Biện pháp giáo dục Để thực hiện tốt hiệu quả của biện pháp nêu trên, bản thân đã thực hiện các biện pháp sau: Việc 1:Tìm hiểu, phân loại đối tượng và xây dựng động cơ học tập cho học sin
Trang 1PHÒNG GDĐT HÒN ĐẤT CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Trường Tiểu học Mỹ Lâm 1 Độc lập - Tư do - Hạnh phúc
THUYẾT MINH BIỆN PHÁP CHỦ NHIỆM LỚP GIỎI
Họ và tên giáo viên: Trần Thị Lam
Dân tôc: Kinh; Số năm công tác: 14 năm
Ngày, tháng, năm sinh: 08/03/ 1982
Dạy lớp: 2/2
Trường: Tiểu học Mỹ Lâm 1
Huyện: Hòn Đất – Tỉnh Kiên Giang
1 Giới thiệu tình huống
Trong những năm gần đây, bản thân tôi nhận thấy rằng lứa tuổi vị thành niên vi phạm Pháp luật ngày càng nhiều Trong nhà trường phổ thông nói chung
và Tiểu học nói riêng, các em còn rất nhỏ, vốn hiểu biết chưa nhiều, các em như
“tờ giấy trắng” viết như thế nào thì nó in đậm, in sâu khó xóa mờ Các em còn rất thơ ngây, hiếu động, dễ bị dụ dỗ, nghe theo Trong học tập, một số em còn ham chơi, ít chú ý, ý thức tự giác chưa cao; một số em có hoàn cảnh khó khăn nhưng chưa được gia đình cũng như giáo viên quan tâm đúng mức nên chất lượng chưa cao Chưa kể đến đội ngũ cán bộ lớp thiếu năng lực, kĩ năng điều hành và chưa gương mẫu trong thực hiện nhiệm vụ được giao,… làm ảnh hưởng không nhỏ tới chất lượng giáo dục Học sinh lớp 2/2 do tôi chủ nhiệm cũng không ngoại lệ Xét thấy nhiệm vụ của mình rất quan trọng trong việc giáo dục
và hoàn thiện nhân cách cho mỗi con người trong xã hội, bắt đầu là những em học sinh mà mình đang chủ nhiệm Hằng ngày, hằng giờ tôi băn khoăn, trăn trở, làm thế nào để có kết quả tốt nhất cho việc hoàn thiện một đứa trẻ, trở thành một người công dân tốt của gia đình và xã hội?
Xuất phát từ những tình trạng trên, tôi đã tìm cho mình những biện pháp tối
ưu nhất để áp dụng vào công tác chủ nhiệm của mình sao cho đạt được kết quả như mong muốn, sao cho từng “Mầm non của đất nước” phát triển tươi tốt, đơm hoa kết trái cho đời Đó cũng là lý do tôi lựa chọn một số việc “Hình thành nề nếp cho học sinh lớp 2/2 tại trường tiểu học Mỹ Lâm 1”
2 Biện pháp giáo dục
Để thực hiện tốt hiệu quả của biện pháp nêu trên, bản thân đã thực hiện các biện pháp sau:
Việc 1:Tìm hiểu, phân loại đối tượng và xây dựng động cơ học tập cho học sinh
Tôi theo dõi từng diễn biến cụ thể của từng cá nhân học sinh; sắp xếp thời gian đến gia đình, hỏi thăm thầy cô giáo năm học trước, bạn bè,… và khảo sát chất lượng đầu năm để nắm vững hoàn cảnh gia đình, năng lực cũng như đặc điểm tâm sinh lí của từng học sinh trong lớp Trên cơ sở đó lập kế hoạch dạy học
cụ thể, thống nhất giữa nhà trường với giáo viên và giữa giáo viên với phụ huynh học sinh Lập kế hoạch dạy học căn cứ vào nội dung từng hoạt động mà
Trang 2xác định yêu cầu cần đạt, dự kiến thời gian làm bài và phân công cho từng đối tượng học sinh Từ đó chuẩn bị những phương pháp dạy học phù hợp với nội dung từng bài tập và phù hợp với đối tượng học sinh, đặc biệt là dạy học phân hóa giúp các em hoàn thành nhiệm vụ theo khả năng Có bài tập chủ yếu do học sinh tự suy nghĩ và làm bài; có bài tập giáo viên phải định hướng bằng cách sử dụng phương pháp gợi mở - vấn đáp cho một học sinh hoặc cả lớp; có bài tập, đặc biệt là những dạng bài tập mới, giáo viên phải tổ chức hướng dẫn cho học nắm chắc cách giải mẫu rồi vận dụng vào các bài tập tương tự…Tạo điều kiện
