Bộ câu hỏi, đáp án ôn tập triết học mác lê nin

PAGE 52 BỘ CÂU HỎI VÀ ĐÁP ÁN ÔN THI MÔN TRIẾT HỌC MÁC LÊ NIN Câu 1 Phân tích định nghĩa vật chất của Lênin và ý nghĩa khoa học của nó Làm rõ quan điểm “khách quan” của người sỹ quan ngành trong thực h.

Câu 1 Phân tích định nghĩa vật chất của Lênin và ý nghĩa khoa học của nó Làm rõ quan điểm “khách quan” của người sỹ quan ngành trong thực hiện chức trách? Đại hội Đảng CSVN lần thứ XI dự báo tình hình khách quan trên thế giới như thế nào và có ý nghĩa gì đối với giai đoạn cách mạng hiện nay ?

1 Phân tích định nghĩa vật chất của Lênin

- Định nghĩa vật chất của Lênin :

“Vật chất là một phạm trù triết học dùng để chỉ thực tại khách quan được đem lạicho con người trong cảm giác, được cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh

và tồn tại không lệ thuộc vào cảm giác

- Phân tích định nghĩa:

+ Phương pháp định nghĩa của Lênin:

Là phương pháp đặc biệt: không quy vật chất về một dạng vật thể cụ thể, mà coivật chất là một “phạm trù triết học”, đem vật chất đối lập với ý thức để xác định nộihàm của khái niệm

+ Nội dung cơ bản của phạm trù vật chất:

* Vật chất là cái tồn tại khách quan bên ngoài ý thức và không phụ thuộc vào ýthức, bất kể con người đã nhận thức được hay chưa

* Vật chất cái gây nên cảm giác ở con người, khi trực tiếp hay gián tiếp tác độnglên giác quan của con người

* Cảm giác, tư duy, ý thức chẳng qua chỉ là sự phản ánh của vật chất

2 Ý nghĩa khoa học của định nghĩa vật chất của Lênin

- Từ cách định nghĩa của Lênin: Vật chất với tư cách là “ Phạm trù triết học” khácvới khái niệm vật chất thông thường là những sự vật hiện tượng cụ thể Vật chất là kháiniệm chung, trừu tượng, còn mỗi vật thể cụ thể là khái niệm riêng

- Định nghĩa vật chất của Lênin đã khắc phục được những sai lầm siêu hình trongcác quan niệm duy vật trước Mác, bác bỏ được thuyết không thể biết, thuyết hoài nghi

về khả năng nhận thức của con người

- Định nghĩa vật chất của Lênin định hướng nghiên cứu cho các khoa học tự nhiên vềkết cấu vật chất, tìm các dạng, các hình thức của vật thể trong thế giới vật chất.

- Định nghĩa của Lênin còn cho phép xác định vật chất trong lĩnh vực xã hội đểgiải thích những biến cố của lịch sử

3 Làm rõ quan điểm “khách quan” của người sỹ quan ngành trong thực hiện nhiệm vụ Đại hội Đảng CSVN lần thứ XI dự báo tình hình khách quan trên thế giới như thế nào và có ý nghĩa gì đối với giai đoạn cách mạng hiện nay ?

- Quan điểm “khách quan”

+ Cái khách quan là hoàn cảnh hiện thực chi phối hoạt động của chủ thể, bao gồmcác quy luật vận động khách quan, điều kiện khách quan và khả năng khách quan của

sự vật hiện tượng ( khách thể)

+ Khái quát quan điểm khách quan: Trong hoạt động nhận thức và thực tiễn cải tạothế giới, chủ thể nhận thức và hành động phải tôn trọng cái khách quan: phải phản ánhđúng, đầy đủ như sự tồn tại vốn có của nó chứ không hời hợt, xuyên tạc, bóp méo; phảihành động trên cơ sở cái khách quan chứ không phải dựa vào ý chí, nguyện vọng chủquan của mình

- Trên cương vị là trưởng ngành

Trong mọi hoạt động của bản thân phải quán triệt quan điểm khách quan:

+ Căn cứ vào điều kiện khách quan của đơn vị để tổ chức thực hiện nhiệm vụ.+ Căn cứ vào quy luật khách quan trong hoạt động quân sự để hành động

+ Căn cứ vào khả năng khách quan: là những mầm mống, tiền đề, khuynh hướngcủa hoàn cảnh, đối tượng để tổ chức ngành mình thực hiện thắng lợi mọi nhiệm vụđược giao

- Đại hội Đảng CSVN lần thứ XI dự báo tình hình khách quan trên thế giới như thế nào và có ý nghĩa gì đối với giai đoạn cách mạng hiện nay ?

“Trên thế giới hòa bình, hợp tác và PT vẫn là xu thế lớn, nhưng sẽ có những diễnbiến phức tạp mới, tiềm ẩn nhiều bất trắc khó lường Những căng thẳng, xung đột tôngiáo, sắc tộc, ly khai, chiến tranh cục bộ, bạo loạn chính trị, can thiệt, lật đổ, khủng bố

vẫn diễn ra gay gắt” Tr 182-183.

* Câu hỏi thêm

Trong thực hiên nhiệm vụ BM,BP,CV, đồng chí vận dụng quan điểm khách quan như thế nào?

+ Phân tích đúng đắn yêu cầu nhiệm vụ cấp trên giao

+ Căn cứ vào âm mưu thủ đoạn và các hành động cụ thể của địch để xác địnhquyết tâm và có phương án hành động phù hợp

+ Căn cứ vào điều kiện cụ thể tại địa điểm thực hiện nhiệm vụ

+ Dự kiến các tình huống có thể xảy ra để có phương án đối phó

Câu 2 Phân tích nguồn gốc xã hội của ý thức và ý nghĩa phương pháp luận của vấn đề đó Đồng chí phải làm gì để xây dựng và phát triển ý thức trách nhiệm của cán

- Vai trò của lao động:

+ Khái niệm: Lao động là quá trình con người tác động vào giới tự nhiên nhằm tạo

ra những sản phẩm phục vụ cho các nhu cầu của mình

+ Vai trò của lao động: Lao động là một trong những nhân tố phát triển con vậtthành con người có ý thức Biểu hiện:

* Lao động tạo ra sản phẩm nuôi sống con người và xã hội loài người: con vật chỉ

sử dụng các sản phẩm có sẵn trong tự nhiên, còn con người thì nhờ lao động mà bắt tựnhiên phục vụ cho mình

* Thông qua lao động, làm cho bộ óc của con vượn chuyển hoá thành bộ óc của conngười; các giác quan của vượn chuyển hoá thành giác quan của con người

* Lao động làm tự nhiên bộc lộ bản chất để con người phản ánh

* Lao động tạo ra công cụ, nối dài giác quan của con người để tăng khả năng phảnánh đối tượng

* Lao động tạo ra phương pháp nghiên cứu khoa học

- Vai trò ngôn ngữ:

+ Khái niệm: Ngôn ngữ là hệ thống tín hiệu truyền tải của tư duy Ngôn ngữ baogồm tiếng nói, chữ viết và những tín hiệu mang nội dung của tư duy

+ Vai trò của ngôn ngữ:

* Ngôn ngữ là vỏ vật chất của tư duy, chứa đựng những tư tưởng Không cóngôn ngữ con người không biểu đạt được tư tưởng để người khác nhận biết được

* Ngôn ngữ vừa là phương tiện giao tiếp trong đời sống xã hội, mà còn là công

cụ của tư duy nhằm khái quát hoá, trừu tượng hoá hiện thực

* Nhờ ngôn ngữ mà con người tổng kết thực tiễn, trao đổi thông tin, trao đổi trithức từ thế hệ này đến thế hệ khác

Như vậy nguồn gốc trực tiếp quan trọng nhất quyết định sự ra đời và phát triểncủa ý thức là lao động và ngôn ngữ

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Muốn phát triển ý thức phải gắn với quá trình lao động, chính lao động làphương tiện, môi trường để phát triển ý thức Lao động là lực lượng bản chất của conngười, phải coi lao động là vinh quang, làm cho lao động được giải phóng khỏi sự thahóa, trở thành nhu cầu tất yếu của con người

- Trong quá trình lao động phải tích cực phản ánh thế giới, phải phát triển công

cụ, phương tiện để tăng khả năng phản ánh; phải khái quát phương pháp nhận thứckhoa học phản ánh thế giới

- Muốn phát triển ý thức phải gắn với quá trình hoàn thiện, phát triển ngôn ngữ Cần phải chiếm lĩnh tri thức về ngôn ngữ không chỉ là ngôn ngữ truyền thống dân tộc

mà còn cả ngoại ngữ nữa Càng thành thạo sử dụng ngoại ngữ bao nhiêu thì càng tăng khả năng tiếp cận tri thức nhân loại bấy nhiêu

3 Đồng chí làm gì để xây dựng, phát triển ý thức trách nhiệm của cán bộ, chiến sỹ trong ngành mình

- Để xây dựng, phát triển ý thức trách nhiệm của cán bộ, chiến sỹ trong ngành

phải tích cực tổ chức cho chiến sỹ tham gia vào hoạt động thực tiễn, vào quá trình laođộng sáng tạo

- Tạo môi trường cho cán bộ, chiến sỹ tiếp xúc với những thông tin tổng kết hoạtđộng thực tiễn của quân đội và xã hội

- Tổ chức tốt các hình thức hoạt động giao lưu, mở rộng các quan hệ xã hội choquân nhân

- Tổ chức tốt các hình thức giáo dục truyền thống, tuyên truyền gương người tốt,việc tốt trong đơn vị để phổ biến những kinh nghiệm hoạt động thực tiễn

- Trong thời đại ngày nay, cần tạo điều kiện cho quân nhân trong trên tàu họcngoại ngữ

* Câu hỏi thêm

Đồng chí phải làm gì để nâng cao ý thức trách nhiệm trong nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo cho cán bộ chiến sỹ?

+ Giáo dục tri thức về chủ quyền biển đảo, thềm lục địa

+ Làm rõ âm mưu thủ đoạn của đối phương

+ Giáo dục truyền thống bảo vệ chủ quyền trong lịch sử

+ Quán triệt sâu sắc nhiện vụ, phương châm chỉ đao, mục tiêu cần đạt được + Xây dựng bản lĩnh chính trị, xây dựng niềm tin vào thắng lợi

+ Làm tốt công tác chuẩn bị mọi mặt, làm cơ sở xây dựng niềm tin

Câu 3 Phân tích sự tác động của ý thức đối với vật chất và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Làm rõ vai trò năng động, sáng tạo của trưởng ngành trong xây dựng ngành mình? Vai trò nhân tố chủ quan của những thàng tựu to lớn đạt được trong thời gian qua được Đại hội XI của ĐCSVN đánh giá như thế nào?

