Chức năng, nhiệm vụ của thư viện: Giúp Hiệu trưởng tổ chức, xây dựng và quản lý vốn tư liệu văn hoá, khoa học, kỹ thuật, phục vụ công tác giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học; Cung c
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINHTRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI & NHÂN VĂN
KHOA THƯ VIỆN – THÔNG TIN HỌC
BÁO CÁO THỰC TẬP
GVHD : Đoàn Thị Thu
SVTH : Hoàng Thị Nhung MSSV : 0956100125
TP.HCM ngày 28 tháng 12 năm 2012
Trang 2LỜI MỞ ĐẦU Thực tập là quá trình vận dụng những kiến thức lý luận vào thực tiễn, vì vậy
hàng năm quý Thầy Cô khoa Thư viện_Thông tin học Trường Đại học Khoa học
Xã hội & Nhân văn TP HCM đã tạo điều kiện cho sinh viên năm cuối đến thực tập tại các đơn vị thư viện khác nhau, trong đó có thư viện trường Đại học Sư Phạm Kỹ Thuật TP.HCM; giúp chúng em có cơ hội cọ sát với thực tiễn, bổ sung
và ứng dụng kiến thức đã học vào thực tế Đây cũng là dịp để chúng em học hỏi, luyện tập tinh thần làm việc tập thể, rèn luyện tính kỷ luật trong công việc
Nhóm chúng em gồm 11 thành viên dưới sự hướng dẫn của cô Đoàn Thị Thu,
chị Lê Thị Hồng Hiếu bắt đầu đợt thực tập của mình tại thư viện trường Đại học
Sư Phạm Kỹ Thuật TP.HCM, thời gian từ ngày 12/11/2012 đến 28/12/2012
I PHẦN NỘI DUNG
1 Gi ới thiệu về thư viện
1.1 Vài nét về Thư viện Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Tp Hồ Chí Minh Thư viện Trường Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật Thành Phố Hồ Chí Minh được
thành lập sau ngày cả nước thống nhất (27/10/1976), trên cơ sở Thư viện Đại học Giáo dục trực thuộc Viện Đại học Thủ Đức; với diện tích ban đầu là 760,5 m2 và 4 cán bộ
Chức năng, nhiệm vụ của thư viện: Giúp Hiệu trưởng tổ chức, xây dựng và
quản lý vốn tư liệu văn hoá, khoa học, kỹ thuật, phục vụ công tác giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học; Cung cấp các loại hình giáo trình, sách, báo, tạp chí, tài liệu khoa học kỹ thuật, khoa học giáo dục và các loại sách khác phục vụ cho công tác đào tạo, NCKH, sản xuất; Xây dựng và đưa vào khai thác cổng thông tin thư viện điện tử nhằm hiện đại hóa và đa dạng hóa các hình thức đáp ứng nhu cầu
Trang 3thông tin tư liệu; Phát triển các sản phẩm thông tin thư viện theo yêu cầu của độc giả phục vụ cho nhu cầu nghiên cứu, học tập và đưa ra ứng dụng thực tiễn; Chủ động tư vấn, xây dựng và phát triển hoạt động hỗ trợ độc giả; Liên kết với các thư viện trong và ngoài nước để đẩy mạnh quá trình trao đổi tư liệu, kiến thức khoa học phục vụ cho công tác nghiên cứu, giảng dạy và học tập của toàn trường Với phương châm: ĐỒNG HÀNH CÙNG ĐỘC GIẢ
KHÁM PHÁ & CHINH PHỤC THẾ GIỚI TRI THỨC
1.2 Vốn tài liệu
Trong Thư viện bao gồm: tài liệu in truyền thống và tài liệu điện tử được chia sẻ trên mạng Internet
- Tài liệu in:
Bao gồm các loại tài liệu đang được bổ sung tại Thư viện:
1 Sách tham khảo - Giáo trình 305.496 bản
3 Công trình nghiên cứu khoa học 1.220 đề tài
4 Bài trích báo tạp chí 585 biểu ghi
- Tài liệu điện tử:
+ Các CSDL trực tuyến dạng có phí và miễn phí
+ Tài liệu sách điện tử đã download về TV
+ Giáo trình bài giảng do nhà trường biên soạn; nguồn học liệu điện tử
