báo cáo thực tập tốt nghiệp tại thư viện đại học sư phạm kĩ thuật tp.hcm (5)

Năm 1980 để phát triển thư viện, nhà trường đã bổ sung thêm cán bộ thư viện có trình độ chuyên môn, từ 4 cán bộ thư viện ban đầu đã tăng dần lên đến 12 cán bộ, các kho sách đã được tổ ch

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN KHOA THƯ VIỆN – THÔNG TIN HỌC

BÁO CÁO THỰC TẬP

GVHD: ĐOÀN THỊ THU

LÊ THỊ HỒNG HIẾU SVTT: CÁI THỊ THANH MAI

MSSV:0856100057

TPHCM NGÀY 28 THÁNG 12 NĂM 2012

LỜI MỞ ĐẦU

“Học đi đôi với hành” là quá trình vận dụng những kiến thức lý luận vào thực tiễn, vì vậy hàng năm quý Thầy Cô khoa Thư viện_Thông tin học Trường Đại học Khoa học xã hội & Nhân văn TP HCM đã tạo điều kiện cho sinh viên năm cuối đến thực tập tại các đơn vị thư viện khác nhau; giúp chúng em có cơ hội cọ sát thực tiễn nghề nghiệp, bổ sung kiến thức thực hành và ứng dụng kiến thức đã học vào thực tế Đây cũng là dịp để chúng em học hỏi những giá trị thực tiễn cuộc sống, luyện tập tinh thần làm việc tập thể, rèn luyện tính kỷ luật trong công việc

Nhóm chúng em gồm 11 thành viên dưới sự hướng dẫn của cô Doan Thị Thu đã bắt đầu đợt thực tập của mình tại thư viện trường Đại học Sư Phạm Kỹ Thuật TP.HCM, thời gian từ ngày 12/11/2012 đến 30/12/2012

I PHẦN NỘI DUNG

1 Giới thiệu về thư viện

1.1 Vài nét về Thư viện Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Tp Hồ Chí Minh.

Thư viện Trường Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật Thành Phố Hồ Chí Minh được thành lập sau ngày cả nước thống nhất (27/10/1976), trên cơ sở Thư viện Đại học Giáo dục trực thuộc Viện Đại học Thủ Đức; với diện tích ban đầu là 760,5 m2

và 4 cán bộ Hình thức phục vụ lúc ban đầu duy nhất chỉ là mượn về nhà Hệ thống kho sách chưa được tổ chức, phân loại theo một phương pháp khoa học nào Năm

1980 để phát triển thư viện, nhà trường đã bổ sung thêm cán bộ thư viện có trình

độ chuyên môn, từ 4 cán bộ thư viện ban đầu đã tăng dần lên đến 12 cán bộ, các kho sách đã được tổ chức xử lí kỹ thuật theo chuyên môn và đưa vào phục vụ có hệ thống Đến năm 1997 để mở rộng thêm diện tích cho thư viện, nhà trường đã cho nâng tầng Thư viện với diện tích 760,5 m2 ban đầu đã tăng lên 1.521 m2 Lúc này Thư viện đã tổ chức Phòng đọc tự chọn và kho sách của Thư viện đã phát triển về

số lượng cũng như phong phú hơn về môn loại tri thức

Hiện nay, cơ sở vật chất trang thiết bị, phương tiện hoạt động của Thư viện được đầu tư phát triển đáng kể nhờ vào sự quan tâm của Ban Giám Hiệu trường Đặc biệt, việc ứng dụng phần mềm quản lý Thư viện điện tử LIBOL version 5.0 cùng với việc nối mạng LAN, mạng Internet làm cho mọi hoạt động lao động của Thư viện trở nên khoa học và có chiều sâu, công tác phục vụ cũng ngày càng đáp ứng được nhu cầu học tập, giảng dạy, nghiên cứu và lao động sản xuất của nhà trường

1.2 Nguồn lực thông tin của Thư viện

Với chức năng là một thiết chế trong hoạt động đào tạo của nhà trường, nguồn lực thông tin trong Thư viện đóng một vai trò then chốt trong hoạt độg học tập

và nghiên cứu của tập thể cán bộ, giảng viên sinh viên, học viên trong toàn trường.

