Mục tiêu của môn học: - Về kiến thức: + Trình bày tóm tắt được các luật liên quan điều chỉnh nghề kinh doanh thương mại + Trình bày được các quy tắc, đạo đức trong kinh doanh + Trình
Trang 1ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHỆ THỦ ĐỨC
Trang 2TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể đƣợc phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm
Trang 3LỜI GIỚI THIỆU
Kinh doanh là hoạt động kinh tế của cá nhân hoặc tổ chức nhằm mục đính thu lợi nhuận Hoạt động kinh doanh có thể được triển khai trên nhiều lĩnh vực như tài chính, thông tin, giải trí, giao thông vận tải, du lịch… hoạt động kinh doanh có thể được tiến hành ở tất cả các khâu hoặc chỉ ở khâu sản xuất hoặc lưu thông
Lợi nhuận là mục tiêu hàng đầu của mọi hành vi kinh tế Karl Marx có nói
rằng: “Nếu lợi nhuận lên đến 300% thì có treo cổ nhà tư bản lên, họ cũng sẽ làm”
Kinh doanh và lợi nhuận là hai phạm trù gắn liền với nhau Chúng ta nhận thức rằng bản chất của kinh doanh là tìm kiếm lợi nhuận, mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận là hoàn toàn chính đáng
Các chủ thể tham gia vào hoạt động kinh doanh đều có quyền tìm kiếm lợi nhuận cho mình nhưng không được bất chấp tất cả; không vì lợi nhuận mà phương hại đến lợi ích chính đáng của người khác và cộng đồng Các hoạt động kinh doanh không được vi phạm các quy định của pháp luật, phù hợp với những chuẩn mực đạo đức và nền tảng văn hóa nhất định
Hoạt động kinh doanh trong xã hội hiện đại, hội nhập và tiến bộ ngày nay không tách rời với những yêu cầu về mặt đạo đức Đạo đức kinh doanh chính
là phạm trù đạo đức được vận dụng vào hoạt động kinh doanh Đạo đức kinh doanh không phải mơ hồ, nó thực sự gắn liền với lợi ích kinh doanh
Vậy đạo đức kinh doanh là gì? Hành vi nào thì phù hợp với đạo đức kinh doanh hành vi nào thì không? Tại sao kinh doanh phải có đạo đức? Trả lời câu hỏi này cũng khá phức tạp bởi vì đạo đức là một phạm trù rất rộng và mang tính xã hội, lịch sử
Học phần Đạo đức kinh doanh được biên soạn nhằm mục tiêu giúp người học trả lời các câu hỏi trên, ý thức được vai trò của đạo đức kinh doanh và vận dụng vào hoạt động kinh doanh sau này Với mục tiêu như vậy, học phần này
có 3 nhóm nội dung chính được trình bày ở 3 chương, cụ thể như sau:
Chương 1: Hành nghề theo đúng pháp luật Chương này sẽ giới thiệu những quy định pháp luật cơ bản, liên quan mật thiết đến hoạt động kinh doanh Pháp luật là biểu hiện tập trung của đạo đức, chứa đựng những quy tắc, chuẩn mực
Trang 4cơ bản của đạo đức Hoạt động kinh doanh, trước khi bàn đến những vấn đề đạo đức xa hơn, phải theo đúng pháp luật
Chương 2: Hành nghề cần phải có đạo đức kinh doanh Chương này sẽ giới thiệu cụ thể những hành vi phù hợp và không phù hợp với đạo đức kinh doanh; những yêu cầu cụ thể trong cư xử của nhân viên và lãnh đạo doanh nghiệp nhằm phù hợp với những chuẩn mực của đạo đức kinh doanh
Chương 3: Hội nhập văn hóa doanh nghiệp Chương này sẽ giới thiệu về văn hóa doanh nghiệp, các biểu hiện của văn hóa doanh nghiệp và các bước giúp nhân viên hội nhập văn hóa doanh nghiệp
Để học tốt học phần này, yêu cầu người học phải chủ động nghiên cứu kỹ các nội dung trong tài liệu này, tham gia đầy đủ và tích cực các buổi học trên lớp
và đọc thêm nhiều sách tham khảo và tài liệu liên quan theo hướng dẫn của giảng viên giảng dạy
Tác giả chân thành cảm ơn những ý kiến đóng góp của Quý thầy cô trong Hội đồng thẩm định để hoàn thành giáo trình này Tác giả rất trân trọng các ý kiến đóng góp của đồng nghiệp và người học để giáo trình này ngày càng được hoàn thiện hơn./
Biên soạn ThS Huỳnh Song Toàn
Trang 5Chương 1 Hành nghề theo đúng pháp luật 9
1 Xác định các luật liên quan điều chỉnh nghề kinh doanh thương mại 9
1.3 Pháp luật về sở hữu trí tuệ 17
2 Xác định những hành vi vi phạm luật liên quan đến nghề kinh doanh
thương mại ở các tình huống/trường xảy ra trong thực tế
22
3 Thể hiện sự cam kết không vi phạm pháp luật kinh doanh thương mại
thông qua các bài tập tình huống giả định kinh doanh thương mại
27
Chương 2 Hành nghề cần phải có đạo đức kinh doanh 35
1 Xác định hành vi phù hợp đạo đức kinh doanh của nhân viên 35 1.1 Trung thực trong cả giao tiếp và hành động 36 1.2 Duy trì tính liêm khiết cá nhân 36 1.3 Giữ lời hứa và thực hiện cam kết 36 1.4 Trung thành với khuôn khổ các nguyên tắc đạo đức khác 36
2 Xác định những hành vi vi phạm đạo đức kinh doanh của nhân viên
thông qua các bài tập tình huống
Trang 63.2 Nêu gương 43
4 Xác định những hành vi vi phạm đạo đức kinh doanh của người quản
l thông qua các bài tập tình huống
2 Các biểu hiện của văn hóa doanh nghiệp 55
Trang 7+ Giáo trình Đạo đức kinh doanh được biên soạn nhằm giúp người học
có những kiến thức cơ bản về đạo đức kinh doanh, có khả năng tư duy và sự vận dụng sáng tạo những kiến thức đã học để giải quyết các vấn đề liên quan đến đạo đức nảy sinh trong hoạt động sản xuất kinh doanh
- Ý nghĩa và vai trò của môn học:
+ Môn học đạo đức kinh doanh có vai trò quan trọng, góp phần trang bị kiến thức, kỹ năng, năng lực tự chủ và chịu trách nhiệm cho người học; vận dụng hiểu biết về đạo đức kinh doanh để xử l hợp l các tình huống, đáp ứng yêu cầu trong hoạt động sản xuất kinh doanh Cùng với các môn học khác trong chương trình sẽ giúp người học có kiến thức toàn diện, đáp ứng được yêu cầu của công việc sau khi tốt nghiệp
Mục tiêu của môn học:
- Về kiến thức:
+ Trình bày tóm tắt được các luật liên quan điều chỉnh nghề kinh doanh thương mại
+ Trình bày được các quy tắc, đạo đức trong kinh doanh
+ Trình bày được khái niệm, vai trò của văn hóa doanh nghiệp, dấu hiệu đặc trưng của văn hóa doanh nghiệp và hội nhập văn hóa doanh nghiệp
- Về kỹ năng:
+ Thực hiện hoạt động kinh doanh theo đúng pháp luật
+ Hành động phù hợp đạo đức kinh doanh của nhân viên thông qua các tình huống xảy ra trong thực tế
+ Hội nhập văn hóa doanh nghiệp
- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:
+ Ý thức hành nghề theo đúng pháp luật
+ Ý thức hành nghề theo chuẩn mực đạo đức kinh doanh
Trang 8+ Ý thức tuân thủ và hội nhập văn hóa doanh nghiệp
+ Có năng lực xử lý các tình huống phát sinh trong hoạt động kinh
doanh đúng pháp luật, phù hợp đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp
Trang 9CHƯƠNG 1 HÀNH NGHỀ THEO ĐÚNG PHÁP LUẬT
Giới thiệu
Chương này sẽ giới thiệu những quy định pháp luật cơ bản, liên quan mật thiết đến hoạt động kinh doanh thương mại Pháp luật là biểu hiện tập trung của đạo đức, chứa đựng những quy tắc, chuẩn mực cơ bản của đạo đức Hoạt động kinh doanh, trước khi bàn đến những vấn đề đạo đức xa hơn, phải theo đúng pháp luật
2014 Luật này quy định về việc thành lập, tổ chức quản lý, tổ chức lại, giải
thể và hoạt động có liên quan của doanh nghiệp, bao gồm công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp danh và doanh nghiệp tư nhân; quy định về nhóm công ty
Một số nội dung cơ bản được quy định trong Luật Doanh nghiệp mà một người kinh doanh cần nắm như sau:
1.1.1 Quyền thành lập và quản lý doanh nghiệp
- Tổ chức, cá nhân có quyền thành lập và quản lý doanh nghiệp tại Việt Nam theo quy định của Luật
Trang 10- Tổ chức, cá nhân sau đây không có quyền thành lập và quản lý doanh nghiệp tại Việt Nam:
+ Cơ quan nhà nước, đơn vị vũ trang nhân dân sử dụng tài sản nhà nước
