Bài giảng Sinh học 7 bài 24 sách Cánh diều: Vai trò của nước và các chất dinh dưỡng đối với sinh vật

Bài giảng Sinh học 7 bài 24 sách Cánh diều: Vai trò của nước và các chất dinh dưỡng đối với sinh vật trình bày vai trò của nước đối với cơ thể sinh vật; vai trò của các chất dinh dưỡng đối với cơ thể sinh vật. Đồng thời thông qua các câu hỏi bài tập được biên soạn chi tiết và kỹ lưỡng sẽ giúp các em củng cố kiến thức và học tập tốt hơn. Mời các em cùng tham khảo.

BÀI GIẢNG MÔN KHTN 7

(SINH HỌC)

LÂM

KHỞI ĐỘNG

Em hãy dõi đoạn video sau trong 2 phút.

Em hãy cho biết nội dung trong đoạn video đó là gì?

1

https://www.youtube.com/watch?v=9L5cPs7n6O0

https://www.youtube.com/watch?v=9L5cPs7n6O0

KHỞI

Em hãy cho biết nội dung trong đoạn video đó là gì?

1

Hình ảnh những người dân chịu đói khổ, cơ thể rất gầy

gò và ốm yếu vì không có thức ăn.

Đi u gì s  x y ra n u cây con không đề ẽ ả ế ượ ướ ước t i n c dài ngày?

Cây b  héo và ch tị ế

DINH D ƯỠ NG Đ I V I SINH V T Ố Ớ Ậ

Quan sát hình 24.1 và hoàn thành  phi u h c t p trong 2 phút: ế ọ ậ

I. NƯỚC Đ I V I C  TH  SINH V TỐ Ớ Ơ Ể Ậ

1. Thành ph n hóa h c, c u trúc, tính ch t c a nầ ọ ấ ấ ủ ước

PHI U H C T PẾ Ọ Ậ

1 Cho bi t thành ph n hóa h c và c u trúc  ế ầ ọ ấ

c a m t phân t  n ủ ộ ử ướ c:

………

………

………

………

………

………

…… ………

2.   L p ráp mô hình phân t  n ắ ử ướ c.

I. Thành ph n hóa h c, c u trúc, tính ch t c a nầ ọ ấ ấ ủ ước

­  Thành  ph n  hóa  h c  và  c u  trúc ầ ọ ấ

c a  phân  t   nủ ử ước:  Nước  được  h p ợ

thành  t   các  phân  t   có  hai  nguyên ừ ử

t   H,  m t  nguyên  t   O  và  có  d ng ử ộ ử ạ

g p  khúc,  có  công  th c  hóa  h c  là ấ ứ ọ

H2O

I. NƯỚC Đ I V I C  TH  SINH V TỐ Ớ Ơ Ể Ậ

1. Thành ph n hóa h c, c u trúc, tính ch t c a nầ ọ ấ ấ ủ ước

Hình 24.1. Mô hình c u trúc ấ

c a phân t  nủ ử ước

N ướ c  là  ch t  l ng,  ấ ỏ

không  màu,  không  mùi,  không  v ,  không  có  hình  ị

d ng nh t đ nh ạ ấ ị

Quan sát m u n ẫ ướ c trong c c th y tinh, b ng ki n th c th c t  em hãy d   ố ủ ằ ế ứ ự ế ự

đoán tính ch t c a n ấ ủ ướ c? 

HO T Đ NG NHÓM Ạ Ộ

M i  nhóm  th c  hi n  nhi m  v   trong  th i  gian  7 ỗ ự ệ ệ ụ ờ

phút

1 L a ch n d ng c , hóa ch t.ự ọ ụ ụ ấ

2 Th c hi n l n lự ệ ầ ượt các thí nghi m:ệ

+ TN 1: Hòa tan mu i ăn và đ ố ườ ng trong n ướ c.

+ TN 2: Hòa tan d u ăn trong n ầ ướ c.

+ TN 3: N ướ c tác d ng v i vôi s ng ụ ớ ố

+ TN 4: Nhi t đ  đông đ c c a n ệ ộ ặ ủ ướ c.

+ TN 5: Kh i l ố ượ ng riêng c a n ủ ướ c.

