Giáo án môn Sinh học lớp 7 sách Cánh diều cả năm là tài liệu bổ ích dành cho quý thầy cô và các em học sinh. Giúp thầy cô có thêm tư liệu tham khảo phục vụ công tác giảng dạy của mình cũng như cung cấp cho các em học sinh kiến thức và biết cách ứng dụng chúng vào thực tiễn. Mời các bạn cùng tham khảo chi tiết tại đây nhé.
Trang 1K HO CH BÀI D Y MÔN KHTN 7Ế Ạ Ạ
BÀI 17 VAI TRÒ C A TRAO Đ I CH T VÀ CHUY N HOÁ NĂNG LỦ Ổ Ấ Ể ƯỢNG
SINH V T
I.M C TIÊUỤ
1. Ki n th cế ứ
Phát bi u đ ể ượ c khái ni m trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ệ ổ ấ ể ượ ng.
Nêu đ ượ c vai trò c a trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ủ ổ ấ ể ượ ng trong c th ơ ể
2. Năng l c ự
2.1. Năng l c chung: ự
Năng l c t ch và t h c: ự ự ủ ự ọ tìm ki m thông tin, đ c sách giáo khoa, quan sát tranhế ọ
nh đ tìm hi u v trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ng sinh v t.
Năng l c giao ti p và h p tác: ự ế ợ th o lu n nhóm đ hi u đ ả ậ ể ể ượ c khái ni m và vai trò ệ
c a trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ủ ổ ấ ể ượ ng.
Năng l c gi i quy t v n đ và sáng t o: ự ả ế ấ ề ạ GQVĐ trong v n d ng ki n th c đ iậ ụ ế ứ ố
v i b n thân ớ ả
2.2. Năng l c khoa h c t nhiên : ự ọ ự
* Nh n bi t KHTNậ ế
Phát bi u đ ể ượ c khái ni m trao đ i ch t và chuy n hoán năng l ệ ổ ấ ể ượ ng.
Bi t đ ế ượ c vai trò c a trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ủ ổ ấ ể ượ ng trong c th ơ ể
Chăm ch th c hi n các nhi m v h c tâp ỉ ự ệ ệ ụ ọ
Trung th c khi báo cáo k t qu ự ế ả
Trách nhi m v i các công vi c đ ệ ớ ệ ượ c giao.
II. THI T B D Y H C VÀ H C LI UẾ Ị Ạ Ọ Ọ Ệ
1.Giáo viên
Trang 2 G n k t nh ng ki n th c, kĩ năng khoa h c mà các em đã đ ắ ế ữ ế ứ ọ ượ c h c v th c ọ ề ự
v t, đ ng v t c p ti u h c và t cu c s ng v i ch đ bài h c m i, kích ậ ộ ậ ở ấ ể ọ ừ ộ ố ớ ủ ề ọ ớ thích h c sinh suy nghĩ ọ
Góp ph n hình thành, phát tri n các bi u hi n c a các năng l c ầ ể ể ệ ủ ự
b) N i dung:ộ
H c sinh th c hi n nhi m v cá nhân quan sát hình 17.1, trao đ i nhóm tr ọ ự ệ ệ ụ ổ ả
l i các câu h i trong phi u h c t p > M i ho t đ ng đ u c n năng l ờ ỏ ế ọ ậ ọ ạ ộ ề ầ ượ ng.
c) S n ph m: ả ẩ
Câu tr l i c a h c sinh ghi trên phi u h c t p ả ờ ủ ọ ế ọ ậ
d) T ch c th c hi n:ổ ứ ự ệ
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- Gv sử dụng kĩ thuật động não, thu thập ý kiến của
HS bằng các câu hỏi( trả lời vào phiếu học tập số 1)
? Xe máy đang chạy và người đang đẩy tạ có sử
dụng năng lượng không?
? Xe máy cần năng lượng từ đâu?
? Con người vận động thì lấy năng lượng từ đâu?
? Năng lượng cung cấp cho sinh vật lấy từ đâu và
nhờ quá trình nào?
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS nghiên cứu hình 17.1 SGK
- HS phát triển các ý kiến dựa trên kinh nghiệm của
bản thân về hình 17.1 SGK; từ đó tiến hành thảo luận
-> Con người vận động cần năng lượng
từ thức ăn
- Năng lượng sinh vật lấy từ quá trình
Trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng:
+ Ở thực vật: quá trình quang hợp +Ở động vật: Quá trình tiêu hóa thức
ăn (trao đổi nước, trao đổi khí, ăn uống,
Trang 3*Báo cáo kết quả và thảo luận
- Kết quả thực hiện yêu cầu đưa ra: Trao đổi chất và
chuyển hóa năng lượng ở sinh vật bao gồm các hoạt
động như: quang hợp, trao đổi nước, trao đổi khí, ăn
uống, thải bã, tích trữ năng lượng ….
- Nội dung HS thảo luận hình 17.1 SGK và vốn sống
của HS: Mọi hoạt động đều cần năng lượng (xe máy
lấy năng lượng từ xăng hoặc điện, người cử tạ lấy
năng lượng từ chuyển hóa năng lượng trong tế bào
nhờ quá trình trao đổi chất).
*Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá:
- Giáo viên nhận xét, đánh giá:
- GV dẫn dắt vào bài học bằng các câu hỏi: Trao đổi
chất là gì? Chuyển hóa năng lượng là gì? Nêu vai trò
của trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng ở sinh
vật.
->Giáo viên nêu mục tiêu bài học:
thải bã, tích trữ năng lượng ….)
2 HO T Đ NG HÌNH THÀNH KI N TH CẠ Ộ Ế Ứ
Ho t đ ng 2.1: Tìm hi u khái ni m trao đ i ch t và chuy n hóa năng lạ ộ ể ệ ổ ấ ể ượng
a) M c tiêu: ụ
Nêu đ ượ c khái ni m trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ệ ổ ấ ể ượ ng.
Góp ph n hình thành và phát tri n các bi u hi n c a các năng l c ầ ể ể ệ ủ ự
b) N i dung:ộ
H c sinh làm vi c nhóm c p đôi nghiên c u thông tin trong SGK, quan sát ọ ệ ặ ứ tìm hi u H17.2, H17.3 ể
HS ho t đ ng nhóm hoàn thành S đ trao đ i ch t ng ạ ộ ơ ồ ổ ấ ở ườ i(H17.3)
HS tr l i câu h i: D a vào s đ H17.3, cho bi t c th ng ả ờ ỏ ự ơ ồ ế ơ ể ườ ấ i l y vào và
th i ra nh ng gì trong quá trình trao đ i ch t ả ữ ổ ấ
HS đ c thông tin v trao đ i ch t. t đó rút ra n i dung: D a vào ki u trao ọ ề ổ ấ ừ ộ ự ể
đ i ch t, ng ổ ấ ườ i ta chia sinh v t thành 2 nhóm: Sinh v t t d ậ ậ ự ưỡ ng(TV), sinh v t d ậ ị
d ưỡ ng(Đv và con ng ườ i)
HS ho t đ ng cá nhân ph n tìm hi u thêm: ạ ộ ầ ể
? Hãy l y thêm các bi n pháp giúp tăng c ấ ệ ườ ng trao đ i ch t c a c th và ổ ấ ủ ơ ể
gi i thích? ả
> Ph i n ng lúc 89h sáng đ c th có th h p thu ánh sáng chuy n hóa ơ ắ ể ơ ể ể ấ ể
ch t ti n VTm D d ấ ề ướ i da thành VTM D cung c p cho c th chuy n hóa h p thu Ca ấ ơ ể ể ấ
ch ng b nh còi x ố ệ ươ ng tr em và b nh loãng x ở ẻ ệ ươ ng ng ở ườ i già.
