TIỂU LUẬN LUẬT CẠNH TRANH ĐỀ TÀI : PHÁP LUẬT VỀ XÁC ĐỊNH THỊ TRƯỜNG LIÊN QUAN

Khái niệm về thị trường 1.Thị trường là gì ? Thị trường là nơi gặp gỡ giữa cung và cầu về một loại hàng hoá hoặc dịch vụ nhất định. Về nguyên tắc, nơi mà diễn ra sự cạnh tranh thì được gọi là thị trường liên quan 2.Định nghĩa về thị trường liên quan Thị trường liên quan là thị trường của những hàng hóa, dịch vụ, có thể thay thế cho nhau về đặc tính, mục đích sử dụng và giá cả trong khu vực địa lí cụ thể có các điều kiện cạnh tranh tương tự và có sự khác biệt đáng kể với các khu vực địa lí lân cận Thị trường liên quan thường bao gồm ít nhất hai thành tố là thị trường sản phẩm liên quan và thị trường địa lí liên quan. Việc phân chia thị trường liên quan thành thị trường sản phẩm liên quan và thị trường địa lí liên quan không có nghĩa là có hai thị trường riêng biệt

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VĂN LANG

KHOA LUẬT

LUẬT CẠNH TRANH

ĐỀ TÀI : PHÁP LUẬT VỀ XÁC ĐỊNH THỊ TRƯỜNG

LIÊN QUAN

Giảng viên : ThS Nguyễn Ngọc Biện Thùy Hương

Nhóm thực hiện: Nhóm 2 Lớp: 211_DLK0330_01

Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 9 năm 2021

DANH SÁCH NHÓM

100% Nguyễn Thị Mỹ Duyên 187LK2008

7 K24L01

Thuyết trình, tổng hợp

nội dung

100% Dương Lê Anh Dũng 207LU6492

3 K26LU03 POWERPOINT

100% Nguyễn Thị Thùy Dương 187LK2373

3 K24L01

POWERPOINT, tổng

hợp

100% Nguyễn Tấn Đạt 207LU6851

0 K26LU04 Tìm tài liệu

0% Châu Anh Đức 207LK4745

8

100% Trần Vũ Đức 207LU6493

4 K26LU03 Thuyết trình

100% Trần Lâm Giang 207LU0907

0 K26LU03 Tìm tài liệu

100% Ngô Nguyễn Thúy Hà 207LU2588

2 K26LU02 Tìm tài liệu

100% Lê Minh Hải 207LU2588

7 K26LU02

Làm word, làm câu hỏi

trò chơi

100% Trần Thanh Hải 197LU2125

4 K26LU01 Tìm tài liệu

Mục lục

I.Khái niệm về thị trường 4

1.Thị trường là gì ? 4

2.Định nghĩa về thị trường liên quan 4

Xác định thị trường liên quan 5

Thị trường sản phẩm liên quan 5

Thị trường địa lý liên quan 7

II.Thị phần 9

1.Khái niệm 9

Xác định thị phần và thị phần kết hợp 10

III Vai trò của việc xác định thị phần 11

I.Khái niệm về thị trường

1.Thị trường là gì ?

-Thị trường là nơi gặp gỡ giữa cung và cầu về một loại hàng hoá

hoặc dịch vụ nhất định Về nguyên tắc, nơi mà diễn ra sự cạnh tranh

thì được gọi là thị trường liên quan

2.Định nghĩa về thị trường liên quan

- Thị trường liên quan là thị trường của những hàng hóa, dịch vụ, có thể thay thế cho nhau về đặc tính, mục đích sử dụng và giá cả trong khu vực địa lí cụ thể có các điều kiện cạnh tranh tương tự và có sự khác biệt đáng kể với các khu vực địa lí lân cận

- Thị trường liên quan thường bao gồm ít nhất hai thành tố là thị trường sản phẩm liên quan và thị trường địa lí liên quan Việc phân chia thị trường liên quan thành thị trường sản phẩm liên quan và thị trường địa lí liên quan không có nghĩa là có hai thị trường

riêng biệt

- Thị trường liên quan đề cập đến các điều kiện chung mà người bán và người mua trao đổi hàng hóa và hàm ý về ranh giới xác định nhóm người bán và người mua trong đó cạnh tranh có thể bị hạn chế

VD:

Làm sao để biết A và B là đối thủ cạnh tranh với nhau hay không chính là chúng ta đang xác định thị trường liên quan