1 Phân tích sự tác động của ý thức đối với vật chất

- Mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức

Vật chất và ý thức có mối quan hệ biện chứng với nhau, trong đó vật chất là cái có

trước, ý thức là cái có sau Vật chất quyết định ý thức, đồng thời ý thức có vai trò tác độngtrở lại đối với vật chất

- Phân tích sự tác động của ý thức đối với vật chất

Ý thức có vai trò tác động to lớn trở lại đối với thế giới vật chất, có thể thúc đẩyhoặc kìm hãm sự phát triển của thế giới vật chất:

+ Tác động tích cực: khi ý thức phản ánh đúng đắn, đầy đủ sự vận động biến đổi,phát triển của thế giới vật chất: phát hiện quy luật vận động, chiều hướng vận động, chỉ

ra được bản chất của sự vật hiện tượng, dự báo được xu hướng vận động của thế giớivật chất thì thúc đẩy hoạt động thực tiễn đạt hiệu quả cao

+ Tác động tiêu cực: khi ý thức phản ánh xuyên tạc, không đầy đủ sự vận độngbiến đổi, phát triển của thế giới vật chất: phản ánh không đúng quy luật vận động, chiềuhướng vận động, không chỉ ra được bản chất của sự vật hiện tượng, dự báo sai xuhướng vận động của thế giới vật chất thì làm giảm hiệu quả hoạt động thực tiễn, kìmhãm sự vận động và phát triển của thế giới vật chất

+ Con đường tác động của ý thức đối với thế giới vật chất: ý thức không trực tiếptác động vào thế giới vật chất mà phải thông qua hoạt động thực tiễn của con người: đề

ra đường lối, chủ trương chính sách, biện pháp tổ chức hoạt động thực tiễn

+ Giới hạn của sự tác động: ý thức chỉ có thể thúc đẩy hoặc kìm hãm sự vận độngcủa thế giới vật chất chứ không thể chặn đứng được sự vận động phát triển của thế giớivật chất

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Phương pháp luận tổng hợp: “Phát huy năng động chủ quan của chủ thể”:Tronghoạt động nhận thức và thực tiễn cải tạo thế giới, chủ thể phải phát huy năng động sángtạo của nhân tố chủ quan, phản ánh đúng đắn bản chất, quy luật vận động, điều kiệnkhách quan, khả năng khách quan của đối tượng, đề ra đường lối, biện pháp, phươngpháp tác động đúng đắn, định hướng cho hành động thực tiễn cải tạo thế giới vật chất

- Cần xây dựng: Ý thức trách nhiệm, tích cực chủ động trong phản ánh đốitượng, sáng tạo những biện pháp cải tạo đối tượng theo mục tiêu đề ra

- Cần chống: Sự thụ động, ỷ lại, vin vào hoàn cảnh khó khăn để thoái thác nhiệm vụ.Chủ quan duy ý chí, không đặt trên cơ sở cái khách quan mà dựa vào sự suy diễn,xuyên tạc, phản ánh hời hợt để đề ra mục tiêu và biện pháp sai lầm cho hành động thực

tiễn

3 Làm rõ vai trò năng động, sáng tạo của trưởng ngành trong xây dựng đơn vị Vai trò nhân tố chủ quan của những thàng tựu to lớn đạt được trong thời gian qua được Đại hội XI của ĐCSVN đánh giá như thế nào?

- Là trưởng ngành, phải tích cực năng động sáng tạo, phản ánh đúng thực tế biênchế tổ chức, trang thiết bị, tính chất nhiệm vụ của ngành mình để đề ra biện pháp thựchiện

- Phân tích cụ thể điều kiện khách quan, khả năng khách quan, mức độ hoàn thànhnhiệm vụ của ngành mình, từ đó phát huy năng động chủ quan, khắc phục mọi khókhăn trong tổ chức huấn luyện sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu, rèn luyện kỷ luật, xâydựng ngành mình vững mạnh toàn diện

- Trong thực hiện nhiệm vụ, chống chủ quan nóng vội, duy ý chí không căn cứ vàođiều kiện khách quan của đơn vị; đồng thời chống bảo thủ trì trệ, dựa dẫm vào hoàncảnh khó khăn để thoái thác nhiệm vụ

- Vai trò nhân tố chủ quan của những thàng tựu to lớn đạt được trong thời gianqua được Đại hội XI của ĐCSVN đánh giá như thế nào?

+ Phát huy dân chủ, khơi dậy sức mạnh tổng hượp của toàn dân tộc, kết hợp sức

mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại

+ Bảo đảm độc lập, giữ vững chủ quyền quốc gia, giữ vững ổn định chính trị + Gắn kết chặt chẽ, hiệu quả giữa tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, nâng caonăng lực quản lý đất nước

* Câu hỏi thêm

Đồng chí cần làm gì để xây dựng ý chí quyết tâm cho cán bộ, chiến sĩ khi tàu nhận nhiệm vụ trên biển?

+ Giáo dục cho bộ đội nhận thức sâu sắc tình hình, nhiệm vụ, âm mưu thủ đoạncủa địch, yêu cầu nhiệm vụ của ngành, của tàu

+ Giáo dục bộ đội xác định quyết tâm chiến đấu hy sinh vì nhiệm vụ cao cả

+ Xác định các phương án hành động sáng tạo, khôn khéo tránh mắc mưu khiêukhích, kiên quyết hoàn thành nhiệm vụ

+ Chống tư tưởng, ngại gian khổ, hy sinh, chủ quan nóng vội Kiên trì khôn khéo

Câu 4 Phân tích tính chất đan xen, phức tạp của mối liên hệ phổ biến và rút ra

ý nghĩa phương pháp luận Hãy trình bày nhận thức của đồng chí về việc xác định đối tác, đối tượng của ĐCSVN hiện nay? Đảng đã vận dụng lý luận trên như thế nào khi bàn đến đường lối đổi mới xây dựng đất nước trong nhiệm kỳ 2011- 2015?

1 Phân tích tính chất đan xen, phức tạp của mối liên hệ phổ biến

- Khái niệm mối liên hệ:

Liên hệ là phạm trù triết học dùng để chỉ sự tác động, ràng buộc, quy định và

chuyển hoá lẫn nhau giữa các mặt, các yếu tố trong mọi sự vật, hiện tượng hay giữa các

sự vật, hiện tượng với nhau

- Tính đan xen, phức tạp

Nguyên lý về mối liên hệ phổ biến chỉ ra rằng: Sự vật luôn tồn tại trong liên hệ,liên hệ là phổ biến, là khách quan, là rất phong phú đa dạng và phức tạp Biểu hiện:+ Sự vật không những tồn tại trong một mối liên hệ mà còn tồn tại trong muôn vànmối liên hệ

+ Những mối liên hệ tồn tại đan xen, chi phối, chuyển hóa lẫn nhau

+ Vai trò của các mối liên hệ trong việc quy định bản chất, sự tồn tại vận động của sựvật không ngang bằng nhau

+ Sự vật, hiện tượng trải qua các giai đoạn phát triển khác nhau thì có các mối liên

hệ khác nhau

1 Ý nghĩa phương pháp luận:

- Xem xét sự vật hiện tượng phải quán triệt quan điểm toàn diện: đặt trong mối liên

hệ phong phú đa dạng, nhiều mặt, nhiều chiều Chống phiến diện giản đơn

- Phải có quan điểm biện chứng trong xem xét các mối liên hệ: đặt chúng trong sựtác động, chi phối lẫn nhau, chuyển hóa và sản sinh lẫn nhau Chống quan điểm siêuhình, cứng nhắc trong xác định các mối liên hệ và vai trò của chúng

3 Nhận thức của bản thân về việc xác định đối tác, đối tượng của ĐCSVN hiện nay

- Đối tác, đối tượng

+ Đối tác: những ai chủ trương tôn trọng độc lập, chủ quyền, thiết lập và mở rộng quan

hệ hữu nghị, hợp tác bình đẳng cùng có lợi với Việt Nam đều là đối tác của chúng ta

+ Đối tượng: bất kể thế lực nào có âm mưu và hành động chống phá mục tiêu củachúng ta trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc đều là đối tượng đấu tranh

- Quan hệ biện chứng về đối tác và đối tượng:

+ Đối tượng và đối tác tồn tại đan xen trong nhau Trong đối tác vẫn có bộ phận làđối tượng cần phải đấu tranh, trong đối tượng cũng bộ phận, có mặt, có lĩnh vực cầnđược hợp tác trở thành đối tác

+ Đối tựơng và đối tác có thể chuyển hóa cho nhau trong những điều kiện cụ thể: Lúcnày là đối tượng, lúc khác trở thành đối tác, hoặc vừa là đối tác vừa là đối tượng

- Đảng đã vận dụng lý luận trên như thế nào khi bàn đến đường lối đổi đất

nước trong nhiệm kỳ 2011- 2015 ?

“Đặc biệt chú trọng xử lý và giải quyết tốt các mối quan hệ lớn: giữa đổi mới kinh

tế và đổi mới chính trị; giữa kinh tế thị trường và định hướng XHCN; giữa phát triểnLLSX và XD hoàn thiện từng bước QHSX – XHCN, giữa tăng trưởng kinh tế và phát

triển văn hóa, thực hiện tiến bộ và công bằng XH” Tr 187

* Câu hỏi thêm

Hãy phân tích đối tượng, đối tác trong nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo ?

+ Đối tượng: tất cả thế lực nào có âm mưu và hành động xâm phạm, xâm lấn,chiếm đóng chủ quyền vùng biển, đảo, thềm lục địa:

Cụ thể: xâm phạm chủ quyền trên các điểm đảo đang đóng giữ trên hai quần đảo;vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý trở vào tính từ đường cơ sở; các điểm đang đóng giữ

ở DK1

+ Đối tác: Những ai tôn trọng độc lập, chủ quyền, biển, đảo, thềm lục địa của ViệtNam, săn sàng thiết lập quan hệ hữu nghị, hợp tác trong khuôn khổ công ước Quốc tế về biểnnăm 1982 và quyền tài phán của Việt Nam về chủ quyền biển, đảo, thềm lục địa

+ Căn cứ vào điều kiện hoàn cảnh cụ thể để xác định đúng đắn kịp thời đối tượng vàđối tác

Câu 5 Phân tích tính đa dạng phức tạp của mối liên hệ phổ biến và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Đồng chí quán triệt quan điểm “toàn diện”, “lịch sử - cụ

thể” trong thực hiện nhiệm vụ huấn luyện chiến đấu ở đơn vị như thế nào? Quan điểm “ toàn diện” trong công cuộc đổi mới được đề cập trong văn kiện Đại hội lần thứ XI của ĐCSVN như thế nào ?

1 Phân tích tính đa dạng phức tạp của mối liên hệ phổ biến

- Khái niệm mối liên hệ:

Liên hệ là phạm trù triết học dùng để chỉ sự tác động, ràng buộc, quy định

và chuyển hoá lẫn nhau giữa các mặt, các yếu tố trong mọi sự vật, hiện tượng hay giữacác sự vật, hiện tượng với nhau

- Phân tích tính đa dạng, phức tạp

Một sự vật không chỉ tồn tại trong một mối liên hệ mà trong muôn vàn mối liên

hệ Liên hệ của sự vật rất phong phú đa dạng cả về cấp độ, hình thức và vai trò và đanxen rất phức tạp

+ Đa dạng về cấp độ:

* Cấp độ chung: là loại liên hệ mà bất cứ sự vật nào cũng chịu sự chi phối của nó

* Cấp độ riêng: là loại liên hệ cho một số đối tượng có đặc điểm riêng so với đốitượng khác

* Cấp độ đặc thù, đơn nhất: là loại liên hệ chỉ có ở một đối tượng riêng biệt

+ Tính phức tạp của mối liên hệ:

* Sự vật, hiện tượng khác nhau có mối liên hệ khác nhau

* Sự vật, hiện tượng trải qua các giai đoạn phát triển khác nhau thì có các mối

liên hệ khác nhau

* Sự vật có nhiều mối liên hệ, tồn tại đan xen, chi phối lẫn nhau, vai trò của các mốiliên hệ trong quy định bản chất, sự tồn tại vận động của sự vật không ngang bằng nhau

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Quan điểm toàn diện: Khi xem xét sự vật, hiện tượng sự vật phải xem xét toàn

diện các mối liên hệ, nhiều mặt nhiều khía cạnh Tránh đơn giản, chủ quan, phiếndiện: chỉ đánh giá sự vật từ một phía, một mặt mà vội vàng quy kết bản chất sự vật.Tuy nhiên, xem xét toàn diện nhưng không được cào bằng, đánh đồng vai trò các mốiliên hệ Cần phải tìm ra cái cơ bản, chủ yếu, xác định trọng tâm trọng, điểm trong giảiquyết các mối quan hệ

- Quan điểm lịch sử-cụ thể : Khi xem xét sự vật, hiện tượng sự vật phải đặt nó

vào hoàn cảnh, điều kiện lịch sử phát sinh, phát triển của nó, đặt nó đúng vị trí trongnhững mối liên hệ mà nó tồn tại Tránh việc lắp ghép tùy tiện, vô nguyên tắc hoàncảnh của sự vật này vào sự vật khác để đánh giá, nhận định không đúng với hoàn cảnhlịch sử và cụ thể mà nó tồn tại, dẫn đến hiểu sai bản chất của nó Quy luật sẽ khôngdiễn ra khi điều kiện của nó bị biến đổi; mọi chân lý sẽ không còn giá trị khi khônggắn với điều kiện lịch sử và cụ thể của nó

3 Trên cương vị công tác của bản thân, đồng chí quán triệt quan điểm

“toàn diện”, “lịch sử - cụ thể” trong thực hiện nhiệm vụ huấn luyện chiến đấu ở đơn vị như thế nào?