> T p hít th th t sâu và th ra th t m nh đ cung c p oxygen cho c th ậ ở ậ ở ậ ạ ể ấ ơ ể
HS ho t đ ng cá nhân tìm hi u ph n 2. Chuy n hóa năng l ạ ộ ể ầ ể ượ ng
HS th c hi n tr l i câu h i: ự ệ ả ờ ỏ
Trang 4? K tên các d ng năng l ể ạ ượ ng, nêu m t s ví d v s chuy n hóa năng ộ ố ụ ề ự ể
l ượ ng th c v t và đ ng v t ở ự ậ ộ ậ
> Các d ng năng l ạ ượ ng: năng l ượ ng ánh sáng, năng l ượ ng hóa h c, ọ
VD: th c v t: Lá cây ti p nh n năng l Ở ự ậ ế ậ ượ ng ánh sáng m t tr i t o ch t ặ ờ ạ ấ
Hs th c hi n ph n bài t p: Các ho t đ ng con ng ự ệ ầ ậ ạ ộ ở ườ i(đi l i, ch y ) đ u ạ ạ ề
c n năng l ầ ượ ng. Năng l ượ ng đó đ ượ c bi n đ i t d ng nào sang d ng nào? ế ổ ừ ạ ạ
> Năng l ượ ng hóa h c bi n đ i sang d ng đ ng năng và nhi t năng ọ ế ổ ạ ộ ệ
GV s d ng kĩ thu t đ ng não, thu ử ụ ậ ộ
th p ý ki n c a HS v trao đ i ch t và ậ ế ủ ề ổ ấ
chuy n hóa năng l ể ượ ng c a sinh v t. ủ ậ
GV t ch c cho HS tr l i câu h i: K ổ ứ ả ờ ỏ ể
tên các d ng năng l ạ ượ ng, nêu m t s ví ộ ố
d v s chuy n hóa năng l ụ ề ự ể ượ ng th c ở ự
v t và đ ng v t ậ ộ ậ
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
Thông qua ho t đ ng phân tích hình ạ ộ
17.2SGK v trao đ i ch t ng ề ổ ấ ở ườ i, HS
phát bi u đ ể ượ c khái ni m Trao đ i ch t ệ ổ ấ
và chuy n hóa năng l ể ượ ng.
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m ế ả ự ệ ệ
I. KHÁI NI M TRAO Đ I CH T VÀ Ệ Ổ Ấ
CHUY N HÓA NĂNG LỂ ƯỢNG
1. Trao đ i ch tổ ấ
Trao đ i ch t là t p h p các bi n đ i hóa ổ ấ ậ ợ ế ổ
h c trong các t bào c a c th sinh v t và ọ ế ủ ơ ể ậ
s trao đ i các ch t gi a c th v i môi ự ổ ấ ữ ơ ể ớ
tr ườ ng đ m b o duy trì s s ng ả ả ự ố
> Ph i n ng lúc 89h sáng đ c th có th ơ ắ ể ơ ể ể
h p thu ánh sáng chuy n hóa ch t ti n VTm ấ ể ấ ề
D d ướ i da thành VTM D cung c p cho c th ấ ơ ể chuy n hóa h p thu Ca ch ng b nh còi ể ấ ố ệ
x ươ ng tr em và b nh loãng x ở ẻ ệ ươ ng ở
ng ườ i già.
> T p hít th th t sâu và th ra th t m nh ậ ở ậ ở ậ ạ
đ cung c p oxygen cho c th ể ấ ơ ể
2. Chuy n hóa năng l ể ượ ng
Chuy n hóa năng l ể ượ ng là s bi n đ i năng ự ế ổ
l ượ ng t d ng này sang d ng khác. Trong t ừ ạ ạ ế bào và c th sinh v t, năng l ơ ể ậ ượ ng đ ượ c d ự
tr trong các liên k t hóa h c ữ ế ọ
Các d ng năng l ạ ượ ng: năng l ượ ng ánh sáng,
Trang 5gi a l i các ch t c n thi t có trong th c ăn ữ ạ ấ ầ ế ứ
đ t o năng l ể ạ ượ ng nuôi s ng c th , còn ố ơ ể
nh ng ch t không c n thi t s đào th i qua ữ ấ ầ ế ẽ ả phân ra ngoài.
Khi v n đ ng năng l ậ ộ ượ hóa h c trong c ng ọ ơ
th bi n đ i sang d ng đ ng năng và nhi t ể ế ổ ạ ộ ệ năng.
Ho t đ ng 2.2: Tìm hi u vai trò c a trao đ i ch t và chuy n hóa năng lạ ộ ể ủ ổ ấ ể ượng
s ng c a các t bào đ u c n năng l ố ủ ế ề ầ ượ ng.
HS ho t đ ng cá nhân ph n tìm hi u các vai trò c a trao đ i ch t và chuy n ạ ộ ầ ể ủ ổ ấ ể hóa năng l ượ ng.
“vai trò c a trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ủ ổ ấ ể ượ ng
II. VAI TRÒ C A TRAO Đ I Ủ Ổ
CH T VÀ CHUY N HÓA Ấ Ể
NĂNG LƯỢNG
Trang 6trong c th ”. ơ ể
S d ng đ ng não, th o lu n nhóm hoàn thành ử ụ ộ ả ậ
phi u h c t p s 2 > trình bày đ ế ọ ậ ố ượ c vai trò c a ủ
trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ổ ấ ể ượ ng
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
HS phát bi u đ c các ý ki n d a trên kinh ể ượ ế ự
nghi m b n thân, ti n hành th o lu n tìm ra v n đ ệ ả ế ả ậ ấ ề
h c t p. ọ ậ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV t ch c cho HS chia s k t qu , b sung, ổ ứ ẻ ế ả ổ
hoàn ch nh thông tin. ỉ
GV t ch c cho HS nêu đ ổ ứ ượ c vai trò c a trao đ i ủ ổ
ch t và chuy n hóa năng l ấ ể ượ ng, h ướ ng d n ghi tóm ẫ
t t vào v h c ắ ở ọ
*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ế ả ự ệ ệ ụ
Vai trò xây d ng c th : Th c ăn sau khi đ y vào ự ơ ể ứ ẩ
c th sinh v t đ ơ ể ậ ượ c bi n đ i thành các ch t xây ế ổ ấ
d ng nên các c u trúc c a c th ự ấ ủ ơ ể
Vai trò cung c p năng l ấ ượ ng cho các ho t đ ng ạ ộ
cu c th : ch t h u c đ ả ơ ể ấ ữ ơ ượ c phân gi i s gi i ả ẽ ả
phóng năng l ượ ng đ t ng h p ch t h u c m i và ể ổ ợ ấ ữ ơ ớ
th c hi n các ho t đ ng s ng ự ệ ạ ộ ố
Vai trò lo i b ch t th i ra kh i c th : các ch t ạ ỏ ấ ả ỏ ơ ể ấ
d th a và ch t th i c a quá trình trao đ i ch t th i ư ừ ấ ả ủ ổ ấ ả
ch t h u c m i và th c hi n các ấ ữ ơ ớ ự ệ
ho t đ ng s ng ạ ộ ố
2. Xây d ng c thự ơ ể
Vai trò xây d ng c th : Th c ăn ự ơ ể ứ sau khi đ y vào c th sinh v t ẩ ơ ể ậ
đ ượ c bi n đ i thành các ch t xây ế ổ ấ
d ng nên các c u trúc c a c th ự ấ ủ ơ ể
3. Lo i b ch t th i ra kh i c ạ ỏ ấ ả ỏ ơ thể
Vai trò lo i b ch t th i ra kh i ạ ỏ ấ ả ỏ
Trang 7Ho t đ ng c a giáo viên và h c sinhạ ộ ủ ọ N i dungộ
*Chuy n giao nhi m v h c t p ể ệ ụ ọ ậ
Gv giao nhi m v cho HS ho t đ ng c p đôi tr ệ ụ ạ ộ ặ ả
l i câu h i luy n t p 1,2 trang 88,89 SGK ờ ỏ ệ ậ
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
C p đôi th c hi n yêu c u trong SGK tr l i câu ặ ự ệ ầ ả ờ
h i ỏ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV t ch c cho HS chia s k t qu , b sung, ổ ứ ẻ ế ả ổ
hoàn ch nh thông tin. ỉ
*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ế ả ự ệ ệ ụ
Luy n t p 1: Năng l ệ ậ ượ ng c n cho ầ các ho t đ ng c a ng ạ ộ ủ ườ i (đi l i, ạ
ch i th thao …) do quá trình phân ơ ể
gi i các ch t h u c trong t bào ả ấ ữ ơ ế Quá trình phân gi i các ch t h u ả ấ ữ
c trong t bào bi n đ i năng ơ ế ế ổ
l ượ ng t d ng năng l ừ ạ ượ ng hóa
h c trong ch t h u c thành năng ọ ấ ữ ơ
l ượ ng c h c và năng l ơ ọ ượ ng nhi t. ệ
Luy n t p 2 ệ ậ
Quá trình trao đ i ch t và chuy n ổ ấ ể hóa năng l ượ ng giúp cây l n lên và ớ sinh s n ả
4. Ho t đ ng 4: V n d ngạ ộ ậ ụ
a) M c tiêu: ụ
C ng c ki n th c và nâng cao ki n th c cho HS (đ a bài h c vào cu c s ng) ủ ố ế ứ ế ứ ư ọ ộ ố
Góp ph n hình thành, phát tri n các bi u hi n c a các ph m ch t, năng l c ầ ể ể ệ ủ ẩ ấ ự
Gv giao nhi m v cho nhóm HS tr l i câu h i: ệ ụ ả ờ ỏ
Câu h i 1: C th tr ng thái ngh ng i có tiêu ỏ ơ ể ở ạ ỉ ơ
dung năng l ượ ng không? T i sao? ạ
Câu h i 2: Vì sao làm vi c nhi u c n tiêu th ỏ ệ ề ầ ụ
nhi u th c ăn? ề ứ
th nhi u th c ăn vì khi làm vi c ụ ề ứ ệ nhi u c th tiêu t n nhi u năng ề ơ ể ố ề
l ượ ng, do đó c n ăn nhi u đ cung ầ ề ể
c p đ nguyên li u cho quá trình ấ ủ ệ phân gi i, gi i phóng năng l ả ả ượ ng cho
ho t đ ng c a c th ạ ộ ủ ơ ể
Trang 8 Các nhóm th c hi n yêu c u trong SGK tr l i ự ệ ầ ả ờ
câu h i ỏ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV t ch c cho HS chia s k t qu , b sung, ổ ứ ẻ ế ả ổ
hoàn ch nh thông tin. ỉ
*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ế ả ự ệ ệ ụ
Câu h i 3: Khi v n đ ng t bào s n ỏ ậ ộ ế ả sinh ra nhi t giúp c th nóng d n ệ ơ ể ầ lên.