để các em có cơ hội được thể hiện nhiệm vụ học tập và đáp ứng yêu cầu cơ bản của chương trình tiểu học trên cơ sở xoay quanh trục cơ bản (theo Thông tư 32/2018/TT-BGDĐT ban hành Chương trình giáo dục phổ thông mới)
Trong các hoạt động dạy học, tôi thường xuyên nhận xét, đánh giá kết quả học tập của học sinh thông qua các sản phẩm học, quá trình tự học và hợp tác trong nhóm của học sinh để xác định mức độ kiến thức kĩ năng đạt được ở mỗi
em để sắp xếp chỗ ngồi, sắp xếp nhóm và tổ chức các hoạt động dạy học cho hiệu quả, đồng thời tạo điều kiện để học sinh có thể tham gia học tập và rèn luyện được thuận lợi; không quên thông tin hai chiều kịp thời với gia đình về vấn đề học tập và đề xuất các giải pháp giáo dục phối hợp đạt hiệu quả
Về xây dựng động cơ học tập cho học sinh, tôi đưa ra câu hỏi và giúp các
em hiểu: “Học vì cái gì? Hay học để làm gì?”(Học để sau này góp phần xây dựng quê hương, đất nước – động cơ xã hội Học để nắm được kiến thức, vận dụng nó vào thực tế một cách khoa học - động cơ bên trong xuất phát từ chính việc học) Động cơ học tập đúng đắn là động cơ xuất phát từ chính việc học, tức
là học tập để có kết quả tốt Để tạo động cơ học tập cho các em, tôi vận dụng linh hoạt các phương pháp, kĩ thuật dạy học tích cực; sử dụng các phương tiện,
đồ dùng và ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học; luôn gần gũi, nhìn nhận sự cố gắng, nỗ lực của học sinh; lựa chọn bài tập và giao việc phù hợp
Từ đó, tôi đã giúp học sinh xác định được động cơ học tập, yêu thích việc học và hứng thú học tập hơn
Ngoài ra điểm quan trọng nó còn là nghệ thuật, là kĩ năng sư phạm của giáo viên Giáo viên cần phân loại đối tượng HS trong lớp: HS khuyết tật học hòa nhập, HS thiểu năng trí tuệ, HS có hoàn cảnh khó khăn, Trên cơ sở đó lập
kế hoạch dạy học cụ thể, thống nhất giữa nhà trường với GV và giữa GV với PHHS Lập kế hoạch dạy học nên căn cứ vào nội dung từng bài tập mà xác định yêu cầu cần đạt, dự kiến thời gian làm bài và phân công cho từng đối tượng HS
Từ đó chuẩn bị những phương pháp dạy học phù hợp với nội dung từng bài tập
và phù hợp với đối tượng HS Có bài tập chủ yếu do HS tự suy nghĩ và làm bài;
có bài tập GV phải định hướng bằng cách sử dụng phương pháp gợi mở - vấn đáp cho một HS hoặc cả lớp; có bài tập, đặc biệt là những dạng bài tập mới, GV phải tổ chức hướng dẫn cho HS nắm chắc cách giải mẫu rồi vận dụng vào các bài tập tương tự…Tạo điều kiện để các em có cơ hội được thể hiện nhiệm vụ học tập và đáp ứng yêu cầu cơ bản của chương trình tiểu học trên cơ sở xoay quanh trục cơ bản ( theo quyết định 16/2006 của BGDĐT về chuẩn kiến thức ,
kỹ năng tiểu học)
Trang 3Việc 2: Xây dựng đội ngũ cán bộ và tổ chức hoạt động hiệu quả.
