ tích Việt Nam, tập 2,
NXB Giáo dục, Hà Nội, 2000, tr 1170)
Câu 1: Đoạn trích trên thuộc phần mở đầu, phần giữa ha phần kết của tru ện Tấm
Cám? Do đâu mà em biết điều đó?
Câu 2: Chỉ ra những chi tiết kì ảo trong đoạn trích
Câu 3: Người kể chu ện trong đoạn trích trên đâ của tru ện Tấm Cám và người
kể chu ện trong tru ện Thạch Sanh có phải cùng một kiểu không?
II Tập làm văn (6 điểm)
Thuật lại kỉ niệm đáng nhớ của em với những người thân trong gia đình
PHÒNG GD&ĐT ………
TRƯỜNG THCS ………
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
MÔN: NGỮ VĂN 6 NĂM HỌC: 2021 – 2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
I Đọc – hiểu (4 điểm)
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:
Đền Cuông g n với một huyền thoại trong lịch sử chống ngoại x m của d n tộc Đền thờ Thục An Dương Vương - một vị vua có công lớn trong buổi đầu dựng nước Lễ hội đền Cuông được tổ chức vào dịp r m tháng Hai m lịch h ng n m
ĐỀ SỐ 6
Trang 9thu hút đông đ o người d n về dự Sau nhiều n m bị lãng quên, n m 1 3, lễ hội đền Cuông được phục h i Từ đó đ n nay, lễ hội được duy tr hàng n m và tr thành một sinh hoạt v n hoá t m linh không thể thi u của người d n Nghệ An và
du khách th p phương
[ ] Gần 20 n m qua, lễ hội đền Cuông được tổ chức h ng n m với các lễ nghi trang trọng mà linh thiêng: lễ kh i quang, lễ cáo trung thiên, lễ y t, lễ rước,
lễ đại t và lễ tạ Lễ khơi quang diễn ra đầu tiên, được tổ chức vào ngày 12 tháng Hai m lịch để xin phép các vị thần cho nh n d n dọn d p đền, chuẩn bị cho lễ hội Sau lễ khai quang là lễ cáo trung thiên được tổ chức vào sáng ngày 14 tháng Hai để báo cáo với các vị thần r ng công việc dọn d p đền đã hoàn thành, mời các
vị về đền tham dự lễ hội và chứng giám cho lòng thành kính của nh n d n Lễ y t diễn ra vào chiều tối ngày 14 tháng Hai g m 6 bước được ti n hành qua 35 lần xướng Sau phần hành lễ là phần d ng hương của đại diện các ban ngành và người d n về dự lễ C ng trong tối 14 tháng Hai, còn có lễ rước vua và công chúa
vị hành Sáng 15 tháng Hai ti n hành lễ rước vua, công chúa và tướng Cao L từ
đ nh Xu n Ái về đền Cuông Sau đó là lễ đại t Lễ đại t là lễ chính, bao g m 8 bước Tr nh tự và nội dung của buổi lễ tương tự như lễ y t, nhưng có thêm hai lần dâng hương, rượu Lễ t được tổ chức vào sáng ngày 16 tháng Hai để tạ ơn các vị thần đã về dự lễ Trong thời gian lễ hội, ban ngày có các trò chơi truyền thống, thi đấu thể thao như đánh đu, chọi gà, kéo co, cờ người, biểu diễn võ cổ truyền, thi đấu bóng chuyền, hội trại, ban đêm có hát ca tr , tu ng, ch o, đốt lửa trại, hông khí lễ hội th t là hấp dẫn, tưng bừng, náo nhiệt
(Theo Anh Tuấn, Đền Cuông: tru ền thu ết và l hội, tạp chí điện tử Văn hoá Nghệ An, ngà 29/3/2012)
Câu 1: Văn bản có đoạn được trích ở trên thuộc loại văn bản gì?
Câu 2: Sự kiện nào được thuật lại trong đoạn trích? Sự kiện đó di n ra ở đâu, vào
thời điểm nào trong năm?
Câu 3: Tác giả đã thuật lại sự kiện theo trình tự nào? Căn cứ vào đâu mà em xác
định như vậ ?