Điều kiện tiên quyết làm đối thủ cạnh tranh: là A và B phải bán món hàng giống nhau ( thị trường sản phẩm liên quan), A và B có bán tại những địa điểm đủ gần nhau hay không ( thị trường địa lí liên quan)

Xác định thị trường liên quan

 Thị trường liên quan được xác định trên cơ sở thị trường sản phẩm liên và thị

trường địa lí liên quan Theo Điều 9 Luật cạnh tranh 2018

Thị trường sản phẩm liên quan

 Thị trường sản phẩm liên quan là thị trường của những hàng hóa, dịch vụ có thể thay thế cho nhau về đặc tính, mục đich sử dụng và giá cả

VD:

Áo somi của doanh nghiệp A có đặc tính 100% là cotton, mặc cho công sở, giá tầm 2,5 triệu

 Để xác định sản phẩm nào đó có phải là sản phẩm đối thủ của doanh nghiệp A hay không, thì chúng ta cần phải xác định là

+ Giống về đặc tính không

+ Mục đích sử dụng

+ Giá

 Thị trường sản phẩm liên quan nghĩa là các thị trường trên sản phẩm này phải cùng đặc tính, mục đích sử dụng, giá

 Trường hợp việc xác định thuộc tính có thể thay thế cho nhau của hàng hóa, dịch

vụ chưa đủ để kết luận về thị trường sản phẩm liên quan, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia xem xét thêm một hoặc một số yếu tố như sau:

 Tỷ lệ thay đổi về cầu của một loại hàng hóa, dịch vụ khi có sự thay đổi về giá của một loại hàng hóa, dịch vụ khác;

 Chi phí và thời gian cần thiết để khách hàng chuyển sang mua hoặc sử dụng hàng hóa, dịch vụ khác;

 Thời gian sử dụng của hàng hóa, dịch vụ;

 Tập quán tiêu dùng;

 Các quy định pháp luật tác động đến khả năng thay thế của hàng hóa, dịch vụ;

Qua ví dụ ta thấy được :

Khả năng phân biệt về mức giá mua, bán đối với các nhóm khách hàng khác nhau

- Về đặc tính: Hàng hóa, dịch vụ được coi là có thể thay thế cho nhau về đặc tính nếu hàng hóa, dịch vụ đó có sự giống nhau hoặc tương tự nhau về một hoặc một số yếu tố như sau:

• Đặc điểm của hàng hóa, dịch vụ

• Thành phần của hàng hóa, dịch vụ

• Tính chất vật lý, hóa học của hàng hóa

• Tính năng kỹ thuật của hàng hóa, dịch vụ

• Tác dụng phụ của hàng hóa, dịch vụ đối với người sử dụng

• Khả năng hấp thu của người sử dụng

• Tính chất riêng biệt khác của hàng hóa, dịch vụ

 Xác định sản phẩm thị trường liên quan trong trường hợp đặc biệt:

 Theo Điều 6 Nghị định 35/2020/NĐ-CP hướng dẫn Luật Cạnh tranh (Có hiệu lực từ 15/05/2020) thì nội dung này được quy định như sau:

o Thị trường sản phẩm liên quan trọng trường hợp đặc biệt có thể được xác định là thị trường của một hoặc một nhóm hàng hóa, dịch vụ đặc thù căn cứ vào đặc tính của hàng hóa, dịch vụ đó, tập quán tiêu dùng hoặc phương thức giao dịch đặc thù, bao gồm các phương thức có sử dụng công nghệ thông tin

o Khi xác định thị trường sản phẩm liên quan trong trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này có thể xem xét thêm thị trường của các hàng hóa, dịch vụ

bổ trợ cho sản phẩm liên quan

o Sản phẩm bổ trợ cho sản phẩm liên quan là các hàng hóa, dịch vụ được sử dụng nhằm nâng cao tính năng, hiệu quả hoặc cần thiết cho việc sử dụng sản phẩm liên quan Theo đó, khi giá của sản phẩm bổ trợ tăng hoặc giảm thì cầu đối với sản phẩm liên quan sẽ giảm hoặc tăng tương ứng

Thị trường địa lý liên quan

Thị trường địa lí liên quan là khu vực địa lý cụ thể

trong đó có những hangd hóa, dịch vụ được cung cấp có thể thay thế cho nhau với các điều kiện cạnh tranh tương tự và có sự khác biệt đáng kể với các khu vực địa lý lân cận

- Ranh giới của khu vực địa lý liên quan được xác định căn cứ theo yếu tố sau đây:

 Khu vực địa lý có cơ sở kinh doanh của doanh nghiệp tham gia phân phối hàng hóa, dịch vụ liên quan.