Ngay từ những ngày đầu nhận lớp, tôi đã tổ chức cho lớp bình chọn đội ngũ cán bộ lớp Để các em lựa chọn đội ngũ cán bộ lớp có đủ uy tín, năng lực điều khiển tập thể lớp (có sự luân chuyển đội ngũ đảm bảo sự phát triển và tính kế thừa) tôi đã cung cấp danh sách học sinh đủ điều kiện để lớp bình chọn; đặc biệt chú ý về năng lực (năng lực chung, năng lực đặc thù), phẩm chất của học sinh; đồng thời đề ra những tiêu chuẩn cụ thể để lớp bình chọn Ví dụ: Những em được bình chọn phải có học lực khá trở lên, có bản lĩnh, có trách nhiệm, nhanh nhẹn, luôn gương mẫu và hoàn thành tốt trong mọi công việc được giao
Tiếp theo, tôi tổ chức huấn luyện về vai trò, trách nhiệm, phương thức hoạt động cho đội ngũ cán bộ lớp
Sau đó, tôi phân công, giao nhiệm vụ và một quyển sổ theo dõi cho đội ngũ cán bộ lớp; hướng dẫn các em cách thức thực hiện, có kiểm tra và đôn đốc thường xuyên Đồng thời, phối hợp với đội ngũ cán bộ lớp chuẩn bị, tổ chức tiết Sinh hoạt lớp cuối tuần, tôi cho họp đội ngũ cán bộ lớp để nắm thêm thông tin, phân công chuẩn bị các điều kiện (chuẩn bị trước 01 ngày) nhằm tổng kết, đánh giá được các ýu điểm tiếp tục phát huy và những hạn chế, thiếu sót cần nghiêm túc rút kinh nghiệm Ở tiết Sinh hoạt lớp, tôi tạo điều kiện, khuyến khích các em mạnh dạn đưa ra những quan điểm, chính kiến của mình; sẵn sàng lắng nghe, tiếp nhận và tôn trọng ý kiến của học sinh; chia sẻ, định hướng và điều chỉnh kịp thời những quan điểm, hành vi lệch lạc cho học sinh Ghi nhận kết quả học tập
và động viên, khen thưởng kịp thời sự tiến bộ của học sinh; đồng thời định hướng cho học sinh tiếp tục rèn luyện để hoàn thiện
Với cách làm như trên, tôi đã xây dựng được đội ngũ cán bộ lớp có đủ năng lực, điều hành lớp hoạt động tốt; từng cá nhân học sinh được trình bày ý kiến, mạnh dạn chia sẻ, tích cực, chủ động tham gia các hoạt động học tập và tham gia các phong trào do trường, lớp tổ chức
Việc 3: Xây dựng kế hoạch chủ nhiệm và rèn nề nếp lớp
Khi xây dựng kế hoạch chủ nhiệm lớp tôi dựa vào sự tìm hiểu, nắm bắt đối tượng học sinh, dựa trên kế hoạch công tác của Tổng phụ trách, Liên đội và kế hoạch chung của nhà trường Kế hoạch và biện pháp ghi cụ thể, rõ ràng về số lượng, chất lượng từng tháng và cả năm cần đạt Theo dõi thường xuyên, chặt chẽ; có ghi chép và đánh giá mọi sự tiến bộ cũng như tồn tại chưa khắc phục được của từng em để có hướng giải quyết kịp thời
Trong quá trình dạy học, tôi xây dựng đôi bạn cùng tiến để phát huy năng lực cá nhân theo nhóm nhỏ Phân công bạn học có khả năng, có năng khiếu từng môn kèm bạn học chưa đạt chuẩn môn học đó Ví dụ: Bạn học tốt môn Toán kèm bạn học chưa đạt chuẩn môn toán, bạn đọc tốt kèm bạn đọc chậm,…