để thành lập doanh nghiệp kinh doanh thu lợi riêng cho cơ quan, đơn vị mình;
+ Cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức, viên chức;
+ Sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân, viên chức quốc phòng trong các cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân; sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên nghiệp trong các cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân Việt Nam, trừ những người được cử làm đại diện theo ủy quyền để quản lý phần vốn góp của Nhà nước tại doanh nghiệp;
+ Cán bộ lãnh đạo, quản lý nghiệp vụ trong doanh nghiệp nhà nước, trừ những người được cử làm đại diện theo ủy quyền để quản lý phần vốn góp của Nhà nước tại doanh nghiệp khác;
+ Người chưa thành niên; người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc bị mất năng lực hành vi dân sự; tổ chức không có tư cách pháp nhân;
+ Người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự, chấp hành hình phạt tù, quyết định xử lý hành chính tại cơ sở cai nghiện bắt buộc, cơ sở giáo dục bắt buộc hoặc đang bị cấm hành nghề kinh doanh, đảm nhiệm chức vụ hoặc làm công việc nhất định liên quan đến kinh doanh theo quyết định của Tòa án; các trường hợp khác theo quy định của pháp luật về phá sản, phòng, chống tham nhũng
1.1.2 Về việc đặt tên cho doanh nghiệp
- Tên tiếng Việt của doanh nghiệp bao gồm hai thành tố theo thứ tự sau đây:
+ Loại hình doanh nghiệp Tên loại hình doanh nghiệp được viết là
“công ty trách nhiệm hữu hạn” hoặc “công ty TNHH” đối với công ty trách nhiệm hữu hạn; được viết là “công ty cổ phần” hoặc “công ty CP” đối với công ty cổ phần; được viết là “công ty hợp danh” hoặc “công ty HD” đối với công ty hợp danh; được viết là “doanh nghiệp tư nhân”, “DNTN” hoặc “doanh nghiệp TN” đối với doanh nghiệp tư nhân;
+ Tên riêng Tên riêng được viết bằng các chữ cái trong bảng chữ cái tiếng Việt, các chữ F, J, Z, W, chữ số và ký hiệu
Trang 11- Những điều cấm trong đặt tên doanh nghiệp:
+ Đặt tên trùng hoặc tên gây nhầm lẫn với tên của doanh nghiệp đã đăng k
+ Sử dụng tên cơ quan nhà nước, đơn vị vũ trang nhân dân, tên của tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp để làm toàn bộ hoặc một phần tên riêng của doanh nghiệp, trừ trường hợp có sự chấp thuận của cơ quan, đơn vị hoặc tổ chức đó
+ Sử dụng từ ngữ, ký hiệu vi phạm truyền thống lịch sử, văn hóa, đạo đức và thuần phong mỹ tục của dân tộc
- Tên doanh nghiệp bằng tiếng nước ngoài và tên viết tắt của doanh nghiệp:
+ Tên doanh nghiệp bằng tiếng nước ngoài là tên được dịch từ tên tiếng Việt sang một trong những tiếng nước ngoài hệ chữ La-tinh Khi dịch sang tiếng nước ngoài, tên riêng của doanh nghiệp có thể giữ nguyên hoặc dịch theo nghĩa tương ứng sang tiếng nước ngoài
+ Trường hợp doanh nghiệp có tên bằng tiếng nước ngoài, tên bằng tiếng nước ngoài của doanh nghiệp được in hoặc viết với khổ chữ nhỏ hơn tên tiếng Việt của doanh nghiệp tại trụ sở chính, chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh của doanh nghiệp hoặc trên các giấy tờ giao dịch, hồ sơ tài liệu và ấn phẩm do doanh nghiệp phát hành
1.1.3 Hồ sơ đăng ký một số loại hình doanh nghiệp
- Hồ s ăng ý doanh nghiệp của doanh nghiệp t nhân:
+ Giấy đề nghị đăng k doanh nghiệp;
+ Bản sao Thẻ căn cước công dân, Giấy chứng minh nhân dân, Hộ chiếu hoặc chứng thực cá nhân hợp pháp khác của chủ doanh nghiệp tư nhân
- Hồ s ăng ý doanh nghiệp của công ty hợp danh:
+ Giấy đề nghị đăng k doanh nghiệp;
+ Điều lệ công ty;
+ Danh sách thành viên;
+ Bản sao Thẻ căn cước công dân, Giấy chứng minh nhân dân, Hộ chiếu hoặc chứng thực cá nhân hợp pháp khác của các thành viên;
Trang 12+ Bản sao Giấy chứng nhận đăng k đầu tư đối với nhà đầu tư nước ngoài theo quy định của Luật đầu tư
- Hồ s ăng ý doanh nghiệp của công ty trách nhiệm hữu hạn:
+ Giấy đề nghị đăng k doanh nghiệp;
+ Điều lệ công ty;
+ Danh sách thành viên;
+ Bản sao các giấy tờ theo quy định
- Hồ s ăng ý doanh nghiệp của công ty cổ phần:
+ Giấy đề nghị đăng k doanh nghiệp;
+ Điều lệ công ty;
+ Danh sách cổ đông sáng lập và cổ đông là nhà đầu tư nước ngoài; + Bản sao các giấy tờ theo quy định
Một số loại hình doanh nghiệp
- Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên là doanh nghiệp, trong ó:
+ Thành viên có thể là tổ chức, cá nhân; số lượng thành viên không vượt quá 50;
+ Thành viên chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của doanh nghiệp trong phạm vi số vốn đã góp vào doanh nghiệp, trừ trường hợp quy định tại khoản 4 Điều 48 của Luật này;
+ Phần vốn góp của thành viên chỉ được chuyển nhượng theo quy định tại các điều 52, 53 và 54 của Luật này;
+ Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên có tư cách pháp nhân kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng k doanh nghiệp;
+ Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên không được quyền phát hành cổ phần
- Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên:
+ Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên là doanh nghiệp do một
tổ chức hoặc một cá nhân làm chủ sở hữu (sau đây gọi là chủ sở hữu công ty);
Trang 13chủ sở hữu công ty chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn điều lệ của công ty;
+ Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên có tư cách pháp nhân kể
từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng k doanh nghiệp;
+ Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên không được quyền phát hành cổ phần;
- Công ty cổ phần:
Công ty cổ phần là doanh nghiệp, trong đó:
+ Vốn điều lệ được chia thành nhiều phần bằng nhau gọi là cổ phần;
+ Cổ đông có thể là tổ chức, cá nhân; số lượng cổ đông tối thiểu là 03
và không hạn chế số lượng tối đa;
+ Cổ đông chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của doanh nghiệp trong phạm vi số vốn đã góp vào doanh nghiệp;
+ Cổ đông có quyền tự do chuyển nhượng cổ phần của mình cho người khác, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 119 và khoản 1 Điều 126 của Luật Doanh nghiệp;
+ Công ty cổ phần có tư cách pháp nhân kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng k doanh nghiệp;
+ Công ty cổ phần có quyền phát hành cổ phần các loại để huy động vốn
- Công ty hợp danh:
Công ty hợp danh là doanh nghiệp, trong đó:
+ Phải có ít nhất 02 thành viên là chủ sở hữu chung của công ty, cùng nhau kinh doanh dưới một tên chung (sau đây gọi là thành viên hợp danh) Ngoài các thành viên hợp danh, công ty có thể có thêm thành viên góp vốn;
+ Thành viên hợp danh phải là cá nhân, chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về các nghĩa vụ của công ty;
+ Thành viên góp vốn chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ của công ty trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty;
+ Công ty hợp danh có tư cách pháp nhân kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng k doanh nghiệp;
Trang 14+ Công ty hợp danh không được phát hành bất kỳ loại chứng khoán nào;
Đối với từng loại hình doanh nghiệp, luật cũng quy định rõ quyền và nghĩa vụ của các cá nhân, tổ chức là thành viên tham gia thành lập, góp vốn, quản lý doanh nghiệp từ khi doanh nghiệp bắt đầu được thành lập đến khi giải thể hoặc phá sản
1.2 Luật Th ng mại