3.   Quan sát hi n tệ ượng và rút ra k t lu n   m i ế ậ ở ỗ

thí nghi m.ệ

HO T Đ NG NHÓM Ạ Ộ

Thí nghi mệ Hòa tan mu i ố

ăn và đường  trong nước

n i  lên  trên  ổ

n ướ c

­  Vôi  tan  trong  n ướ c 

t o  ạ thành  dung  d ch  ị khác  và  làm 

c c  ố đ ng  ự

n ướ c  nóng  lên

m t  ặ n ướ c 

th ườ ng    

kh i  ố l ượ ng  riêng  c a  ủ

Quan sát đo n video và ghi l i vai trò c a n ạ ạ ủ ướ c đ i v i đ i s ng sinh v t? ố ớ ờ ố ậ

I. NƯỚC Đ I V I C  TH  SINH V TỐ Ớ Ơ Ể Ậ

2. Vai trò c a nủ ước đ i v i c  th  sinh v tố ớ ơ ể ậ

Hãy quan sát đo n ạ

video và k t h p v i ế ợ ớ

các hình  nh đ  tìm ả ể

hi u v  trai trò c a ể ề ủ

nước đ i v i sinh v tố ớ ậ

Vai trò c a nủ ước đ i v i sinh v t:ố ớ ậ

­ Nước là thành ph n ch  y u tham gia c u t o nên t  bào và c  th  sinh v t.ầ ủ ế ấ ạ ế ơ ể ậ

­ Nước là dung môi hoà tan nhi u ch t dinh dề ấ ường cho c  th , góp ph n v n ơ ể ầ ậchuy n các ch t dinh dể ấ ưỡng trong c  th  ơ ể

­ Nước là nguyên li u và môi trệ ường c a nhi u quá trình s ng trong c  th  ủ ề ố ơ ể

nh  quá trình quang h p   th c v t, tiêu hoá   đ ng v t  ư ợ ở ự ậ ở ộ ậ

­ Nước còn góp ph n đi u hoà nhi t đ  c  th  ầ ề ệ ộ ơ ể

­ Khi sinh v t b  thi u nậ ị ế ước, các quá trình s ng trong c  th  b  r i lo n, th m ố ơ ể ị ố ạ ậchí có th  ch t. ể ế

Khi c  th  b  m t nơ ể ị ấ ước do s t hay tiêu ch y ta c n làm gì?ố ả ầ

B  sung nổ ước theo đường tĩnh m chạ

Ăn nh ng món ăn d ng l ngữ ạ ỏ

U ng Oresolố

Quan sát  H24.3 và cho 

bi t ch t dinh  ế ấ

d ưỡ ng có vai  trò gì đ i v i  ố ớ

t

Lipi d

Protein

II. VAI TRÒ C A CÁC CH T DINH DỦ Ấ ƯỠNG Đ I V I C  TH  SINH V TỐ Ớ Ơ Ể Ậ

Ø Ch t dinh dấ ưỡng là nh ng ch t hay h p ch t hóa h c đữ ấ ợ ấ ọ ược c  th  ơ ể

sinh v t h p th  t  môi trậ ấ ụ ừ ường ngoài

Ø Ch t dinh dấ ưỡng có vai trò c u t o nên t  bào và c  th , cung c p ấ ạ ế ơ ể ấ

năng lượng, tham gia đi u hòa ho t đ ng s ng…ề ạ ộ ố

II. VAI TRÒ C A CÁC CH T DINH DỦ Ấ ƯỠNG Đ I V I C  TH  SINH V TỐ Ớ Ơ Ể Ậ

Lá cây b  vàng hoàn toàn và nhìn rõ các gân  ị

xanh nh  do thi u s t ỏ ế ắ

Khi cây thi u ho c th a ch t dinh dế ặ ừ ấ ưỡng s  có các d u hi u b t thẽ ấ ệ ấ ường 

nh  lá đ i màu, qu  d  d ng, cây kém phát tri n ư ổ ả ị ạ ể

Lá cà chua vàng xoăn do thi u magie ế D a chu t b  d  d ng do b  thi u m t  ư ộ ị ị ạ ị ế ộ

s  ch t dinh d ố ấ ưỡ ng

M t s  d u hi u thi u ch t khác c a cây ộ ố ấ ệ ế ấ ủ

Nhu c u ch t dinh d ầ ấ ưỡ ng khác nhau   các loài  ở

th c  v t,  do  đó  ng ự ậ ườ i  ta  th ườ ng  tr ng  thay  ồ

đ i các loài cây trên cùng m t di n tích   các  ổ ộ ệ ở

mùa v  khác nhau trong m t năm đ  tránh suy  ụ ộ ể

ki t m t s  ch t dinh d ệ ộ ố ấ ưỡ ng trong đ t ấ

Trong tr ng tr t, ngồ ọ ười ta thường tr ng thay đ i các loài cây khác nhau ồ ổ

trên cùng m t di n tích đ t tr ng trong m t năm,ộ ệ ấ ồ ộ

 em hãy gi i thích t i sao?ả ạ

B nh Bệ ướu c  do thi u Iotổ ế

II. VAI TRÒ C A CÁC CH T DINH DỦ Ấ ƯỠNG Đ I V I C  TH  SINH V TỐ Ớ Ơ Ể Ậ

Liên h  b n thân: Theo em ch  đ  ăn u ng c a b n  ệ ả ế ộ ố ủ ả thân đã h p lý ch a? Em hãy t  đi u ch nh ch  đô ăn  ợ ư ự ề ỉ ế