Bên cạnh đó, tôi rèn hoạt động nhóm theo nề nếp, tức là cá nhân phải đọc yêu cầu của hoạt động trước, xác định yêu cầu cần làm Làm bài rồi chia sẻ/ thảo luận trong nhóm cách giải quyết yêu cầu của hoạt động Tôn trọng và lắng nghe
ý kiến phát biểu của bạn trong nhóm, nếu thấy không đồng ý thì nêu chính kiến của mình trước nhóm Thống nhất kết quả thảo luận, báo cáo tiến độ học tập của nhóm
Trang 4Dù học sinh nghịch thế nào cũng thích được đề cao, được tuyên dương, khen thưởng Dựa vào đặc điểm tâm lí này, tôi đưa ra một số quy định kết hợp với giao tiếp không bằng lời như sau:
+ Các hoạt động học tập như lấy sách, bảng, xoay bảng, đọc đồng thanh,… được kí hiệu ở góc trên bên trái bảng lớp Ví dụ: Mở sách trang 15(S15), làm bảng con (B), làm tập trắng (T),…
+ Mắt nhìn thay cho lời nhắc nhở, gật đầu tức là đồng ý hoặc ngồi xuống + Nhóm không hợp tác tốt không được trình bày hoặc thiếu tập trung thì không được xét khen thưởng,…
Một số tuần đầu giáo viên phải kết hợp vừa nhắc nhở bằng lời vừa sử dụng
kí hiệu Sau vài tuần quen dần chỉ dùng kí hiệu tránh la rầy và gõ thước để ổn định lớp Đồng thời chú ý những em hay nghịch ngợm cần khéo léo sắp xếp chỗ ngồi thích hợp để dễ quản lí và tạo cơ hội cho các em tham gia vào các hoạt động học tập nhiều hơn Từ việc làm trên, tôi đã giúp lớp học có nề nếp và học tập từng bước đạt hiệu quả
3 Kết quả giáo dục
Với sự nỗ lực và cố gắng hết mình, tôi đã thu được kết quả rất khả quan: Tôi đã xây dựng được nề nếp lớp học, duy trì và từng bước nâng cao hiệu quả hoạt động theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực của chương trình giáo dục phổ thông 2018 Mối quan hệ giữa giáo viên và học sinh thật sự gắn kết, gần gũi, thấu hiểu và chia sẻ kịp thời góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của lớp, của trường Học sinh làm chủ các hoạt động; tích cực, tự tin, hợp tác và giao tiếp tốt, Các em đều được phát huy năng lực, sở trường của mình và có phẩm chất tốt Các em phấn khởi, học tập tốt, hăng hái tham gia các hoạt động giáo dục Đội ngũ cán bộ lớp nâng cao năng lực lãnh đạo và tổ chức nhiều hoạt động học, trải nghiệm cho các bạn đạt chất lượng tốt Mọi hoạt động của lớp đều do Hội đồng tự quản lớp làm chủ đạo Tập thể lớp 2/2 đoàn kết, tích cực trong các hoạt động và phong trào thi đua của nhà trường cũng như của Liên Đội Điển
hình như hội thi“giải Toán trên Internet, Trạng Nguyên Tiếng Việt” có 09 em tham gia, 2 em tham gia dự thi cấp huyện.