Khi g p l nh m ch máu ngo i vi co ặ ạ ạ ạ
l i giúp gi nhi t cho c th d n t i ạ ữ ệ ơ ể ẫ ớ
s n gai c, rung mình ở ố
PHI U H C T P S 1Ế Ọ Ậ Ố
H và tên: ……… ọ
L p: ………. Nhóm: …… ớ
HS ho t đ ng nhóm c p đôi tr l i các câu h i: ạ ộ ặ ả ờ ỏ
Câu 1. Xe máy đang ch y và ngạ ười đang nâng t có s d ng năng lạ ử ụ ượng không?
Câu 2. Xe máy c n năng lầ ượng t đâu?ừ
Câu 3. Con ngườ ậi v n đ ng thì l y năng lộ ấ ượng t đâu?ừ
Câu 4. Năng lượng cung c p cho sinh v t l y t đâu và nh quá trình nào?ấ ậ ấ ừ ờ
1 Cung c p năng l ấ ượ ng
cho các ho t đ ng c a c ạ ộ ủ ơ
Trang 9(Th i gian th c hi n 04 ti t )ờ ự ệ ế
I. M c tiêuụ :
1. Ki n th c:ế ứ
Nêu được vai trò c a lá cây v i ch c năng quang h p.ủ ớ ứ ợ
Nêu được khái ni m, nguyên li u và s n ph m c a quang h p.ệ ệ ả ẩ ủ ợ
Vi t đế ược phương trình quang h p d ng ch ợ ạ ữ
V đẽ ượ ơ ồ ễ ảc s đ di n t quang h p di n ra lá cây, và nêu đợ ễ ở ược m i ốquan h gi a trao đ i ch t và chuy n hóa năng lệ ữ ổ ấ ể ượng
Ti n hành đế ược thí nghi m ch ng minh quang h p cây xanhệ ứ ợ ở
2. Năng l c:ự
2.1. Năng l c chung: ự
Năng l c t ch và t h c: ự ự ủ ự ọ tìm ki m thông tin, đ c sách giáo khoa,ế ọ quan sát tranh nh đ tìm hi u v c u t o c a lá cây phù h p v i ch c năngả ể ể ề ấ ạ ủ ợ ớ ứ quang h p.ợ
Năng l c giao ti p và h p tác: ự ế ợ th o lu n nhóm đ tìm hi u nguyênả ậ ể ể
li u và s n ph m c a quá trình quang h pệ ả ẩ ủ ợ
Năng l c gi i quy t v n đ và sáng t o: ự ả ế ấ ề ạ V n d ng hi u bi t v ậ ụ ể ế ềquang h p đ gi i thích đợ ể ả ược ý nghĩa th c ti n c a vi c tr ng và b o ự ễ ủ ệ ồ ả
v cây xanhệ
2.2. Năng l c khoa h c t nhiên : ự ọ ự
Năng l c nh n bi t KHTN: ự ậ ế Nh n bi t c u t o c a lá; nguyên li u vàậ ế ấ ạ ủ ệ
Thông qua th c hi n bài h c s t o đi u ki n đ h c sinh:ự ệ ọ ẽ ạ ề ệ ể ọ
Chăm h c, ch u khó tìm tòi tài li u và th c hi n các nhi m v cáọ ị ệ ự ệ ệ ụ nhân nh m tìm hi u v quang h p th c v t. ằ ể ề ợ ở ự ậ
Có trách nhi m trong ho t đ ng nhóm, ch đ ng nh n và th c hi nệ ạ ộ ủ ộ ậ ự ệ nhi m v thí nghi m ệ ụ ệ ch ng minh quang h p cây xanhứ ợ ở
Trung th c, c n th n trong th c hành, ghi chép k t qu thí nghi m ự ẩ ậ ự ế ả ệ
II. Thi t b d y h c và h c li uế ị ạ ọ ọ ệ
1 Giáo viên:
Trang 10 Hình nh, video quá trình quang h p.ả ợ
Hình nh chi c lá c t ngang và lên kính hi n vi,lá th t.ả ế ắ ể ậ
Phi u h c t p KWL và phi u h c đi n vào phế ọ ậ ế ọ ề ương trình quá trình quang h p.ợ
2 Chu n b cho m i nhóm h c sinh: Phi u h c t pẩ ị ỗ ọ ế ọ ậ
3 H c sinh: ọ
Bài cũ nhà:Xem l i ki n th c v c u t o t bào th c v t,vai tròở ạ ế ứ ề ấ ạ ế ự ậ
c a th c v t bài 12,20 khtn 6,bài 17 khtn 7 v TĐC và chuy nủ ự ậ ở ề ể hóa năng lượng trong c thơ ể
Đ c nghiên c u và tìm hi u trọ ứ ể ước bài nhà,k phi u bài t p vàoở ẻ ế ậ
H c sinh th c hi n nhi m v cá nhân trên phi u h c t p KWL, đọ ự ệ ệ ụ ế ọ ậ ể
ki m tra ki n th c n n c a h c sinh v s t ng h p ch t h u c cây xanh.ể ế ứ ề ủ ọ ề ự ổ ợ ấ ữ ơ ở
c)S n ph m: ả ẩ
Câu tr l i c a h c sinh ghi trên phi u h c t p KWL, có th : mu nả ờ ủ ọ ế ọ ậ ể ố tìm hi u quang h p là gì?, ánh sáng m t tr i có tác d ng gì?,ch t h u c để ợ ặ ờ ụ ấ ữ ơ ể làm gì?
d)T ch c th c hi n:ổ ứ ự ệ
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- Chiếu hình ảnh 18.1 SGK
Trang 11-Ở lớp 6 khi học về tế bào tv ,hs đã biết tế bào tv có lục lạp ,có khả năng hấp thụ ánh sáng để tổng hợp chất hữu cơ tức là thực hiện quang hợp.
- Quan sát hình 181, cho biết thực vật có thể tự tổng hợp chất hữu
cơ từ những nguyên liệu nào Chất hữu cơ được tổng hợp ở thực vật thông qua quá trình nào?
GV phát phiếu học tập KWL và yêu cầu học sinh thực hiện cá nhân theo yêu cầu viết trên phiếu trong 2 phút.
Tên quá trình thực hiện
Quá trình tổng hợp chất hữu cơ ở thực vật cần nguyên liệu là: nước (H2O), carbon dioxide (CO2), ánh sáng mặt trời (quang năng).
Chất hữu cơ được tổng hợp ở thực vật thông qua quá trình: Quang hợp.
- Giáo viên: Theo dõi và bổ sung khi cần.
*Báo cáo kết quả và thảo luận
- GV gọi ngẫu nhiên học sinh trình bày đáp án, mỗi HS trình bày nội dung tương ứng trong phiếu, những HS trình bày bổ sung sau không trùng nội dung với HS trình bày trước GV liệt kê đáp án của
HS trên bảng
*Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá:
- Giáo viên nhận xét, đánh giá:
->Giáo viên gieo vấn đề cần tìm hiểu trong bài học
Để trả lời câu hỏi trên đầy đủ và chính xác nhất chúng ta vào bài học hôm nay.