 Cơ sở kinh doanh của doanh nghiệp khác đóng trên khu vực địa lý lân cận đủ gần với khu vực địa lý có cơ sở kinh doanh của doanh nghiệp để có thể tham gia cạnh tranh với các hàng hóa, dịch vụ liên quan trên khu vực địa lý đó.

 Chi phí vận chuyển hàng hóa, cung ứng dịch vụ.

 Thời gian vận chuyển hàng hóa, cung ứng dịch vụ.

 Rào cản gia nhập, mở rộng thị trường.

 Tập quán tiêu dùng.

 Chi phí, thời gian để khách hàng mua hàng hóa, dịch vụ

VD:

Có 2 người cùng bán cơm Anh A bán cơm ngay Đại học Văn Lang và anh B bán cơm ngay hồ con rùa mỗi dĩa cơm trị giá 25k

Nếu như giả định rằng:

 Nếu như vì hôm nay ngay trường không bán nên chúng ta sẽ ra ngoài hồ con rùa

để mua thì sẽ nói rằng người bán cơm ĐHVL và người bán cơm ngay hồ con rùa

họ cùng nằm trong thị trường địa lý liên quan

 Nếu như họ không đi vì hồ con rùa xa quá thì trong trường hợp này, mặc dù họ bán món hàng giống nhau nhưng họ cũng không phải là đối thủ của nhau vì họ không nằm trên thị trường địa lý liên quan

 Thị trường liên quan họ phải bán món hàng giống nhau và bán ở địa điểm gần nhau

 Ý nghĩa về thị trường liên quan:

 Việc xác định thị trường liên quan là để có thể đánh giá được sức mạnh thị trường của một doanh nghiệp, là để xem mức độ những sản phẩm và dịch vụ thay thế lẫn nhau tạo sức ép cạnh tranh lên các nhà cung cấp những sản phẩm và dịch vụ tương ứng

VD:

Thị trường sản phẩm liên quan:

 Các hãng bia tại Việt Nam như: Heineken, Bia Tiger, Carlsberg, Sapporo,…

được xem là có cùng thị trường sản phẩm liên quan vì các hãng bia này có thể thay thế cho nhau về đặc tính, mục đích sử dụng và giá cả:

 Về đặc tính: Các hãng bia này giống nhau ở điểm đều là một loại đồ uống có cồn, làm từ lúa mạch, được dùng để giải khát và giải trí trong các buổi tiệc, khi sử dụng có thể khiến người sử dụng bị say.

 Về mục đích sử dụng: Các loại bia này đều có chung mục đích sử dụng là dùng làm đồ uống để giải khát và giải trí trong các buổi tiệc.

 Về giá cả: Đây đều là những thương hiệu bia thuộc phân khúc thị trường cao cấp với mức giá chênh lệch nhau không quá 5% nên về giá cả có thể thay thế cho nhau.

Thị trường địa lý liên quan: Các hãng bia tại Việt Nam như: Heineken, Bia Tiger,

Carlsberg, Sapporo,… được xem là có cùng thị trường địa lý liên quan vì các hãng bia này có cùng thị trường địa lý phân phối chủ yếu ở các thành phố và thị trấn lớn ở hai khu vự miền Trung và Nam, đặc biệt là hai thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng Điều đó làm cho chi phí vận chuyển hàng hóa, thời gian vận chuyển và chi phí để khách hàng mua hàng hóa đối với các hãng bia này là tương tự nhau từ đó tăng khả năng cạnh tranh giữa các thương hiệu bia này.