Chất lượng giáo dục của lớp được thống kê như sau:
Kết quả kiểm tra, đánh giá trước và sau khi áp dụng biện pháp trên Thời điểm kiểm tra
đánh giá
Tổng số HS
Hoàn thành Tốt
Hoàn thành Chưa hoàn
thành
Khi chưa áp dụng
Sau khi áp dụng
4 Ý nghĩa và bài học sư phạm
Chất lượng giáo dục hiện nay được quan tâm hàng đầu Việc nâng cao chất lượng giáo dục là hết sức cần thiết đối với các bậc học Việc tìm ra các biện pháp hình thành nề nếp học tập cho học sinh là một việc làm hết sức quan trọng Tuy nhiên trong quá trình thực hiện các hoạt động dạy học, giáo dục chúng ta cần chú ý
Trang 5những điểm sau:
- Để các em thực sự hứng thú, tích cực học tập cần hình thành cho các em nắm vững hệ thống các thao tác thực hiện các bước ở mỗi hoạt động (Đọc và xác định nội dung yêu cầu, làm việc cá nhân, chia sẻ theo yêu cầu của hoạt động,…) Trường hợp các em thao tác chậm khi thực hành, giáo viên cần kiên trì, không nóng vội giúp các em vượt qua khó khăn, xây dựng lòng tự tin cho các em
- Trước khi truyền đạt kiến thức cho học sinh lĩnh hội, giáo viên phải thực hiện trước các bước giải quyết vấn đề (trả lời câu hỏi, giải bài toán) để dự đoán những khó khăn các em có thể gặp phải,…từ đó có kế hoạch trợ giúp kịp thời
- Giáo viên cần hòa nhập với trẻ, tạo ra mối quan hệ mật thiết giống như gia đình, bạn bè và người thân của các em, thực sự gần gũi, quan tâm, chia sẻ vui buồn giúp trẻ tháo gỡ khó khăn
- Bản thân giáo viên phải luôn luôn học hỏi, tự nghiên cứu tìm tòi để xây dựng các hình thức dạy học phù hợp với từng đối tượng, phù hợp với tâm lí trẻ
- Cần có sự kết hợp giữa nhà trường và gia đình để giáo dục: đòi hỏi có sự ủng hộ, can thiệp kịp thời của ban giám hiệu nhà trường: tổ chức các buổi họp phụ huynh Trong các buổi họp đó ban giám hiệu, giáo viên phổ biến các hình thức học tập, các quy chế, quy định trong dạy học ở nhà trường đến từng phụ huynh học sinh tạo ra sự chuyển biến trong nhận thức của mỗi phụ huynh Qua
đó gia đình phối hợp với thầy cô, nhà trường giùp đỡ con em mình thực hiện nghiêm túc việc học và học tập đạt kết quả tốt
Bên cạnh đó, khi tham gia hội thi giúp bản thân được học hỏi rất nhiều kinh nghiệm, đó không chỉ là những hiểu biết về kinh nghiệm trong quá trình làm giáo viên chủ nhiệm mà còn cả những kiến thức rộng hơn về đổi mới, cải cách giáo dục học sinh trong tình hình hiện nay
Đặc biệt, được tham gia phần thuyết minh và nghe ban giám khảo nhận xét
để giúp tôi có thêm kinh nghiệm, kỹ năng trong việc giải quyết các tình huống xảy
ra trong nhà trường và làm tốt công tác phối hợp với gia đình, xã hội; từ đó tôi xây dựng kế hoạch tiếp tục đầu tư, tìm hiểu, học hỏi để thực hiện tốt hơn nhiệm vụ giáo dục của mình trong thời gian tới
Mỹ Lâm, ngày 09 tháng 03 năm 2022
Người báo cáo
Trần Thị Lam
XÁC NHẬN CỦA HIỆU TRƯỞNG
(Kí tên và đóng dấu) Nhà trường và đồng nghiệp ghi nhận giáo viên có thực hiện hiệu quả những biện pháp trên HS …… Có tiến bộ rõ rệt về ………
………
Trang 6………
………
………