->Giáo viên nêu mục tiêu bài học:
2. Ho t đ ng 2: Hình thành ki n th c m i ạ ộ ế ứ ớ
a) M c tiêu: ụ
Nêu được vai trò c a lá cây v i ch c năng quang h p.ủ ớ ứ ợ
Trang 12 Nêu được khái ni mệ QH , nguyên li u và s n ph m c a quang h p.ệ ả ẩ ủ ợ
Vi t đế ược phương trình quang h p d ng ch ợ ạ ữ
Nêu được m i quan h giũa trao đ i ch t và chuy n hóa năng lố ệ ổ ấ ể ượng.b) N i dung:ộ
H c sinh làm vi c nhóm c p đôi nghiên c u thông tin ,nghiên c u hìnhọ ệ ặ ứ ứ 18.2 trong SGK, quan sát tìm hi u c u t o c a lá cây:ể ấ ạ ủ
Tr l i h th ng câu h i sau vào phi u h c t p:ả ờ ệ ố ỏ ế ọ ậ
H1. Nêu c u t o ngoài c a lá cây ?ấ ạ ủ
H2. Đi n vào b ng c u t o trong c a lá cây cho phù h p?tìm hi u c uề ả ấ ạ ủ ợ ể ấ
t o phù h p ch c năng c a các b ph n c a lá trong quá trình quang h p ?ạ ợ ứ ủ ộ ậ ủ ợ
HS ho t đ ng nhóm quan sát hinh 18.2 và thông tin SGK th o lu n bạ ộ ả ậ ộ
ph n nào c a cây,lá cây tham gia quá trình t ng h p ch t h u c c a cây? ậ ủ ổ ợ ấ ữ ơ ủ
H3. Cây d ng lá kim ,cây không có lá có quang h p không?ạ ợ
H4.Vai trò c a lá cây trong quang h p?ủ ợ
HS ho t đ ng cá nhân nghiên c u tài li u và qua ho t đ ng quan sátạ ộ ứ ệ ạ ộ
c u t o c a lá th c hi n theo ph n ho t đ ng 2 và tr l i câu h i:ấ ạ ủ ự ệ ầ ạ ộ ả ờ ỏ
H5. Nêu các ch t tham gia và s n ph m t o thành c a quá trình quangấ ả ẩ ạ ủ
h p th c v t?ợ ở ự ậ
H6. Nêu khái ni m quang h p ?ệ ợ
H7. Quang h p có ý nghĩa nh th nào đ i v i s s ng ?ợ ư ế ố ớ ự ố
H8. Nh ng sinh v t nào có kh năng quang h p?ữ ậ ả ợ
H9. Mô t m i quan h gi a quá trình trao đ i ch t và chuy n hoá năngả ố ệ ữ ổ ấ ể
Phát phi u h c t p và nêu yêu c u c n th c hi n c a bài 18:H c ế ọ ậ ầ ầ ự ệ ủ ọ
sinh th o lu n nhóm 2 t ng bả ậ ừ ước th c hi n nhi m v trong phi u theo ự ệ ệ ụ ế
yêu c u c a giáo viên vào phi u.ầ ủ ế
Ho t đ ng c a giáo viên và h c sinhạ ộ ủ ọ N i dungộ
Trang 13Ho t đ ng 2.1: ạ ộ Tìm hi u vai trò c a lá cây v i ch c năng quang h p ể ủ ớ ứ ợ
GV ?:QH di n ra ch y u b ph n nào c a cây? ễ ủ ế ở ộ ậ ủ
Quang h p ch y u di n ra lá cây, trong bào quan ợ ủ ế ễ ở
quang h p là l c l p ợ ụ ạ
Quang h p là m t trong nh ng quá trình trao đ i ch t ợ ộ ữ ổ ấ
và chuy n hóa năng l ể ượ ng quan tr ng th c v t ọ ở ự ậ
chúng ta cùng tìm hi u vai trò c a lá cây trong quá ể ủ
trình qh.
*Chuy n giao nhi m v h c t p ể ệ ụ ọ ậ
GV,nh c l i ki n th c l p 6: k tên các b ph n c aắ ạ ế ứ ớ ể ộ ậ ủ
cây cà chua?
HS: có th tr l i : g m r , thân, lá, quể ả ờ ồ ễ ả, hoa…
Sau đó giao nhi m v h c t p c p đôi tìm hi u thôngệ ụ ọ ậ ặ ể
tin v c u t o ề ấ ạ ngoài ,trong c a lá SGK tr l i câu h iủ ả ờ ỏ
ph n :l c l p, khí ậ ụ ạ
kh ng, m ch g ổ ạ ỗ,m ch rây.ạ
Lá cây là c quan ơquang h p c a cây ợ ủxanh:
Trang 14 GV phát cho HS quan sát c u t o trong c a lá trên máyấ ạ ủ chi u ế sau đó th o lu n và tr l i câu h i Hả ậ ả ờ ỏ 2
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
HS th o lu n c p đôi, th ng nh t đáp án và ghi chépả ậ ặ ố ấ
n i dung ho t đ ng ra phi u h c t p bộ ạ ộ ế ọ ậ ước 1
Gân lá Có m ch d n, c ngạ ẫ ứ
cáp, n m trong c uằ ở ấ trúc lá
V n chuy n nậ ể ướ c
đ n l c l p và v nế ụ ạ ậ chuy n ch t h u c tể ấ ữ ơ ừ
Trang 15l c l p v cu ng lá,ụ ạ ề ố
t đó v n chuy n đ nừ ậ ể ế các b ph n khác c aộ ậ ủ cây
L c l pụ ạ N m l p gi a c aằ ở ớ ữ ủ
lá, ch a di p l c.ứ ệ ụ
Thu nh n ánh sángậ dùng cho t ng h pổ ợ
ch t h u c cho láấ ữ ơ cây.
HS liên h cây lá kim, cây xệ ương r ng th c hi n quangồ ự ệ
h p phù h p v i đi u ki n s ng.tr l i H.3ợ ợ ớ ề ệ ố ả ờ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên m t HS đ i di n cho m t nhómọ ẫ ộ ạ ệ ộ
trình bày, các nhóm khác b sung (n u có).ổ ế
*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ế ả ự ệ ệ ụ
GV yêu c u HS nghiên c u hình s đ quang h p (cóầ ứ ơ ồ ợ
th chi u clip)sể ế au đó giao nhi m v cho HS yêu c u HSệ ụ ầ
nghiên c u tài li u và th c hi n theo ho t đ ng 2 và trứ ệ ự ệ ạ ộ ả
Trang 16Là ngu n cung c p oxy s m t trong khí quy n.ồ ấ ố ộ ể
Quá trình quang h p th c v t cũng là ngu n cungợ ở ự ậ ồ
c p quan tr ng cho các nguyên li u ngành côngấ ọ ệ
nghi p và dệ ược li u.ệ
Góp ph n t o nên m i quan h dinh dầ ạ ố ệ ưỡng (năng
lượng) gi a th c v t, con ngữ ự ậ ười và đ ng v t.ộ ậ
nh h ng tr c ti p ho c gián ti p đ n h u h t
s s ng trên Trái đ t.ự ố ấ
Đóng vai trò là quá trình cung c p năng lấ ượ ng
chính cho h u h t các cây c i và th c v t.ầ ế ố ự ậ
H8: Nh ng sinh v t có kh năng quang h p là: Sinh v tữ ậ ả ợ ậ
có l c l p ch a di p l c (bào quan quang h p).ụ ạ ứ ệ ụ ợ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên m t HS đ i di n cho m t nhómọ ẫ ộ ạ ệ ộ
trình bày, các nhóm khác b sung (n u có).ổ ế
*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ế ả ự ệ ệ ụ
lượng ánh sang, t ngổ
h p nên các ch t h uợ ấ ữ
c t các ch t vô c ơ ừ ấ ơ
nh nư ước, khí carbon dioxide, di n ra t ễ ở ếbào có ch t di p l c,ấ ệ ụ
đ ng th i th i ra khí ồ ờ ảoxygen
PTQH:
NưỚc + Carbon dioxide
Ánh sáng
Ch t h u c +ấ ữ ơ oxygen
Di p l cệ ụ
Ho t đ ng 2.3: ạ ộ M i quan h gi a trao đ i ch t và chuy n hóa năng l ố ệ ữ ổ ấ ể ượ ng
Trang 17trong quang h p ợ
*Chuy n giao nhi m v h c t p ể ệ ụ ọ ậ
GV nh c l i s trao đ i ch t và năng lắ ạ ự ổ ấ ượng bài 17ở
sau đó giao nhi m v cho HS yêu c u HS nghiên c u tàiệ ụ ầ ứ