Luật Thương mại 2005 có phạm vi điều chỉnh chủ yếu là các hoạt động thương mại thực hiện trên lãnh thổ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam hoặc hoạt động thương mại thực hiện ngoài lãnh thổ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong trường hợp các bên thoả thuận chọn áp dụng Luật này Hoạt động thương mại là hoạt động nhằm mục đích sinh lợi, bao gồm mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ, đầu tư, xúc tiến thương mại và các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi khác Các thương nhân, các các nhân, tổ chức khác hoạt động có liên quan đến thương mại (gọi chung là thương nhân) là đối tượng chịu sự điều chỉnh của Luật này
Một số nội dung cơ bản của Luật Thương mại mà thương nhân khi thực hiện hoạt động thương mại cần nắm rõ như sau:
1.2.1 Những nguyên tắc c bản trong hoạt ộng th ng mại
- Nguyên tắc bình đẳng trước pháp luật của thương nhân trong hoạt động
thương mại Thương nhân thuộc mọi thành phần kinh tế bình đẳng trước pháp luật trong hoạt động thương mại
- Nguyên tắc tự do, tự nguyện thoả thuận trong hoạt động thương mại:
+ Các bên có quyền tự do thoả thuận không trái với các quy định của pháp luật, thuần phong mỹ tục và đạo đức xã hội để xác lập các quyền và nghĩa vụ của các bên trong hoạt động thương mại Nhà nước tôn trọng và bảo
Trang 15- Nguyên tắc áp dụng tập quán trong hoạt động thương mại Trường hợp pháp luật không có quy định, các bên không có thoả thuận và không có thói quen đã được thiết lập giữa các bên thì áp dụng tập quán thương mại nhưng không được trái với những nguyên tắc quy định trong Luật này và trong Bộ luật dân
sự
- Nguyên tắc bảo vệ lợi ích chính đáng của người tiêu dùng:
+ Thương nhân thực hiện hoạt động thương mại có nghĩa vụ thông tin đầy đủ, trung thực cho người tiêu dùng về hàng hoá và dịch vụ mà mình kinh doanh và phải chịu trách nhiệm về tính chính xác của các thông tin đó
+ Thương nhân thực hiện hoạt động thương mại phải chịu trách nhiệm
về chất lượng, tính hợp pháp của hàng hoá, dịch vụ mà mình kinh doanh
- Nguyên tắc thừa nhận giá trị pháp lý của thông điệp dữ liệu trong hoạt động thương mại Trong hoạt động thương mại, các thông điệp dữ liệu đáp ứng các điều kiện, tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy định của pháp luật thì được thừa nhận
có giá trị pháp l tương đương văn bản
1.2.3 Nghĩa vụ bảo ảm quyền sở hữu trí tuệ ối với hàng hoá
- Bên bán không được bán hàng hóa vi phạm quyền sở hữu trí tuệ Bên bán phải chịu trách nhiệm trong trường hợp có tranh chấp liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ đối với hàng hóa đã bán
- Trường hợp bên mua yêu cầu bên bán phải tuân theo bản vẽ kỹ thuật, thiết
kế, công thức hoặc những số liệu chi tiết do bên mua cung cấp thì bên mua phải chịu trách nhiệm về các khiếu nại liên quan đến những vi phạm quyền sở hữu trí tuệ phát sinh từ việc bên bán đã tuân thủ những yêu cầu của bên mua
1.2.4 Các hành vi bị cấm trong hoạt ộng mua bán hàng hoá qua Sở giao dịch hàng hóa
Các bên liên quan đến hoạt động mua bán hàng hoá qua Sở giao dịch hàng hoá không được thực hiện các hành vi sau đây:
- Gian lận, lừa dối về khối lượng hàng hóa trong các hợp đồng kỳ hạn hoặc hợp đồng quyền chọn được giao dịch hoặc có thể được giao dịch và gian lận,
Trang 16lừa dối về giá thực tế của loại hàng hoá trong các hợp đồng kỳ hạn hoặc hợp đồng quyền chọn;
- Đưa tin sai lệch về các giao dịch, thị trường hoặc giá hàng hoá mua bán qua
- Quảng cáo làm tiết lộ bí mật nhà nước, phương hại đến độc lập, chủ quyền,
an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội
- Quảng cáo có sử dụng sản phẩm quảng cáo, phương tiện quảng cáo trái với truyền thống lịch sử, văn hoá, đạo đức, thuần phong mỹ tục Việt Nam và trái với quy định của pháp luật
- Quảng cáo hàng hoá, dịch vụ mà Nhà nước cấm kinh doanh, hạn chế kinh doanh hoặc cấm quảng cáo
- Quảng cáo thuốc lá, rượu có độ cồn từ 30 độ trở lên và các sản phẩm, hàng hoá chưa được phép lưu thông, dịch vụ chưa được phép cung ứng trên thị trường Việt Nam tại thời điểm quảng cáo
- Lợi dụng quảng cáo thương mại gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, tổ chức, cá nhân
- Quảng cáo bằng việc sử dụng phương pháp so sánh trực tiếp hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hoá, dịch vụ của mình với hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hoá, dịch vụ cùng loại của thương nhân khác
- Quảng cáo sai sự thật về một trong các nội dung số lượng, chất lượng, giá, công dụng, kiểu dáng, xuất xứ hàng hóa, chủng loại, bao bì, phương thức phục
vụ, thời hạn bảo hành của hàng hoá, dịch vụ
- Quảng cáo cho hoạt động kinh doanh của mình bằng cách sử dụng sản phẩm quảng cáo vi phạm quyền sở hữu trí tuệ; sử dụng hình ảnh của tổ chức, cá nhân khác để quảng cáo khi chưa được tổ chức, cá nhân đó đồng ý
- Quảng cáo nhằm cạnh tranh không lành mạnh theo quy định của pháp luật
Trang 171.2.6 Hình thức giải quyết tranh chấp
- Thương lượng giữa các bên
- Hoà giải giữa các bên do một cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân được các bên thỏa thuận chọn làm trung gian hoà giải
- Giải quyết tại Trọng tài hoặc Toà án
1.3 Pháp luật về sở hữu trí tuệ
Theo Công ước WIPO (Công ước Stockholm), sở hữu trí tuệ (intellectual
property) được định nghĩa là các quyền liên quan tới: Các tác phẩm văn
học, nghệ thuật và khoa học; buổi biểu diễn của các nghệ sĩ, bản ghi âm (thu âm), chương trình phát thanh, truyền hình; Sáng chế thuộc mọi lĩnh vực với sự
nỗ lực sáng tạo của con người, xem thêm bằng sáng chế; Phát minh khoa học; Kiểu dáng công nghiệp; Nhãn hiệu hàng hoá, nhãn hiệu dịch vụ, tên thương mại và chỉ dẫn thương mại, thương hiệu, biểu trưng; Quyền bảo hộ chống cạnh tranh không lành mạnh; Và tất cả các quyền khác liên quan đến hoạt động trí tuệ của con người trong các lĩnh vực công nghiệp, khoa học, văn học hoặc nghệ thuật
Tại Việt Nam, pháp luật về sở hữu trí tuệ được quy định trong nhiều văn bản pháp luật khác nhau Về cơ bản, các quy định về sở hữu trí tuệ được quy định trong các văn bản: Bộ Luật Dân sự-phần sở hữu trí tuệ, Bộ Luật Hình sự-phần
sở hữu trí tuệ, Luật xuất bản, Luật cạnh tranh, Luật Thương mại, Luật chuyển giao công nghệ và đặc biệt được quy định chi tiết trong Luật Sở hữu trí tuệ Luật sở hữu trí tuệ quy định về quyền tác giả, quyền liên quan đến quyền tác giả, quyền sở hữu công nghiệp, quyền đối với giống cây trồng và việc bảo hộ các quyền đó
Các hành vi vi phạm các quy định của pháp luật về sở hữu trí tuệ sẽ bị xử phạt hành chính hoặc xử lý hình sự Vì vậy khi tiến hành các hoạt động kinh doanh cần lưu để tránh các hành vi vi phạm sau đây:
1.3.1 Hành vi xâm phạm quyền tác giả
- Chiếm đoạt quyền tác giả đối với tác phẩm văn học, nghệ thuật, khoa học
- Mạo danh tác giả
- Công bố, phân phối tác phẩm mà không được phép của tác giả
- Công bố, phân phối tác phẩm có đồng tác giả mà không được phép của đồng tác giả đó
Trang 18- Sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm dưới bất kỳ hình thức nào gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả
- Sao chép tác phẩm mà không được phép của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả, trừ trường hợp quy định tại điểm a và điểm đ khoản 1 Điều 25 của Luật này
- Làm tác phẩm phái sinh mà không được phép của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả đối với tác phẩm được dùng để làm tác phẩm phái sinh, trừ trường hợp quy định tại điểm i khoản 1 Điều 25 của Luật này
