SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM GIẢI PHÁP rèn kĩ NĂNG đọc CHO học SINH lớp 1 SÁCH kết nối TRI THỨC

Trong quá trình giảng dạy tôi nhận thấy thực trạng học sinh lớp 1 học môn Tiếng Việt 1 theo chương trình giáo dục phổ thông mới còn nhiều bỡ ngỡ, tiếp thu kiến thức còn gặp rất nhiều

Giải pháp rèn kĩ năng đọc cho học sinh lớp 1 theo chương trình kết nối tri thức

PHẦN A ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Lí do chọn đề tài

Đại hội XII của Đảng không chỉ khẳng định tiếp tục thực hiện quan điểm đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo mà còn chỉ ra nội dung và phương hướng thực hiện quan điểm đó trong tình hình mới Quan điểm: Chuyển mạnh quá trình giáo dục chủ yếu từ trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học là quan điểm hoàn toàn mới, có tác dụng định hướng cho sự phát triển của giáo dục và đào tạo trong thế kỷ XXI

Để thực hiện đổi mới giáo dục và nhằm nâng cao chất lượng dạy học phù hợp với sự phát triển của đất nước hiện nay Việc đổi mới phương pháp dạy học ở tất cả các bậc học nói chung và bậc Tiểu học nói riêng là hết sức cần thiết

Năm học 2022 - 2023 là năm học đầu tiên Bộ giáo dục áp dụng chương trình giáo dục phổ thông 2018 Ở cấp Tiểu học, thực hiện đổi mới chương trình ngay từ lớp 1

Đối với lớp 1, việc dạy môn Tiếng Việt là nhiệm vụ hết sức cần thiết giúp học sinh phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất, hình thành năng lực ngôn ngữ cho học sinh trong suốt quá trình học tập cũng như áp dụng vào công việc, cuộc sống sau này Dạy học Tiếng Việt được thực hiện thông qua việc hình thành và rèn luyện cho học sinh 4 kĩ năng: đọc, viết nói, nghe Điều này cho thấy sự đổi mới so với quan điểm trước đây là rèn các kĩ năng: nghe, nói, đọc, viết Tức là, với quan điểm giáo

mới thì “đọc” là kĩ năng đặc biệt quan trọng trong chương trình giáo dục Tiếng Việt

lớp 1.

Trong quá trình giảng dạy tôi nhận thấy thực trạng học sinh lớp 1 học môn Tiếng Việt 1 theo chương trình giáo dục phổ thông mới còn nhiều bỡ ngỡ, tiếp thu kiến thức còn gặp rất nhiều khó khăn Từ nhận thức trên, tôi đã suy nghĩ trăn trỡ rất nhiều: Phải làm sao đây để cho các em có được kĩ năng đọc tốt và tôi quyết định

chọn đề tài “Giải pháp rèn kĩ năng đọc cho học sinh lớp 1 theo chương trình kết nối

tri thức” để nghiên cứu với mong muốn tạo thêm hứng thú và nâng cao chất lượng học tập cho các em.

2 Mục đích nghiên cứu

Qua nghiên cứu thực trạng học sinh trong lớp với việc đề ra một số biện pháp giáo dục đem lại hiệu quả, vận dụng kinh nghiệm với kết hợp các biện pháp giáo dục

đã có nhằm củng cố kinh nghiệm giảng dạy của bản thân Qua đó thấy được những tồn tại trong giảng dạy môn Tiếng Việt về việc rèn luyện đọc chuẩn cho học sinh

- Nâng cao chất lượng, kỹ năng phát âm chuẩn cho học sinh.

- Đưa ra một số phương pháp giúp học sinh phát âm đúng; đọc lưu loát trôi chảy, đọc diễn cảm

- Để có cơ hội trao đổi học hỏi về đổi mới phương pháp rèn luyện phát âm chuẩn cho học sinh.

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

- Học sinh lớp 1A4 trường Tiểu học Lai Hưng A, Huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương năm học 2020 – 2021.