c a b n thân sao cho h p lý? ủ ả ợ

LUYỆN TẬP

Ch t dinh ấ

dưỡng

Vai trò chính đ i v i c  thố ớ ơ ể Th c ăn ch a nhi u ứ ứ ề

ch t dinh dấ ưỡng

M t s  bi u hi n c a c  ộ ố ể ệ ủ ơ

th  khi b  thi u ho c ể ị ế ặ

th a dinh dừ ưỡng Protein ­ C u t o t  bào và c  th ấ ạ ế ơ ể

  ­  Giúp  các  quá  trình  trao  đ i  ch t  và  ổ ấ chuy n  hoá  năng  l ể ượ ng  di n  ra  thu n  ễ ậ

l i ợ Carbohydrate Ngu n cung c p năng l ồ ấ ượ ng ch  y u ủ ế

Lipid ­ D  tr  năng l ự ữ ượ ng, ch ng m t nhi t ố ấ ệ

­ Là dung môi hòa tan m t s  vitamin ộ ố Vitamin  và 

M t s  bi u hi n c a c  ộ ố ể ệ ủ ơ

th  khi b  thi u ho c th a ể ị ế ặ ừ

dinh dưỡng Protein ­  C u  t o  t   bào  và  c   ấ ạ ế ơ

thể  ­ Giúp các quá trình trao 

đ i  ch t  và  chuy n  hoá  ổ ấ ể năng  l ượ ng  di n  ra  ễ thu n l i ậ ợ

Carbohydrate Ngu n  cung  c p  năng  ồ ấ

­  Th a:  tăng  cân  b t  ừ ấ

th ườ ng, táo bón

C m,  bánh  mì,  khoai  ơ lang, khoai tây, ngô

­Thi u: m t m i, khi năng  ế ệ ỗ

t p trung gi m  ậ ả

­ Th a: béo phì ừ

Vai trò c a ch t dinh d ủ ấ ưỡ ng đ i v i sinh v t ố ớ ậ

M t s  bi u hi n c a c  th  khi ộ ố ể ệ ủ ơ ể

b  thi u ho c th a dinh dị ế ặ ừ ưỡng Lipid ­ D  tr  năng l ự ữ ượ ng, 

­  Tham  gia  các  ho t  ạ

đ ng  trao  đ i  ch t  ộ ổ ấ

c a c  th ủ ơ ể

D u  th c  v t,  m   ầ ự ậ ở

đ ng  v t,  tr ng,  qu   ộ ậ ứ ả

ba, h t h ạ ướ ng d ươ ng.

­ Thi u: c  th  g y còm, ch m  ế ơ ể ầ ậ

­ Th a: béo phì, x  v a | m ch máu,  ừ ơ ữ ạ gan nhi m mo ễ

TIÊU DI T  Ệ

CORONA VIRUS

PLAY

D ch  virus  corona  Vũ  Hán  2019–20ị ,  còn  đ ượ c  g i  là  ọ d ch  viêm  ph i ị ổ

c p  do  ch ng  m i  c a  virus  coronaấ ủ ớ ủ  hay  d ch  viêm  ph i  Vũ ị ổ

Hán (b nh  đ c  g i  chính  th c  là  ệ ượ ọ ứ COVID­19 b i  WHO)  là  m t  d ch  ở ộ ị

b nh  truy n  nhi m  gây  ra  b i virus  SARS  2  (SARS­CoV  2) đang  nh  ệ ề ễ ở ả

h ưở ng đ n Trung Qu c đ i l c, cùng v i các tr ế ố ạ ụ ớ ườ ng h p b  cô l p   27  ợ ị ậ ở

qu c gia và vùng lãnh th  khác, b t đ u bùng phát vào gi a tháng 12 năm  ố ổ ắ ầ ữ

2019 t i thành ph  Vũ Hán ạ ố

­ Gi  s  v i m i câu tr  l i đúng, em s  tiêu di t đ ả ử ớ ỗ ả ờ ẽ ệ ượ c m t virus  ộ corona. M i virut đ ỗ ượ c tiêu di t t ệ ươ ng  ng v i 10 đi m ứ ớ ể

­ Hãy tiêu di t h t t t c  các virus này và giúp th  gi i c a chúng  ệ ế ấ ả ế ớ ủ

ta tr  nên an toàn h n ở ơ

- Th i gian suy nghĩ cho m i câu tr  l i là 20 giây ờ ỗ ả ờ

- Chúc các em thành công.