- Sử dụng tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả, không trả tiền nhuận bút, thù lao, quyền lợi vật chất khác theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 25 của Luật này
- Cho thuê tác phẩm mà không trả tiền nhuận bút, thù lao và quyền lợi vật chất khác cho tác giả hoặc chủ sở hữu quyền tác giả
- Nhân bản, sản xuất bản sao, phân phối, trưng bày hoặc truyền đạt tác phẩm đến công chúng qua mạng truyền thông và các phương tiện kỹ thuật số mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả
- Xuất bản tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả
- Cố huỷ bỏ hoặc làm vô hiệu các biện pháp kỹ thuật do chủ sở hữu quyền tác giả thực hiện để bảo vệ quyền tác giả đối với tác phẩm của mình
- Cố xoá, thay đổi thông tin quản l quyền dưới hình thức điện tử có trong tác phẩm
- Sản xuất, lắp ráp, biến đổi, phân phối, nhập khẩu, xuất khẩu, bán hoặc cho thuê thiết bị khi biết hoặc có cơ sở để biết thiết bị đó làm vô hiệu các biện pháp kỹ thuật do chủ sở hữu quyền tác giả thực hiện để bảo vệ quyền tác giả đối với tác phẩm của mình
- Làm và bán tác phẩm mà chữ k của tác giả bị giả mạo
- Xuất khẩu, nhập khẩu, phân phối bản sao tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả
1.3.2 Hành vi xâm phạm c c quyền iên quan
- Chiếm đoạt quyền của người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng
- Mạo danh người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng
Trang 19- Công bố, sản xuất và phân phối cuộc biểu diễn đã được định hình, bản ghi
âm, ghi hình, chương trình phát sóng mà không được phép của người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng
Sửa chữa, cắt xén, xuyên tạc dưới bất kỳ hình thức nào đối với cuộc biểu diễn gây phương hại đến danh dự và uy tín của người biểu diễn
- Sao chép, trích ghép đối với cuộc biểu diễn đã được định hình, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng mà không được phép của người biểu diễn, nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, tổ chức phát sóng
- Dỡ bỏ hoặc thay đổi thông tin quản l quyền dưới hình thức điện tử mà không được phép của chủ sở hữu quyền liên quan
- Cố huỷ bỏ hoặc làm vô hiệu các biện pháp kỹ thuật do chủ sở hữu quyền liên quan thực hiện để bảo vệ quyền liên quan của mình
- Phát sóng, phân phối, nhập khẩu để phân phối đến công chúng cuộc biểu diễn, bản sao cuộc biểu diễn đã được định hình hoặc bản ghi âm, ghi hình khi biết hoặc có cơ sở để biết thông tin quản l quyền dưới hình thức điện tử đã bị
dỡ bỏ hoặc đã bị thay đổi mà không được phép của chủ sở hữu quyền liên quan
- Sản xuất, lắp ráp, biến đổi, phân phối, nhập khẩu, xuất khẩu, bán hoặc cho thuê thiết bị khi biết hoặc có cơ sở để biết thiết bị đó giải mã trái phép một tín hiệu vệ tinh mang chương trình được mã hoá
- Cố ý thu hoặc tiếp tục phân phối một tín hiệu vệ tinh mang chương trình được mã hoá khi tín hiệu đã được giải mã mà không được phép của người phân phối hợp pháp
1.3.3 Hành vi xâm phạm quyền ối với sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí
Các hành vi sau đây bị coi là xâm phạm quyền của chủ sở hữu sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí:
- Sử dụng sáng chế được bảo hộ, kiểu dáng công nghiệp được bảo hộ hoặc kiểu dáng công nghiệp không khác biệt đáng kể với kiểu dáng đó, thiết kế bố trí được bảo hộ hoặc bất kỳ phần nào có tính nguyên gốc của thiết kế bố trí đó trong thời hạn hiệu lực của văn bằng bảo hộ mà không được phép của chủ sở hữu;
- Sử dụng sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí mà không trả tiền đền bù theo quy định về quyền tạm thời quy định tại Điều 131 của Luật này
Trang 201.3.4 Hành vi xâm phạm quyền ối với bí mật inh doanh
Các hành vi sau đây bị coi là xâm phạm quyền đối với bí mật kinh doanh:
- Tiếp cận, thu thập thông tin thuộc bí mật kinh doanh bằng cách chống lại các biện pháp bảo mật của người kiểm soát hợp pháp bí mật kinh doanh đó;
- Bộc lộ, sử dụng thông tin thuộc bí mật kinh doanh mà không được phép của chủ sở hữu bí mật kinh doanh đó;
- Vi phạm hợp đồng bảo mật hoặc lừa gạt, xui khiến, mua chuộc, ép buộc, dụ
dỗ, lợi dụng lòng tin của người có nghĩa vụ bảo mật nhằm tiếp cận, thu thập hoặc làm bộc lộ bí mật kinh doanh;
- Tiếp cận, thu thập thông tin thuộc bí mật kinh doanh của người nộp đơn theo thủ tục xin cấp phép kinh doanh hoặc lưu hành sản phẩm bằng cách chống lại các biện pháp bảo mật của cơ quan có thẩm quyền;
- Sử dụng, bộc lộ bí mật kinh doanh dù đã biết hoặc có nghĩa vụ phải biết bí mật kinh doanh đó do người khác thu được có liên quan đến một trong các hành vi quy định tại các điểm a, b, c và d khoản này;
- Không thực hiện nghĩa vụ bảo mật quy định tại Điều 128 của Luật này
1.3.5 Hành vi xâm phạm quyền ối với nhãn hiệu, tên th ng mại và ch dẫn ịa ý
Các hành vi sau đây được thực hiện mà không được phép của chủ sở hữu nhãn hiệu thì bị coi là xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu:
- Sử dụng dấu hiệu trùng với nhãn hiệu được bảo hộ cho hàng hoá, dịch vụ trùng với hàng hoá, dịch vụ thuộc danh mục đăng k kèm theo nhãn hiệu đó;
- Sử dụng dấu hiệu trùng với nhãn hiệu được bảo hộ cho hàng hoá, dịch vụ tương tự hoặc liên quan tới hàng hoá, dịch vụ thuộc danh mục đăng k kèm theo nhãn hiệu đó, nếu việc sử dụng có khả năng gây nhầm lẫn về nguồn gốc hàng hoá, dịch vụ;
- Sử dụng dấu hiệu tương tự với nhãn hiệu được bảo hộ cho hàng hoá, dịch vụ trùng, tương tự hoặc liên quan tới hàng hoá, dịch vụ thuộc danh mục đăng k kèm theo nhãn hiệu đó, nếu việc sử dụng có khả năng gây nhầm lẫn về nguồn gốc hàng hoá, dịch vụ;
- Sử dụng dấu hiệu trùng hoặc tương tự với nhãn hiệu nổi tiếng hoặc dấu hiệu dưới dạng dịch nghĩa, phiên âm từ nhãn hiệu nổi tiếng cho hàng hoá, dịch vụ bất kỳ, kể cả hàng hoá, dịch vụ không trùng, không tương tự và không liên quan tới hàng hoá, dịch vụ thuộc danh mục hàng hoá, dịch vụ mang nhãn hiệu
Trang 21nổi tiếng, nếu việc sử dụng có khả năng gây nhầm lẫn về nguồn gốc hàng hoá hoặc gây ấn tượng sai lệch về mối quan hệ giữa người sử dụng dấu hiệu đó với chủ sở hữu nhãn hiệu nổi tiếng
- Mọi hành vi sử dụng chỉ dẫn thương mại trùng hoặc tương tự với tên thương mại của người khác đã được sử dụng trước cho cùng loại sản phẩm, dịch vụ hoặc cho sản phẩm, dịch vụ tương tự, gây nhầm lẫn về chủ thể kinh doanh, cơ
sở kinh doanh, hoạt động kinh doanh dưới tên thương mại đó đều bị coi là xâm phạm quyền đối với tên thương mại
- Các hành vi sau đây bị coi là xâm phạm quyền đối với chỉ dẫn địa l được bảo hộ:
+ Sử dụng chỉ dẫn địa l được bảo hộ cho sản phẩm mặc dù có nguồn gốc xuất xứ từ khu vực địa l mang chỉ dẫn địa l , nhưng sản phẩm đó không đáp ứng các tiêu chuẩn về tính chất, chất lượng đặc thù của sản phẩm mang chỉ dẫn địa l ;
+ Sử dụng chỉ dẫn địa l được bảo hộ cho sản phẩm tương tự với sản phẩm mang chỉ dẫn địa l nhằm mục đích lợi dụng danh tiếng, uy tín của chỉ dẫn địa l ;
+ Sử dụng bất kỳ dấu hiệu nào trùng hoặc tương tự với chỉ dẫn địa l được bảo hộ cho sản phẩm không có nguồn gốc từ khu vực địa l mang chỉ dẫn địa l đó làm cho người tiêu dùng hiểu sai rằng sản phẩm có nguồn gốc từ khu vực địa l đó;
