Tự xây dựng hệ thống NAS đơn giản, phần 3: Cấu hình lưu trữ căn bản pdf

Trong phạm vi bài viết lần này, chúng ta sẽ chỉ khởi đầu với các cấu hình cơ bản nhất giúp bạn có thể truy cập và sử dụng dữ liệu trên NAS box từ các thiết bị khác trong nhà.. Không như

Tự xây dựng hệ thống NAS đơn giản, phần 3: Cấu

hình lưu trữ căn bản Sau khi đã hoàn thành việc cài đặt OS trên NAS box và cấu hình xong IP theo nhu cầu, thường thì chúng ta sẽ không cần sờ đến chiếc máy này nữa trừ khi có các thay đổi về mặt phần cứng (thêm ổ cứng mới, sửa chữa hỏng hóc, hard reset )

Hãy thử bật một PC khác trong nhà lên, mở trình duyệt và gõ vào đó địa chỉ IP mà bạn đã đặt cho NAS box (nếu để mặc cho DHCP của modem/router làm việc thì gõ vào IP được hiển thị tại màn hình chính của NAS box) Một khi giao diện đăng nhập đã xuất hiện, bạn

có thể an tâm tháo bỏ màn hình và bàn phím khỏi máy NAS, cất gọn vào 1 góc và quay

về cấu hình trên máy PC thường dùng

Giao diện cấu hình Web của NAS4Free làm việc mặc định trên port 80 Vì vậy nếu có trục trặc xảy ra thì bạn chỉ cần thực hiện các thao tác kiểm tra xoay quanh IP và NIC Kiểm tra lại xem các cổng kết nối đã sáng/cắm đúng vị trí chưa, IP gõ vào đã chính xác chưa, ping thử trên 2 máy để xem đã thông nhau chưa

Mật khẩu và Password mặc định để đăng nhập là admin và nas4free Nhớ là luôn luôn

đổi các mật khẩu mặc định này sau lần đăng nhập đầu tiên để đảm bảo an toàn cho dữ liệu của bạn

Các mục cấu hình chính của giao diện Web này bao gồm:

System: Chứa các cấu hình thông số hệ thống, bao gồm hostname, admin password,

timezone, backup & restore, các gói plugin Thông tin proxy (nếu mạng nhà bạn có sử dụng) cũng cần được cấu hình qua đây chứ không đặt trong mục network

Network: Chứa các cấu hình kết nối mạng Bao gồm IP, NIC, Firewall

Disk: Các cấu hình về lưu trữ Từ định dạng ổ đĩa, các cấu hình RAID đến các cấu hình

cao cấp như ZFS và mã hóa dữ liệu

Services: Tắt, bật và cấu hình chi tiết cho các dịch vụ mà bạn muốn NAS box cung cấp

cho mạng gia đình Đáng chú ý nhất cần kể đến webserver, UPnP, BitTorrent, Dynamic DNS và FTP Tuy có rất nhiều dịch vụ được cung cấp đi kèm, nhưng chỉ nên bật những

gì bạn thực sự cần sử dụng để đảm bảo hiệu năng cho NAS box Ngoài ra, tìm hiểu kỹ về chúng trước khi cấu hình để đạt kết quả tốt nhất

Access: Tạo các user và group user với quyền hạn khác nhau để tiện cho việc quản lý

Nếu bạn không có sẵn khái niệm về Active Directory và LDAP trong đầu, lời khuyên tốt nhất là đừng động đến các cấu hình này, vì nhiều khả năng là bạn sẽ chẳng bao giờ phải dùng đến chúng Ngay cả việc tạo user và group, cũng như phân quyền khác nhau cho user cũng chỉ hữu dụng nếu bạn muốn cho người thân trong nhà truy cập giao diện quản trị của NAS box, nhưng chỉ với một vài quyền hạn nhất định Ngược lại nếu bạn là người duy nhất chịu trách nhiệm cho việc cấu hình các máy móc trong nhà, có thể bỏ qua hoàn toàn phần Access

Diagnostics: Thông tin tình trạng hệ thống Các log file chủ yếu hữu dụng khi bạn cần hỗ

trợ kỹ thuật trên diễn đàn của NAS4Free Nhưng các thông tin về tình trạng phân vùng, đĩa cứng, RAID Trong phần Information sẽ rất hữu dụng khi ta cần tự tìm lỗi Công cụ ping/traceroute và ARP, route table đi kèm cung cấp các thông tin cần thiết khi việc kết nối từ một máy nào đó đến NAS box của bạn gặp trục trặc

Nhìn chung, tuy là một hệ điều hành đơn giản nhưng NAS4free cung cấp rất nhiều tùy chọn và chức năng Việc cấu hình step by step theo các hướng dẫn vẫn sẽ cho kết quả nào