TIÊU DI T  Ệ

CORONA VIRUS

1 2

3 4

Câu 1: Khi tìm ki m s  s ng   các hành tinh trong vũ tr , các  ế ự ố ở ụ

nhà khoa h c tr ọ ướ c h t tìm ki m xem   đó có n ế ế ở ướ c hay không, 

vì sao?

A. Nước đượ ấ ạ ừc c u t o t  các nguyên t  quan tr ng là oxygen và hydrogen.ố ọ

B. Nước là thành ph n ch  y u c a m i t  bào và c  th  s ng, giúp t  bào ầ ủ ế ủ ọ ế ơ ể ố ế

ti n hành chuy n hóa v t ch t và duy trì s  s ng.ế ể ậ ấ ự ố

C. Nước là dung môi hòa tan nhi u ch t c n thi t cho các ho t đ ng s ng ề ấ ầ ế ạ ộ ố

c a t  bào.ủ ế

D. Nước là môi trường s ng c a nhi u loài sinh v t.ố ủ ề ậ

B

201110

151413

1211100904

030100

A. Là ch t l ng ấ ỏ

B. Không màu, không mùi, không v ị

C. Hòa tan đ ượ c d u, m ầ ỡ

D. Có th  tác d ng v i nhi u ch t hóa h c đ  t o thành các  ể ụ ớ ề ấ ọ ể ạ

h p ch t ợ ấ

C

Câu 3: Đâu không ph i là tính ch t c a n ả ấ ủ ướ c?

Câu 4: N ướ c chi m kho ng bao nhiêu ph n trăm kh i  ế ả ầ ố

 em hãy đ  xu t nh ng l u ý trong vi c chăm sóc s c kh e đ   ề ấ ữ ư ệ ứ ỏ ể

c  th / cây c i phát tri n kh e m nh ơ ể ố ể ỏ ạ

G I ÝỢ

Câu 1.  Nh t n ấ ướ c, nhì phân, tam c n, t  gi ng là câu t c ng  c a nhân dân ta ch  ra 4  ầ ứ ố ụ ữ ủ ỉ

y u t  quan tr ng đ  làm nên m t v  mùa b i thu trong nông nghi p lúa n ế ố ọ ể ộ ụ ộ ệ ướ c, đó là 4 

y u t : N ế ố ướ c, Phân bón, Công chăm sóc, Gi ng lúa.  ố

Ø Nh t n ấ ướ c: Th  nh t là N ứ ấ ướ c. Ru ng lúa ph i đ m b o n ộ ả ả ả ướ c đ y đ   ầ ủ

Ø Nhì phân: Th  nhì là Phân Bón. Phân Bón c n đ ứ ầ ượ c bón đúng lo i, đ y đ  và đúng  ạ ầ ủ

th i đi m.  ờ ể

Ø Tam c n: Th  ba là C n, t c là lao đ ng, b  công s c chăm sóc, ví d  làm c , di t  ầ ứ ầ ứ ộ ỏ ứ ụ ỏ ệ

tr  sâu b nh, v.v   ừ ệ

Ø T  gi ng: Th  t  là Gi ng, t c là gi ng lúa, gi ng t t thì m i cho năng su t cao,  ứ ố ứ ư ố ứ ố ố ố ớ ấ

kh  năng ch ng ch u sâu b nh t t. Đây là 4 y u t  quan tr ng đ  có m t v  mùa  ả ố ị ệ ố ế ố ọ ể ộ ụ

b i thu, năng su t cao ộ ấ

Đ  phòng tránh b  b nh b ể ị ệ ướ u c , nên b  sung các lo i th c ăn có  ổ ổ ạ ứ

ch a iot trong b a ăn h ng ngày nh  tr ng gà, rau c n, c i b , cá  ứ ữ ằ ư ứ ầ ả ẹ

bi n, ể

G I ÝỢ

• Học bài và trả lời câu hỏi SGK và SBT

• Đọc và tìm hiểu trước Bài 25:

Trao đổi nước và chất dinh

dưỡng ở thực vật.

HƯỚNG DẪN CHUẨN

BỊ BÀI