Nguồn lực thông tin trong Thư viện bao gồm tư liệu in truyền thống và tài liệu điện

tử được chia sẻ trên mạng Internet Việc xây dựng chiến lược bổ sung tư liệu thư viện đóng vai trò then chốt trong quá trình hoạt động của Thư viện

Vốn tài liệu là nguồn thông tin chủ yếu để thỏa mãn nhu cầu học tập, nghiên cứu

và sản xuất

Tính đến ngày 15/11/2012 vốn tài liệu của thư viện đạt được hơn 30.794 đầu sách (374.071 bản sách) và trên 209 tên báo - tạp chí

I Tư liệu in:

Bao gồm các loại tài liệu đang được bổ sung tại Thư viện:

STT LOẠI HÌNH TƯ LIỆU SỐ LƯỢNG

1 Sách tham khảo - Giáo trình: 305.496 bản

2 Luận văn - Luận án: 2.645 cuốn

3 Công trình nghiên cứu khoa học: 1.220 đề tài

4 Bài trích báo tạp chí: 585 biểu ghi

5 Báo tạp chí: 253 loại

II Tư liệu điện tử:

Sưu tập nguồn tài nguyên điện tử được sưu tầm, tổ chức và phục vụ tại Thư viện: các CSDL trực tuyến dạng có phí và miễn phí; tài liệu sách điện tử đã download về TV; giáo trình bài giảng do nhà trường biên soạn; nguồn học liệu điện tử.

1.3 Bạn đọc

Trong những năm gần đây, với quy mô đào tạo ngày càng mở rộng của nhà

trường đã làm cho số lượng sinh viên đầu vào hàng năm tăng lên đáng kể, số lượng giảng viên, cán bộ quản lý, nhân viên hành chính nghiệp vụ cũng tăng

Tính đến ngày 31/03/2012 số lượng bạn đọc hiện đang sử dụng thư viện là:

17.164

1.4 Nguồn nhân lực

Với khối lượng sinh viên toàn trường như hiện nay, nguồn nhân lực tại Thư viện cũng đang chịu một áp lực công việc khá lớn và luôn hoạt động một cách tích cực nhằm cung cấp thông tin và phục vụ độc giả đạt hiệu quả như mong muốn

Trong thư viện trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật, đội ngũ cán bộ thư viện có 16

Thư viện trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật được bố trí ngay trong trung tâm

khuôn viên trường Có tổng diện tích 2.200m2, gồm 01 phòng đọc, 01 phòng

Mượn, 01 phòng Giáo trình, 01 phòng truy cập Internet,…với 250 chỗ ngồi; 01 phòng nghiệp vụ, 01 phòng giữ túi xách, 01 phòng tiếp sinh viên, 01 phòng bảo quản, 02 kho chứa sách báo, 03 phòng làm việc của ban lãnh đạo thư viện

- Hệ thống máy tính phục vụ công tác và máy tính tra cứu dành cho độc giả

- Sách vở tư liệu, báo tạp chí dạng in và điện tử

II THỜI GIAN PHỤC VỤ TẠI THƯ VIỆN:

Từ thứ hai đến thứ sáu hàng tuần.

• Sáng: 07g15 - 11g15

• Chiều: 13g00 - 16g15

Chiều thứ năm làm nghiệp vụ, không phục vụ bạn đọc

2 Giới thiệu về cơ cấu tổ chức và hoạt động của thư viện

TRƯỞNG THƯ VIỆN

PHÓ TRƯỞNG THƯ VIỆN

CB PHÒNG MƯỢN - GT

CB PHÒNG ĐỌC CỘNG ĐỒNG

CB PHÒNG NGHIỆP VỤ

Thư viện trường thuộc sự quản lý trực tiếp của Ban Giám hiệu nhà trường Căn cứ vào đối tượng phục vụ, cơ cấu tổ chức và quản lý của Thư viện được tổ chức thành các bộ phận chức năng sau:

2.1 Lãnh đạo thư viện

2.1.1 Trưởng thư viện

Trách nhiệm:

- Chịu trách nhiệm trước Hiệu trưởng về toàn bộ công tác tổ chức, lãnh đạo, lập kế hoạch và phương hướng hoạt động của đơn vị

- Quản lý, điều hành toàn đơn vị

- Xây dựng, quản lý và khai thác vốn tài liệu một cách có hiệu quả, tổ chức và phân công công việc cho Tổ nghiệp vụ thư viện