li u quan sát hình 18.3 và th c hi n theo ho t đ ng 3 đệ ự ệ ạ ộ ể
Trang 18trong ch t h u c lá cây.ấ ữ ơ ở
V t ch t t môi trậ ấ ừ ương bên ngoài nh nư ước và
carbon dioxide được v n chuy n đ n l c l p bi nạ ể ế ụ ạ ế
đ i hoá h c t o ra ch t h u c và oxygenổ ọ ạ ấ ữ ơ
H10:
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên m t HS đ i di n cho m t nhómọ ẫ ộ ạ ệ ộ
trình bày, các nhóm khác b sung (n u có).ổ ế
*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ế ả ự ệ ệ ụ
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
GV nh n xét và ch t n i dung m i quan h gi a trao ậ ố ộ ố ệ ữ
đ i ch t và chuy n hóa năng lổ ấ ể ượng trong quá trình quang
h p cây xanhợ ở
chuy n hóa thành ểnăng lượng hóa h c ọtích lũy trong các
ch t h u c lá cây.ấ ữ ơ ở
Trao đ i ch tvà ổ ấchuy n hóa năng ể
lượng trong quang
h p có m i quan h ợ ố ệ
ch t ch , hai quá ặ ẽtrình luôn di n ra ễ
Trang 19*Chuy n giao nhi m v h c t p ể ệ ụ ọ ậ
GV yêu c u HS th c hi n cá nhân ph n “Conầ ự ệ ầ
đã h c đọ ược trong gi h c” trên phi u h c t pờ ọ ế ọ ậ
KWL và tóm t t n i dung bài h c dắ ộ ọ ướ ại d ng sơ
đ t duy vào v ghi.ồ ư ở
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
HS th c hi n theo yêu c u c a giáo viên.ự ệ ầ ủ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên 3 HS l n lọ ẫ ầ ượt trình bày ý
Yêu c u m i HS có th th c hành tr ng hoaầ ỗ ể ự ồ
t i nhà và quay l i video th c hi n.ạ ạ ự ệ
Trang 20*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ế ả ự ệ ệ ụ
Giao cho h c sinh th c hi n ngoài gi h c trênọ ự ệ ờ ọ
l p và n p s n ph m vào tu n sau.ớ ộ ả ẩ ầ
Trang 21PHI U H C T PẾ Ọ Ậ
Bài 18: QUANG H P TH C V TỢ Ở Ự Ậ
L p: ………. Nhóm: ……ớ
Bước 1: H c sinh hoàn thành cá nhân các câu h i sauọ ỏ
H1. Nêu c u t o ngoài c a lá cây ?ấ ạ ủ
1.Gân lá a.gi lá trên canh, thân cây.ữ
2.L c l pụ ạ b. trao đ i khí và thoát h i nổ ơ ước
3.Khí kh ngổ c.Thu nh n ánh sángậ
4.Cu ng láố d.V n chuy n nậ ể ước và ch t h u cấ ữ ơ
B ng 2ả
B ph nộ ậ Đ c đi mặ ể Vai trò trong quang h pợ
Trang 22Khí kh ngổ Phân b trên b m t lá, cóố ề ặ
kh năng đóng, m ả ở Trao đ i khí và thoát h iổ ơ
nước
Bước 2: HS trao đ i trong nhóm và đi n k t quổ ề ế ả
H5. Nêu các ch t tham gia và s n ph m t o thành c a quá trình quang h p ấ ả ẩ ạ ủ ợ ở
Bước 3: H c sinh hoàn thành c p đôi các câu h i sau:ọ ặ ỏ
H10. Vi t s đ d ng ch th hi n m i quan h gi a trao đ i ch t vàế ơ ồ ạ ữ ể ệ ố ệ ữ ổ ấ chuy n hoá năng lể ượng t bào lá cây?ở ế
………
………
……
V s đ t duy tóm t t n i dung bài h c :ẽ ơ ồ ư ắ ộ ọ
Trang 23BÀI 19. CÁC Y U T NH HẾ Ố Ả ƯỞNG Đ N QUÁ TRÌNH QUANG H PẾ Ợ
Th i gian th c hi n: 2 ti tờ ự ệ ế
I. M c tiêuụ
1 Ki n th c: ế ứ
Nêu đượ m t s y u t ch y u nh hc ộ ố ế ố ủ ế ả ưởng đ n quang h pế ợ
V n d ng đậ ụ ược hi u bi t v quang h p đ gi i thích để ế ề ợ ể ả ược ý nghĩa th cự
ti n c a vi c tr ng và b o v cây xanhễ ủ ệ ồ ả ệ
2 Năng l c: ự
2.1. Năng l c chungự
Năng l c t ch và t h c: tìm ki m thông tin, đ c sách giáo khoa, quan sátự ự ủ ự ọ ế ọ tranh nh đ tìm hi u v các y u t nh hả ể ể ề ế ố ả ưởng đ n quang h p, vai trò câyế ợ xanh, tác h i vi cạ ệ phá r ngừ
Năng l c giao ti p và h p tác: th o lu n nhóm đ tìm ra nh hự ế ợ ả ậ ể ả ưởng c aủ các y uế t ngo i c nh đ n quang h pố ạ ả ế ợ
Năng l c gi i quy t v n đ và sáng t o: ự ả ế ấ ề ạ t xác đ nh đừ ị ược y u t ngo iế ố ạ
c nh giúp gi i thích c s khoa h c c a vi c tr ng, b o v cây xanh, bi nả ả ơ ở ọ ủ ệ ồ ả ệ ệ pháp kĩ thu t tăng năng su t cây tr ngậ ấ ồ
2.2. Năng l c khoa h c t nhiênự ọ ự
Nêu được các y u t nh hế ố ả ưởng đ n quang h pế ợ
Nh n bi t đậ ế ược cây a sáng và cây a bóng, cây a m và cây a h n, câyư ư ư ẩ ư ạ
ch u nhi t và cây ch u rétị ệ ị
Xác đ nh đị ượ ý nghĩa c a vi c tr ng vào b o v cây xanh, các bi n phápc ủ ệ ồ ả ệ ệ
kĩ thu t trong nông nghi p đ tăng năng su tậ ệ ể ấ
3 Ph m ch t: ẩ ấ
Thông qua th c hi n bài h c s t o đi u ki n đ h c sinh:ự ệ ọ ẽ ạ ề ệ ể ọ
Chăm h c, ch u khó tìm tòi tài li u và th c hi n các nhi m v cá nhânọ ị ệ ự ệ ệ ụ
nh m tìm hi u v ằ ể ề các y u t nh hế ố ả ưởng đ n quang h pế ợ
Có trách nhi m trong ho t đ ng nhóm, ch đ ng nh n và th c hi n nhi mệ ạ ộ ủ ộ ậ ự ệ ệ
v th o lu nụ ả ậ
Trung th c, c n th n ghi chép k t qu ự ẩ ậ ế ả th o lu n.ả ậ
Trang 24II. Thi t b d y h c và h c li uế ị ạ ọ ọ ệ
Hình nh v ả ề cây a sáng, a bóng, cây c n nhi u nư ư ầ ề ước, cây c n ít nầ ướ , chình nh h u qu cháy r ng…ả ậ ả ừ
Phi u h c t p theo các tr mế ọ ậ ạ
Chu n b cho m i nhóm h c sinh: Gi y A0, bút, PHTẩ ị ỗ ọ ấ
Đo n video ạ tác h i c a phá r ngạ ủ ừ
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- Chiếu hình ảnh cây hoa giấy
-Yêu cầu Hs hoàn thành câu hỏi
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS hoạt động cá nhân theo yêu cầu của GV
- Giáo viên: Theo dõi và bổ sung khi cần.
*Báo cáo kết quả và thảo luận
- GV gọi ngẫu nhiên học sinh trình bày đáp án, những
HS trình bày sau không trùng nội dung với HS trình
bày trước GV liệt kê đáp án của HS trên bảng
*Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá:
- Giáo viên nhận xét, đánh giá:
->Giáo viên gieo vấn đề cần tìm hiểu trong bài học Để
trả lời câu hỏi trên đầy đủ và chính xác nhất chúng ta
vào bài học hôm nay.