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Nghiên cứu nội dung chương trình môn Tiếng Việt mới, nhận ra những đặc trưng của chương trình hướng đến Từ đó nghiên cứu đề xuất một số biện pháp nhằm giúp học sinh rèn luyện để nâng cao kĩ năng đọc trong môn Tiếng Việt nói riêng và các môn học của lớp 1 nói chung.

4 Giả thuyết khoa học

Kĩ năng đọc ở học sinh lớp 1 là sự khởi đầu giúp cho học sinh chiếm lĩnh một công

cụ mới để sử dụng trong học tập và trong giao tiếp Nếu kĩ năng viết được coi là phương tiện ưu thế nhất trong hệ thống ngôn ngữ thì kĩ năng đọc có một vị trí quan trọng không thể thiếu được trong chương trình môn Tiếng Việt ở bậc tiểu học

Kĩ năng đọc có nhiệm vụ lớn lao đó là trao cho các em cái chìa khóa để vận dụng chữ viết trong học tập Khi biết đọc, biết viết các em có điều kiện nghe giảng trên lớp, sử dụng sách giáo khoa, sách tham khảo.… Từ đó, các em có điều kiện học tốt các môn học học khác có trong chương trình

Thông qua kĩ năng đọc giúp các em có điều kiện tiếp cận và nắm bắt các môn học khác, từ đó tạo được động cơ và thái độ tự học, tự chiếm lĩnh tri thức,… góp phần hình thành nhân cách con người phát triển toàn diện.

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu, tìm hiểu một số vấn đề lí luận làm cơ sở khoa học cho việc thực hiện đề tài Tham khảo, vận dụng có chọn lọc kết hợp những kinh nghiệm của bản thân áp dụng vào tình hình thực tế lớp mình đảm nhiệm từ đó rút ra những biện pháp

giáo dục tích cực đối với học sinh trong việc rèn kĩ năng đọc cho các em.

6 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu lí luận

- Phương pháp phân tích

- Phương pháp điều tra thực trạng

- Phương pháp khảo sát, thống kê

7 Phạm vi nghiên cứu

Nghiên cứu chương trình tổng thể giáo dục 2018.

Nghiên cứu sách giáo khoa, tài liệu môn Tiếng Việt lớp 1.

Nghiên cứu các biện pháp rèn kĩ năng đọc cho học sinh lớp 1 đã được áp dụng.

Nghiên cứu các biện pháp phù hợp nhằm nâng cao kĩ năng đọc cho học sinh lớp 1A4 trường Tiểu học Lai Hưng A năm học 2022 - 2023.

PHẦN B NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÍ LUẬN

Hoạt động đọc giúp con người thu nhận được lượng thông tin nhiều nhất, nhanh nhất, dễ dàng, thông dụng và tiện lợi nhất để không ngừng bổ sung và nâng cao vốn hiểu biết, vốn sống của mình Trong nhà trường, thông qua hoạt động đọc giúp học sinh được mở rộng hiểu biết về thiên nhiên, về đất nước, về cuộc sống con người, về văn hóa, văn minh, phong tục, tập quán của dân tộc trên đất nước mình và trên thế giới Đọc các tác phẩm văn học, học sinh được bồi dưỡng về năng lực thẩm

mĩ, trau dồi kĩ năng sử dụng ngôn từ, mở rộng tầm hiểu biết về cuộc sống Vì vậy việc đọc có ý nghĩa giáo dục, giáo dưỡng và phát triển rất lớn Đọc trở thành một đòi hỏi cơ bản đầu tiên đối với mỗi người mà nhất là học sinh lớp 1 Đọc là sự khởi đầu giúp cho học sinh chiếm lĩnh một công cụ mới để sử dụng trong học tập và trong giao tiếp Nếu kĩ năng viết được coi là phương tiện ưu thế nhất trong hệ thống ngôn ngữ thì kĩ năng đọc có một vị trí quan trọng không thể thiếu được trong chương trình môn Tiếng Việt ở bậc tiểu học