đó, nhưng làm như vậy bạn sẽ mất đi khả năng tùy biến theo nhu cầu của mình Để có thể thực sự tận dụng được hết các dịch vụ đi kèm hay các chức năng như ZFS, Software RAID cách tốt nhất là người dùng nên tìm hiểu sơ qua về các công nghệ này Trong phạm vi bài viết lần này, chúng ta sẽ chỉ khởi đầu với các cấu hình cơ bản nhất giúp bạn

có thể truy cập và sử dụng dữ liệu trên NAS box từ các thiết bị khác trong nhà

Cấu hình đĩa cứng

Không như trên Windows khi mà ta chỉ cần tạo một phân vùng đĩa cứng, cắm vào máy là

đã có thể sử dụng, để sử dụng một ổ đĩa mới trên NAS4free, người dùng cần thực hiện

một vài thao tác cấu hình cơ bản trước Vào disk> management> add disk (dấu cộng

bên tay phải), bạn sẽ thấy màn hình cấu hình như sau:

Disk: Việc chọn ổ đĩa sẽ không quá khó khăn, dựa theo tên mà hãng sản xuất đặt sẵn trên

firmware của ổ cứng đó, đôi lúc đã bao gồm cả dung lượng để phân biệt Nếu các cổ của bạn cùng một hãng sản xuất và có tên quá khó phân biệt thì có một số mẹo như tìm thử thông tin như S/N, P/N trên vỏ hộp để đối chiếu

Description: Mô tả về ổ Nhập vào bất cứ thứ gì bạn cho là dễ nhớ

Transfer mode: Direct memory access, Programmed input/output

Hard disk standby time: Thời gian chờ để đặt các ổ đĩa vào trạng thái nghỉ sau lần truy

cập cuối (stand by) Đừng đặt quá cao để tránh lãng phí năng lượng không cần thiết, nhưng cũng đừng đặt quá thấp nếu như bạn phải thường xuyên/nhiều lần truy cập dữ liệu

trên NAS box trong mỗi phiên làm việc/giải trí (cần phân biệt với việc truy cập thường

xuyên/nhiều lần với việc truy cập liên tục) Theo PC World, con số cân đối có lẽ là

khoảng 30-60 phút Lưu ý là ổ đang ở trạng thái stand by sẽ mất một khoảng thời gian mới có thể hoạt động như bình thường mỗi lần bạn muốn truy cập dữ liệu, hãy tự cân đối theo nhu cầu của bản thân

Advance power managerment: Chức năng cân đối giữa điện năng tiêu thụ/hiệu năng

của đĩa cứng Level 1 cho mức tiêu thụ thấp nhất nhưng tốc độ truy cập dữ liệu cũng vì thế mà sẽ ở mức chậm nhất Mức cao nhất sẽ cho tốc độ tốt nhất nhưng cũng vì thế mà

đốt nhiều tiền điện nhất Lưu ý là với các level có ghi “without standby”, con số standby

time bạn vừa chọn sẽ không có hiệu lực

Acoustic level: Cân đối giữa độ ồn/hiệu năng Với các ổ đã được cân đối sẵn như WD

Blue, Seagate thì chức năng này là không cần thiết Nhưng với WD Black thì có thể bạn

sẽ cần đến việc chỉnh Acoustic level

2 tùy chọn về công nghệ tự theo dõi của ổ cứng S.M.A.R.T chỉ nên được sử dụng khi bạn hiểu và biết cách tận dụng công nghệ này Dù bạn không nắm chắc, bật S.M.A.R.T bằng cách tích vào ô lựa chọn để có thông tin hữu ích khi cần hỏi người khác cũng không hại

gì, nhưng nên nhớ rằng mỗi một chức năng thêm vào đều tiêu tốn một phần nhỏ điện năng/hiệu năng

Preformatted file system: Hết sức thận trọng với tùy chọn này Đây là nơi chọn định

dạng file system của ổ đĩa nếu bạn đã thực hiện thao tác format ổ cứng này trước đó rồi

Nếu chưa, nên nhớ đây không phải nơi thực hiện format, chọn “Unformatted” sau đó

truy cập để thực hiện thao tác format Nếu trong phần cài đặt, bạn thực hiện dạng cài đặt Embedded thứ nhất, ổ cứng đó sẽ chỉ có thể sử dụng làm nơi chạy NAS4Free và không

thể được add vào đây Nhưng với tùy chọn Embedded thứ 2 hoặc “Full”, phần còn lại

của ổ cứng đã được định dạng UFS, vì vậy hãy chọn ở đây là UFS

Sau khi đã cấu hình xong và nhấn Add, nên nhớ các thay đổi của bạn vẫn chưa được lưu Mọi cấu hình trên NAS4free cần được xác nhận bằng thao tác nhấn “Apply Changes” và việc thêm ổ cũng không ngoại lệ Sau khi Apply changes, nếu thấy phần Status chuyển

từ Initializing sang Online là ta đã hoàn thành việc thêm ổ cứng vào cho NAS4free quản

lý

Trong Menu Format, phần cần lưu ý nhất là “File system” Nên sử dụng định dạng mặc