II.Thị phần

1.Khái niệm

Thị phần được hiểu là phần thị trường tiêu thụ sản phẩm mà một doanh nghiệp đang nắm giữ được, thị phần được xác định bằng tổng doanh số bán hàng mà doanh nghiệp đạt được chia cho tổng doanh số của thị trường hàng hóa/dịch vụ đó

Hoặc thị phần có thể bằng toàn số số lượng sản phẩm mà doanh nghiệp đó bán được chia cho tổng số các sản phẩm cùng loại đã được tiêu thụ trên thị trường

Để đảm bảo chiếm được thị phần cao trên thị trường và đạt được kết quả mà doanh nghiệp đề ra thì đòi hỏi doanh nghiệp phải đưa ra được những chiến lược, hướng đi phù hợp thông qua quá trình khảo sát thị trường, đặc biệt là khi tiến vào một thị trường mới

 Khi đã xác định được Doanh nghiệp có thị trường liên quan, đo lường xem những doanh nghiệp đó có sức mạnh ra sao Việc đo lường dựa trên 2 yếu tố: 1

là doanh thu 2 là số lượng hàng hóa và dịch vụ

VD:

DN A và DN B cạnh tranh trên cùng 1 thị trường liên quan DN muốn đưa sản phẩm ra thị trường, thị trường đây gọi là thị trường bán Thị trường bán khi mà một bên là DN và một bên là người tiêu dùng thì muốn đưa sản phẩm ra thị trường đó là thị trường bán ngược lại để có sản phẩm thì phải có nhà cung ứng nguyên vật liệu và đối với DN A là thị trường mua

 Không phải người ta chỉ tính doanh thu bán ra, tính cả doanh số mua vào, không chỉ tính cả số lượng bán ra mà còn tính cả số lượng đơn vị hàng hóa mua vào

Xác định thị phần và thị phần kết hợp

Theo Điều 10 Luật cạnh tranh 2018

1 Căn cứ vào đặc điểm, tính chất của thị trường liên quan, thị phần của doanh nghiệp trên thị trường liên quan được xác định theo một trong các phương pháp sau đây:

a) Tỷ lệ phần trăm giữa doanh thu bán ra của doanh nghiệp này với tổng doanh thu bán ra của tất cả các doanh nghiệp trên thị trường liên quan theo tháng, quý, năm;

b) Tỷ lệ phần trăm giữa doanh số mua vào của doanh nghiệp này với tổng doanh

số mua vào của tất cả các doanh nghiệp trên thị trường liên quan theo tháng, quý, năm;

c) Tỷ lệ phần trăm giữa số đơn vị hàng hóa, dịch vụ bán ra của doanh nghiệp này với tổng số đơn vị hàng hóa, dịch vụ bán ra của tất cả các doanh nghiệp trên thị trường liên quan theo tháng, quý, năm;

d) Tỷ lệ phần trăm giữa số đơn vị hàng hóa, dịch vụ mua vào của doanh nghiệp này với tổng số đơn vị hàng hóa, dịch vụ mua vào của tất cả các doanh nghiệp trên thị trường liên quan theo tháng, quý, năm

3 Doanh thu để xác định thị phần quy định tại khoản 1 Điều này được xác định theo chuẩn mực kế toán Việt Nam

4 Trong trường hợp doanh nghiệp hoạt động kinh doanh chưa đủ 01 năm tài chính thì doanh thu, doanh số, số đơn vị hàng hóa, dịch vụ bán ra, mua vào để xác định thị phần quy định tại khoản 1 Điều này được tính từ thời điểm doanh nghiệp bắt đầu hoạt động cho đến thời điểm xác định thị phần

5 Chính phủ quy định chi tiết Điều này

III Vai trò của việc xác định thị phần

Việc xác định được thị phần sẽ giúp nhà quản lý nắm bắt và đánh giá được khả năng cạnh trạng của doanh nghiệp mình trên thị trường, từ đó đưa ra các hướng đi, giải pháp phù hợp hơn

Đối với một doanh đang có thị phần ở mức phát triển thì tức là nguồn doanh thu của doanh nghiệp cũng sẽ tăng, đồng thời tăng được cả khả năng cạnh tranh so với những đối thủ khác

– Doanh nghiệp mà chiếm được thị phần lớn trên thị trường thì cũng tạo điều kiện để doanh nghiệp có thể mở rộng được quy mô hoạt động kinh doanh của mình, hoặc mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm

– Nếu thị phần được xác định ở mức thấp thì đây cũng là một cơ hội để doanh nghiệp xác định được những đối thủ cạnh tranh, ưu nhược điểm trong chiến lược cạnh tranh của mình, đặc điểm của thị trường mà mình đang hướng đến

– Tuy thị phần là yếu tố quan trọng để đánh giá sự phát triển của một doanh nghiệp nhưng không phải là yếu tố duy nhất