- Phát triển ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động thư viện

- Xây dựng và triển khai các sản phẩm thông tin phục vụ dạy và học

- Định hướng phát triển nhằm nâng cao chất lượng phục vụ độc giả

- Xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ thư viện có tinh thần đoàn kết, tạo mọi điều kiện thuận lợi để phát huy khả năng, tính chủ động sáng tạo của cán bộ thư viện trong công tác; để nâng cao trình độ chính trị, khoa học của cán bộ thư viện

- Phụ trách công tác kiểm kê trong toàn đơn vị

Quyền hạn:

- Đề xuất và tham mưu cho lãnh đạo nhà trường các hướng phát triển thư viện, nâng cao chất lượng phục vụ của thư viện

- Xây dựng định hướng phát triển đơn vị

- Đề xuất tuyển dụng và quản lý nhân sự của đơn vị

- Tổ chức, điều động phân công công tác cán bộ trong đơn vị

- Bình xét, đề cử cán bộ cho các danh hiệu thi đua khen thưởng, kỷ luật và các chức danh trong đơn vị.

2.1.2 Phó Trưởng thư viện phụ trách công tác phục vụ

- Duy trì và phát triển tình đoàn kết nội bộ

- Phụ trách mảng quản lý tài sản và công tác kiểm kê tài sản trong đơn vị

Quyền hạn:

- Xây dựng chiến lược phát triển thư viện trong lĩnh vực được phân công

- Chỉ đạo, điều động và tổ chức cán bộ trong các khâu công tác

- Đề xuất và thực hiện tuyển dụng việc bổ sung nhân sự

- Kiểm tra kết quả công tác các mảng hoạt động trong đơn vị

2.1.3 Phó Trưởng thư viện phụ trách công nghệ thông tin

Trách nhiệm:

- Hỗ trợ, tham mưu cho Trưởng Thư viện các mảng hoạt động trong đơn vị

- Chịu trách nhiệm trước Trưởng Thư viện về việc xây dựng, phát triển công nghệ thông tin trong hoạt động thư viện

- Nghiên cứu, xây dựng và phát triển thư viện điện tử

- Quản trị và bảo trì cơ sở dữ liệu thư viện, nghiên cứu triển khai các cơ sở dữ liệu điện tử.

- Xử lý và đưa ra phục vụ vốn tài liệu điện tử

- Phát triển ứng dụng và hình thành sản phẩm thông tin phục vụ nhu cầu của độc giả

- Cung ứng giải pháp công nghệ ứng dụng trong việc quản lý tư liệu cá nhân,

tư liệu phục vụ nghiên cứu khoa học

- Nghiên cứu, ứng dụng thành tựu khoa học kỹ thuật và công nghệ trong công tác thư viện

- Thiết kế, vận hành và bảo trì hệ thống website, hệ thống mạng của thư viện

- Phụ trách mảng công tác ISO trong đơn vị

Quyền hạn:

- Xây dựng chiến lược phát triển thư viện, phát triển ứng dụng CNTT

- Điều động và tổ chức cán bộ trong các khâu công tác thuộc mảng công nghệ

- Đề xuất việc bổ sung nhân sự

- Quản lý cơ sở vật chất và trang thiết bị của đơn vị

- Vận hành hệ thống mạng máy tính trong đơn vị

2.2 Các phòng chuyên môn, nghiệp vụ

- Nắm bắt, đề xuất và tổ chức thực hiện hướng phát triển mảng nghiệp vụ thư viện.

Quyền hạn:

- Tổ chức, phân công nhân sự và điều hành công việc trong Tổ Nghiệp vụ

- Nghiên cứu, đề xuất và thực hiện các hoạt động nhằm nâng cao hiệu quả công tác của Tổ

- Trực tiếp giải quyết những vấn đề có liên quan đến hoạt động nghiệp vụ của thư viện

- Nghiên cứu, đề xuất các giải pháp phát triển hoạt động nghiệp vụ thư viện; liên thông, liên kết với các thư viện bạn để hỗ trợ cùng phát triển chuyên môn

b) Cán bộ phòng nghiệp vụ:

Trách nhiệm:

- Trực tiếp thực hiện công tác biên mục tài liệu và các công tác xử lý kỹ thuật

- Thu thập, xử lý và biên mục nguồn tài liệu điện tử

- Quản lý, tổ chức, phân công và điều hành công việc của Phòng Đọc

- Nắm bắt, đề xuất và tổ chức thực hiện hướng phát triển của Phòng Đọc

- Chịu trách nhiệm quản lý tài sản, tư liệu trong phạm vi của Phòng Đọc.