- Quán triệt quan điểm “toàn diện”:

+ Phải tìm hiểu, đánh giá hết các mặt, các mối liên hệ có liên quan đến việc thựchiện nhiệm vụ huấn luyện chiến đấu: Yêu cầu huấn luyện, đối tượng tác chiến, thực trạngtrình độ cán bộ, chiến sĩ, môi trường huấn luyện, cơ sở vật chất, các đơn vị liên quan.Chống giản đơn, phiến diện, chỉ nhìn một mặt, một yếu tố đã xác định mục đích, yêu cầu

và kế hoạch huấn luyện Ví dụ: Huấn luyện nhiệm vụ BM, BP, CV

+ Phải xác định những nội dung trọng tâm, trọng điểm, những hình thức,phương pháp chủ yếu trong huấn luyện Tránh huấn luyện một cách dàn trải cả vềnội dung, thời gian, phương pháp dẫn đến kém chất lượng, hiệu quả

- Quán triệt quan điểm “lịch sử - cụ thể”:

+ Huấn luyện phải căn cứ vào những điều kiện, hoàn cảnh cụ thể, sát với đốitượng tác chiến cụ thể: điều kiện thời tiết khí hậu, không gian, thời gian, trình độ cán

bộ, chiến sỹ, vũ khí trang thiết bị của đơn vị, nhiệm vụ được giao để có mục tiêu, hìnhthức, phương pháp huấn luyện phù hợp

+ Khi các điều kiện, hoàn cảnh đã thay đổi, hình thức huấn luyện cũng phải thay đổi

- Quan điểm “ toàn diện” trong công cuộc đổi mới được đề cập trong văn kiện

Đại hội lần thứ XI của ĐCSVN như thế nào ?

“Phải tiếp tục đổi mới toàn diện, mạnh mẽ với chất lượng và hiệu quả cao hơn;đẩy mạnh CNH, HĐH gắn với PT kinh tế tri thức… xây dựng nền văn hóa tiên tiến,

đạm đà bản sắc dân tộc làm nền tảng tinh thần của xã hội” Tr 187

Câu 6 Phân tích nguyên lý về sự phát triển theo quan điểm của triết học Lênin và ý nghĩa phương pháp luận của nó Đồng chí vận dụng quan điểm “phát triển” vào quá trình xây dựng đơn vị như thế nào? Quan điểm phát triển được Đảng ta vận

Mác-dụng như thế nào trong nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI?

1 Phân tích nguyên lý về sự phát triển theo quan điểm TH M-LN

- Khái niệm: Phát triển là một phạm trù triết học dùng để khái quát sự biến đổi theo

chiều hướng đi lên từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp, từ chưa hoàn thiện đếnhoàn thiện hơn

+ Nguồn gốc của sự phát triển: Tự thân, xuất phát từ đấu tranh giải quyết mâu thuẫnbên trong sự vật, hiện tượng, giữa cái cũ và cái mới

+ Trạng thái của sự phát triển: tiến lên từng bậc, từ chuyển hóa về lượng đến chuyểnhóa về chất

+ Con đường của sự phát triển: Không theo đường thẳng mà quanh co phức tạp theohình xoáy ốc Cái mới ra đời thay thế cái cũ thông qua một cuộc đấu tranh quyết liệt vàphức tạp

- Phân tích tính chất của sự phát triển

+ Tính khách quan: * Đặc tính này là hệ quả của thuộc tính vận động của vậtchất Phát triển trước hết là sự vận động, nhưng không phải mọi sự vận động đều làphát triển mà chỉ sự vận động theo khuynh hướng đi lên mới là phát triển

* Nguồn gốc của sự vận động nằm ngay trong bản thân sự vật, đó là quá trình đấutranh giải quyết mâu thuẫn ngay trong lòng sự vật Sự phát triển hoàn toàn không phụthuộc vào ý muốn chủ quan của con người

+ Tính phổ biến: * Tính phổ biến được hiểu là nó diễn ra ở mọi lĩnh vực: tựnhiên, XH và cả tư duy

* Bất cứ sự vật, hiện tượng nào trong thế giới khách quan cũng đều nằm trongquá trình vận động phát triển Bởi vì phát triển là khuynh hướng chung của các sự vật,hiện tượng

+ Tính phong phú, đa dạng: * Khuynh hướng phát triển là khuynh hướng chung củamọi sự vật, hiện tượng Song mỗi sự vật lại có quá trình phát triển khác nhau, có sự vậtphát triển nhanh, có sự phát triển chậm

* Các sự vật tồn tại trong không gian, thời gian khác nhau sẽ phát triển khácnhau

* Trong quá trình phát triển của sự vật, bản thân nó lại chịu sự tác động của các sự vậtkhác, của điều kiện, hoàn cảnh cụ thể cho nên có thể làm cho sự vật phát triển nhanh hoặcchậm, đôi khi còn làm thay đổi chiều hướng phát triển của sự vật

* Trong quá trình phát triển của sự vật, sự vật mới ra đời thay thế sự vật cũ nhưngkhông phải là xoá bỏ hoàn toàn, mà nó còn có kế thừa những yếu tố tích cực, tiến bộ, cònphù hợp trong sự vật cũ Đó là quá trình đấu tranh giữa cái mới và cái cũ diễn ra hết sứcgay go, phức tạp

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Quan điểm phát triển: Khi xem xét sự vật hiện tượng phải đặt nó trong sự vận

động, trong sự phát triển, phải phát hiện ra các xu hướng biến đổi, chuyển hóa củachúng Coi phát triển là xu hướng tất yếu, khách quan của sự vận động của thế giới

Đó là một nguyên tắc phương pháp luận nhận thức sự vật

- Từ quan điểm phát triển đòi hỏi:

+ Phải tin tưởng vào sự ra đời và tất thắng của cái mới, của cách mạng; chốngchủ nghĩa bi quan lịch sử mất niềm tin vào thắng lợi của sự nghiệp cách mạng

+ Không chỉ thây sự vật hiện thực mà còn phải dự đoán được cái mới nảy sinh;trong mọi lĩnh vực đều phải tìm ra cái mới nảy sinh ngay trong những cái đang cũđang suy tàn và diệt vong

+ Phải bình tĩnh kiên trì tích lũy về lượng cho sự ra đời cái mới; chống nôn nóngđốt cháy giai đoạn;

+ Phải coi đấu tranh giải quyết mâu thuẫn trong mỗi sự vật, hiện tượng là con đườngkhẳng định cái mới, dẫn đến thắng lợi của cách mạng

+ Nhận dạng cái mới chính hiệu, chấp nhận các hình thức phát sinh phát triểnphong phú đa dạng khác nhau của cái mới, tránh nhầm lẫn với cái “đội lốt” cái mới

3 Đồng chí vận dụng quan điểm “phát triển” vào quá trình xây dựng đơn vị như thế nào?

- Xây dựng đơn vị phải quán triệt quan điểm phát triển, nghĩa là phải tin vào khả

năng phát triển của đơn vị, dù có rất nhiều khó khăn ban đầu và trong quá trình xâydựng

- Xây dựng đơn vị phải làm cho đơn vị luôn vận động biến đổi mọi mặt bên trong củađơn vị, bắt đầu từ việc kiên trì bền bỉ tích lũy về lượng trên mọi lĩnh vực: chính trị tinhthần, tổ chức biên chế, chất lượng con người, cơ sở vật chất đến biến đổi về chất, nângcao sức mạnh tổng hợp

- Phải xác định được nguyên nhân, động lực và con đường của sự phát triển

là từ đấu tranh giải quyết mâu thuẫn bên trong đơn vị Đó là một cuộc đấu tranhquyết liệt, khó khăn, lâu dài giữa cái cũ và cái mới, phải phát hiện, ủng hộ, xâydựng nhân tố mới, tạo điều kiện cho cái mới phát triển thay thế cái cũ

- Phải biết kế thừa có chọn lọc và cải tạo những nhân tố cũ còn hợp lý, chống sự phủđịnh sạch trơn; ngược lại phải chống tư tưởng bảo thủ, trì trệ, định kiến trong nhận thứccũng như xem xét đánh giá tình hình của đơn vị nhất là đánh giá con người

- Quan điểm phát triển được Đảng ta vận dụng trong nghị quyết Đại hội Đảng

toàn quốc lần thứ XI

Nước ta có điều kiện phát triển nhanh và yêu cầu phát triển nhanh cũng đang đặt

ra hết sức cấp thiết, phát triển bền vững là cơ sở để phát triển nhanh, phát triển nhanh

để tạo nguồn lực cho phát triển bền vững Phát triển nhanh và bền vững phải luôn gắn

chặt với nhau trong quy hoạch, kế hoạch và chính sách phát triển kinh tế -xã hội- Tr

98

Câu 7 Phân tích mối quan hệ nhân - quả và rút ra ý nghĩa phương pháp luận.

Làm rõ mối quan hệ nhân - quả của quá trình học tập, rèn luyện ở nhà trường của người học viên? Đồng chí cho biết nguyên nhân của những thành tựu mà đất nước ta đã đạt được trong thời gian qua được xác định trong VK đại hội toàn quốc của Đảng lần thứ XI ?

1 Mối quan hệ giữa nguyên nhân và kết quả

- Khái niệm nguyên nhân và kết quả

+ Nguyên nhân là phạm trù chỉ sự tác động lẫn nhau của các mặt trong một sự vật,hoặc giữa các sự vật với nhau gây ra sự biến đổi nhất định

+ Kết quả là phạm trù chỉ những biến đổi, xuất hiện do sự tác động lẫn nhau của cácmặt trong một sự vật hay giữa các sự vật với nhau

- Mối quan hệ giữa nguyên nhân và kết quả

+ Nguyên nhân sinh ra kết quả nên nguyên nhân bao giờ cũng có trước kết quả, cònkết quả chỉ xuất hiện sau khi đã có nguyên nhân của nó

+ Cùng một nguyên nhân có thể sinh ra nhiều kết quả khác nhau, ngược lại mộtkết quả có thể do nhiều nguyên nhân sinh ra nó

+ Kết quả do nguyên nhân sinh ra, nhưng khi kết quả xuất hiện, lại có ảnh hưởng,tác động trở lại đối với nguyên nhân sinh ra nó

+ Nguyên nhân và kết quả có thể chuyển hoá lẫn nhau:

* Kết quả của quá trình này là nguyên nhân của quá trình sau, chuyển hóa quả là một chuỗi liên tục

nhân-* Cùng một thời điểm, một hiện tượng có vai trò vừa là nguyên nhân vừa là kếtquả của một quá trình

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Trong nhận thức và hoạt động thực tiễn phải luôn tìm hiểu đúng đắn và đầy đủnguyên nhân của các hiện tượng

- Phải xác định được nguyên nhân tạo nên kết quả tốt để tạo điều kiện cho loạinguyên nhân đó phát huy tác dụng và ngược lại Khi đã có kết quả tốt phải tìm cáchchuyển hóa thành nguyên nhân của quá trình sau

- Cần xác định đúng đắn các loại nguyên nhân để phát huy vai trò của nó tronghoạt động thực tiễn

3 Làm rõ mối quan hệ nhân - quả của quá trình học tập, rèn luyện ở nhà trường của người học viên Nguyên nhân của những thành tựu mà đất nước ta đã đạt được trong thời gian qua được xác định trong VK đại hội toàn quốc của Đảng lần thứ XI ?