->Giáo viên nêu mục tiêu bài học
2 Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
Ho t đ ng 2.1. ạ ộ Các y u t nh hế ố ả ưởng đ n quang h pế ợ
Trang 25a) M c tiêu: ụ
Nêu được m t s y u t ch y u nh hộ ố ế ố ủ ế ả ưởng đ n quang h pế ợ
b) N i dung:ộ
Hs ho t đ ng nhóm theo kĩ thu t tr m góc đ hoàn thành PHT tr m 1,2,3,4ạ ộ ậ ạ ể ạ
đ tìm hi u các y u t nh hể ể ế ố ả ưởng đ n quang h pế ợ
c) S n ph m: ả ẩ
HS qua ho t đ ng nhóm ạ ộ hoàn thành các n i dung trong PHTộ
d) T ch c th c hi n:ổ ứ ự ệ
Ho t đ ng c a giáo viên và h c sinhạ ộ ủ ọ N i dungộ
Ho t đ ng 2.1: ạ ộ Tìm hi u ể các y u t nh h ế ố ả ưở ng đ n quang h p ế ợ
v y u t ánh sáng, nề ế ố ước, cacrbon dioxide,
nhi t đ , yêu c u HS ho t đ ng nhóm đ hoànệ ộ ầ ạ ộ ể
thành PHT
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
HS th o lu n ả ậ theo các nhóm đ tìm ti u cácể ể
y u tế ố, th ng nh t đáp án và ghi chép n i dungố ấ ộ
ho t đ ng ra phi u h c t p ạ ộ ế ọ ậ trong th i gian 4ờ
phút m i tr mở ỗ ạ
Sau khi hoàn thành t ng tr m thì Hs chuy nừ ạ ể
sang các góc ti p theo đ th o lu n và tr l iế ể ả ậ ả ờ
câu h iỏ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên m t HS đ i di n cho m tọ ẫ ộ ạ ệ ộ
Trang 26*Đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ế ả ự ệ ệ ụ
Nêu được vai trò c a cây xanhủ
V n d ng đậ ụ ược hi u bi t v quang h p đ gi i thích để ế ề ợ ể ả ược ý nghĩa th cự
ti n c a vi c tr ng và b o v cây xanhễ ủ ệ ồ ả ệ
Ho t đ ng c a giáo viên và h c sinhạ ộ ủ ọ N i dungộ
Ho t đ ng 2.2: ạ ộ Ý nghĩa th c ti n c a vi c tr ng và b o v cây xanh ự ễ ủ ệ ồ ả ệ
Trang 27N3: Các bi n pháp b o v cây xanhệ ả ệ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên m t HS đ i di n cho m tọ ẫ ộ ạ ệ ộ
c) S n ph m: ả ẩ Câu tr l i Hsả ờ
d) T ch c th c hi n:ổ ứ ự ệ
Trang 28Ho t đ ng c a giáo viên và h c sinhạ ộ ủ ọ N i dungộ
*Chuy n giao nhi m v h c t p ể ệ ụ ọ ậ
GV yêu c u HS th c hi n cá nhân tóm t t n iầ ự ệ ắ ộ
dung bài h c dọ ướ ại d ng s đ t duy vào v ghi.ơ ồ ư ở
GV yêu c u Hs tr l i câu h i dầ ả ờ ỏ ưới d ng tròạ
ch iơ
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
HS th c hi n theo yêu c u c a giáo viên.ự ệ ầ ủ
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên HS l n lọ ẫ ầ ượt trình bày ý ki nế
b. Nội dung: Vi t đo n văn ng n ho c v b c tranh v phong trào tr ng vàế ạ ắ ặ ẽ ứ ề ồ
b o v cây xanhả ệ
c. Sản phẩm: câu tr l i c a h c sinhả ờ ủ ọ
d. Tổ chức thực hiện: Giao hs v nhà hoàn thànhề
Trang 29PHT tr m 1ở ạ
1. Hoàn thành b ng tìm hi u cây a sáng và cây a bóngả ể ư ư
Đ c đi mặ ể Cây a sángư Cây a bóngư
D a k t qu b ng 19.1, cho bi t ánh sáng m nh hay y u có nh hự ế ả ả ế ạ ế ả ưởng
đ n quang h p rong đuôi chó nh th nào?ế ợ ở ư ế
3. Nêu nh hả ưởng c a ánh sáng đ n quang h pủ ế ợ
4. Vì sao trong nông nghi p đ tăng năng su t m t s lo i cây tr ng ngệ ể ấ ộ ố ạ ồ ười ta
thường dùng đ n chi u sáng vào ban đêm?ề ế
Trang 30b. So sánh cường đ quang h p c a cây đ u xanh và cây bí đ cùng 1 n ng ộ ợ ủ ậ ỏ ở ồ
đ co2.ộ
c. Rút ra k t lu n nh hế ậ ả ưởng c a Cacrbon đioxide đ n quá trình quang h pủ ế ợ
PHT tr m 3ở ạ
1. Nêu nh hả ưởng c a nủ ước đ n quá trình quang h p c a cây xanhế ợ ủ
2. Nh n xét nhu c u nậ ầ ướ ủc c a cây xanh và cho ví dụ
Trang 31
3. Vì sao trong tr ng tr t mu n thu năng su t cao c n tồ ọ ố ấ ầ ướ ủ ưới đ n c cho cây
b. Có ph i nhi t c tăng nhi t đ là cả ệ ứ ệ ộ ường đ quang h p tăng lên không?ộ ợ
2. Nêu nh hả ưởng c a quang h p đ n nhi t đủ ợ ế ệ ộ
3. Vì sao trong th c ti n ngự ễ ười ta c n ch ng nóng và ch ng rét cho cây tr ng. ầ ố ố ồNêu bi n pháp đ ch ng nóng và ch ng rét cho cây tr ngệ ể ố ố ồ
BÀI 20: TH C HÀNH V QUANG H P CÂY XANHỰ Ề Ợ Ở
Môn h c: KHTN L p: 7ọ ớ
Th i gian th c hi n: 02 ti tờ ự ệ ế
Trang 32I. M c tiêuụ
1. Ki n th cế ứ
: Sau bài h c, HS s :ọ ẽ
S d ng đử ụ ược các d ng c , thi t b , m u v t c a bài th c hành.ụ ụ ế ị ẫ ậ ủ ự
Ti n hành thí nghi m ch ng minh quang h p cây xanh.ế ệ ứ ợ ở
2 . N ăng l c ự :
2.1. Năng l c chung: ự
Năng l c t ch và t h c ự ự ủ ự ọ : Tìm ki m thông tin, đ c sách giáo khoa, quanế ọ sát tranh nh, m u v t, video thí nghi m đ :ả ẫ ậ ệ ể
+ Nêu được tên các thi t b , d ng c c n thi t đ làm thí nghi m.ế ị ụ ụ ầ ế ể ệ
+ Trình bày được các bước ti n hành thí nghi m.ế ệ
+ Nêu được hi n tệ ượng, k t qu c a thí nghi m.ế ả ủ ệ
+ Gi i thích đả ược ý nghĩa th c ti n c a vi c tr ng và b o v th c v t ự ễ ủ ệ ồ ả ệ ự ậ
Năng l c giao ti p và h p tác ự ế ợ : Ho t đ ng nhóm hi u qu theo đúng yêuạ ộ ệ ả
c u c a GV trong các thao tác th c hành nh m ch ng minh đầ ủ ự ằ ứ ược tinh b tộ
đượ ạc t o thành quang h p, ợ ch ng minh khí carbon dioxide c n cho quang h pứ ầ ợ
và hoàn thành tr l i các câu h i vào b ng thu ho ch c a nhóm.ả ờ ỏ ả ạ ủ
Năng l c gi i quy t v n đ và sáng t o: ự ả ế ấ ề ạ GQVĐ trong làm và quay video
thí nghi m ệ ch ng minh khí carbon dioxide c n cho quang h p.ứ ầ ợ
2.2. Năng l c khoa h c t nhiên : ự ọ ự
Năng l c nh n bi t KHTN: ự ậ ế Nh n bi t, k tên, phân lo i các lo i thi t b ,ậ ế ể ạ ạ ế ị
d ng c và hóa ch t c n thi t. Mô t đụ ụ ấ ầ ế ả ược các bước th c hành. Ch ng minhự ứ tinh b t độ ượ ạc t o thành trong quang h p và ch ng minh khí carbon dioxideợ ứ
c n cho quang h p.ầ ợ
Năng l c tìm hi u t nhiên: ự ể ự Nêu được Th c v t có kh năng quang h pự ậ ả ợ trong các đi u ki n ánh sáng khác nhau ( ngoài tr i, trong nhà ho c dề ệ ờ ặ ưới ánh sáng đèn LED ) đ t ng h p ch t h u c ( tinh b t) cung c p cho c th vàể ổ ợ ấ ữ ơ ộ ấ ơ ể khí carbon dioxide c n cho quang h pầ ợ đ gi i phóng oxygen ra ngoài môiể ả
trường.