1.3 Bạn đọc:
Với quy mô đào tạo ngày càng mở rộng của nhà trường đã làm cho số lượng sinh viên đầu vào hàng năm tăng lên đáng kể, số lượng giảng viên, cán bộ quản lý, nhân viên hành chính nghiệp vụ cũng tăng; cộng thêm vào là việc cải tiến phương pháp giảng dạy trong nhà trường dẫn đến số lượng bạn đọc trong trường sử dụng thư viện tăng ngày càng cao
Trang 4Tính đến ngày 15/10/2011 số lượng bạn đọc hiện đang sử dụng thư viện là: 17.164
Được sự quan tâm đầu tư của nhà trường, Thư viện luôn có được những
ưu tiên và thuận lợi trong trang bị cơ sở vật chất để góp phần nâng cao hiệu quả phục vụ
1 Cơ sở hạ tầng:
- Thư viện được bố trí tại khu vực trung tâm, thuận tiện cho việc khai thác, sử dụng của đông đảo độc giả là giảng viên, CB CNV và SV-HS trong toàn trường Với diện tích phục vụ 1500 m2, tại khu vực nhà A4 Thư viện có ưu thế cao trong quá trình cung cấp thông tin, kiến thức, hỗ trợ độc giả trong việc học tập và tự nghiên cứu
- Hạ tầng của Thư viện được bố trí ở 1 tầng trệt và 1 lầu, với sự quy hoạch phục vụ với những mục đích khác nhau nhằm mang lại hiệu quả tốt nhất trong quá trình phục vụ độc giả
- Khu vực tầng trệt bao gồm các phòng: Phòng Đọc, Phòng Đọc Cộng đồng, Phòng Nghiệp vụ, Phòng Dịch vụ Thông tin, Phòng Học liệu điện tử, Phòng giữ cặp và bộ phận điều hành
- Khu vực lầu 1 chuyên để phục vụ cho quá trình mượn trả, gồm có Phòng Mượn và khu vực Kho lưu
2 Trang thiết bị:
- Trang thiết bị trong Thư viện cũng được nhà trường đầu tư với tiêu chuẩn cao Hệ thống trang thiết bị trong Thư viện bao gồm:
Trang 5PHÓ TRƯỞNG THƯ VIỆN
CB PHÒNG MƯỢN - GT
CB PHÒNG HLĐT
CB PHÒNG NGHIỆP VỤ
Trang 6Thư viện trường thuộc sự quản lý trực tiếp của Ban Giám hiệu nhà trường.Căn cứ vào đối tượng phục vụ, cơ cấu tổ chức và quản lý của Thư viện được tổchức thành các bộ phận chức năng sau:
2.1 Lãnh đạo thư viện
2.1.1 Trưởng thư viện
Trách nhiệm:
- Chịu trách nhiệm trước Hiệu trưởng về toàn bộ công tác tổ chức, lãnh đạo,lập kế hoạch và phương hướng hoạt động của đơn vị
- Quản lý, điều hành toàn đơn vị
- Xây dựng, quản lý và khai thác vốn tài liệu một cách có hiệu quả, tổ chức vàphân công công việc cho Tổ nghiệp vụ thư viện
- Phát triển ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động thư viện
- Xây dựng và triển khai các sản phẩm thông tin phục vụ dạy và học
- Định hướng phát triển nhằm nâng cao chất lượng phục vụ độc giả
- Xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ thư viện có tinh thần đoàn kết, tạomọi điều kiện thuận lợi để phát huy khả năng, tính chủ động sáng tạo củacán bộ thư viện trong công tác; để nâng cao trình độ chính trị, khoa học củacán bộ thư viện
- Phụ trách công tác kiểm kê trong toàn đơn vị
Quyền hạn:
- Đề xuất và tham mưu cho lãnh đạo nhà trường các hướng phát triển thưviện, nâng cao chất lượng phục vụ của thư viện
- Xây dựng định hướng phát triển đơn vị
- Đề xuất tuyển dụng và quản lý nhân sự của đơn vị
- Tổ chức, điều động phân công công tác cán bộ trong đơn vị
Trang 7- Bình xét, đề cử cán bộ cho các danh hiệu thi đua khen thưởng, kỷ luật và cácchức danh trong đơn vị.