+ Sử dụng chỉ dẫn địa l được bảo hộ đối với rượu vang, rượu mạnh cho rượu vang, rượu mạnh không có nguồn gốc xuất xứ từ khu vực địa l tương ứng với chỉ dẫn địa l đó, kể cả trường hợp có nêu chỉ dẫn về nguồn gốc xuất xứ thật của hàng hoá hoặc chỉ dẫn địa l được sử dụng dưới dạng dịch nghĩa, phiên âm hoặc được sử dụng kèm theo các từ loại, kiểu, dạng, phỏng theo hoặc những từ tương tự như vậy
1.3.6 Hành vi cạnh tranh hông ành mạnh
Các hành vi sau đây bị coi là hành vi cạnh tranh không lành mạnh:
- Sử dụng chỉ dẫn thương mại gây nhầm lẫn về chủ thể kinh doanh, hoạt động kinh doanh, nguồn gốc thương mại của hàng hoá, dịch vụ;
- Sử dụng chỉ dẫn thương mại gây nhầm lẫn về xuất xứ, cách sản xuất, tính năng, chất lượng, số lượng hoặc đặc điểm khác của hàng hoá, dịch vụ; về điều kiện cung cấp hàng hoá, dịch vụ;
Trang 22- Sử dụng nhãn hiệu được bảo hộ tại một nước là thành viên của điều ước quốc tế có quy định cấm người đại diện hoặc đại l của chủ sở hữu nhãn hiệu
sử dụng nhãn hiệu đó mà Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam cũng là thành viên, nếu người sử dụng là người đại diện hoặc đại l của chủ sở hữu nhãn hiệu và việc sử dụng đó không được sự đồng của chủ sở hữu nhãn hiệu và không có l do chính đáng;
- Đăng k , chiếm giữ quyền sử dụng hoặc sử dụng tên miền trùng hoặc tương
tự gây nhầm lẫn với nhãn hiệu, tên thương mại được bảo hộ của người khác hoặc chỉ dẫn địa lý mà mình không có quyền sử dụng nhằm mục đích chiếm giữ tên miền, lợi dụng hoặc làm thiệt hại đến uy tín, danh tiếng của nhãn hiệu, tên thương mại, chỉ dẫn địa l tương ứng
1.3.7 Hành vi xâm phạm quyền ối với giống cây trồng
Các hành vi sau đây bị coi là xâm phạm quyền của chủ bằng bảo hộ:
- Khai thác, sử dụng các quyền của chủ bằng bảo hộ mà không được phép của chủ bằng bảo hộ;
- Sử dụng tên giống cây trồng mà tên đó trùng hoặc tương tự với tên giống cây trồng đã được bảo hộ cho giống cây trồng cùng loài hoặc loài liên quan gần gũi với giống cây trồng đã được bảo hộ;
- Sử dụng giống cây trồng đã được bảo hộ mà không trả tiền đền bù theo quy định tại Điều 189 của Luật này
Trên đây là một số nội dung cơ bản các quy định của pháp luật về hoạt động kinh doanh thương mại Bên cạnh đó, tuỳ vào từng lĩnh vực ngành nghề kinh doanh và trường hợp kinh doanh cụ thể mà pháp luật có những quy định riêng
về điều kiện kinh doanh như kinh doanh các dịch vụ dễ nảy sinh tệ nạn xã hội (karaoke, massage…), giáo dục, y tế, lĩnh vực liên quan đến an ninh, quốc phòng Ngoài ra, các tổ chức hay cá nhân tham gia hoạt động kinh doanh phải chấp hành các quy định của pháp luật về thuế, về lao động, về vệ sinh môi trường, phòng chống cháy nổ… nhằm hướng đến xây dựng một cộng đồng kinh doanh theo pháp luật, phù hợp mục tiêu xây dựng nhà nước pháp quyền
xã hội chủ nghĩa
2 c ịnh những hành vi vi phạm uật iên quan ến nghề inh doanh
th ng mại ở c c t nh huống xảy ra trong th c tế
2.1 Tình huống 1: Khaisilk-câu chuyện về sự lừa dối khách hàng[1]
Trong cơn khủng hoảng bán hàng “made in China”, những thông tin cung cấp mâu thuẫn nhau của ông chủ thương hiệu Khaisilk đang bị đặt vấn đề về đồ chạy tội
Trang 23Ba thời điểm khác nhau, bối cảnh khác nhau và thông tin của ông Hoàng Khải, Chủ tịch tập đoàn Khaisilk cũng khác nhau Từ chối tội đến thừa nhận rồi đổ lỗi, diễn biến trong phần trả lời của ông chủ Khaisilk đang đặt ra câu hỏi lớn
về đồ chạy tội của đại gia này
Những thông tin bất nhất
Khoảng một tuần trước, Công ty V là khách hàng quen thuộc Khaisilk bất ngờ phát hiện lô hàng khăn lụa mua từ Khaisilk sản phẩm vừa có mác "made
in China" lại vừa có mác "made in Vietnam" Một số sản phẩm khác nữa trong
lô hàng thì chỉ có thương hiệu Khaisilk nhưng mác "made in China" đã bị cắt
bỏ
Thông tin này nhanh chóng được chia sẻ trên mạng xã hội Ở thời điểm sự bức xúc của cộng đồng mạng được đẩy lên cao trào, đại diện cửa hàng cũng cứng rắn khẳng định chất liệu khăn được làm từ 100% lụa tơ tằm Về việc có gắn mác với nội dung “made in China”, vị này cho biết nhân viên kho đã nhầm lẫn khi soạn lô khăn tay thuộc mẫu 55 x 55 cm
Nhân viên bộ phận kho khi soạn lô 60 khăn cho đơn hàng, do bị thiếu một chiếc đã lấy ngay trên máy may đang sản xuất khăn cho một khách hàng khác
mà không kiểm tra kỹ Đơn hàng bị lấy nhầm lại đang sản xuất 350 chiếc cho một khách hàng khác ở Hong Kong Việc may nhãn mác “made in China” là theo yêu cầu của khách hàng
Đứng trước bức xúc của cộng đồng mạng, ông chủ Khaisilk vẫn quyết định im lặng
Tuy nhiên đến khi truyền thông vào cuộc thì ông Hoàng Khải quyết định lên tiếng sau hàng loạt lùm xùm về một chiếc khăn có 2 nhãn mác "made in
China" và "made in Vietnam" Trả lời Zing.vn, ông Hoàng Khải thừa nhận
thương hiệu Khaisilk bán lụa tơ tằm xuất xứ từ Trung Quốc, và cúi đầu xin lỗi người tiêu dùng
Doanh nhân này thừa nhận hiện nay nguồn tơ lụa trong hệ thống của Khaisilk
là nhập khẩu 50% 50% còn lại nhập từ các làng nghề nổi tiếng của Việt Nam, chủ yếu là làng Nha Xá (Hà Nam) Cách thức trên được duy trì gần 30 năm nay trong toàn bộ hệ thống của hàng Khaisilk
Với động thái đó, bên cạnh những kiến phản đối việc làm của ông Khải thì cũng có một số người ghi nhận sự dũng cảm của doanh nhân này khi dũng cảm đối diện với sự việc nhập hàng Trung Quốc về kinh doanh Tuy nhiên, mọi việc lại bắt đầu xoay chiều khi cơ quan chức năng vào cuộc điều tra
Tại thời điểm cơ quan Quản l thị trường Hà Nội kiểm tra, bà Nguyễn Thị Thu Nga, chủ hộ kinh doanh của cửa hàng Khaisilk, khai rằng việc bán hàng
Trang 24Trung quốc là do nhân viên tự nhập hàng về bán Bà Nga khẳng định cửa hàng này chuyên bán các mặt hàng lụa tơ tằm do Việt Nam sản xuất
“Do sơ suất trong quản l và nhu cầu ngày 20/10 tăng đột biến nên nhân viên nhập hàng Trung Quốc trên thị trường về thay nhãn mác Việt Nam rồi bán cho khách hàng”, bà Nga khai
Từ việc chối tội, nhận lỗi rồi đổ tội cho nhân viên của các cấp quản l Khaisilk
đã đặt ra nghi vấn về mưu đồ chạy tội của tập đoàn này trước những hành vi sai trái
Doanh nghiệp ang ngụy biện, chối quanh
Lời khai không đồng nhất ở nhiều thời điểm khác nhau khiến nhiều luật sư cho rằng việc loanh quanh đó chứng tỏ doanh nghiệp đang ngụy biện để né tránh những vi phạm mà mình mắc phải
Bởi lẽ khi chuyển qua cơ quan điều tra thì vụ việc không còn dừng lại ở lô hàng 60 chiếc khăn mà đã là một quá trình dài kinh doanh gian lận, trong đó bao gồm các vấn đề liên quan đến thuế, nguồn gốc hàng hóa…
Luật sư Phạm Đình Bắc, đoàn Luật sư TP.HCM, cho biết lời khai khác nhau
có thể đến do bối cảnh sự việc khác nhau Có thể ban đầu doanh nghiệp này chưa xác định được mức độ nghiêm trọng của vụ việc nên lời khai mang tính chất chiếu lệ Tuy nhiên, khi sự việc được xác định nghiêm trọng thì các đơn
vị tư vấn sẽ hướng dẫn cho họ khai những gì có lợi nhất
Trong khi đó, chuyên gia thị trường Trần Việt Tiến cho rằng chưa phải là lời khai chính thức với cơ quan điều tra nhưng đây được xem là sự ngụy biên của doanh nghiệp trước dư luận Việc đổ lỗi cho nhân viên là thiếu cơ sở vì cửa hàng kinh doanh tư nhân không thể giao quyết định nhập hàng cho nhân viên bán hàng vì liên quan đến rất nhiều chứng từ
“Nếu không có sự đồng thuận của cấp quản l thì không nhân viên nào dám làm việc này", ông Tiến khẳng định
Các luật sư cũng cho biết cơ quan chức năng có thể khởi tố vụ án hình sự nếu Khaisilk có hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả tương đương với số lượng của hàng thật có giá trị từ 30 triệu đồng trở lên hoặc dưới 30 triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi này