V n d ng ki n th c, k năng đã h c: ậ ụ ế ứ ỹ ọ V n d ng hi u bi t v quang h p đậ ụ ể ế ề ợ ể
gi i thích đả ược ý nghĩa th c ti n c a vi c tr ng và b o v cây xanh.ự ễ ủ ệ ồ ả ệ
3. Ph m ch t: ẩ ấ
Thông qua th c hi n bài h c s t o đi u ki n đ h c sinh:ự ệ ọ ẽ ạ ề ệ ể ọ
Chăm h c ch u khó tìm tòi tài li u th c hi n nhi m v cá nhân đ :ọ ị ệ ự ệ ệ ụ ể
+ Nêu được thi t b , d ng c và hóa ch t c n thi t đ ti n hành làm thíế ị ụ ụ ấ ầ ế ể ế nghi m.ệ
+ Trình bày được các bước ti n hành đ ti n hành thí nghi m.ế ể ế ệ
+ Quan sát video, phân tích được hi n tệ ượng và k t qu c a thí nghi m.ế ả ủ ệ
Trang 33 Có trách nhi m trong ho t đ ng nhóm, ch đ ng nh n và th c hi n nhi mệ ạ ộ ủ ộ ậ ự ệ ệ
v ti n hành làm thí nghi m và quan sát hi n tụ ế ệ ệ ượng, rút ra k t lu n.ế ậ
Trung th c, c n th n trong th c hành, ghi chép k t qu thí nghi m.ự ẩ ậ ự ế ả ệ
Tích c c tuyên truy n b o v tr ng cây xanh.ự ề ả ệ ồ
Có ni m say mê, h ng thú v i vi c khám phá và h c t p khoa h c t nhiên.ề ứ ớ ệ ọ ậ ọ ự
II. Thi t b d y h c và h c li uế ị ạ ọ ọ ệ
1. Giáo viên:
Giá thí nghi m, băng gi y đen, nệ ấ ướ ấc m (kho ng 40ả 0C), c c th y tinh, nhi tố ủ ệ
k , panh, đĩa Petri, đèn c n, ng nghi m, chuông th y tinh, c c nế ồ ố ệ ủ ố ước vôi trong
Hóa ch t: ấ
+ Dung d ch iodine 1% (là thu c th nh n bi t tinh b t).ị ố ử ậ ế ộ
+ Ethanol 70%
+ Nướ ấc c t
+ Nước vôi trong (có kh năng hút khí carbon dioxide trong không khí).ả
L u ý: ư Đ c bi t c n th n khi làm thí nghi m v i d ng c th y tinh và l a. ặ ệ ẩ ậ ệ ớ ụ ụ ủ ử M u v t (chu n b nhà): ch u khoai lang; khoai tây; v n niên thanh (Đãẫ ậ ẩ ị ở ậ ạ
đ trong bóng t i 2 ngày, dùng băng keo b t kín 1 ph n lá c 2 m t đ raể ố ị ầ ở ả ặ ể
ch n ng ho c đ dỗ ắ ặ ể ưới đèn đi n t 4 đ n 6 gi ).ệ ừ ế ờ
Phi u h c t p.ế ọ ậ
Video: Thí nghi m ch ng minh tinh b t đệ ứ ộ ượ ạc t o thành trong quang h p và ợthí nghi m ch ng minh khí carbon dioxide c n cho quang h p.ệ ứ ầ ợ
2. H c sinh:ọ
Đ c nghiên c u và tìm hi u trọ ứ ể ước bài nhà. ở
M u v t (chu n b nhà): ch u khoai lang; khoai tây; v n niên thanh (Đã đẫ ậ ẩ ị ở ậ ạ ể trong bóng t i 2 ngày, dùng băng keo b t kín 1 ph n lá c 2 m t đ ra chố ị ầ ở ả ặ ể ỗ
n ng ho c đ dắ ặ ể ưới đèn đi n t 4 đ n 6 gi ).ệ ừ ế ờ
III. Ti n trình d y h cế ạ ọ
1. Ho t đ ng 1: Kh i đ ng: ạ ộ ở ộ
Xác đ nh v n đ h c t p là tìm hi u v ị ấ ề ọ ậ ể ề quang h p.ợ
a) M c tiêu: ụ
Giúp h c sinh có tâm th vui v trọ ế ẻ ước khi vào bài h c và bi t ọ ế được n iộ dung tìm hi u liên quan đ n các thí nghi m v quá trình quang h p câyể ế ệ ề ợ ở xanh
Trang 34….(6)…… h p th Đây là quá trình trao đ i ch t và chuy n hóa năng ấ ụ ổ ấ ể
l ượ ng ….(7)……, trong đó quá trình trao đ i và chuy n hóa các ch t ở ổ ể ấ luôn đi kèm v i quá trình chuy n hóa ….(8)…… t d ng ….(9)…… bi n ớ ể ừ ạ ế
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
*Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV thông báo luật chơi:
+ Lớp chia thành 4 đội chơi; mỗi đội được phát 11
thẻ, tương ứng với 11 vị trí cần điền từ.
+ Sau hiệu lệnh bắt đầu, các đội sẽ quan sát lên màn
hình theo dõi đoạn bài tập và lựa chọn thẻ phù hợp
với mỗi vị trí rồi dán vào bảng phụ.
+ Đội nào xong sẽ treo bảng phụ lên bảng (điểm cộng
lần lượt từ 4,3,2,1 cho thứ tự các đội hoàn thành).
+ Mỗi đáp án đúng sẽ được 2 điểm.
+ Đội nhiều điểm nhất là đội chiến thắng.
- GV phát bảng phụ, thẻ cho các nhóm và yêu cầu
học sinh thực hiện nhiệm vụ.
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS hoạt động theo nhóm theo yêu cầu của GV, hoàn
thành nhiệm vụ.
- Giáo viên: Theo dõi và hỗ trợ các nhóm khi cần.
*Báo cáo kết quả và thảo luận
- GV chiếu đáp án cho các nhóm theo dõi
*Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá kết quả thực
hiện của nhóm bạn (chấm chéo).
- Giáo viên nhận xét, đánh giá kết quả chung cuộc.
->Giáo viên nêu vấn đề cần tìm hiểu trong bài học:
Chúng ta đã biết, quang hợp là một quá trình rất quan
trọng của cây xanh, nhờ quá trình quang hợp, cây chế
tạo được tinh bột và giải phóng khí oxygen ra ngoài
môi trường Để kiểm chứng điều đó, chúng ta sẽ tìm
hiểu vào nội dung bài học hôm nay.
->Giáo viên nêu mục tiêu bài học:
(1) nước; (2) carbon dioxide; (3) glucose; (4) Oxygen; (5) ánh sáng; (6) diệp lục; (7) thực vật; (8) năng lượng; (9) quang năng; (10) hóa năng; (11) hữu cơ.
2 Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
Ho t đ ng 2.1: Th c hành thí nghi m phát hi n tinh b t trong lá cây.ạ ộ ự ệ ệ ộ
a) M c tiêu: ụ
Trang 35 HS làm đượ thí nghi m ch ng minh và nh n bi t đc ệ ứ ậ ế ượ ự ạc s t o thành c aủ tinh b t trong quang h p lá cây.ộ ợ ở
Gi i thích đả ược m c đích c a các bụ ủ ước khi ti n hành thí nghi m.ế ệ
b) N i dung:ộ
HS nghiên c u thông tin SGK đ : Nêu thi t b , d ng c , m u v t, hóa ch tứ ể ế ị ụ ụ ẫ ậ ấ
đ ti n hành thí nghi m.ể ế ệ
HS theo dõi video hướng d n các bẫ ước khi làm thí nghi m.ệ
HS ki m tra l i thi t b , d ng c , m u v t và hóa ch t c a nhóm mình.ể ạ ế ị ụ ụ ẫ ậ ấ ủ
HS ti n hành làm thí nghi m và hoàn thành n i dung s 1 trong phi u thuế ệ ộ ố ế
ho ch nhóm.ạ
c) S n ph m: ả ẩ
HS nghiên c u thông tin SGK đ tr l i câu h i. Đáp án có th là:ứ ể ả ờ ỏ ể
+ Thi t b , d ng c : C c th y tinh, ng nghi m, đĩa Petri, đèn c n, nế ị ụ ụ ố ủ ố ệ ồ ướ ấ c m(kho ng 40ả 0), giá thí nghi m (ho c ki ng s t, lệ ặ ề ắ ưới amiăng)
+ M u v t (chu n b nhà): ch u khoai lang; khoai tây; v n niên thanh (Đãẫ ậ ẩ ị ở ậ ạ
đ trong bóng t i 2 ngày, dùng băng keo b t kín 1 ph n lá c 2 m t đ raể ố ị ầ ở ả ặ ể
ch n ng ho c đ dỗ ắ ặ ể ưới đèn đi n t 4 đ n 6 gi ).ệ ừ ế ờ
+ Hóa ch t: C n 90ấ ồ 0; dung d ch iodine.ị
B ng thu ho ch nhóm.ả ạ