định của NAS4free là UFS nếu muốn đọc/ghi dữ liệu thường xuyên Các khuyến cáo trên trang chủ của sản phẩm này cho biết tuy NTFS, FAT32 và EXT2 vẫn được hỗ trợ nhưng chỉ nên được dùng ở dạng read-only

Và xin nhắc lại một lần nữa là đây không phải Windows, chúng ta còn cần một thao tác

nữa – mount các phân vùng – mới có thể sử dụng ổ vừa thêm vào Vào Disk > Mount

point > Add

Type: Disk vì chúng ta đang mount một ổ đĩa cứng

Disk: Chọn ổ đĩa bạn vừa thêm vào để mount

Partition type: Với những ai ngại đọc dài dòng và chưa nắm được khái niệm partition

table: Chọn MBR Cụ thể hơn, chúng ta đang xây dựng NAS box từ một dàn máy với mainboard cũ – gần như 100% sẽ sử dụng BIOS chứ chưa có UEFI, vì vậy nhiều khả năng một ổ đĩa được phân vùng bằng GPT sẽ không ổn định hoặc tệ nhất là không hoạt động Lưu ý điều này nếu bạn muốn tự phân vùng/format đĩa cứng trước khi lắp vào NAS box (format trên NAS4free tuy vẫn sử dụng GPT nhưng có vẻ đa số trường hợp không có trục trặc gì đáng kể) Tùy chọn còn lại là CD/DVD thì quá hiển nhiên

Partition number: Thứ tự của phân vùng mà bạn muốn mount để đưa vào sử dụng trên ổ

đĩa vừa chọn, một điểm nhấn nữa cần lưu ý Như đã nói ở trên và trong bài viết lần trước,

cách cài đặt Embedded thứ 2 hoặc “Full” sẽ tạo một phân vùng để chạy OS NAS4free và

một phân vùng để lưu dữ liệu Vì vậy nếu bạn đang mount từ ổ này, con số chính xác ở

đây phải là “2” chứ không phải 1 như mặc định

Ngoài ra cũng lại lưu ý một lần nữa, những ai muốn tự format ổ cứng trước khi lắp vào NAS box sẽ cần nhớ chính xác số lượng, thứ tự, định dạng file system của từng phân vùng để khai báo cho phù hợp tại đây (chưa kể đến trường hợp bạn nhỡ format một phân vùng nào đó về định dạng mà NAS4free không hiểu được) Nếu muốn tránh cấu hình dài dòng thì cách tốt nhất là trước khi lắp ổ cũ sang NAS box, bạn sử dụng các công cụ như Acronis disk director để xóa hết các phân vùng hiện tại trên đó đi (các ổ mới chưa được phân vùng vì vậy có thể lắp trực tiếp luôn) Sau đó sử dụng công cụ format của NAS4free, với cách này mỗi ổ cứng sẽ chỉ gồm một phân vùng (partition number mặc định sẽ là 1) và bạn luôn chắc chắn rằng NAS4free nhận ra được định dạng của phân vùng đó

Mount point name & desc: Tên và mô tả để dễ nhớ Ở đây nên đặt theo dạng dữ liệu mà

bạn định lưu trên đó, ví dụ “Hollywood”, “Lossless” hay “JAVa”

Read-only: Không thể ghi dữ liệu lên một mount point được đặt dưới dạng read-only File-system check: Đừng bỏ qua bước kiểm tra dữ liệu này, để nguyên trạng thái tích sẵn

như vậy

Các tùy chọn về Access Restriction sẽ cần được nói riêng cụ thể hơn, ở đây chúng ta để ở dạng mặc định và click Add

Sau khi Apply changes, nếu trạng thái Mount point là “ok” là ta đã sẵn sàng để chia sẻ dữ

liệu

Hướng tới Services Nếu bạn đang sử dụng Window, click vào CIFS/SMB, hoặc AFP đối với các sản phẩm của Apple Phần lớn cấu hình của các dịch vụ này không cần được thay đổi gì nhiều, tích vào check box trên cùng bên tay phải, apply và chờ một lát để NAS4free restart là ta đã có thể thấy máy này hiển thị trên share group của Window hoặc Mac

Nếu muốn truy cập thử, bạn có thể chọn Authentication và Max protocol như sau để có thể dùng dữ liệu trong NAS box mà không cần username hay password Nhưng tốt nhất

là đừng bỏ qua bước xác thực này Dù sao thì, chúng ta cũng còn nhiều điều để nói chứ chưa thể nghịch ngợm với dữ liệu trên đó ngay được