Quyền hạn:

- Tổ chức, phân công và điều hành công việc của Phòng Đọc

- Nghiên cứu, đề xuất và thực hiện các hoạt động nhằm nâng cao hiệu quả công tác của của Phòng Đọc

- Trực tiếp giải quyết những vấn đề có liên quan đến hoạt động phục vụ đọc.b) Cán bộ phòng đọc:

Trách nhiệm:

- Phục vụ độc giả đọc và tham khảo tài liệu tại Phòng Đọc

- Tổ chức, sắp xếp và ổn định tài liệu

- Giúp bạn đọc tìm tài liệu mà họ cần

- Giãn kho, xếp sách khi tài liệu đã cũ Và những tài liệu cũ đó được đem vào kho đóng, khi bạn đọc có nhu cầu về chúng thì cán bộ thư viện có nhiệm vụ đem ra phục vụ bạn đọc

- Quản lý, tổ chức, phân công và điều hành công việc của Phòng Mượn

- Nắm bắt, đề xuất và tổ chức thực hiện hướng phát triển của hoạt động mượn trả tài liệu

- Chịu trách nhiệm quản lý tài sản, tư liệu trong phạm vi của Phòng.

Quyền hạn:

- Tổ chức, phân công và điều hành công việc của Phòng Mượn

- Nghiên cứu, đề xuất và thực hiện các hoạt động nhằm nâng cao hiệu quả công tác của Phòng Mượn

- Trực tiếp giải quyết những vấn đề có liên quan đến hoạt động mượn trả tài liệu của thư viện trong phạm vi Phòng Mượn

b) Cán bộ phòng mượn:

Trách nhiệm:

- Phục vụ mượn tài liệu tham khảo và giáo trình

- Nhận trả tài liệu

- Ổn định kho tư liệu

- Gia cố, bảo quản tài liệu cũ

Quyền hạn:

- Xử lý những công việc và vi phạm kỷ luật trong phạm vi Phòng Mượn

- Thu thập nhu cầu, nghiên cứu đề xuất hướng phát triển mảng công tác của phòng

- Cung cấp tài liệu và xử lý tài liệu theo yêu cầu của bạn đọc

- Theo dõi, xử lý và cập nhật tài liệu mà bạn đọc yêu cầu

Quyền hạn:

- Thu thập, điều tra nhu cầu tài liệu và đề xuất hướng thực hiện nhằm cải tiến, nâng cao chất lượng công tác.

- Xử lý những vi phạm kỷ luật trong phạm vi của phòng

- Thu thập nhu cầu, nghiên cứu đề xuất hướng phát triển nhằm không ngừng nâng cao chất lượng phục vụ

b) Cán bộ kỹ thuật:

Trách nhiệm:

- Tổ chức, quản lý và khai thác tài liệu mà bạn đọc yêu cầu

- Sưu tầm, tổ chức và xây dựng nguồn tài liệu truyền thống

- Quản lý, vận hành và đảm bảo an ninh tài liệu truyền thống trong thư viện

- Quản lý tài sản, trang thiết bị, máy tính trong đơn vị

Quyền hạn:

- Xử lý những vi phạm kỷ luật trong phạm vi của phòng

- Thu thập nhu cầu, nghiên cứu đề xuất hướng phát triển nhằm không ngừng nâng cao chất lượng phục vụ

- Nghiên cứu, đề xuất hướng bổ sung nguồn tài liệu truyền thống.

- Xây dựng và phát triển sản phẩm thông tin

- Tổ chức hoạt động phục vụ giữ cặp cho sinh viên

- Quản lý tài sản, trang thiết bị, máy tính trong phòng

Quyền hạn:

- Xử lý những vi phạm kỷ luật trong phạm vi của phòng

- Thu thập nhu cầu, nghiên cứu đề xuất hướng phát triển nhằm không ngừng nâng cao chất lượng phục vụ

II NỘI DUNG THỰC TẬP

Nhằm giúp cho chúng em có thể vận dụng tốt các kiến thức đã được học và để phù hợp với đặc thù của thư viện, trong thời gian 7 tuần thực tập nhóm chúng em

đã được phân công công việc cụ thể như sau: nhóm được tách thành 5 nhóm nhỏ, mỗi nhóm 2 người lần lượt thực tập dưới sự hướng dẫn của các thầy cô, anh chị tại các phòng ban của thư viện:

1 Phòng đọc

2 Phòng mượn

3 Phòng kỹ thuật nghiệp vụ

4 Phòng học liệu điện tử

o Khu vực sách Việt văn

o Khu vực sách ngoại văn (gồm sách tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Pháp)

o Khu vực tài liệu tra cứu

o Khu vực luận văn, luận án, NCKH

o Khu vực báo, tạp chí

- Nắm cách quản lí bạn đọc ra vào phòng đọc:

o Quét và giữ thẻ sinh viên khi bạn đọc đi vào

o Để ý tác phong bạn đọc đúng nội quy thư viện

- Tìm hiểu cách cho bạn đọc mượn tài liệu ra ngoài photo, bán giáo trình cho sinh viên mua để đền cho thư viện.

- Hướng dẫn bạn đọc tìm tài liệu

- Sắp xếp lại báo, tạp chí

- Bấm báo mới trong ngày

- Phục vụ độc giả đọc và tham khảo tài liệu tại Phòng Đọc

- Tổ chức, sắp xếp và ổn định tài liệu

- Giúp bạn đọc tìm tài liệu mà họ cần

- Giãn kho, xếp sách khi tài liệu đã cũ Và những tài liệu cũ đó được đem vào kho đóng, khi bạn đọc có nhu cầu về chúng thì cán bộ thư viện có nhiệm vụ đem ra phục vụ bạn đọc

2 Phòng mượn:

- Nắm cách tổ chức kho trong phòng mượn:

o Khu vực giáo trình

o Khu vực tài liệu tham khảo

- Hướng dẫn bạn đọc tìm tài liệu

- Dán mã vạch tài liệu

- Giúp bạn đọc tìm tài liệu theo yêu cầu bạn đọc

- Tra cứu tài liệu giúp bạn đọc

- Tìm hiểu quy trình mượn/trả tài liệu

- Sắp xếp tài liệu đúng khu vực

3 Phòng kỹ thuật nghiệp vụ:

- Kiểm tra tài liệu mới nhập về.

- Đóng dấu, dán nhãn, dán mã vạch tài liệu

- Biên mục mô tả, phân loại tài liệu: sách, luận văn, luận án,… bằng viết tay

- Biên mục mô tả tài liệu: sách, luận văn, luận án trên máy vi tính

- Bảo quản tài liệu: sách, giáo trình bị hư hỏng nhỏ

4 Phòng học liệu điện tử:

- Phục vụ sinh viên sử dụng miễn phí mạng Internet

- In tài liệu cho sinh viên

- Scan tài liệu: luận án, luận văn, luận văn thạc sĩ

- Giúp sinh viên có thể vào tự học, đọc sách, báo, tạp chí, truyện, …

- Trao đổi sách của thư viện với sinh viên

- Nhận sách của các đơn vị, tổ chức tặng ( báo, tạp chí, tập san,…), hoặc sách do sinh viên tăng thư viện

- Đóng dấu những tài liệu được tặng, trao đổi

- Upload tài liệu lên mạng để giới thiệu tài liệu mới cho bạn đọc

- Đợt thực tập này cũng đã rèn luyện cho em những đức tính để có tác

phong tốt trong công việc: đi đúng giờ, tập trung trong công việc, hoàn thành tốt công việc được giao

- Bên cạnh đó, em nhận thấy mình còn nhiều hạn chế trong công việc như: khả năng tin học còn hạn chế nên xử lí công việc chưa thành thạo, còn sai sót trong quá trình biên mục, phân loại.

- Trang thiết bị và phương tiện kỹ thuật tương đối hiện đại hỗ trợ cho em trong khi thực tập

2.2 Kiến nghị

- Không gian làm việc dành cho cán bộ phòng nghiệp vụ hơi chật hẹp

- Thư viện chưa có diện tích để tổ chức học nhóm cho sinh viên

- Tài liệu của thư viện khá phong phú đặc biệt là giáo trình cho sinh viên Tuy nhiên, lượng sách quá nhiều mà diện tích cũng như số lượng giá kệ có hạn gây khó khăn trong việc sắp xếp và bảo quản tài liệu

- Công tác vệ sinh tài liệu, giá kệ chưa được chú trọng lắm Tài liệu bị bám bụi nhiều ảnh hưởng đến việc phục vụ và bảo quản tài liệu