Quá trình học tập, rèn luyện của người học viên tại trường để trở thành người sỹquan là một quá trình chuyển hóa từ nguyên nhân thành kết quả, trong đó nguyên nhân

và kết quả quan hệ biện chứng với nhau Biểu hiện:

- Nguyên nhân là quá trình các yếu tố ở nhà trường như: mục tiêu, chương trình,

nội dung đào tạo, người thầy (với kiến thức, phương pháp của mình), môi trường đàotạo cùng các quan hệ xã hội trong quá trình đó và người học - với tư các vừa là đốitượng, vừa là chủ thể của quá trình học tập, rèn luyện (với đặc điểm riêng về phẩmchất, năng lực học tập, rèn luyện) tác động qua lại lẫn nhau

- Kết quả là những biến đổi ở người học viên dần đạt đến trình độ, năng lực,

phẩm chất, tác phong của người sỹ quan theo mục tiêu đào tạo Khi đó người học viêntốt nghiệp, trở thành người sỹ quan ngành (kết quả)

- Mối quan hệ biện chứng của quá trình chuyển hóa từ nguyên nhân thành kết quả đó là:

+ Để có kết quả học tốt, rèn giỏi trở thành người sỹ quan ưu tú phải có nhiềunguyên nhân cùng tác động như: chương trình, nội dung đào tạo phù hợp mục tiêu,trình độ tri thức, phương pháp và nhân cách của đội ngũ người thầy, cán bộ quản lýtốt; Sự nỗ lực phấn đấu, phương pháp học tập rèn luyện của người học viên, môitrường đào tạo tốt, sự tác động xã hội lành mạnh, đúng hướng phát triển vv

+ Trong đó nguyên nhân nỗ lực học tập của người học viên là cơ bản, quyết địnhkết quả

+ Có nhiều nguyên nhân cùng tác động để tạo ra kết quả, trong quá trình tácđộng, nếu các nguyên nhân tác động cùng chiều sẽ cho kết quả ra đời nhanh, tốt

+ Sự tác động không cùng chiều có thể hạn chế kết quả, thậm chí triệt tiêu kếtquả: Nếu học tốt nhưng không tích cực rèn luyện, dẫn đến vi phạm kỷ luật cũng khôngtrở thành người sỹ quan ưu tú

- Nguyên nhân của những thành tựu mà đất nước ta đã đạt được trong thời gian

qua được xác định trong VK đại hội toàn quốc của Đảng lần thứ XI ?

+ Về tư duy PT kinh tế thị trường định hướng XHCN và phương thức lãnh đạo của

Đảng còn chậm đổi mới, chưa đáp ứng kịp yêu cầu PT đất nước, bệnh thành tích còn nặng + Hệ thống pháp luật còn nhiều bất cập

+ Tổ chức bộ máy cồng kềnh

+ Tổ chức thực hiện kém hiệu quả

Câu 8 Làm rõ mối quan hệ giữa cái chung, cái riêng và rút ra ý nghĩa phương pháp luận đối với người sỹ quan ngành trong hoạt động thực tiễn Làm rõ quan điểm hội nhập quốc tế trong văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI?

1 Khái niệm và mối quan hệ giữa cái chung với cái riêng

- Khái niệm

+ Cái chung là phạm trù triết học dùng để chỉ những mặt, những thuộc tính chungkhông những có ở một kết cấu vật chất nhất định mà còn được lặp lại trong nhiều sự vật, hiệntượng hay quá trình riêng lẻ khác

+ Cái riêng là phạm trù triết học dùng để chỉ một sự vật, một hiện tượng, một quátrình riêng lẻ nhất định

- Mối quan hệ giữa cái chung với cái riêng:

+ Cái chung chỉ tồn tại trong cái riêng, thông qua cái riêng mà biểu hiện ra

+ Cái riêng chỉ tồn tại trong mối liên hệ với cái chung

+ Cái chung là bộ phận của cái riêng, cái riêng không gia nhập hết vào cái chung

+ Cái chung sâu sắc hơn cái riêng, cái riêng phong phú hơn cái chung

+ Cái riêng và cái chung có thể chuyển hoá lẫn nhau

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Trong hoạt động thực tiễn của người cán bộ ngành không được tuyệt đối hóa cái

chung, phải thông qua cái riêng để nắm bắt cái chung Phải biết giải quyết hài hòa các mốiquan hệ giữa cái riêng và cái chung

- Không được tuyệt đối hóa cái riêng Muốn giải quyết những vấn đề riêng củađơn vị mình phải dựa trên nguyên tắc quy định chung của đơn vị, chống chủ nghĩa cánhân, vì lợi ích ngành mình mà quên lợi ích của tầu

- Phải tạo điều kiện để cái đơn nhất có lợi trở thành cái chung và cái chung có hại trởthành cái đơn nhất và mất đi

3 Làm rõ cơ sở khoa học của đường lối hội nhập quốc tế của Đảng ta hiện nay

- Đảng ta nhận định: Hội nhập quốc tế là xu hướng chung, tất yếu khách quan trong

quan hệ quốc tế hiện nay, do vậy nước ta cần phải hội nhập (cái riêng chỉ tồn tại trongmối liên hệ với cái chung)

- Xuất phát từ đặc điểm riêng của nước ta, cho nên chúng ta phải chủ động, tích cực mở

rộng quan hệ hợp tác đa phương hóa đa dạng hóa quan hệ quốc tế ( khi áp dụng cái chung vàocái riêng phải căn cứ vào điều kiện riêng)

- Quá trình hội nhập có những thời cơ và thách thức mới Cho nên Đảng và Nhànước ta phải có đối sách phù hợp để hội nhập nhưng phải giữ vững độc lập tự chủ

- Quan điểm hội nhập quốc tế trong văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI?

Thực hiện nhất quán đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình , hợp tác và pháttriển; Đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế; là bạn,đối tác tin cậy và thành viên có trách nhiệm trong cộng đồng quốc tế; vì lợi ích quốc gia

dân tộc, vì một nước Việt Nam XHCN giàu mạnh- Tr 235

Câu 9 Phân tích mối quan hệ giữa khả năng và hiện thực Rút ra ý nghĩa phương pháp luận Vận dụng phương pháp luận trên để làm rõ khả năng và hiện thực của sự nghiệp xây dựng CNXH ở nước ta? Đột phá về vấn đề gì trong Quân chủng Hải quân giúp chúng ta thấy rõ mối quan hệ giữa khả năng và hiện thực trong Quân chủng hiện nay?

1 Phân tích mối quan hệ giữa khả năng và hiện thực

- Khái niệm

+ Khả năng là phạm trù chỉ những tiền đề, những mầm mống của cái mới, khuynhhướng phát triển của sự vật, hiện tượng, trong những điều kiện nhất định sẽ trở thànhhiện thực

+ Hiện thực là phạm trù chỉ cái đã ra đời, đã xuất hiện, đã được thực hiện, lànhững sự vật, hiện tượng đã tồn tại trong thực tế

- Mối quan hệ giữa khả năng và hiện thực:

+ Khả năng và hiện thực tồn tại trong mối quan hệ chặt chẽ với nhau, có thể

chuyển hoá lẫn nhau trong quá trình phát triển của sự vật.

* Quá trình phát triển của sự vật là quá trình biến khả năng thành hiện thực

* Trong hiện thực mới đó lại làm nảy sinh khả năng mới, khả năng mới này nếu có

đủ điều kiện lại biến thành hiện thực mới

+ Cùng trong một điều kiện nhất định, ở cùng một sự vật có thể tồn tại nhiều khảnăng Thậm chí các khả năng đó có thể đối lập nhau

* Ngoài một số khả năng vốn có của sự vật thì khi có những điều kiện mới bổsung, ở sự vật sẽ xuất hiện thêm những khả năng mới

* Mỗi khả năng cũng có thể thay đổi, nó được tăng lên hoặc giảm đi tùy thuộc vào

sự biến đổi của sự vật trong những điều kiện cụ thể

+ Để khả năng biến thành hiện thực thì cần phải có các điều kiện cần và đủ

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Trong hoạt động thực tiễn cần phải dựa vào hiện thực để đề ra phương hướng,biện pháp hành động, nếu dựa vào cái còn là khả năng sẽ rơi vào ảo tưởng

- Khi đề ra phương hướng hành động phải tính đến nhiều khả năng để có nhữngphương án thích hợp, tạo được những điều kiện thích hợp để biến khả năng thành hiệnthực

- Phải phát huy tính năng động chủ quan để ngăn cản những khả năng xấu có thểxảy ra, đồng thời phải tạo điều kiện để biến khả năng tốt nhanh trở thành hiện thực

3 Vận dụng phương pháp luận trên để xem xét vấn đề khả năng và hiện thực của sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta Đột phá về vấn đề gì trong Quân chủng Hải quân giúp chúng ta thấy rõ mối quan hệ giữa khả năng và hiện thực trong Quân chủng hiện nay?

- Trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta, phải tính hết những khảnăng có thể xảy ra để có phương hướng, biện pháp, bước đi phù hợp

- Trong công cuộc xây dựng đất nước ta phải căn cứ vào tình hình thế giới, khuvực và thực trạng của đất nước để đề ra đường lối cách mạng cho phù hợp

- Phát huy nội lực là chính, tranh thủ mọi thời cơ, vượt qua thách thức, tạo mọiđiều kiện để hạn chế khả năng xấu và tận dụng khả năng tốt nhằm xây dựng đất nước

- Đột phá về vấn đề gì trong Quân chủng Hải quân giúp chúng ta thấy rõ mối quan

hệ giữa khả năng và hiện thực trong Quân chủng hiện nay ?

Đột phá về công tác sẵn sàng chiến đấu:

Tiếp tục duy trì đồng bộ khả năng sẵn sàng chiến đấu cho các lực lượng theophương BM, CV, BV và nghiên cứu sâu về nước ngoài

* Câu hỏi thêm

Vận dụng mối quan hệ khả năng và hiện thực vào quá trình thực hiện nhiệm vụtrên biển?

+ Khi thực hiện nhiệm vụ trên biển phải căn cứ vào thực tế đơn vị, điều kiệnkhách quan ( Địch, thời tiết, địa điểm ) để có phương án phù hợp

+ Đánh giá đúng đắn khả năng thực hiện nhiệm vụ của ngành mình, tàu mình đểkịp thời đề xuất các biện pháp khắc phục khó khăn thực hiện thắng lợi nhiệm vụ

+ Dự kiến trước những tình huống có thể xảy ra để chủ động đề ra phương án sátđúng

- Đột phá về công tác sẵn sàng chiến đấu:

Tiếp tục duy trì đồng bộ khả năng sẵn sàng chiến đấu cho các lực lượng theophương BM, CV, BV và nghiên cứu sâu về nước ngoài

Câu 10 Phân tích mối quan hệ nội dung - hình thức và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Đồng

chí hãy vận dụng mối quan hệ đó vào tổ chức phong trào thi đua quyết thắng ở đơn vị?

1 Phân tích mối quan hệ giữa nội dung và hình thức

- Phân tích mối quan hệ giữa nội dung và hình thức

Nội dung và hình thức có quan hệ biện chứng với nhau trong một thể thống nhất:Nội dung nào cũng gắn với những hình thức nhất định, hình thức nào cũng chứa đựngnội dung trong đó Biểu hiện:

+ Nội dung quyết định hình thức:

* Nội dung bao giờ cũng là mặt động nhất, có khuynh hướng chủ đạo là biến đổi.Còn hình thức thì ổn định hơn, biến đổi chậm hơn

* Sự biến đổi, phát triển của sự vật bao giờ cũng bắt đầu sự biến đổi, phát triểncủa nội dung Khi nội dung đã biến đổi thì hình thức cũng buộc phải biến đổi theo chophù hợp với nội dung mới.