Trước đó, chia sẻ với báo chí bên hành lang Quốc hội, đại biểu Dương Trung Quốc cho rằng việc Khaisilk giải thích nguyên nhân do nhân viên tự mua sản phẩm khăn lụa về cắt nhãn gốc sau đó khâu nhãn "made in Vietnam" để bán "không khác gì câu chuyện cái gì cũng đổ cho cậu đánh máy"
Trang 25Theo ông, dù muốn giải thích thế nào, dù là đổ lỗi cho cấp dưới thì cũng là
"không chấp nhận được" Điều này không tương xứng với danh hiệu, thương hiệu Ông nói: "Thương hiệu càng lớn thì càng phải chuyên nghiệp Và ông chủ phải là người phải chịu trách nhiệm cao nhất"
Hành vi bán hàng "made in China" của Khaisilk được Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng nhận xét là "không thể chấp nhận được" Ông cho biết thông tin này không tốt, nhất là khi chúng ta đang có chủ trương khuyến khích phát triển doanh nghiệp và hàng hóa trong nước
Ông cũng cho rằng cửa hàng Khaisilk của ông Hoàng Khải bán hàng Trung Quốc dưới mác Khaisilk made in Vietnam "là làm giảm uy tín chất lượng của hàng hóa Việt Nam"
Bộ trưởng Công Thương Trần Tuấn Anh cũng chia sẻ quan điểm về vụ việc bên hành lang Quốc hội ngày 31/10 Ông nói khi có báo cáo tổng hợp về vụ việc, trong đó có báo cáo từ các đơn vị liên quan của Bộ, thêm các thông tin, dấu hiệu, chứng cứ thì các hành vi của Khaisilk cũng như cửa hàng kinh doanh là nghiêm trọng
Hành vi đó bao gồm việc làm giả nhãn mác cho các sản phẩm nhập từ nước ngoài, lừa dối và gây ảnh hưởng đến lợi ích của người tiêu dùng, vi phạm pháp luật ở nhiều khía cạnh khác nhau Bộ Công Thương cũng nhận thấy có
sự phức tạp trong mối liên hệ giữa Tập đoàn Khaisilk với các cửa hàng trực thuộc trong kinh doanh sản phẩm dùng nhãn mác giả nên cần có lực lượng chức năng để làm rõ mức độ vi phạm hình sự của hoạt động kinh doanh này
2.2 Tình huống 2: “ Nhái thương hiệu và sự lập lờ đánh lận con đen”[4]
Một nền kinh tế thị trường với đa dạng các ngành nghề và chủng loại hàng hóa thì người tiêu dùng sẽ có nhiều cơ hội lựa chọn cho mình những sản phẩm phù hợp và theo họ là tốt nhất Song, điều đó cũng đồng nghĩa với việc các nhà sản xuất phải chú trọng trong việc tạo dựng bản sắc riêng cho thương hiệu của mình
Bản sắc thương hiệu chỉ xuất hiện trong tâm trí của khách hàng mục tiêu khi
mà họ bị hấp dẫn bởi giá trị mà thương hiệu ấy mang lại Vì vậy mà mỗi
Trang 26doanh nghiệp đều cố gắng xây dựng cho thương hiệu của mình một bản sắc riêng, không bị pha trộn hay bị gây nhầm lẫn với các nhãn hiệu khác
Tuy nhiên, không phải doanh nghiệp nào cũng thành công trong việc này Bởi
vì, để xây dựng được một thương hiệu có sức sống lâu dài, có thể duy trì qua nhiều xu hướng đổi thay đòi hỏi sự đầu tư nghiêm túc về tư duy và chi phí Điều đó l giải tại sao nhiều doanh nghiệp ra đời sau thường ăn theo thương hiệu có uy tín trước đó để đặt tên cho nhãn hiệu của mình, hoặc lấy tên nhãn hiệu gần giống với tên của thương hiệu nổi tiếng đã được người tiêu dùng tin cậy
Trên thực tế, việc làm này không chỉ có ảnh hưởng xấu đối với uy tín của thương hiệu bị xâm phạm mà còn gây tổn hại trực tiếp đến lợi ích của khách hàng, làm cho khách hàng sử dụng sản phẩm kém chất lượng mà không hề hay biết Vì vậy mà, mục đích của nhà sản xuất khi tạo dựng bản sắc thương hiệu chính là bảo vệ lợi ích cho khách hàng Sao cho, khi khách hàng mua một sản phẩm thì đó là quyết định dựa trên sự hiểu biết rõ ràng về sản phẩm đó chứ không phải mua vì sự nhầm lẫn
Trong thời gian qua, việc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, làm nhái thương hiệu đã được báo chí đề cập đến Phần lớn là hiện tượng đăng k tên thương mại và tên nhãn hiệu gần giống nhau, thậm chí là trùng nhau Sự vi phạm này
đã xảy ra dưới nhiều hình thức và trên nhiều lĩnh vực
Trên thị trường, nhiều khách hàng từng bị nhầm lẫn giữa nhãn hiệu LaVie với nhãn hiệu TaVie do tên gọi na ná như nhau Hay việc sử dụng tên thương mại trong lĩnh vực ngân hàng hiện nay là tên các vùng lãnh thổ như Âu, Á, Đông Nam Á… trong khi ngân hàng lại nằm ở Việt Nam Điều này đã khiến cho khách hàng lúng túng khi lựa chọn sản phẩm bởi họ không hiểu những tên gọi
ấy muốn nói lên điều gì, có phải do nguồn gốc xuất thân của doanh nghiệp hay chỉ đơn thuần là gọi cho “kêu” mà thôi? Cách đặt tên như vậy thể hiện sự thiếu sáng tạo trong việc tìm ra bản sắc riêng cho nhãn hiệu và sản phẩm của các công ty Không chỉ vậy, việc những nhãn hiệu ra đời sau bắt chước tên nhãn hiệu gần giống với thương hiệu có úy tín từ trước đã cố ý tạo ra sự nhầm lẫn cho khách hàng khi lựa chọn sản phẩm
Vụ kiện dân sự của Công ty Cổ phần Vincom đối với Cổ phần Tài chính và Bất động sản Vincon vào cuối năm 2010 vì hành vi vi phạm quyền sở hữu trí tuệ đối với nhãn hiệu, tên thương mại là một ví dụ điển hình
Theo Thanh tra Bộ Khoa học và Công nghệ, Vincon đã có hành vi sử dụng dấu hiệu “Vincon” trên biển hiệu, giấy tờ giao dịch, phương tiện kinh doanh, phương tiện quảng cáo và trên tên công ty, tên chi nhánh của công ty này tại
Đà Nẵng và Thừa Thiên Huế, xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu “Vincom” đang được bảo hộ tại Việt Nam của Vincom
Trang 27Trong lĩnh vực vật liệu xây dựng cũng đã xảy ra không ít trường hợp vi phạm quyền sở hữu trí tuệ tương tự Một trong những công ty ra đời sớm là công ty Eurowindow đã xây dựng thương hiệu của mình trong suốt thời gian dài Sau
đó, hàng loạt công ty khác cũng chuyên cung cấp cửa ra đời và nhái theo thương hiệu này với những cái tên nhãn hiệu có đuôi là “window”, có những công ty đã cố ý tạo ra sự giống nhau
Mới đây nhất, Chánh thanh tra Bộ khoa học và công nghệ đã quyết định xử phạt Công ty cổ phần cửa Châu Âu về việc chấp hành các quy định của pháp luật về sở hữu công nghiệp đối với việc sử dụng dấu hiệu “Euwindow, hình” biển hiệu, trên catalog, trên các visit, trên website, trên bảng báo giá và trên các phương tiện kinh doanh, phương tiện quảng cáo của Công ty cổ phần cửa Châu Âu có dấu hiệu xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu "Euwindow, hình” là một trong những nhãn hiệu đã được Công ty cổ phần Cửa sổ nhựa Châu Âu (với thương hiệu chính là Eurowindow) đang được bảo hộ tại Việt Nam Ngoài việc xâm phạm sở hữu trí tuệ đối với nhãn hiệu “Euwindow, hình”, Công ty Cổ phần cửa Châu Âu còn sử dụng tên thương mại gần giống với tên thương mại của Công ty Cổ phần cửa sổ nhựa Châu Âu, thậm chí không đi đăng k nhãn hiệu nhưng vẫn sử dụng dấu hiệu “®” trên nhãn hiệu
“Euwindow” và khi được hỏi đến doanh nghiệp này vẫn hồn nhiên trả lời là do thiếu hiểu biết Đây là một việc làm cố “ăn theo” nhằm gây sự nhầm lẫn cho người tiêu dùng
Sự việc này chỉ là một trong số rất nhiều hành động vi phạm quyền sở hữu trí tuệ đã và đang diễn ra dưới mọi hình thức Việc kiểm tra và xử lý nghiêm khắc các vụ việc này là hết sức cần thiết để thực thi bảo hộ sở hữu trí tuệ cho các doanh nghiệp đã nỗ lực trong việc xây dựng thành công một thương hiệu bằng
uy tín với khách hàng, tạo ra sự cạnh tranh lành mạnh trong nền kinh tế thị trường (Theo Vũ Văn Tiến, dantri.com.vn)
Trang 28Nội kịp thời tuyên dương, khen thưởng các doanh nghiệp chấp hành tốt pháp luật thuế Đây là sự ghi nhận những đóng góp của cộng đồng doanh nghiệp vì
sự phát triển chung của Thủ đô và đất nước