d) T ch c th c hi n:ổ ứ ự ệ
Ho t đ ng c a giáo viên và h c sinhạ ộ ủ ọ N i dungộ
Ho t đ ng 2.1: ạ ộ Th c hành thí nghi m phát hi n tinh b t trong lá cây.ự ệ ệ ộ
*Chuy n giao nhi m v h c t p ể ệ ụ ọ ậ
GV yêu c u HS làm vi c cá nhân, nghiên c uầ ệ ứ
thông tin SGK cho bi t: Nêu thi t b , d ng c ,ế ế ị ụ ụ
m u v t, hóa ch t đ ti n hành thí nghi m?ẫ ậ ấ ể ế ệ
GV chi u video thí nghi m ch ng minh tinhế ệ ứ
b t độ ượ ạc t o thành trong quang h p.ợ
GV yêu c u các nhóm ki m tra l i thi t b ,ầ ể ạ ế ị
d ng c , m u v t và hóa ch t c a nhóm mình.ụ ụ ẫ ậ ấ ủ
GV yêu c u các nhóm làm thí nghi m và hoànầ ệ
thành n i dung s 1 trong b ng thu ho ch nhómộ ố ả ạ
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
HS nghiên c u thông tin SGK đ tr l i.ứ ể ả ờ
HS theo dõi video, ghi nh các bớ ước ti n hành;ế
v n d ng ki n th c đã h c đ th c hi n nhi mậ ụ ế ứ ọ ể ự ệ ệ
v c a nhóm.ụ ủ
Thi t b , d ng c , hóa ch tế ị ụ ụ ấ
c a thí nghi m:ủ ệ+ Thi t b , d ng c : C c th yế ị ụ ụ ố ủ tinh, ng nghi m, đĩa Petri, đènố ệ
c n, nồ ướ ấc m (kho ng 40ả 0), giá thí nghi m (ho c ki ng s t,ệ ặ ề ắ
lưới amiăng)
+ M u v t (chu n b nhà):ẫ ậ ẩ ị ở cây khoai lang (Đã đ trongể bóng t i 2 ngày, dùng băng keoố
b t kín 1 ph n lá c 2 m t đị ầ ở ả ặ ể
ra ch n ng ho c đ dỗ ắ ặ ể ưới đèn
đi n t 4 đ n 6 gi ).ệ ừ ế ờ+ Hóa ch t: C n 90ấ ồ 0; dung d chị iodine
Trang 36Bước 1: L y m t ch u tr ng cây khoai lang, đấ ộ ậ ồ ể
vào ch t i hai ngày. Dùng băng gi y đen b t kínỗ ố ấ ị
m t ph n c hai m t c a chi c lá. Đem ch uộ ầ ở ả ặ ủ ế ậ
cây đó ra đ t ngoài sáng kho ng 4 6 gi ặ ở ả ờ
Bước 2: Ng t chi c lá đã b t băng gi y đen. Gắ ế ị ấ ỡ
b băng gi y đen trên b m t lá. Cho lá đó vàoỏ ấ ề ặ
ng nghi m đ ng ethanol 70% Đ t ng
nghi m đó vào c c đ ng nệ ố ự ước l n, đ lênớ ể
ki ng r i đun cách th y b ng b p đèn c n choề ồ ủ ằ ế ồ
đ n khi lá m t màu xanh ế ấ (ch t di p l c lá b ấ ệ ụ ở ị
Bước 4: Đ t lá vào trong c c đ ng dung d chặ ố ự ị
iodine loãng và quan sát hi n tệ ượng x y ra.ả
Hi n tệ ượng / k t qu :ế ả
Ph n lá b b t kín b i băng gi yầ ị ị ở ấ đen không có màu xanh tím khi nhúng lá vào dung d ch iodine;ị các ph n lá không b b t băngầ ị ị
gi y đen thì có màu xanh tím.ấ
Tr l i câu h i: ả ờ ỏ+ M c đích c a vi c s d ngụ ủ ệ ử ụ băng gi y đen b t kín m t ph nấ ị ộ ầ
lá c hai m t là đ ph n lá bở ả ặ ể ầ ị kín không nh n đậ ược ánh sáng
nh v y di p l c s không h pư ậ ệ ụ ẽ ấ
th đụ ược ánh sáng
+ Cho chi c lá đã b băng gi yế ỏ ấ đen vào c c có c n 90ố ồ 0 đun sôi cách th y có tác d ng phá h yủ ụ ủ
c u trúc và tính ch t c a di pấ ấ ủ ệ
l c.ụ+ Tinh b t độ ược t o thành ạ ở
ph n lá không b b t băng gi yầ ị ị ấ đen vì khi nhúng lá thí nghi mệ vào dung d ch iodine thì ph n đóị ầ
có màu xanh tím
K t lu n: ế ậ
1. Tinh b t là s n ph m c aộ ả ẩ ủ quang h p.ợ
2. Ánh sáng là đi u ki n thi tề ệ ế
y u c a quá trình quang h p.ế ủ ợ
Trang 37*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên m t HS đ i di n cho m tọ ẫ ộ ạ ệ ộ
HS nghiên c u thông tin SGK đ tr l i câu h i. Đáp án có th là:ứ ể ả ờ ỏ ể
+ Thi t b , d ng c : chuông th y tinh, 2 t m kính, C c th y tinh, c c nế ị ụ ụ ủ ấ ố ủ ố ướ cvôi trong
+ M u v t: ẫ ậ hai ch u cây khoai lang (ho c khoai tây ho c v n niên thanh) ậ ặ ặ ạ
B ng thu ho ch nhóm.ả ạ
d) T ch c th c hi n:ổ ứ ự ệ
Trang 38Ho t đ ng c a giáo viên và h c sinhạ ộ ủ ọ N i dungộ
Ho t đ ng 2.2: Th c hành thí nghi m ch ng minh khí carbon dioxide c nạ ộ ự ệ ứ ầ
cho quang h p.ợ
*Chuy n giao nhi m v h c t p ể ệ ụ ọ ậ
GV yêu c u HS nghiên c u thông tin SGK choầ ứ
bi t: Nêu thi t b , d ng c và m u v t đ ti nế ế ị ụ ụ ẫ ậ ể ế
hành thí nghi m.ệ
GV chi u video thí nghi mế ệ ch ng minh khíứ
carbon dioxide c n cho quang h p.ầ ợ
GV yêu c u các nhóm , th o lu n và hoànầ ả ậ
thành n i dung s 2 trong b ng thu ho ch nhóm.ộ ố ả ạ
*Th c hi n nhi m v h c t p ự ệ ệ ụ ọ ậ
HS nghiên c u thông tin SGK đ tr l i.ứ ể ả ờ
HS theo dõi video, ghi nh các bớ ước ti n hành;ế
v n d ng ki n th c đã h c đ th c hi n nhi mậ ụ ế ứ ọ ể ự ệ ệ
v c a nhóm.ụ ủ
Bước 1. Đ t hai ch u cây khoai lang (ho c ặ ậ ặ
khoai tây ho c v n niên thanh) vào ch t i trongặ ạ ỗ ố
3 4 ngày
Thi t b , d ng c , hóa ch tế ị ụ ụ ấ
c a thí nghi m:ủ ệ+ Thi t b , d ng c : chuôngế ị ụ ụ
th y tinh, 2 t m kính, C c th yủ ấ ố ủ tinh, c c nố ước vôi trong
+ M u v t: ẫ ậ hai ch u cây khoaiậ lang (ho c khoai tây ho c v nặ ặ ạ niên thanh)
Tr l i câu h i: ả ờ ỏ+ Đ làm TN th c hi n theo 4ể ự ệ
bước (SGK)
+ Trong thí nghi m ch ng minhệ ứ khí carbon dioxide c n choầ quang h p khác nhau v đi uợ ề ề
ki n ti n hành thí nghi m làệ ế ệ
c c nố ước vôi trong
Gi i thích: Nả ước vôi trong có
kh năng h p th khí carbonả ấ ụ dioxide trong không khí
K t lu n: Carbon dioxide làế ậ nguyên li u c a quá trìnhệ ủ quang h p, không có khíợ carbon dioxide thì cây không
th quang h p.ể ợ
Trang 39Bước 2. L y hai t m kính, đ nấ ấ ổ ước lên toàn bộ
b m t t m kính. Sau đó, đ t m i ch u cây lênề ặ ấ ặ ỗ ậ
m t t m kính ộ ấ ướt, dùng hai chuông th y tinhủ (ho c h p nh a trong su t) úp vào m i ch uặ ộ ự ố ỗ ậ cây.
Bước 3. Trong 1 chuông đ t thêm 1 c c nặ ố ướ cvôi trong. Đ t c 2 thí nghi m ra ch ánh sáng.ặ ả ệ ỗ
Bước 4. Sau 4 6 gi , ng t lá c a m i cây đ ờ ắ ủ ỗ ể
th tinh b t b ng dung d ch iodine (nh thí ử ộ ằ ị ưnghi m phát hi n tinh b t trong lá cây).ệ ệ ộ
Trang 40
*Báo cáo k t qu và th o lu n ế ả ả ậ
GV g i ng u nhiên m t HS đ i di n cho m tọ ẫ ộ ạ ệ ộ
3. Ho t đ ng 3: Thu ho ch Luy n t p.ạ ộ ạ ệ ậ
a) M c tiêu: ụ H th ng đệ ố ược ki n th c trong bài th c hành.ế ứ ựb) N i dung: ộ
HS nêu l i n i dung c a bài th c hành.ạ ộ ủ ự
Các nhóm hoàn thi n b ng thu ho ch nhómệ ả ạ