* Sự biến đổi của nội dung và hình thức không trùng nhau Khi nội dung biến đổinhanh chóng thì hình thức không theo kịp Đến mức độ nhất định nội dung sẽ phá vỡhình thức lạc hậu, tạo nên hình thức mới phù hợp hơn

+ Hình thức tác động trở lại nội dung

* Hình thức phù hợp với nội dung thì thúc đẩy nội dung phát triển

* Hình thức không phù hợp sẽ kìm hãm sự phát triển của nội dung Tuy nhiên sựkìm hãm đó chỉ có giới hạn, đến một lúc nào đó nội dung sẽ phá vỡ sự tồn tại của hìnhthức

+ Tính độc lập tương đối của nội dung và hình thức:

* Một nội dung có thể tồn tại dưới nhiều hình thức khác nhau

* Cùng một hình thức có thể chứa đựng nhiều nội dung khác nhau

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Trong hoạt động thực tiễn phải dựa vào nội dung để xác định hình thức phù hợp.Nếu hình thức không còn phù hợp thì kiên quyết can thiệp thay bằng một hình thức mớiphù hợp với sự biến đổi nội dung

- Muốn làm biến đổi sự vật thì phải làm thay đổi nội dung

- Cần chống khuynh hướng tuyệt đối hóa nội dung hoặc hình thức, đặc biệt làchống chủ nghĩa hình thức

- Cần sử dụng một cách linh hoạt các loại hình thức phù hợp với nội dung Đối vớihình thức cũ được sử dụng lại cần phải cải tạo cho phù hợp

3 Vận dụng mối quan hệ đó vào việc tổ chức phong trào thi đua quyết thắng ở đơn vị

Trong phong trào thi đua, chỉ tiêu của phong trào là nội dung và cách tổ chứcphong trào là hình thức Do vậy:

- Tổ chức phong trào thi đua quyết thắng ở đơn vị cần phải căn cứ vào các nộidung, chỉ tiêu của phong trào thi đua để tổ chức những hình thức hoạt động phù hợp

- Có thể sử dụng nhiều hình thức khác nhau để thực hiện như: Phát động thi đua,băng cờ biểu ngữ, tuyên truyền cổ động, nêu gương người tốt việc tốt Chống sựnghèo nàn về hình thức.

- Căn cứ vào tính chất của phong trào mà có hình thức tổ chức hoạt động thi đuacho phù hợp như: thi đua thường xuyên, thi đua đột kích vv

- Chống phô trương hình thức bên ngoài, không chú trọng đến biện pháp thựchiện chỉ tiêu

Câu 11 Phân tích mối quan hệ biện chứng giữa bản chất và hiện tượng và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Đồng chí nhận thức như thế nào về chiến lược “diễn biến hòa bình” của chủ nghĩa đế quốc đối với cách mạng Việt Nam hiện nay?

1 Phân tích mối quan hệ biện chứng giữa bản chất và hiện tượng

- Khái niệm

+ Bản chất là tập hợp tất cả những mặt, những mối liên hệ tất nhiên, tương đối

ổn định ở bên trong sự vật, quy định sự vận động, phát triển của sự vật đó

+ Hiện tượng là phạm trù chỉ những mặt, những mối liên hệ biểu hiện ra bênngoài của bản chất

- Phân tích mối quan hệ biện chứng giữa bản chất và hiện tượng

Bản chất và hiện tượng luôn thống nhất chặt chẽ với nhau Biểu hiện:

+ Bản chất bộc lộ ra thông qua các hiện tượng:

* Không có bản chất nào tồn tại thuần tuý ngoài hiện tượng, bản chất được bộc lộ

ra ở những hiện tượng tương ứng

* Bản chất nào thì có hiện tượng ấy, bản chất khác nhau sẽ bộc lộ ở những hiệntượng khác nhau

* Khi bản chất thay đổi thì hiện tượng biểu hiện nó cũng thay đổi, khi bản chấtmất đi thì hiện tượng cũng mất theo

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Để hiểu đúng sự vật phải đi sâu tìm hiểu bản chất của nó

- Cần tìm bản chất của sự vật từ các hiện tượng của nó

- Phải thông qua nhiều hiện tượng để đánh giá bản chất, đặc biệt là những hiệntượng điển hình

3 Đồng chí nhận thức như thế nào về chiến lược “diễn biến hòa bình” của chủ nghĩa đế quốc đối với cách mạng Việt Nam hiện nay?

- Bản chất của chiến lược “diễn biến hoà bình” của CNĐQ đối với cách mạng

Việt Nam là nhằm xoá bỏ chế độ XHCN ở Việt Nam, xoá bỏ vai trò lãnh đạo củaĐảng CSVN đối với cách mạng Việt Nam là không bao giờ thay đổi

- Thủ đoạn của chúng rất thâm độc được biểu hiện ở những hiện tượng khác

nhau Nhưng đều nhằm che đậy bản chất bên trong:

+ Về kinh tế: Làm chệch hướng vận động của nền kinh tế

+ Về chính trị - tư tưởng: Xóa bỏ nền tảng tư tưởng chủ nghĩa Mác-Lênin và tưtưởng Hồ Chí Minh

+ Về tổ chức: Làm mất vai trò lãnh đạo của Đảng, giảm uy tín lãnh tụ, đưanhững phần tử cơ hội, cấp tiến vào bộ máy lãnh đạo của Đảng và Nhà nước

+ Về Quân đội: Phi chính trị hóa quân đội

Làm giảm sút dẫn đến xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng đối với quân đội

* Câu hỏi thêm

Trách nhiệm của đồng chí trong việc góp phần đấu tranh chống diễn biến hoàn bình hiện nay?

+ Nêu cao tinh thần cảnh giác cách mạng chủ động trong mọi tình huống để làmthất bại chiến lược “diễn biến hòa bình” của chủ nghĩa đế quốc đối với cách mạng nướcta

+ Nhận thức đầy đủ những thủ đoạn xảo quyệt mà kẻ thù sử dụng nhằm làm giảmsút sức chiến đấu của quân đội Trước hết là trên lĩnh vực chính trị - tư tưởng

+ Thường xuyên giáo dục cho quân nhân trong đơn vị về âm mưu thủ đoạn củachiến lược DBHB trên hướng biển, giúp cho quân nhân xác định tốt trách nhiệm trong

việc bảo vệ chủ quyền biển đảo trong tình hình hiện nay

+ Thận trọng, tỉnh táo, tránh mắc mưu khiêu khích dẫn đến nổ súng trước

Câu 12 Phân tích mối quan hệ giữa tất nhiên và ngẫu nhiên Rút ra ý nghĩa phương pháp luận Vận dụng phương pháp luận trên vào xây dựng các phương án trong hoạt động của đơn vị? Lý luận trên được thể hiện trong khâu đột phá nào của Quân chủng Hải quân năm 2012?

1 Phân tích mối quan hệ giữa tất nhiên và ngẫu nhiên

- Khái niệm

+ Tất nhiên là phạm trù triết học dùng để chỉ cái do những nguyên nhân cơ bản,bên trong của sự vật quyết định và trong điều kiện nhất định, nó nhất định phải xẩy ranhư thế chứ không thể khác được

+ Ngẫu nhiên là phạm trù triết học dùng để chỉ cái bắt nguồn từ những mối liên

hệ bên ngoài của sự vật, hiện tượng chứ không phải từ quá trình phát triển có tính quyluật bên trong của sự vật, hiện tượng, do đó có thể xuất hiện hoặc không xuất hiện, cóthể xuất hiện thế này, có thể xuất hiện như thế khác

- Mối quan hệ giữa tất nhiên và ngẫu nhiên

+ Tất nhiên và ngẫu nhiên tồn tại khách quan và đều có vị trí nhất định đối với sựphát triển của sự vật

+ Tất nhiên và ngẫu nhiên tồn tại trong sự thống nhất và hữu cơ với nhau, sựthống nhất đó thể hiện:

- Cái tất nhiên bao giờ cũng vạch đường đi cho mình xuyên qua vô số cái ngẫu nhiên

* Cái ngẫu nhiên là hình thức biểu hiện cho cái tất nhiên đồng thời bổ sung chocái tất nhiên

* Không có cái tất nhiên thuần túy tách rời khỏi cái ngẫu nhiên, cũng không cócái ngẫu nhiên thuần túy tách rời khỏi cái tất nhiên

+ Tất nhiên và ngẫu nhiên thường xuyên thay đổi và trong những điều kiện nhấtđịnh tất nhiên và ngẫu nhiên có thể chuyển hóa lẫn nhau

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Trong hoạt động thực tiễn, để thúc đẩy sự vật phát triển cần nắm vững cái

tất nhiên, nhưng không phải vì thế mà có thể bỏ qua cái ngẫu nhiên

- Thông qua nhiều cái ngẫu nhiên để nắm cái tất nhiên

- Cần có các phương án hành động dự phòng các tình huống ngẫu nhiên có thểxảy ra để tránh bị động, bất ngờ

- Trong hoạt động thực tiễn cần tạo điều kiện để kích thích sự chuyển hóa cáingẫu nhiên có lợi thành cái tất nhiên và ngược lại

3 Vận dụng phương pháp luận trên vào xây dựng các phương án hoạt động của đơn vị

- Để nâng cao hiệu quả hoạt động quân sự, người chỉ huy phải chủ yếu dựa trên cáitất nhiên để tìm ra phương án tối ưu

- Trong hoạt động quân sự có thể xảy ra vô vàn các tình huống Người cán bộcần phải có nhiều phương án dự phòng cho những tình huống ngẫu nhiên có thể xảy ra(Đặc biệt là trong chiến đấu)

- Phải biết tận dụng những tình huống ngẫu nhiên có lợi, khắc phục cái ngẫu nhiên cóhại để hoạt động thực tiễn đạt được hiệu quả cao Chống tư tưởng chủ quan, đơn giảntrong nghiên cứu xây dựng phương án tác chiến

- Lý luận trên được thể hiện trong khâu đột phá nào của Quân chủng Hải

quân năm 2012?

Đột phá về công tác sẵn sàng chiến đấu:

Tiếp tục duy trì đồng bộ khả năng sẵn sàng chiến đấu cho các lực lượng theophương BM, CV, BV và nghiên cứu sâu về nước ngoài

Câu 13 Phân tích kết cấu của mâu thuẫn biện chứng và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Là trưởng ngành đồng chí vận dụng vào xem xét và giải quyết nhiệm vụ ở ngành mình như thế nào?

1 Phân tích kết cấu của mâu thuẫn biện chứng

- Khái niệm và tính chất của mâu thuẫn biên chứng

+ Khái niệm: Mâu thuẫn là sự thống nhất và đấu tranh của hai mặt đốilập trong một sự vật, hiện tượng hoặc giữa các sự vật, hiện tượng trong thế giớivật chất

* Sự tồn tại các mặt đối lập là khách quan và phổ biến trong tất cả các sự vật.

* Các mặt đối lập nằm trong sự liên hệ, tác động qua lại lẫn nhau trong một sựvật thì mới tạo thành mâu thuẫn biện chứng

+ Thống nhất của các mặt đối lập:

* Sự thống nhất của các mặt đối lập là sự nương tựa vào nhau, tồn tại không táchrời nhau, đòi hỏi có nhau, sự tồn tại của mặt này phải lấy sự tồn tại của mặt kia làmtiền đề

* Các mặt đối lập tồn tại không tách rời nhau nên giữa chúng bao giờ cũng có nhữngnhân tố giống nhau Những nhân tố giống nhau đó gọi là sự “đồng nhất” của các mặt đốilập vì vậy chúng có thể chuyển hoá lẫn nhau

* Sự thống nhất của các mặt đối lập còn biểu hiện ở sự tác động ngang nhau, cânbằng giữa chúng Song, đó chỉ là trạng thái cân bằng tạm thời trong quá trình vận độngphát triển không ngừng của mâu thuẫn

+ Đấu tranh của các mặt đối lập:

* Quá trình tồn tại của mâu thuẫn, các mặt đối lập dựa trên nền tảng của sự thống

nhất luôn đấu tranh với nhau.