Mới đây, Cục Thuế TP Hà Nội đã công bố danh sách 413 doanh nghiệp chấp hành tốt pháp luật thuế của Hà Nội năm 2017 Bên cạnh những thương hiệu nổi tiếng, có uy tín như Tổng công ty Quản l bay Việt Nam, Tổng công ty Dịch vụ viễn thông VNPT Vinaphone, Công ty TNHH Điện Việt Nam Stanley, Công ty CP Vàng bạc đá qu Phú Nhuận - chi nhánh PNJ Hà Nội thì danh sách cũng có tên của những doanh nghiệp mới Ông Phạm Hồng Quân, Giám đốc Công ty cổ phần Giao hàng tiết kiệm cho biết, dù mới hoạt động được ít năm trong lĩnh vực vận chuyển, nhưng công ty luôn tuân thủ các quy định về thuế Đơn vị rất vinh dự và tự hào khi là một trong những doanh nghiệp được tuyên dương với thành tích thực hiện tốt chính sách, pháp luật thuế năm 2017 Công ty sẽ tiếp tục nỗ lực triển khai các nhiệm vụ bảo đảm trách nhiệm nộp thuế, tích hợp giải pháp công nghệ thông tin trong quản l và minh bạch thông tin với người dùng Bởi để xây dựng uy tín trên thị trường, việc tuân thủ pháp luật, thực hiện đúng nghĩa vụ thuế với Nhà nước rất quan trọng
Năm 2017, Cục Thuế TP Hà Nội đã hoàn thành vượt mức dự toán thu ngân sách với tổng thu cân đối là 192.789 tỷ đồng, đạt 102,8% dự toán pháp lệnh, tăng 18,1% so với năm trước Hà Nội tiếp tục là một trong hai thành phố dẫn đầu cả nước về số lượng và tỷ trọng đóng góp thuế thu nhập doanh nghiệp với
tỷ lệ nộp thuế của doanh nghiệp đạt 36% Trong số 100 doanh nghiệp có tổng
số thuế thu nhập doanh nghiệp nộp trong hai năm 2016-2017 lớn nhất cả nước thì có 38 doanh nghiệp trên địa bàn Hà Nội Thí dụ Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội, Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam, Ngân hàng TMCP Quân đội, Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, Công ty TNHH Yamaha Moto Việt Nam
Để đạt được kết quả nêu trên, Phó Tổng cục trưởng Thuế kiêm Cục trưởng Thuế TP Hà Nội Nguyễn Thế Mạnh cho rằng, cộng đồng doanh nghiệp, người nộp thuế trên địa bàn Hà Nội đã rất tích cực, nỗ lực phát triển, mở rộng sản xuất, kinh doanh, đồng thời nghiêm túc thực hiện đúng quy định của pháp luật, qua đó đóng góp tích cực vào ngân sách nhà nước Để hỗ trợ doanh nghiệp, Cục Thuế sẽ tiếp tục thực hiện các giải pháp tăng sự tương tác, trao đổi thông tin giữa cơ quan thuế với doanh nghiệp, tổ chức các buổi tọa đàm, hướng dẫn, giải thích các quy định, chính sách của Nhà nước
Thời gian qua, Cục Thuế TP Hà Nội đã triển khai nghiêm túc công tác cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp, nhất là trong công tác cải cách thủ tục hành chính, bảo đảm công khai, minh bạch và giảm thời gian, chi phí cho người nộp thuế Nhờ ứng dụng mạnh mẽ
Trang 29công nghệ thông tin trong quản l thuế, đến nay, 98% số doanh nghiệp tại Hà Nội đã kê khai thuế qua mạng và hơn 95% số tiền nộp thuế thực hiện theo phương thức điện tử Cục Thuế cũng từng bước triển khai nhiều đề án, chương trình cải cách như thí điểm đề án hóa đơn điện tử, biên lai điện tử; chương trình hoàn thuế điện tử…(Theo Bình Nguyên, nhandan.com.vn, ngày 06/9/2018)
3.2 Tình huống 2: Ajinomoto phát triển công nghệ bảo vệ môi trường
Công ty Ajinomoto Việt Nam đã và đang áp dụng thành công Hệ thống quản
l môi trường ISO 14001 từ năm 2001 đến nay và ngày càng khẳng định vai trò, trách nhiệm của doanh nghiệp với môi trường sống
Hơn 26 năm thành lập và phát triển tại Việt Nam, Công ty Ajinomoto Việt Nam đang ngày càng khẳng định vai trò, trách nhiệm của doanh nghiệp với môi trường sống thông qua những cải tiến không ngừng về công nghệ, cùng nhiều hoạt động thực tiễn trong sản xuất nhằm liên tục cải thiện các điều kiện môi trường
Trong hàng chục năm qua, Công ty Ajinomoto Việt Nam luôn theo đuổi một nguyên tắc kinh doanh quan trọng của Tập đoàn Ajinomoto là ASV (Ajinomoto Group Creating Shared Value) – Hoạt động tạo lập giá trị chung của Tập đoàn Ajinomoto ASV thể hiện cam kết không thay đổi của Tập đoàn Ajinomoto trong việc góp phần giải quyết những vấn đề của xã hội, song song với việc tạo ra giá trị kinh tế cho doanh nghiệp
Sản xuất gắn với bảo vệ môi tr ờng
Nhằm cắt giảm tối ưu lượng khí thải, từ năm 2014, Ajinomoto Việt Nam đã đưa vào vận hành lò hơi sinh học sử dụng trấu ép – làm nhiên liệu để cung cấp hơi nước cho sản xuất Lò hơi sinh học giúp giảm hơn 50% lượng khí thải CO2 có hại cho môi trường so với sử dụng nhiên liệu truyền thống như dầu và khí đốt
Trang 30Bên cạnh đó, một hệ thống xử l nước thải hiện đại với mức đầu tư hơn 100 tỷ đồng cũng được công ty đưa vào vận hành Hệ thống áp dụng công nghệ xử l tiên tiến từ Nhật Bản Tất cả nước sau sản xuất được xử l đạt tiêu chuẩn loại
A của Việt Nam và những chỉ tiêu nghiêm ngặt của chính Tập đoàn Ajinomoto
Công ty cũng triển khai chương trình “không phát thải” bằng 3T (tiết giảm, tái chế và tái sử dụng) cho chất thải rắn nhằm sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên, giảm gánh nặng ô nhiễm môi trường Kết quả triển khai hoạt động đến năm 2016: 99 % tổng lượng chất thải rắn đã được tái chế
Sử dụng hợp lí nguồn tài nguyên thiên nhiên
Để trở thành doanh nghiệp kiểu mẫu về tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên, Công
ty đã áp dụng chủ trương tiết kiệm năng lượng, những nguồn năng lượng
“xanh” như năng lượng mặt trời và năng lượng gió được tăng cường sử dụng tại các nhà máy của Ajinomoto Việt Nam
Nhằm góp phần bảo vệ môi trường và hướng đến xây dựng nguồn tài nguyên bền vững thông qua sản xuất nông nghiệp, Ajinomoto Việt Nam áp dụng Chu trình sinh học khép kín trong quá trình sản xuất bột ngọt Ajinomoto Theo đó, Công ty sử dụng các nguyên liệu có nguồn gốc nông nghiệp là tinh bột sắn (khoai mì) và mật mía đường để sản xuất bột ngọt và phát triển phân bón sinh học như một sản phẩm đồng hành nhằm cung cấp nguồn dinh dưỡng trở lại cho đất
Công ty cũng nỗ lực thực hiện giảm thiểu sử dụng tài nguyên nước Cụ thể, do quy trình sản xuất tại nhà máy đòi hỏi tiêu tốn một lượng nước sông lớn để giải nhiệt cho hệ thống máy móc, công ty đã xây dựng hệ thống tháp giải nhiệt
và hồ chứa nước riêng nhằm sử dụng tuần hoàn lượng nước để làm mát hệ thống máy móc Mô hình này giúp giảm tiêu thụ lượng nước sông sử dụng đến 83,5%
Công ty Ajinomoto Việt Nam đã và đang áp dụng thành công Hệ thống quản
l môi trường ISO 14001 từ năm 2001 đến nay và ngày càng khẳng định vai trò, trách nhiệm của doanh nghiệp với môi trường sống thông qua những cải tiến không ngừng về công nghệ, cùng nhiều hoạt động thực tiễn trong sản xuất nhằm liên tục cải thiện các điều kiện môi trường
Công ty Ajinomoto Việt Nam đã vinh dự nhận giải thưởng DOANH NGHIỆP KINH TẾ XANH 2013 cho sự phát triển bền vững từ Bộ Tài nguyên và Môi trường và giải thưởng THƯƠNG HIỆU XANH vì công tác bảo vệ môi trường cho Sự phát triển bền vững từ Liên Hiệp các Hội Khoa học Kỹ thuật Việt Nam vào năm 2008 (theo nongnghiep.vn, ngày 27/02/2018)
Trang 31Thảo uận:
1) Pháp luật về môi trường được quy định trong văn bản pháp luật quan trọng nào? Công ty Ajinomoto Việt Nam đã và đang áp dụng thành công Hệ thống quản l môi trường ISO 14001 có phải là chấp hành pháp luật về môi trường không?
2) Việc chấp hành tốt pháp luật về môi trường có vai trò quan trọng như thế nào đối với sự phát triển của doanh nghiệp?
3) Theo em, nếu một doanh nghiệp thực hiện các quy định về bảo vệ môi trường tốt hơn cả quy định của pháp luật thì có nên không? Tại sao?