2.1.2 Phó Trưởng thư viện phụ trách công tác phục vụ
- Duy trì và phát triển tình đoàn kết nội bộ
- Phụ trách mảng quản lý tài sản và công tác kiểm kê tài sản trong đơn vị
Quyền hạn:
- Xây dựng chiến lược phát triển thư viện trong lĩnh vực được phân công
- Chỉ đạo, điều động và tổ chức cán bộ trong các khâu công tác
- Đề xuất và thực hiện tuyển dụng việc bổ sung nhân sự
- Kiểm tra kết quả công tác các mảng hoạt động trong đơn vị
2.1.3 Phó Trưởng thư viện phụ trách công nghệ thông tin
Trách nhiệm:
- Hỗ trợ, tham mưu cho Trưởng Thư viện các mảng hoạt động trong đơn vị
- Chịu trách nhiệm trước Trưởng Thư viện về việc xây dựng, phát triển côngnghệ thông tin trong hoạt động thư viện
- Nghiên cứu, xây dựng và phát triển thư viện điện tử
- Quản trị và bảo trì cơ sở dữ liệu thư viện, nghiên cứu triển khai các cơ sở dữliệu điện tử
Trang 8- Xử lý và đưa ra phục vụ vốn tài liệu điện tử.
- Phát triển ứng dụng và hình thành sản phẩm thông tin phục vụ nhu cầu củađộc giả
- Cung ứng giải pháp công nghệ ứng dụng trong việc quản lý tư liệu cá nhân,
tư liệu phục vụ nghiên cứu khoa học
- Nghiên cứu, ứng dụng thành tựu khoa học kỹ thuật và công nghệ trong côngtác thư viện
- Thiết kế, vận hành và bảo trì hệ thống website, hệ thống mạng của thư viện
- Phụ trách mảng công tác ISO trong đơn vị
Quyền hạn:
- Xây dựng chiến lược phát triển thư viện, phát triển ứng dụng CNTT
- Điều động và tổ chức cán bộ trong các khâu công tác thuộc mảng công nghệ
- Đề xuất việc bổ sung nhân sự
- Quản lý cơ sở vật chất và trang thiết bị của đơn vị
- Vận hành hệ thống mạng máy tính trong đơn vị
2.2 Các phòng chuyên môn, nghiệp vụ
- Quản lý, tổ chức, phân công và điều hành công việc Phòng Nghiệp vụ
- Nắm bắt, đề xuất và tổ chức thực hiện hướng phát triển mảng nghiệp vụ thưviện
Trang 9Quyền hạn:
- Tổ chức, phân công nhân sự và điều hành công việc trong Tổ Nghiệp vụ
- Nghiên cứu, đề xuất và thực hiện các hoạt động nhằm nâng cao hiệu quả côngtác của Tổ
- Trực tiếp giải quyết những vấn đề có liên quan đến hoạt động nghiệp vụ củathư viện
- Nghiên cứu, đề xuất các giải pháp phát triển hoạt động nghiệp vụ thư viện; liênthông, liên kết với các thư viện bạn để hỗ trợ cùng phát triển chuyên môn
b) Cán bộ phòng nghiệp vụ
Trách nhiệm:
- Trực tiếp thực hiện công tác biên mục tài liệu và các công tác xử lý kỹ thuật
- Thu thập, xử lý và biên mục nguồn tài liệu điện tử
- Quản lý, tổ chức, phân công và điều hành công việc của Phòng Đọc
- Nắm bắt, đề xuất và tổ chức thực hiện hướng phát triển của Phòng Đọc
- Chịu trách nhiệm quản lý tài sản, tư liệu trong phạm vi của Phòng
Quyền hạn:
Trang 10- Tổ chức, phân công và điều hành công việc của Phòng Đọc.
