+ Kết thúc bằng dấu chấm hỏi?... - Chức năng:+ Dùng để hỏi Chức năng chính.. + Để hỏi về điều mình chưa rõ: đau không, sao khóc mãi, hay là thương chúng con đói... + Phân biệt câu nghi
Trang 1Tiết 78,79- Tiếng Việt: CÂU NGHI VẤN
I- Đặc điểm hình thức và chức năng chính:
1- Tìm hiểu ví dụ:
- Câu nghi vấn là câu dùng để hỏi.
- Câu nghi vấn:
+ Sáng ngày người ta đấm u có đau lắm không?
+ Thế làm sao u cứ khóc mãi mà không ăn khoai ?
+ Hay là u thương chúng con đói quá ?
- Đặc điểm, hình thức:
+ Có từ nghi vấn: có….không, làm sao; có từ “ hay” -> chỉ quan hệ lựa chọn giữa hai vế + Kết thúc bằng dấu chấm hỏi(?).
-> Đó là các câu nghi vấn.
Trang 2- Chức năng:
+ Dùng để hỏi
( Chức năng chính ).
+ Để hỏi( về điều mình chưa rõ: đau không, sao khóc mãi, hay là thương chúng con đói ).
+ Ngoài ra còn để yêu cầu, bộc lộ cảm xúc,
2- Ghi nhớ: SGK, tr 11.
* Lưu ý:
Trang 3
+ Phân biệt câu nghi vấn và có chứa từ nghi vấn nhưng để miêu tả, kể.
+ Tôi không biết nó ở đâu.
+ Chúng ta không thể nói tiếng ta đẹp như thế nào.
-> Các câu có chứa từ nghi vấn nhưng không phải là câu nghi
vấn vì nội dung là để kể.
+ Nó ở đâu?
+Tiếng ta đẹp như thế nào ?
->Là các câu nghi vấn vì nội dung là để hỏi.
+ Phân biệt từ nghi vấn và từ phiếm định.
+ Ai cũng biết
+ Nó không tìm gì cả
+ Ở đâu cũng bán cá
-> Không phải là câu nghi vấn vì các từ( in đậm ) là từ phiếm định chứ không
phải là từ nghi vấn
+ Ai biết ? + Nó tìm gì ? + Cá bán ở đâu?
->Là các câu nghi vấn vì có chứa các
từ nghi vấn và nội dung là để hỏi
Trang 4II- Những chức năng khác:
1- Tìm hiểu ví dụ:
a- Những người muôn năm cũ Hồn ở đâu bây giờ?
b- Mày định nói cho cha mày nghe đấy à?
c- Có biết không? Lính đâu ? Sao mày dám để nó chạy xồng xộc vào đây như vậy? Không còn phép tắc gì nữa à? d- Một người….văn chương hay sao?
e- “ Con gái tôi vẽ đây ư”? Chả lẽ đúng là nó, cái con mèo hay lục lọi ấy!
=> Không:
a- bộc lộ tình cảm, cảm xúc (sự hoài niệm, tiếc nuối)
b- đe doạ
c - đe doạ( cả 4 câu)
d- khẳng định
e- bộc lộ cảm xúc ( ngạc nhiên)
=> Không phải tất cả câu nghi vấn đều kết thúc bằng dấu chấm hỏi
Câu nghi vấn thứ 2 ở đoạn văn (e) kết thúc bằng dấu (!)