Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết.. Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông... Tôi lục
Trang 2Các nhân vật trong truyện cười sau đã không tuân thủ phương châm hội thoại nào?
MẮT TINH, TAI TINH
Có hai anh bạn gặp nhau, một anh nói:
- Mắt tớ không ai bằng! Kìa! Một con kiến đang bò
ở cành cây trên đỉnh núi phía trước mặt, tớ trông rõ mồn một đến cả từ sợi râu cho đến bước chân của nó.
Anh kia nói:
- Thế cũng chưa tinh bằng tớ, tớ còn nghe thấy sợi râu nó ngoáy trong không khí kêu vù vù và chân
nó bước kêu sột soạt.
(Truyện cười dân gian Việt Nam)
Trang 3Phần B
Trang 4Phần B CÁC PHƯƠNG CHÂM
HỘI THOẠI ( tiếp theo )
1.Phương châm quan hệ 1.Tìm hiểu
Ví dụ
Trang 7Phần B CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI ( Tiếp …)
Mỗi người nói về một đề tài không ăn khớp, hòa nhập với nhau.
Người nói ,người nghe không hiểu nhau, không giao tiếp được với nhau
Trang 9(?) Những hình ảnh trên khiến em liên tưởng đến thành ngữ nào có nội dung tương tự thành ngữ
ông nói gà, bà nói vịt ?
Trang 10Phần B CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI ( Tiếp …)
Trang 12Hai thành ngữ dây cà ra
những cách nói như thế nào?
Nói dài dòng,rườm rà, nói không ra
lời
Người nghe khó tiếp nhận thông tin
Trang 13Tôi đồng ý với những nhận định về
truyện ngắn của ông ấy.
Tôi đồng ý với những nhận định của ông ấy.
Tôi đồng ý với những truyện ngắn của ông ấy.
=> Nói mơ hồ, nhiều cách hiểu
Trang 15NGƯỜI ĂN XIN
Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe, nước mắt
ông giàn giụa, đôi môi tái nhợt, áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.
Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông:
- Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả.
Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:
- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.
(Theo Tuốc-ghê-nhép)
Trang 16Vì sao người ăn xin và cậu bé trong truyện đều cảm thấy mình
đã nhận được từ người kia một cái gì đó?
Trang 17NGƯỜI ĂN XIN
Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe, nước mắt
ông giàn giụa, đôi môi tái nhợt, áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.
Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông:
- Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả.
Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:
- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.
(Theo Tuốc-ghê-nhép)
NGƯỜI ĂN XIN
Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe , nước mắt ông giàn giụa , đôi môi tái nhợt , áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.
Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông:
- Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả.
Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:
- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.
(Theo Tuốc-ghê-nhép)
NGƯỜI ĂN XIN
Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe , nước mắt ông giàn giụa , đôi môi tái nhợt , áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.
Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông :
- Xin ông đừng giận cháu ! Cháu không có gì cho ông
cả
Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:
- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.
(Theo Tuốc-ghê-nhép)
NGƯỜI ĂN XIN
Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe , nước mắt ông giàn giụa , đôi môi tái nhợt , áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.
Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông :
- Xin ông đừng giận cháu ! Cháu không có gì cho ông
cả
Ông nhìn tôi chăm chăm , đôi môi nở nụ cười :
- Cháu ơi, cảm ơn cháu ! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.
(Theo Tuốc-ghê-nhép)
Trang 19(?) Những hình ảnh trên khiến em liên tưởng đến câu ca dao nào răn dạy chúng ta về cách giao tiếp, ứng xử trong xã hội?
Lời nói chẳng mất tiền mua, Lựa nào mà nói cho vừa lòng nhau
Trang 20TT Phương châm
hội thoại Những điều cần lưu ý khi giao tiếp
1 Phương châm về
lượng - Cần nói có nội dung.- Nội dung phải đáp ứng đúng yêu cầu
cuộc giao tiếp, không thiếu, không thừa.
Trang 21IV LUYỆN TẬP
Bài tập 1.
a Lời chào cao hơn mâm cỗ.
b Lời nói chẳng mất tiền mua,
Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau
c Kim vàng ai nỡ uốn câu, Người khôn ai nỡ nói nhau nặng lời
người đối thoại
Chẳng được miếng thịt miếng xôi Cũng được lời nói cho nguôi tấm lòng.
Một lời nói quan tiền thúng thóc Một lời nói dùi đục cẳng tay.
Trang 24Bài tập 4.
a nhân tiện đây xin hỏi; Khi người nói muốn hỏi
một vấn đề nào đó không thuộc đề tài đang trao đổi
(P/ C quan hệ)
Khi người nói muốn ngầm xin lỗi trước người nghe về những điều mình sắp nói
b cực chẳng đã tôi phải
nói ;…xin lỗi,có thể anh
không hài lòng nhưng
tôi cũng phải thành thực
mà nói là…;
(P/C lịch sự)
c đừng nói leo; đừng ngắt
lời như thế; đừng nói
cái giọng đó với tôi.
Khi người nói muốn nhắc nhở người nghe phải tôn trọng
(P/C lịch sự)
Trang 254.a.Khi người nói muốn hỏi một vấn đề nào đó không thuộc đề tài đang trao đổi (phươ ng
Trang 265 Giải thích ý nghĩa:
-nói băm nói bổ: nói bốp chát, thô bạo (p/c lịch sự)
-nói như đấm vào tai: nói dở, khó nghe, gây ức chế
Trang 271 Trong giao tiếp nói lạc đề là vi phạm phương châm
hội thoại nào?
Trang 28a Ai ơi chớ vội cười nhau
Ngẫm mình cho tỏ trước sau hãy
cười.
b Một câu nhịn, chín câu lành
c Lời nói chẳng mất tiền mua
Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau
d Hoa thơm ai nỡ bỏ rơi
Người khôn ai nỡ nặng lời làm
chi
e Lời nói đọi máu
g Chim khôn kêu tiếng rảnh rang,
Người khôn ăn nói dịu dàng dễ nghe
Trang 29Trắc nghiệm
3 Các câu tục ngữ sau phù hợp với phương
châm hội thoại nào trong giao tiếp?
• Nói có sách, mách có
trừng
• Biết thì thưa thốt, không
biết thì dựa cột mà nghe
A Phương châm về lượng
B Phương châm về chất
C Phương châm quan hệ
D Phương châm cách thức
B
Chúc mừng bạn !