- Nghiên cứu, đề xuất và thực hiện các hoạt động nhằm nâng cao hiệu quả côngtác của của Phòng Đọc
- Trực tiếp giải quyết những vấn đề có liên quan đến hoạt động phục vụ đọc.b) Cán bộ phòng đọc
- Quản lý, tổ chức, phân công và điều hành công việc của Phòng Mượn
- Nắm bắt, đề xuất và tổ chức thực hiện hướng phát triển của hoạt động mượntrả tài liệu
- Chịu trách nhiệm quản lý tài sản, tư liệu trong phạm vi của Phòng
Quyền hạn:
- Tổ chức, phân công và điều hành công việc của Phòng Mượn
- Nghiên cứu, đề xuất và thực hiện các hoạt động nhằm nâng cao hiệu quả côngtác của Phòng Mượn
- Trực tiếp giải quyết những vấn đề có liên quan đến hoạt động mượn trả tàiliệu của thư viện trong phạm vi Phòng Mượn
Trang 11b) Cán bộ phòng mượn
Trách nhiệm:
- Phục vụ mượn tài liệu tham khảo và giáo trình
- Nhận trả tài liệu
- Ổn định kho tư liệu
- Gia cố, bảo quản tài liệu cũ
Quyền hạn:
- Xử lý những công việc và vi phạm kỷ luật trong phạm vi Phòng Mượn
- Thu thập nhu cầu, nghiên cứu đề xuất hướng phát triển mảng công tác củaphòng
- Cung cấp thông tin và xử lý thông tin theo yêu cầu của bạn đọc
- Theo dõi, xử lý và cập nhật thông tin bạn đọc
Quyền hạn:
- Thu thập, điều tra nhu cầu thông tin và đề xuất hướng thực hiện nhằm cảitiến, nâng cao chất lượng công tác
2.2.5 Phòng học liệu điện tử
Phục vụ người dùng tin truy cập tài liệu và các thông tin trong CSDL Thư viện
và trên Internet, liên quan đến việc nghiên cứu, giảng dạy, học tập, giải trí,…
Trách nhiệm:
- Quản lý, vận hành và đảm bảo an ninh hệ thống mạng và máy tính trong thưviện
Trang 12- Quản lý tài sản, trang thiết bị, máy tính trong phòng.
Quyền hạn:
- Xử lý những vi phạm kỷ luật trong phạm vi của Phòng
- Thu thập nhu cầu, nghiên cứu đề xuất hướng phát triển nhằm không ngừngnâng cao chất lượng phục vụ
a) Cán bộ kỹ thuật viên mạng và hệ thống
Trách nhiệm:
- Sưu tầm, tổ chức và xây dựng nguồn tài liệu điện tử
- Quản lý, vận hành và đảm bảo an ninh hệ thống mạng và máy tính trong thưviện
- Quản lý tài sản, trang thiết bị, máy tính trong đơn vị
Quyền hạn:
- Xử lý những vi phạm kỷ luật trong phạm vi của Phòng
- Thu thập nhu cầu, nghiên cứu đề xuất hướng phát triển nhằm không ngừngnâng cao chất lượng phục vụ
- Nghiên cứu, đề xuất hướng bổ sung nguồn tài liệu điện tử
- Nghiên cứu đề xuất các giải pháp an ninh mạng
- Xây dựng và phát triển sản phẩm thông tin
II NỘI DUNG THỰC TẬP
Trong thời gian 7 tuần thực tập em đã vận dụng được những kiến thức đã họcvào thực tiễn thư viện và được phân công các công việc cụ thể ở các phòng nhưsau:
1 Phòng đọc
2 Phòng mượn
3 Phòng nghiệp vụ
Trang 13- Biết cách tổ chức kho tài liệu:
o Khu vực sách Việt văn
o Khu vực sách Ngoại văn (gồm sách tiếng Anh, tiếng Đức, tiếngPháp)
o Khu vực tài liệu tra cứu: các loại từ điển, từ chuẩn…
o Khu vực luận văn, luận án, NCKH
o Khu vực báo, tạp chí: báo Nhân dân, Quân đội Nhân dân, Tiềnphong, Tuổi trẻ…
- Biết cách quản lí bạn đọc ra vào phòng đọc:
o Quét và giữ thẻ sinh viên khi bạn đọc đi vào
o Để ý tác phong bạn đọc đúng nội quy thư viện
o Nhắc nhở bạn đọc khi hết giờ
o Trả thẻ, quan sát xem bạn đọc có cầm sách trong phòng ra haykhông
Trang 14o Xử phạt nếu bạn đọc vi phạm nội quy
- Biết cách cho bạn đọc mượn tài liệu ra ngoài photo, bán giáo trình chosinh viên mua để phục vụ quá trình học tập
- Biết cách gia hạn thẻ cho bạn đọc khi thẻ hết hạn sử dụng
- Hướng dẫn bạn đọc tra tìm tài liệu bằng máy tính
o Khu vực tài liệu tham khảo
- Hướng dẫn bạn đọc tìm tài liệu
- Sắp xếp tài liệu đúng khu vực
3 Phòng nghiệp vụ
- Đóng dấu, dán nhãn, dán mã vạch tài liệu
- Biên mục mô tả, phân loại tài liệu: sách, luận văn, luận án
Trang 156 Phòng đọc Cộng đồng:
- Biết cách quản lí và phục vụ bạn đọc:
o Kiểm tra thẻ sinh viên khi bạn đọc đi vào
o Để ý tác phong bạn đọc đúng nội quy thư viện
o Nhắc nhở bạn đọc khi hết giờ
o Quan sát xem bạn đọc có cầm sách trong phòng ra hay không
o Biết các thủ tục phải làm khi bạn đọc tặng sách cho thư viện
o Biết cách upload tài liệu
7 Tự chọn nội dung thực tập: 3 ngày
bỡ ngỡ; nhưng nhờ sự tận tình giúp đỡ, hướng dẫn của các thầy cô, anh chịnên em cũng dần quen với môi trường làm việc và thành thạo hơn trongcông việc
Trang 16- Bên cạnh đó quá trình thực tập cũng đã rèn luyện cho em có tác phong tốttrong công việc: đi đúng giờ, tập trung trong công việc, hoàn thành tốt côngviệc được giao, biết chịu trách nhiệm về công việc của mình.