* Đấu tranh của các mặt đối lập là sự tác động qua lại theo xu hướng bài trừ vàphủ định, chuyển hóa lẫn nhau giữa các mặt đó

* Hình thức đấu tranh của các mặt đối lập hết sức phong phú, đa dạng và phứctạp, tuỳ thuộc vào tính chất, vào mối quan hệ qua lại giữa các mặt đối lập

* Đấu tranh của các mặt đối lập là để phá vỡ thể thống nhất cũ, thiết lập thể thốngnhất mới

+ Quan hệ giữa thống nhất và đấu tranh:

* Thống nhất là điều kiện của đấu tranh, không có thống nhất thì không cóđấu tranh

* Đấu tranh là phương thức phá vỡ thể thống nhất cũ, thiết lập thể thống nhấtmới

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Xác định được vai trò của mâu thuẫn biện chứng là nguồn gốc của sự vận động

và phát triển của mọi sự vật hiện tượng Do vậy phải tìm và giải quyết cho được mâuthuẫn trong bản thân sự vật hiện tượng

- Xác định mâu thuẫn phải đi từ xác định 2 mặt đối lập, tìm phương thức thống

nhất và phương thức đấu tranh của nó

- Phải coi đấu tranh giải quyết mâu thuẫn là động lực, con đường phát triển Khitìm được mâu thuẫn phải tạo điều kiện để đấu tranh để giải quyết mâu thuẫn

- Không được tuyệt đối hóa đấu tranh (bệnh tả khuynh) hoặc tuyệt đối hóa thốngnhất (bệnh hữu khuynh)

3 Là trưởng ngành đồng chí vận dụng vào xem xét và giải quyết nhiệm vụ ở ngành mình như thế nào

- Quá trình thực hiện nhiệm vụ, xây dựng đơn vị là quá trình người trưởng ngànhphải xác định, phân tích và giải quyết đúng đắn các loại mâu thuẫn trong đơn vị Dovậy, phải nắm vững phương pháp luận xác định và giải quyết mâu thuẫn

- Trong quá trình phát hiện mâu thuẫn phải có phương pháp: tìm đúng hai mặt đốilập của mâu thuẫn, tìm được phương thức thống nhất của các mặt đối lập, tìm đượcphương thức đấu tranh của chúng Tùy từng mặt công tác để xác định từng cặp mặt đốilập với nhau: giữa yêu cầu nhiệm vụ với thực trạng đơn vị ở lĩnh vực đó Chống tưtưởng chủ quan, phiến diện trong xem xét, tìm hiểu mâu thuẫn dẫn đến gán ghép, ápđặt vô nguyên tắc các mặt đối lập với nhau

- Phải coi việc tạo điều kiện cho mâu thuẫn phát triển đến chín muồi để giải quyếtchứ không thủ tiêu mâu thuẫn hoặc buông xuôi, thả nổi bỏ mặc cho mâu thuẫn pháttriển không định hướng, không tác động Phải coi đấu tranh chuyển hóa trong nội bộ là

phương thức giải quyết mâu thuẫn, tránh tư tưởng xuôi chiều, ngại va chạm.

- Xác định mâu thuẫn cơ bản hiện nay là trình độ khai thác, sử dụng của quânnhân với yêu cầu trang bị vũ khí cho bộ đội Hải quân hiện đại Do đó, phải tập trungnâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho quân nhân để họ phát huy hết hiệu quả,tính năng của vũ khí trang bị, nhất là trong điều kiện tác chiến trên biển bằng vũ khícông nghệ cao

Câu 14 Phân tích mâu thuẫn cơ bản, mâu thuẫn chủ yếu và rút ý nghĩa phương pháp luận? Vận dụng lý luận trên để xem xét và giải quyết nhiệm vụ ở đơn

vị ? Đồng chí làm rõ cơ sở khoa học (lý luận và thực tiễn) nhiệm vụ đột phá về công tác kỹ thuật của Quân chủng Hải quân năm 2012

1 Phân tích mâu thuẫn cơ bản, mâu thuẫn chủ yếu

- Mâu thuẫn cơ bản và mâu thuẫn chủ yếu:

+ Mâu thuẫn cơ bản

* Khái niệm: Là mâu thuẫn quy định bản chất của sự vật, hiện tượng, quy định

sự tồn tại phát triển của sự vật, hiện tượng ở mọi giai đoạn phát triển của nó

* Vai trò: Mâu thuẫn cơ bản chi phối mọi mâu thuẫn khác, khi mâu thuẫn cơ bảnđược giải quyết thì sự vật thay đổi

+ Mâu thuẫn chủ yếu:

* Khái niệm: Là mâu thuẫn nổi lên hàng đầu ở mỗi giai đoạn phát triển nhất địnhcủa sự vật, hiện tượng, là biểu hiện của mâu thuẫn cơ bản ở giai đoạn đó

* Vai trò: Mâu thuẫn chủ yếu là chủ đạo của cả giai đoạn, nó chi phối mọi mâuthuẫn khác trong giai đoạn đó; có liên quan mật thiết với mâu thuẫn cơ bản, là biểu hiệncủa mâu thuẫn cơ bản ở từng giai đoạn phát triển

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Trong hoạt động thực tiễn phải coi trọng và xác định đúng, giải quyết đúng mâuthuẫn cơ bản, mâu thuẫn chủ yếu mới thúc đẩy sự vật phát triển được Chưa giải quyếtđược hai loại mâu thuẫn này thì sự vật không phát triển Chống việc cào bằng coi cácloại mâu thuẫn ngang bằng nhau, không ưu tiên giải quyết mâu thuẫn chủ yếu và cơbản

- Phương pháp xác định mâu thuẫn cơ bản phải căn cứ vào mối liên hệ cơ bản, bảnchất, căn cứ vào vai trò của mâu thuẫn quy định bản chất, tồn tại suốt quá trình sự vật

và quy định chi phối các mâu thuẫn khác; còn xác định mâu thuẫn chủ yếu phải dựa vàotừng giai đoạn để xem mâu thuẫn nào nổi lên hàng đầu, đại diện cho mâu thuẫn cơ bản

ở giai đoạn đó

- Phương pháp giải quyết: Mỗi sự vật có nhiều giai đoạn phát triển kế tiếp nhau,mỗi giai đoạn có mâu thuẫn chủ yếu nổi lên, muốn giải quyết được mâu thuẫn cơ bảnthì phải lần lượt giải quyết các mâu thuẫn chủ yếu trước Mỗi lần giải quyết được mâuthuẫn chủ yếu là giải quyết được một phần mâu thuẫn cơ bản, giải quyết tất cả mâuthuẫn chủ yếu là điều kiện giải quyết hoàn toàn mâu thuẫn cơ bản

3 Vận dụng lý luận trên để xem xét, giải quyết nhiệm vụ ở đơn vị

- Quá trình thực hiện nhiệm vụ trên giao là quá trình đấu tranh giải quyết mâuthuẫn Trong đơn vị có rất nhiều mâu thuẫn nhưng vai trò của chúng không ngangbằng nhau Phải tìm đúng mâu thuẫn cơ bản, mâu thuẫn chủ yếu để tập trung giảiquyết và đưa ra cách giải quyết phù hợp với từng loại mâu thuẫn, thông qua đó màgiải quyết các loại mâu thuẫn khác của đơn vị

- Cách xác định mâu thuẫn cơ bản ở đơn vị là: Căn cứ vào chức năng của đơn vị,yêu cầu nhiệm vụ chính trị cơ bản, trung tâm của đơn vị và đánh giá thực trạng trình

độ, năng lực của đơn vị thực hiện nhiệm vụ đó Mâu thuẫn cơ bản bao giờ cũng biểuhiện ở yêu cầu nhiệm vụ cao, tính chất nhiệm vụ phức tạp với khả năng thực hiệnnhiệm vụ của đơn vị còn có những mặt khó khăn, hạn chế

- Cách xác định mâu thuẫn chủ yếu ở đơn vị là: phân chia quá trình thực hiệnnhiệm vụ ra từng giai đoạn, căn cứ yêu cầu nhiệm vụ ở từng giai đoạn, từng lĩnh vựccông tác với khả năng thực hiện nhiệm vụ đó của đơn vị ở giai đoạn đó, lĩnh vực côngtác đó còn hạn chế ở mặt nào

- Phương pháp giải quyết mâu thẫn cơ bản và chủ yếu ở đơn vị là: Không thể giảiquyết ngay lập tức mâu thuẫn cơ bản mà phải phân chia từng giai đoạn thực hiệnnhiệm vụ để giải quyết từng mâu thuẫn chủ yếu của từng giai đoạn Phải giải quyếttheo quy trình các giai đoạn Không được bỏ qua giai đoạn nào Khi giải quyết hết cácmâu thuẫn chủ yếu ở từng giai đoạn, tức là tích lũy đủ lượng để chuyển chất, giải

quyết toàn bộ mâu thẫn cơ bản.

- Đồng chí làm rõ cơ sở khoa học (lý luận và thực tiễn) nhiệm vụ đột phá về

công tác kỹ thuật của Quân chủng Hải quân năm 2012

Đột phá về công tác kỹ thuật: Xây dựng nền nếp chính quy kỹ thuật và làm chủVKTBKT

* Câu hỏi thêm

Đồng chí hãy làm rõ mâu thuẫn cơ bản trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền hiện nay của đơn vị?

+ Đó là mâu thuẫn giữa tính chất, nhiệm vụ gay go phức tạp, quyết liệt: Đốiphương ngày càng trắng trợn phạm vi chủ quyền, ỷ thế mạnh lấn lướt bằng nhiều thủđoạn thâm độc, xảo quyệt; Với điều kiện biên chế tổ chức lực lượng, trang bị vũ khícủa đơn vị còn hạn chế, trong khi ta phải giữ được môi trường ổn định để phát triểnđất nước

+ Luôn đề cao cảnh giác trong thực hiện nhiệm vụ

+ Không mắc mưu khiêu khích, không khiêu khích, không nổ súng trước, kiêntrì, khôn khéo bình tĩnh trong đấu tranh nhưng phải kiên quyết

Câu 15 Phân tích mối quan hệ biện chứng giữa chất và lượng và rút ý nghĩa phương pháp luận Trình bày nhận thức của đồng chí về định hướng xây dựng Hải quân nhân dân Việt Nam “cách mạng, chính quy, tinh nhuệ và hiện đại”? Lý luận trên được Quân chủng Hải quân vận dụng vào xác định ở nhiệm vụ chính trị trọng tâm nào năm 2012 và những năm tiếp theo?