Để đánh giá được vị trí của doanh nghiệp trên thị trường thì cần phải xét thêm các yếu tố khách quan khác như vấn đề rào cản, tình trạng của thị trường vào thời điểm đó…

VD về thị phần:

Thị phần ( thuê bao ) các DN viễn thông di động năm 2018

 Sức mạnh thị trường được thể hiện, viettel có sức mạnh lớn nhất khi số lượng thuê bao viettel lớn nhất Ta xác định thị phần dựa trên số lượng ( người, hàng hóa, dịch vụ) không phải dựa trên doanh thu

Tài liệu kham khảo:

1 https://l.facebook.com/l.php?u=https%3A%2F%2Fluathoc.vn%2Fvi-du-ve-xac-dinh-thi-truong-lien-quan%2F%3Ffbclid

%3DIwAR0JHlKM1WG39lT7ZctrsL84jbyVppd_LWetWcVnna4EWRaTKiVR3j3 P1GU

%232_Xac_dinh_thi_truong_san_pham_lien_quan&h=AT3dtvk_So2JnvIUa4vcLA Q6dpSfAzgS0HOokenuVocHnU2gonGTATAV1EPUWdJ0EH3KoAmgEknVmWu Xtwr6LFj47kGCoUf YsrGw5tMmGuALVyQYiv2cVgrbx0_n7npm7ze6nW7Y4Ba _2wB2pO4g

2 https://l.facebook.com/l.php?u=https%3A%2F%2Fchiakhoaphapluat.net%2Fxac-dinh-thi-truong-lien-quan%2F%3Ffbclid

%3DIwAR25xfSH0iEiMYwQSusLWUJeGq5R9B2rgNySh-E9jOzmR3NRvtiSPWte8k4&h=AT3dtvk_So2JnvIUa4vcLAQ6dpSfAzgS0HOokenu VocHnU2gonGTATAV1EPUWdJ0EH3KoAmgEknVmWuXtwr6LFj47kGCoUf Y srGw5tMmGuALVyQYiv2cVgrbx0_n7npm7ze6nW7Y4Ba_2wB2pO4g

3 https://l.facebook.com/l.php?u=https%3A%2F%2Fluathoangphi.vn%2Fthi-phan-la-gi%2F%3Ffbclid

%3DIwAR3acfYfkcBqksdE0IVLlYitlJsNb6wDiLuQJzxgLnFSMW7cOq2sXBW6z WU&h=AT3dtvk_So2JnvIUa4vcLAQ6dpSfAzgS0HOokenuVocHnU2gonGTATAV 1EPUWdJ0EH3KoAmgEknVmWuXtwr6LFj47kGCoUf YsrGw5tMmGuALVyQ Yiv2cVgrbx0_n7npm7ze6nW7Y4Ba_2wB2pO4g

4 https://l.facebook.com/l.php?u=https%3A%2F%2Fnganhangphapluat.thukyluat.vn

%2Ftu-van-phap-luat%2Fthuong-mai%2Fxac-dinh-thi-truong-san-pham-lien-quan-trong-truong-hop-dac-biet-321228%3Ffbclid

%3DIwAR3acfYfkcBqksdE0IVLlYitlJsNb6wDiLuQJzxgLnFSMW7cOq2sXBW6z WU&h=AT3dtvk_So2JnvIUa4vcLAQ6dpSfAzgS0HOokenuVocHnU2gonGTATAV 1EPUWdJ0EH3KoAmgEknVmWuXtwr6LFj47kGCoUf YsrGw5tMmGuALVyQ Yiv2cVgrbx0_n7npm7ze6nW7Y4Ba_2wB2pO4g

5 https://l.facebook.com/l.php?u=https%3A%2F%2Fwww.academia.edu

%2F8705488%2F54706114_Giao_trinh_Lu%25E1%25BA%25ADt_C

%25E1%25BA%25A1nh_tranh%3Ffbclid

%3DIwAR3ePI1fyFmeirqJx6hmUrcCu33GdqWu2Uv9vd8HYGKIvX6DWc7n8MD H9IY&h=AT3dtvk_So2JnvIUa4vcLAQ6dpSfAzgS0HOokenuVocHnU2gonGTATA V1EPUWdJ0EH3KoAmgEknVmWuXtwr6LFj47kGCoUf YsrGw5tMmGuALVy