Nếu kĩ năng đọc được rèn luyện tốt, hình thành tốt sẽ giúp các em đọc tốt suốt cả cuộc đời, giúp các em phát triển tư duy, cảm nhận cái hay, cái đẹp trong mỗi bài học, hiểu được nghĩa của tiếng, từ, câu, đoạn văn, bài văn mình vừa đọc, hiểu được các lệnh các yêu cầu trong các môn học khác Mặt khác, ở lớp 1 các em được tập đọc thành thạo, đọc đúng, đọc trôi chảy thì khi lên các lớp trên các em sẽ học

vững vàng, học tốt hơn, các em sẽ ham học, tích cực trong các hoạt động học tập

II CƠ SỞ THỰC TIỄN

1 Mục tiêu môn Tiếng Việt theo chương trình kết nối tri thức

Giúp học sinh hình thành và phát triển những phẩm chất chủ yếu với các biểu hiện cụ thể: yêu thiên nhiên, gia đình, quê hương; có ý thức đối với cội nguồn; yêu thích cái đẹp, cái thiện và có cảm xúc lành mạnh; có hứng thú học tập, ham thích lao động; thật thà, ngay thẳng trong học tập và đời sống; có ý thức thực hiện trách nhiệm đối với bản thân, gia đình, xã hội và môi trường xung quanh.

Giúp học sinh bước đầu hình thành các năng lực chung, phát triển năng lực ngôn ngữ ở tất cả các kĩ năng đọc, viết, nói và nghe với mức độ căn bản: đọc đúng, trôi chảy văn bản; hiểu được nội dung, thông tin chính của văn bản; liên hệ, so sánh ngoài văn bản; viết đúng chính tả, ngữ pháp; viết được một số câu, đoạn, bài văn ngắn (chủ yếu là bài văn kể và tả); phát biểu rõ ràng; nghe hiểu ý kiến người nói.

Phát triển năng lực văn học với yêu cầu phân biệt được thơ và truyện, biết cách đọc thơ và truyện; nhận biết được vẻ đẹp của ngôn từ nghệ thuật; có trí tưởng tượng, hiểu và biết xúc động trước cái đẹp, cái thiện của con người và thế giới xung quanh được thể hiện trong các văn bản văn học.

2 Yêu cầu cần đạt về nội dung đọc trong môn Tiếng Việt lớp 1

Theo quan điểm xây dựng chương trình giáo dục phổ thông 2018, dựa vào mục tiêu

về phẩm chất và năng lực ở môn Tiếng Việt lớp 1 để đưa đưa ra yêu cầu cần đạt về nội dung như sau:

I ĐỌC - KĨ THUẬT ĐỌC

– Ngồi (hoặc đứng) thẳng lưng; sách, vở

mở rộng trên mặt bàn (hoặc trên hai tay).

Giữ khoảng cách giữa mắt với sách, vở

khoảng 25cm.

– Đọc đúng âm, vần, tiếng, từ, câu (có

thể đọc chưa thật đúng một số tiếng có

vần khó, ít dùng).

– Đọc đúng và rõ ràng đoạn văn hoặc

văn bản ngắn Tốc độ đọc khoảng 40 –

60 tiếng trong 1 phút Biết ngắt hơi ở chỗ

có dấu phẩy, dấu kết thúc câu hay ở chỗ

kết thúc dòng thơ.

KIẾN THỨC TIẾNG VIỆT 1.1 Âm, vần, thanh; chữ và dấu thanh 1.2 Quy tắc chính tả phân biệt: c và k, g và gh, ng và ngh

1.3 Quy tắc viết hoa: viết hoa chữ cái đầu câu, viết hoa tên riêng

Vốn từ theo chủ điểm: Từ chỉ sự vật, hoạt động, đặc điểm gần gũi

Công dụng của dấu chấm, dấu chấm hỏi: đánh dấu kết thúc câu

4.1 Từ xưng hô thông dụng khi giao tiếp ở nhà và ở trường

4.2 Một số nghi thức giao tiếp thông

– Bước đầu biết đọc thầm.