1 Phân tích mối quan hệ biện chứng giữa chất và lượng

- Nêu khái niệm chất, lượng, độ, nút, bước nhảy

+ Khái niệm chất: Chất là một phạm trù triết học dùng để chỉ tính quy định kháchquan vốn có của sự vật, hiện tượng, là sự thống nhất hữu cơ của các thuộc tính làmcho nó là nó mà không phải là cái khác

+ Khái niệm lượng: Lượng là một phạm trù triết học, để chỉ tính quy định vốn cócủa sự vật, biểu thị bằng số lượng, quy mô, trình độ, nhịp điệu sự vận động và phát triểncủa sự vật cũng như thuộc tính của nó

+ Khái niệm “độ”, “nút”, “ bước nhảy”

* Độ là một phạm trù triết học dùng để chỉ sự thống nhất giữa chất và lượng, làkhoảng giới hạn mà trong đó sự thay đổi về lượng chưa làm thay đổi căn bản về chấtcủa sự vật

* Điểm nút là phạm trù triết học dùng để chỉ thời điểm mà tại đó sự thay đổi vềlượng sẽ làm thay đổi về chất của sự vật

* Bước nhảy là một phạm trù triết học dùng để chỉ sự chuyển hóa về chất của sựvật do sự thay đổi về lượng trước đó của sự vật gây nên

- Phân tích mối quan hệ biện chứng giữa chất và lượng:

Khái quát: Bất cứ sự vật, hiện tượng nào cũng là sự thống nhất giữa chất và lượng Sựthay đổi của lượng đến một giai đoạn nhất định thì dẫn đến sự thay đổi của chất và ngược lại + Lượng biến đổi dẫn đến sự biến đổi của chất:

* Lượng không ngừng biến đổi, do sự đấu tranh của các mặt đối lập, giải quyếtmâu thuẫn nội tại trong lòng sự vật

* Cách thức biến đổi: ở giai đoạn đầu sự biến đổi đó thể hiện sự nhỏ nhặt, dần dần,càng gần điểm nút thì sự biến đổi về lượng diễn ra càng mãnh liệt cả về quy mô và nhịpđiệu Đến giới hạn độ tại điểm nút, thông qua bước nhảy, dẫn đến chất biến đổi

* Lượng có thể biến đổi theo cả hai chiều, khi đủ giới hạn độ vẫn biến đổi chất

* Trong lĩnh vực tự nhiên thì lượng biến đổi đơn thuần, tự phát; trong lĩnh vực xã hộilượng biến đổi dưới tác động của ý thức chủ thể hành động

+ Khi chất mới ra đời tạo điều kiện mới cho sự tích lũy lượng:

* Khi chất mới đã ra đời, trong điều kiện mới, hoàn cảnh mới, sự vật lại tiếp tụctích lũy về lượng mới

* Chất mới sẽ tạo điều kiện cho lượng biến đổi với quy mô và trình độ mới

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Không có sự tích lũy của lượng thì không có sự biến đổi của chất, do vậy phảitích cực chủ động tích lũy về lượng thì mới có sự phát triển Chống thụ động, ỷ lại

- Sự biến đổi của lượng chưa đủ độ thì không thể có bước nhảy biến đổi chất, dovậy không được nôn nóng đốt cháy giai đoạn, nhảy vọt sớm sẽ thất bại Đồng thời nếu

đủ độ phải kiên quyết nhảy vọt, tránh hữu khuynh chần chừ do dự mất thời cơ

- Lượng có thể biến đổi theo cả hai chiều đều dẫn đến biến đổi chất, do vậy cầnphải định hướng sự tích lũy lượng để có sự biến đổi về chất theo ý muốn chủ thể

- Muốn duy trì sự vật ở một trạng thái nào đó cần phải nắm được giới hạn độ của

nó, không được để cho lượng vượt quá giới hạn độ đó

- Chất mới ra đời lượng mới lại tích lũy với trình độ quy mô mới, do vậy quátrình tích lũy lượng là thường xuyên, không thỏa mãn dừng lại

3 Nhận thức của đồng chí về định hướng xây dựng quân đội nhân dân Việt Nam “cách mạng, chính quy, tinh nhuệ và từng bước hiện đại”

- Nhận thức sâu sắc định hướng xây dựng quân đội nhân dân Việt Nam theo cácnội dung: cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại

- Xác định phương hướng xây dựng quân đội từng bước hiện đại hoàn toàn phùhợp về mặt lý luận cũng như điều kiện kinh tế của đất nước

+ Cách mạng: Quân đội luôn trung thành với mục tiêu, lý tưởng của Đảng, kiênđịnh con đường đi lên chủ nghĩa xã hội mà Đảng và nhân dân đã lựa chọn

+ Chính quy: Quân đội mẫu mực về nền nếp, có tổ chức chặt chẽ, có kỷ luậtnghiêm minh, có phương pháp hành động khoa học

+ Tinh nhuệ: Khả năng sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu cao, thiện chiến trongtác chiến, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ Đảng và nhân dân.+ Từng bước hiện đại: Từng bước hiện đại hóa quân đội đáp ứng được yêu cầucủa cuộc chiến tranh trong tương lai trên cơ sở phù hợp với điều kiện kinh tế của đấtnước và yêu cầu xây dựng quân đội

- Lý luận trên được Quân chủng Hải quân vận dụng vào xác định ở nhiệm vụ

chính trị trọng tâm nào năm 2012 và những năm tiếp theo?

Một trong 2 nhiệm vụ chính trị trọng tâm:

- Nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ làm nòngcốt bảo vệ trọn vẹn chủ quyền biển đảo, thềm lục địa của Tổ quốc

(cảnh giác, quản lý chặt chẽ, đổi mới phương thức nắm chắc tình hình trên cáckhu vực biển đảo; bảo vệ vững chắc chủ quyền và các mục tiêu chiến lược; các hoạtđộng thăm dò, khai thác dầu khí; không để bị động bất ngờ trên các vùng biển, hướngtrọng điểm và các mục tiêu chiến lược quan trọng; không để nước ngoài tạo cớ, gây

xung đột hoặc hạ đặt giàn khoan trên các khu vực biển của ta; giữ vững môi trườnghòa bình, ổn định, an ninh trật tự trên các vùng biển đảo, thềm lục địa của Tổ quốc,sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu thắng lợi khi tình huống xảy ra)

* Câu hỏi thêm

Quan điểm của Đảng ta trong xây dựng HQNDVN hiện nay ? Vì sao ?

+ Đảng ta xác định: Xây dựng HQNDVN cách mạng, chính quy, tinh nhuệ vàhiện đại

+ Vì:

* Xuất phát từ Chiến lược biển VN đến năm 2020 khẳng định vai trò to lớn củabiển, đảo đối với sự nghiệp phát triển đất nước trong thời kỳ quá độ cũng như về saunày

* Xuất phát từ vai trò của HQNDVN trong với tư cách là lực lượng nòng cốttrong việc bảo vệ chử quyền quốc gia trên biển

* Xuất phát từ âm mưu, thủ đoạn của CNĐQ và cá thế lực thù địch

* Xuất phát từ những diễn biến phức tạp của tình hình chủ quyền trên biển, đảocủa nước ta hiện nay

Câu 16 Phân tích các hình thức của bước nhảy và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Đảng ta đã vận dụng lý luận đó vào quá trình lãnh đạo cách mạng Việt nam như thế nào? Bước nhảy toàn bộ: Thực hiện 9 đột phá của quân chủng năm 2012 là gì?

1 Phân tích các hình thức của bước nhảy

- Khái niệm:

+ Bước nhảy là phạm trù triết học dùng để chỉ sự chuyển hoá về chất của sự vật do

sự thay đổi về lượng của sự vật trước đó gây nên

+ Các hình thức bước nhảy:

* Chia theo quy mô

Bước nhảy cục bộ và bước nhảy toàn bộ;

- Phân tích các hình thức của bước nhảy

+ Bước nhảy toàn bộ và bước nhảy bộ phận

* Bước nhảy toàn bộ là bước nhảy làm thay đổi chất của toàn bộ các mặt, các yếu

tố cấu thành sự vật Chỉ khi lượng tích lũy đủ độ của sự vật mới diễn ra bước nhảy toànphần tại điểm nút Khi đó sự vật sẽ biến thành sự vật khác

* Bước nhảy bộ phận là bước nhảy làm thay đổi chất của những mặt, những yếu

tố riêng lẻ của sự vật Đó là sự chuyển từ giai đoạn này sang giai đoạn khác của sự vậtchứ chưa làm thay đổi hoàn toàn sự vật

* Chất của sự vật được tạo nên từ nhiều thuộc tính đa dạng, phong phú nên muốnthực hiện bước nhảy toàn bộ phải thông qua các bước nhảy bộ phận để hoàn thiện cácthuộc tính tạo nên chất tổng hợp

+ Bước nhảy đột biến và bước nhảy dần dần:

* Bước nhảy đột biến là bước nhảy được thực hiện trong một thời gian rất ngắnlàm thay đổi chất của toàn bộ kết cấu cơ bản của sự vật

* Bước nhảy dần dần là bước nhảy được thực hiện từ từ, từng bước bằng cách tíchluỹ dần dần những yếu tố của chất mới và nhân tố của chất cũ dần dần mất đi

* Quá trình thực hiện bước nhảy dần dần của sự vật là một quá trình phức tạp, trong

đó có cả sự tuần tự lẫn những bước nhảy diễn ra ở từng bộ phận của sự vật ấy

* Bước nhảy dần dần khác với sự thay đổi dần dần về lượng của sự vật Bướcnhảy dần dần là sự chuyển hoá dần dần từ chất này sang chất khác, còn sự thay đổi dầndần về lượng là sự tích luỹ liên tục về lượng để đến một giới hạn nhất định sẽ chuyểnhoá về chất

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Hình thức bước nhảy phù hợp thì sự chuyển hoá của sự vật mới đạt được hiệu

quả Trong vận động xã hội, hình thức bước nhảy liên quan trực tiếp đến mục đíchhành động của chủ thể, do vậy phải cân nhắc việc lựa chọn hình thức nhảy phù hợp vớimục tiêu đó

- Hình thức bước nhảy tương ứng với tính chất, mức độ của sự biến đổi lượng Dovậy, để xác định đúng hình thức bước nhảy phải căn cứ vào tính chất và mức độ của việctích lũy lượng, tính chất của sự thay đổi

- Trong lĩnh vực xã hội: Bước nhảy toàn phần – đột biến tương ứng với hình thứccách mạng xã hội: thay đổi tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội; còn bước nhảy cục

bộ - dần dần tương ứng với hình thức đổi mới Vì vậy, cần phải căn cứ vào tính chấtcủa tích lũy lượng và mục tiêu của sự biến đổi xã hội mà chọn hình thức bước nhảy

3 Đảng ta đã vận dụng lý luận đó vào quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam như thế nào

Đảng ta luôn quán triệt sâu sắc và vận dụng sáng tạo các hình thức bước nhảy

để đề ra đường lối cho cách mạng nước ta qua từng giai đoạn cụ thể

- Trong cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân trước đây, để giải phóng hoàntoàn miền Nam, thống nhất đất nước năm 1975, Đảng ta xác định đây là bước nhảytoàn bộ Quá trình đó Đảng ta đã thực hiện các bước nhảy bộ phận để làm thay đổi

so sánh lực lượng có lợi cho ta và khi có điều kiện, thời cơ tiến lên thực hiện bướcnhảy toàn bộ

- Quá trình lãnh đạo cách mạng đưa nước ta từ một nước nông nghiệp lạc hậu quá

độ lên CNXH là một thời kỳ lâu dài qua nhiều bước nhảy dần dần Quá trình đó ở từnglĩnh vực, từng bộ phận của từng ngành nhờ có sự đi tắt đón đầu, chúng ta cũng thựchiện những bước nhảy đột biến khi có thời cơ

- Trong công cuộc đổi mới hiện nay, để thực hiện thắng lợi mục tiêu dân giàu, nướcmạnh, xã hội công bằng dân chủ, văn minh, chúng ta đã và đang thực hiện các bước nhảy

bộ phận trong từng lĩnh vực: kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội để tiến tới bước nhảytoàn bộ, chống chủ quan nóng vội

- Bước nhảy toàn bộ: Thực hiện 9 đột phá của quân chủng năm 2012 là gì?

Bước nhảy toàn bộ: Thực hiện 9 đột phá của quân chủng năm 2012: Đột phá vềcông tác sẵn sàng chiến đấu; về công tác huấn luyện; về xây dựng nề nếp chính quy,rèn luyện kỷ luật; về công tác tổ chức, xây dựng lực lượng; về công tác giáo dục đàotạo; về công tác Đảng, công tác chính trị; về đẩy mạnh cuộc vận động: học tập và làmtheo tấm gương đạo đức HCM, về công tác hậu cần; về công tác kỹ thuật

* Câu hỏi thêm

Vận dụng lý luận về “ bước nhảy ” vào xem xét quan điểm của Đảng CSVN về

phương hướng xây dựng quân đội nhân dân VN và hải quân nhân dân VN hiện nay ?