Bài tập th c hành:
1) Tình huống 1: Bí mật thương mại [6]
Ngày 04/9/1997, Pat Yen Yang, 70 tuổi, tổng giám đốc của hãng Four Pillars,
một hãng của Đài Loan chuyên sản xuất giấy dính, đã bị bắt khi định bay đến Cleveland để xem giải quần vợt US Open Cục Điều tra Liên bang (FBI) của
Mỹ đã đưa ra bằng chứng là một cuộn băng do camera an ninh tại sân bay ở
New York ghi lại cảnh Pat Yen Yang đang nhận một tài liệu ghi rõ là “Tập đoàn Avery Denison – Mật”
Từ năm 1989, Yang đã mua những bí mật về công nghệ từ Ten Hong Lee, một
nhân viên của Avery Denison Nhưng vào tháng 01/1997, Ten Hong Lee đã bị
phát hiện khi đang đánh cắp một tài liệu mật Bị tóm cổ, tên này đã chấp thuận hợp tác với FBI để mong gỡ tội Tại sân bay New York, Lee đã giàn xếp một cuộc bàn giao cuối cùng ở một địa điểm đối diện với một camera an ninh để tiện cho việc ghi hình
Tòa đã phán quyết Yang phải chịu án tù là 6 tháng, cho hưởng án treo, và phải nộp một khoản tiền phạt là 250.000 USD
Alain Damian, chuyên gia an ninh kinh tế của Trường Đại học Vallee, đã khám phá ra một vụ gián điệp công nghệ tinh vi Delta US, một
Marne-la-hãng công nghệ cao của Mỹ đã tìm đánh cắp các bí mật của Marne-la-hãng Alpha France (Pháp) để loại hãng này ra khỏi thị trường chân Á Để đạt được mục
đích này, Delta US đã tìm ra cách thay thế bà Michelle, thư k cho vị phó
giám đốc phụ trách phát triển thị trường của hãng Alpha France, bằng một tay
chân của mình nhằm tiếp cận với chiếc tủ hồ sơ chứa các thông tin bí mật liên quan
Tháng 7, bà Michelle trong khi đang lái xe đi dạo cùng người bạn gái tại một bãi nghỉ mát đã gặp tai nạn do bị một chiếc xe khác đâm thẳng vào Tuy thoát chết nhưng cả hai đã bị thương rất nặng Bà Michelle phải nằm bất động trong
Trang 32hai năm Ông chủ của Alpha France buộc phải tìm một người thay thế Trong
một buổi tiếp tân, ông đã “tình cờ” gặp gỡ và rất có thiện cảm với một thanh niên tên là Bernard Bernard đã “vô tình” kể về người bạn gái, một nữ thư k rất giỏi nghiệp vụ đang tìm một việc làm ưng Sáu tháng sau vụ tai nạn, nữ thư k mới này đã được bổ nhiệm để thay thế cho bà Michelle Ba năm sau,
thị phần của Alpha France ở châu Á đã sụt giảm 90% mà không tìm ra được nguyên nhân (Theo An ninh Thế giới, số 286, thứ Năm mồng 4 tháng Bảy năm
2002, trang 13)
Thảo luận:
1) Xác định các hành vi vi phạm pháp luật trong tình huống trên?
2) Hành vi vi phạm pháp luật được xác định nói trên sẽ gây ra những nguy cơ
gì cho doanh nghiệp vi phạm và doanh nghiệp bị vi phạm?
2) Tình huống 2: Tình trạng “chặt chém” dịp Lễ 30/4 và 1/5
Trong dịp nghỉ lễ 30/4-1/5 vừa qua, mặc dù cơ quan chức năng đã quyết liệt chống nạn 'chặt chém' du khách, song tình trạng ép khách hàng mua với giá
"cắt cổ", thậm chí hành hung du khách vẫn xảy ra
(1) Chặt chém' trái dừa 150 ngàn, sinh tố 170 ngàn ở Vũng Tàu
Mới đây, mạng xã hội lan truyền hóa đơn tính tiền tại villa B.A, tại Vũng Tàu, vào dịp lễ 30/4-1/5 Nhiều người hoảng hồn khi biết trái dừa giá đến 150 ngàn đồng, ly sinh tố bơ 170.000 đồng, nước ép dâu 150.000 đồng
Theo thông tin ghi trên phiếu, giá 150.000 đồng/trái dừa là chưa bao gồm thuế VAT (10%) và phí phục vụ (5%) Do được cộng thêm hai loại thuế, phí trên nên một trái dừa có giá hơn 170.000 đồng
Liên quan đến vụ việc này, chiều 1/5, cơ quan chức năng thành phố Vũng Tàu
đã làm việc với doanh nghiệp trên và xác nhận việc resort này bán như trên là không có hành vi chặt chém du khách
Tuổi Trẻ thông tin, resort B.A khẳng định trước khi khách gọi đồ uống, họ đã nhìn vào thực đơn và trên thực đơn đã thể hiện giá như phiếu tính và mức giá này đã được áp dụng từ tháng 6/2018
Đoàn kiểm tra cũng ghi nhận sự niêm yết công khai giá và giá đã có từ lâu chứ không phải tăng bất ngờ trong dịp lễ cũng như cơ sở này có các loại giấy phép kinh doanh
(2) Khách tố bị “chặt chém” 500.000 ồng tiền bàn ở bãi biển Thanh Hóa
Trưa 2/5/2019, mạng xã hội facebook lan truyền một clip dài khoảng 50 giây ghi hình ảnh một quán bán hàng tại bãi biển Hải Tiến (huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa) tính giá 500.000 đồng tiền bàn ghế khi du khách ngồi ăn uống tại đây
Trang 33Theo nội dung clip, đoàn du khách gồm khoảng 30 người, ngồi trên 6 bộ bàn ghế nhựa đặt tại bờ biển Hải Tiến Khi ăn uống xong, đoàn khách đứng dậy tính tiền thì xảy ra tranh cãi với chủ nhà hàng
Một người đàn ông trong đoàn nói rằng trước khi vào ngồi bàn (đoàn có gọi hơn 400.000 đồng tiền nước) thì không được chủ quán thông báo phải thuê bàn ghế Còn một người phụ nữ được cho là người của nhà hàng lại khẳng định đã thông báo trước giá thuê một bộ bàn ghế là 50.000 đồng/giờ (du khách ngồi hơn 1 giờ nên tính 100.000 đồng/bộ) Sau một lúc tranh cãi, một người đàn ông có lời lẽ đẹ dọa “bây giờ anh có trả không, hay là như nào?", “anh đừng giở trò với bọn tôi”
Cuối đoạn clip, đoàn du khách phải trả 500.000 đồng tiền thuê bàn ghế rồi mới được ra về
(3) Hạ Long: Chặt chém 2 triệu ồng/kg ỗ ng
Ngày 29/4, Công an phường Bãi Cháy đã bắt giữ hai đối tượng Đinh Thị Hảo
và Nguyễn Thị Lan, thường trú tại TP Uông Bí, Quảng Ninh
Cả 2 đối tượng trên đã bán cho chị Trần Thị T., khách du lịch, 2 kg đỗ ngự với giá 2 triệu đồng/kg trong khi giá mua vào chỉ 100.000 đồng/kg và 2 túi mã tiền giá 1,5 triệu đồng
Tại cơ quan công an, 2 đối tượng đã khai nhận hành vi lừa đảo
(4) Du khách tố taxi Đà Lạt "chặt chém", dọa nh khách
Phản ánh đến báo Dân trí, ông T.V.T (Hà Nội) cho biết, nhân dịp nghỉ lễ 1/5, ông và gia đình có chuyến du lịch tại Đà Lạt trong 4 ngày Khoảng 19h30 ngày 29/4, sau khi đi ăn tối trên đường Nguyễn Văn Cừ, ông T có gọi taxi biển số 49A - 020 của hãng R về một khách sạn tại Khu du lịch Quốc gia hồ Tuyền Lâm
30/4-“Vừa lên xe, tài xế nói chạy khoán 150.000 đồng, tôi nói xe có công tơ mét, cứ theo đồng hồ mà tính tiền Anh tài xế tỏ thái độ không bằng lòng, quá trình chạy anh ta có vẻ hằn học, lạng lách, vượt ẩu rất nguy hiểm khiến gia đình tôi
lo lắng”, ông T nói
Theo ông T khi xe về đến khách sạn, đồng hồ tính tiền chỉ báo 78.000 đồng, tuy nhiên lái xe này đã đòi trả lên đến 150.000 đồng Khi gia đình ông T kiến, thì người lái taxi này cự cãi thậm chí đòi lao vào hành hung ông T Rất may, lực lượng bảo vệ khách sạn đã vào can thiệp kịp thời
Liên quan đến vụ việc, ông Trương Hữu Hiệp, Giám đốc Sở Giao thông vận tải Lâm Đồng cho biết, đơn vị đã yêu cầu hãng taxi xử l nghiêm khắc tài xế
V nếu xác minh được hành vi làm ảnh hưởng tới du khách cũng như ảnh hưởng đến hình ảnh du lịch TP Đà Lạt, Lâm Đồng
Trang 34(5) Tái diễn tình trạng "chặt chém" ở Đồ S n, Hải Phòng
Theo ghi nhận của PV Báo Kinh tế & Đô thị, ngay tại lối vào khu II Đồ Sơn (Hải Phòng) là một bãi trông xe rộng khoảng vài ngàn m2 do UBND phường Vạn Hương, quận Đồ Sơn quản l Nhưng trái ngược với giá vé đã được niêm yết 30.000 đồng/lượt/120 phút, nhân viên xé vé đã thu gấp 2-3 lần so với giá quy định
Dịp 30/4-1/5 năm nay, bãi biển Đồ Sơn khá đông khách du lịch Nhưng về giá
cả, ăn uống thì bị làm giá lên gấp nhiều lần Đơn cử, một quả dừa được các cơ
sở kinh doanh bán với giá 50.000-70.000 đồng; một lon nước ngọt, chai bia bán với giá từ 20.000-30.000 đồng; cua biển có giá 700.000-800.000 đồng/kg Nếu các năm trước tại bãi biển chính các cơ sở kinh doanh không được mang
ô dù xuống biển thì năm nay ô dù lại thoải mái được cài cắm tại bờ biển Một chiếc ô với 2 chiếc ghế được thu với giá 30.000 đồng (Theo Hạnh Nguyên tổng hợp, vietnamnet.vn)
Thảo luận:
1) Bạn hiểu từ “chặt chém” được sử dụng trong tình huống có nghĩa là gì? 2) Hành vi “chặt chém” khách như trên là vi phạm các quy định nào của pháp luật?
3) Hành vi kinh doanh “chặt chém” ảnh hưởng như thế nào đến bản thân doanh nghiệp vi phạm và môi trường kinh doanh nói chung?