- Cũng qua đây, em biết cách đoàn kết, giúp đỡ nhau trong công việc đểcùng nhau tiến bộ
- Tuy nhiên, cũng trong đợt thực tập này em thấy mình còn nhiều hạn chếtrong công việc như: không phải cái gì cũng áp dụng như lý thuyết đã học
mà phải tùy từng trường hợp để thay đổi khéo léo, linh hoạt Trong quá trìnhbiên mục, phân loại còn gặp nhiều hạn chế dẫn đến sai sót
Kiến nghị:
- Phòng đọc Cộng đồng chưa được nhiều người biết đến vì vậy cần phải cónhững biện pháp tuyên truyền, giới thiệu rộng rãi đến bạn đọc Bên cạnh đó
Trang 17cần bổ sung tài liệu phong phú về nội dung và đa dạng về hình thức để phục
vụ nhu cầu của bạn đọc Chương trình trao đổi sách, tặng sách là một chương trình hay, ta vừa có thể trao đổi được sách với bạn đọc vừa có thể gây được hứng thú cho bạn đọc khi đến thư viện
- Đường truyền Internet yếu, các máy tính hay bi trục trặc gây cản trở trong công việc và phục vụ bạn đọc
- Thư viện chưa có diện tích để tổ chức phòng tự học, hội thảo, học nhóm cho sinh viên
- Công tác vệ sinh tài liệu, giá kệ chưa được chú trọng lắm Tài liệu bị bám bụi nhiều ảnh hưởng đến chất lượng và bảo quản tài liệu cũng như sức khỏe của cán bộ thư viện
3 Nhận xét của thư viện
………
………
………
………
………
………
………
………
………
Trang 18LỜI KẾT
7 tuần thực tập từ (12/11/2012 đến 28/12/2012) tuy rất ngắn ngủinhưng đã giúp em rất nhiều, nó giúp em nắm vững những kiến thức đã họctrên giảng đường đại học và giúp em biết cách vận dụng những điều đó vàothực tiễn
Em xin gửi lời cảm ơn đến Ban giám đốc thư viện, các thầy cô cùngtất cả các anh chị cán bộ trong thư viện đã nhiệt tình giúp đỡ và tạo điều kiệnthuận lợi cho em hoàn thành tốt đợt thực tập và giúp em không những vững
về kiến thức chuyên môn mà còn trưởng thành hơn về phẩm chất của ngườicán bộ thư viện Môi trường làm việc của thư viện đã cho em có cái nhìntoàn diện và giúp em có định hướng về công việc sau khi ra trường
Em cũng không quên ghi ơn cô Đoàn Thị Thu, chị Lê Thị Hồng Hiếu
đã đại diện khoa Thư viện_Thông tin học Trường Đại học Khoa học xã hội
& Nhân văn TP HCM hướng dẫn em trong đợt thực tập này
Một lần nữa em xin hết lòng cảm ơn và kính chúc quý Ban giám đốccùng tập thể cán bộ thư viện Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP HCM,quý Thầy Cô khoa Thư viện_Thông tin học Trường Đại học Khoa học xãhội & Nhân văn TP HCM được nhiều sức khỏe và gặt hái được nhiều thànhcông
Sinh viên thực tậpHoàng Thị Nhung