II Tập làm văn (6 điểm)
Trang 10Viết bài văn trình bà ý kiến của em về hiện tượng bạo lực học đường ở học sinh
hiện nay
PHÒNG GD&ĐT ………
TRƯỜNG THCS ………
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
MÔN: NGỮ VĂN 6 NĂM HỌC: 2021 – 2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
I Đọc – hiểu (4 điểm)
Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:
Tự nhiên, một hôm có một đàn chim lớn bay từ phương t y lại, đ u đen ngòm c
một bãi cát R i chúng bay đ n trước mặt hai vợ ch ng kêu váng c lên, th xuống
n m sáu hột t l u sau từ những hột ấy mọc ra một loại c y d y bò lan xanh um c bãi, có rất nhiều qu xanh mướt, to b ng đầu người Mai trẩy một qu , bổ ra thấy ruột đỏ h ng, hột đen nhánh Vợ ch ng con cái c ng n m thấy vị ngòn ngọt thanh thanh, Mai reo lên:
- Ôi đ y là thứ dưa lạ, chưa từng thấy bao giờ Hãy gọi nó là dưa t y, v thứ dưa
này được bầy chim đưa từ phương t y lại từ đất liền ra cho chúng ta Trời nuôi
sống chúng ta r i
(Ngu n Đồng Chi, Kho tàng tru ện cổ tích Việt Nam, tập 1, NXB Khoa học xã
hội, 1976, tr 81)
Câu 1: Dựa vào sự tìm đọc và hiểu biết của em, hã cho biết nhân vật Mai được
nhắc tới trong đoạn trích có họ tên đầ đủ là gì?
Câu 2: Hã chỉ ra những chi tiết có thể giúp ta hình dung được hoàn cảnh sống của
các nhân vật Hoàn cảnh đó có tính chất gì nổi bật?
Câu 3: Đoạn trích cho biết điều gì về đặc điểm của giống dưa hấu khiến các nhân
vật trong tru ện phải tò mò? Những miêu tả của người kể có phù hợp với điều em
đã biết về thứ quả nà ha không?
II Tập làm văn (6 điểm)
ĐỀ SỐ 7
Trang 11Viết bài văn thuật lại một sự kiện ở trường mà em nhớ mãi
PHÒNG GD&ĐT ………
TRƯỜNG THCS ………
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II
MÔN: NGỮ VĂN 6 NĂM HỌC: 2021 – 2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
Câu 1: (3,0 điểm) Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
N m 1 48, trường Đại học Oxford tổ chức một buổi diễn thuy t có chủ để "Bí quy t thành công, người được mời nói chuyện là thủ tướng Churchul danh ti ng của nước Anh
Hôm đó, trong hội trư ng đông nghịt người, phóng viên các tòa b o lớn, trên
kh p th giới đều có mặt Rất l u sau, ngài Church mới giơ tay ra hiệu mọi người
im lặng Ông nói:
- Bí quy t thành công của tôi có ba điều: Thứ nhất, không bỏ cuộc; thứ hai, quy t không bỏ cuộc; thứ ba, không bao giờ bỏ cuộc! Bài diễn thuy t đ n đ y xin k t thúc."
Nói xong, ông rời khỏi bục C hội trong im lặng h i l u, r i một tràng pháo tay vang lên, vang mãi không dứt
(Trich Qu ết không bỏ cuộc - Hạt giống tâm hồn 13)
a Xác định phương thức biểu đạt và nội dung chính của đoạn trích trên
b Chỉ ra một danh từ riêng và một chỉ từ có trong đoạn trích Đặt một câu với chỉ
từ vừa tìm được
c Hãy nêu lên su nghĩ của em về bài học được rút ra từ đoạn trích trên
Câu 2: (3 điểm)
Viết đoạn văn (khoảng 5 - 7 câu) nêu su nghĩ của em về ý thức giữ gìn vệ sinh trường lớp của học sinh hiện na Trong đó có sử dụng một chỉ tử và một từ mượn (gạch dưới và chú thích)
Câu 3: (4,0 điểm)
ĐỀ SỐ 8