+ Khẳng định: phương hướng xây dựng QĐNDVN hiện nay là chúng ta đang thựchiện bước nhảy dần dần

+ Phương hướng xây dựng HQNDVN hiện nay là chúng ta đang thực hiện đột biến

Vì:

- Xuất phát từ Chiến lược biển VN đến năm 2020 khẳng định vai trò to lớn củabiển, đảo đối với sự nghiệp phát triển đất nước trong thời kỳ quá độ cũng như về saunày

- Xuất phát từ vai trò của HQNDVN trong với tư cách là lực lượng nòng cốttrong việc bảo vệ chủ quyền quốc gia trên biển

- Xuất phát từ âm mưu, thủ đoạn của CNĐQ và các thế lực thù địch

- Xuất phát từ những diễn biến phức tạp của tình hình chủ quyền trên biển, đảocủa nước ta hiện nay

Câu 17 Nêu khái niệm và đặc điểm của phủ định biện chứng Phân tích tính quanhco phức tạp của sự phát triển và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Đồng chí nhận thức như thế nào về sự sụp đổ của Liên Xô và các nước XHCN ở Đông Âu trong tiến trình cách mạng thế giới?

1 Nêu khái niệm và đặc điểm của phủ định biện chứng, phân tích tính quanh

co phức tạp

- Khái niệm phủ định biện chứng:

Phủ định biện chứng là phạm trù triết học chỉ quá trình tự thân phủ định, tự thânphát triển, là mắt khâu trên con đường dẫn tới sự ra đời của cái mới tiến bộ hơn so vớicái bị phủ định

- Đặc điểm của phủ định biện chứng:

+ Phủ định biện chứng mang tính khách quan

+ Phủ định biện chứng mang tính kế thừa có chọn lọc

- Phân tích tính quanh co, phức tạp của sự phát triển

+ Khuynh hướng chung sự vận động của sự vật, hiện tượng là tiến lên:

* Sự vận động có nhiều hướng, nhưng cái mới ra đời trên cơ sở kế thừa tinh hoa củacái cũ, phát triển trong điều kiện mới nên tất yếu nó ưu việt hơn cái cũ Vì vậy, khuynhhướng chung của sự vận động là phát triển

* Đến lượt nó lại bị sự vật mới khác ra đời thay thế Không có phủ định nào làphủ định cuối cùng, nên sự phát triển là không có giới hạn.

+ Quá trình phát triển không phải diễn ra theo đường thẳng hay vòng tròn khépkín,và cũng không lặp lại mà là theo vòng xoáy ốc, thông qua các chu kỳ phát triểncủa sự vật

* Mỗi chu kỳ phát triển phải trải qua ít nhất hai lần phủ định: cái khẳng định - cáitrung gian - cái phủ định của phủ định

* Quá trình phát triển của sự vật, là quá trình đấu tranh hết sức gay go, phức tạpgiữa cái phủ định và cái bị phủ định, giữa cái mới và cái cũ

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Cái mới vừa ra đời nó còn non yếu, cái cũ chưa bị tiêu diệt hoàn toàn Vì vậy, quátrình phát triển của sự vật sẽ diễn ra cuộc đấu tranh gay go, phức tạp, một mất một còngiữa cái mới và cái cũ, cái tiến bộ với cái lạc hâu, đặc biệt là lĩnh vực xã hội

- Phải biết sàng lọc, cải tạo cái cũ cho phù hợp với hoàn cảnh mới Cần chốngthái độ bảo thủ, khư khư giữ lại những cái đã lỗi thời cản trở sự phát triển

- Cái mới tất thắng, cái mới sẽ nhất định thay thế cái cũ, cái tiến bộ nhất định sẽnhất định chiến thắng cái lạc hậu, nó kế thừa tất cả những gì tích cực của cái cũ Do

- Sự sụp đổ của Liên Xô và các nước XHCN ở Đông Âu đã phản ánh tính quanh

co, phức tạp trong quá trình vận động, phát triển của lịch sử xã hội Điều đó nói lêncuộc đấu tranh giữa cái cũ và cái mới là gay go, phức tạp, một mất, một còn

- Chế độ XHCN ở Liên Xô và Đông Âu sụp đổ chỉ là sự sụp đổ của một mô hình

cụ thể được vận dụng từ lý luận vào thực tiễn một cách siêu hình, máy móc thiếu tínhsáng tạo, chứ không phải là sự sụp đổ của CNXH - với tư cách là một nấc thang tấtyếu của tiến trình phát triển của xã hội

- Chúng ta tin tưởng vào con đường đi lên CNXH mà Đảng và nhân dân ta đã lựachọn là một tất yếu, tin tưởng vào sự thành công của CNXH trên đất nước ta

Câu 18 Phân tích vai trò của thực tiễn đối với quá trình nhận thức và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Đồng chí vận dụng phương pháp luận đó như thế nào để nâng cao trình độ nhận thức cho quân nhân ở đơn vị mình? Đột phá nào của Quân chủng Hải quân năm 2012 đã nhấn mạnh được vai trò của thực tiễn đối với nhận thức ?

1 Phân tích vai trò của thực tiễn đối với quá trình nhận thức

- Khái niệm thực tiễn và các hình thức hoạt động thực tiễn

+ Khái niệm:

Thực tiễn là toàn bộ hoạt động vật chất có mục đích, mang tính lịch sử - xã hộicủa con người nhằm cải biến tự nhiên và xã hội

+ Các hình thức hoạt động thực tiễn:

Hoạt động thực tiễn rất đa dạng với nhiều hình thức ngày càng phong phú, song

có ba hình thức hoạt động cơ bản sau:

* Hoạt động sản xuất vật chất

* Hoạt động chính trị - xã hội

* Hoạt động thực nghiệm khoa học

- Phân tích vai trò của thực tiễn đối với quá trình nhận thức

+ Thực tiễn là cơ sở, động lực của nhận thức:

Trong hoạt động thực tiễn con người biến đổi thế giới khách quan, bắt các sự vật,hiện tượng của thế giới khách quan phải bộc lộ những thuộc tính, quy luật của chúng,thực tiễn đã cung cấp nội dung cho nhận thức

Thực tiễn đặt ra nhu cầu, nhiệm vụ và khuynh hướng phát triển của nhận thức

Hoạt động thức tiễn làm cho các giác quan của con người ngày càng được hoànthiện, năng lực tư duy không ngừng được củng cố và phát triển, các phương tiện nhậnthức ngày càng tinh vi, hiện đại, có tác dụng “nối dài” các giác quan của con người trongviệc nhận thức thế giới

+ Thực tiễn là mục đích của nhận thức:

Những tri thức khoa học chỉ có ý nghĩa thiết thực khi nó được vận dụng vào thực

tiễn, chỉ đạo hoạt động thực tiễn

Mục đích cuối cùng của nhận thức không phải là bản thân các tri thức, mà trên cơ

sở những tri thức đã thu nhận được để chỉ đạo hoạt động thực tiễn nhằm cải tạo hiệnthực khách quan, đáp ứng nhu cầu vật chất, tinh thần cho con người và xã hội

Thông qua thực tiễn để tiếp tục bổ sung, điều chỉnh, phát triển và hoàn thiện nhận thức+ Thực tiễn là tiêu chuẩn của chân lý:

Thực tiễn là thước đo giá trị những tri thức đã đạt được trong nhận thức

2 Ý nghĩa phương pháp luận

- Để phát triển nhận thức phải xuất phát từ cơ sở thực tiễn vì thực tiễn là cơ sở,động lực của nhận thức

- Nghiên cứu lý luận phải xuất phát từ nhu cầu của thực tiễn vì thực tiễn là mụcđích của nhận thức

- Khi đã khái quát thành lý luận cần phải đưa vào thực tiễn để kiểm nghiệm tínhđúng đắn của tri thức

- Chống quan điểm tuyệt đối hóa thực tiễn sẽ rơi vào chủ nghĩa kinh nghiệm,hoặc xem nhẹ vai trò của thực tiễn sẽ rơi vào chủ nghĩa giáo điều, rập khuôn máy móc

3 Đồng chí vận dụng phương pháp luận đó như thế nào để nâng cao trình độ nhận thức cho quân nhân ở đơn vị mình

- Cần tích cực tổ chức cho quân nhân tham gia vào hoạt động thực tiễn để pháttriển nhận thức cho quân nhân, chống giáo điều, tách rời giữa giáo dục nhận thức vớihoạt động thực tiễn

- Phải căn cứ vào yêu cầu, đặc điểm nhiệm vụ của đơn vị để xây dựng nghị quyết,

kế hoạch, đề ra hình thức, biện pháp hoạt động xây dựng đơn vị

- Đánh giá chất lượng của nghị quyết, kế hoạch phải căn cứ vào kết quả hoạtđộng thực tiễn của đơn vị

- Chống bệnh quan liêu, không sâu sát hoạt động thực tiễn của cán bộ chiến sĩtrong đơn vị

- Đột phá nào của Quân chủng Hải quân năm 2012 đã nhấn mạnh được vai

trò của thực tiễn đối với nhận thức ?

Huấn luyện cơ bản- làm chủ VKTBKT; huấn luyện sát phương án, sát đối tượng

tác chiến, chiến trường, tổ chức biên chế, VKTB, lấy nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biểnđảo và xây dựng quân chủng cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại làm mục tiêuhuấn luyện

Câu 19 Phân tích con đường biện chứng của quá trình nhận thức và rút ra ý nghĩa phương pháp luận Làm rõ quá trình rèn luyện phát triển tư duy quân sự của người chỉ huy?

1 Phân tích con đường biện chứng của quá trình nhận thức

Con đường biện chứng của quá trình nhận thức hiện thực khách quan là: Từ trựcquan sinh động đến tư duy trừu tượng, từ tư duy trừu tượng trở về thực tiễn

a Giai đoạn: Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng

- Nhận thức cảm tính (hay còn gọi là trực quan sinh động):

Là giai đoạn đầu tiên của quá trình nhận thức Đó là giai đoạn con người sửdụng các giác quan để tác động trực tiếp vào sự vật nhằm nắm bắt các sự vật Nhậnthức cảm tính mới cho ta tri thức bề ngoài của sự vật, hiện tượng, nó chưa đưa lại cho

ta tri thức về bản chất, quy luật của sự vật

+ Các hình thức của nhận thức cảm tính:

* Cảm giác: Là sự phản ánh những thuộc tính riêng lẻ của các sự vật, hiện tượngkhi chúng đang tác động trực tiếp vào các giác quan của con người Là kết quả của sựchuyển hoá những năng lượng kích thích từ bên ngoài thành yếu tố của ý thức

* Tri giác: Là hình ảnh tương đối toàn vẹn về sự vật khi sự vật đó đang trực tiếptác động vào các giác quan của con người Là sự tổng hợp của nhiều cảm giác

Nhưng tri giác cũng chỉ mới cho ta hình ảnh trực quan và tương đối hoàn chỉnh

về đối tượng

* Biểu tượng: Là hình thức phản ánh cao nhất, phức tạp nhất của giai đoạn nhận thứccảm tính Đó là hình ảnh cảm tính và tương đối hoàn chỉnh còn lưu lại trong bộ óc người Biểu tượng đã bắt đầu xuất hiện khả năng trừu tượng hoá, khái quát hoá, là sự hìnhdung lại sự vật khi không còn trực tiếp tiếp xúc với sự vật Biểu tượng thường xuất hiệnkhi có một kích thích nào đó đối với ký ức của con người

- Nhận thức lý tính (còn gọi là tư duy trừu tượng):

Là giai đoạn phản ánh gián tiếp, trừu tượng và khái quát những thuộc tính, nhữngđặc điểm bản chất của đối tượng Đây là giai đoạn thực hiện chức năng quan trọng