– Nhận biết được bìa sách và tên sách.

II ĐỌC HIỂU

Văn bản văn học

Đọc hiểu nội dung

– Hỏi và trả lời được những câu hỏi đơn

giản liên quan đến các chi tiết được thể

hiện tường minh.

– Trả lời được các câu hỏi đơn giản về

nội dung cơ bản của văn bản dựa vào gợi

ý,

Đọc hiểu hình thức

– Nhận biết được hình dáng, hành động

của nhân vật thể hiện qua một số từ ngữ

trong câu chuyện dựa vào gợi ý của giáo

viên.

– Nhận biết được lời nhân vật trong

truyện dựa vào gợi ý của giáo viên.

Liên hệ, so sánh, kết nối

– Liên hệ được tranh minh hoạ với các

chi tiết trong văn bản.

– Nêu được nhân vật yêu thích nhất và

bước đầu biết giải thích vì sao.

Đọc mở rộng

– Trong 1 năm học, đọc tối thiểu 10 văn

bản văn học có thể loại và độ dài tương

đương với các văn bản đã học.

– Thuộc lòng 4 – 5 đoạn thơ hoặc bài thơ

đã học, mỗi đoạn thơ, bài thơ có độ dài

khoảng 30 – 40 chữ.

Văn bản thông tin

Đọc hiểu nội dung

– Hỏi và trả lời được những câu hỏi đơn

giản về các chi tiết nổi bật trong văn bản.

– Trả lời được câu hỏi: “Văn bản này

viết về điều gì?” với sự gợi ý, hỗ trợ.

dụng ở nhà và ở trường: chào hỏi, giới thiệu, cảm ơn, xin lỗi, xin phép

Thông tin bằng hình ảnh (phương tiện giao tiếp phi ngôn ngữ)

KIẾN THỨC VĂN HỌC Câu chuyện, bài thơ Nhân vật trong truyện NGỮ LIỆU

1.1 Văn bản văn học – Cổ tích, ngụ ngôn, truyện ngắn, truyện tranh, đoạn văn miêu tả

– Đoạn thơ, bài thơ (gồm cả đồng dao)

Độ dài của văn bản: truyện và đoạn văn miêu tả khoảng 90 – 130 chữ, thơ khoảng 50 – 70 chữ

1.2 Văn bản thông tin: giới thiệu những

sự vật, sự việc gần gũi với học sinh

Độ dài của văn bản: khoảng 90 chữ Gợi ý chọn văn bản: xem danh mục gợi ý Các từ ngữ có ý nghĩa tích cực, phù hợp với học sinh lớp 1

Đọc hiểu hình thức

– Nhận biết được trình tự của các sự việc

trong văn bản.

– Hiểu nghĩa của một số tín hiệu đơn

giản, gần gũi với học sinh.

Đọc mở rộng

Trong 1 năm học, đọc tối thiểu 5 văn bản

thông tin có kiểu văn bản và độ dài

tương đương với các văn bản đã học.

Căn cứ vào mục tiêu , yêu cầu cần đạt mà chương trình tổng thể đưa ra Kết hợp quá trình nghiên cứu, lựa chọn các loại sách giáo khoa phù hợp để phục vụ giảng dạy Trường chúng tôi đã lựa chọn Sách Tiếng Việt Kết nối tri thức do Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam biên soạn và in ấn bởi một số đặc điểm sau:

Quan niệm chung về SGK Tiếng Việt mới:

• Làm cho việc học ngôn ngữ hấp dẫn và thú vị

• Giúp HS phát triển hiệu quả năng lực ngôn ngữ.

- Dạy học qua các hoạt động giao tiếp tự nhiên và gần gũi với đời sống.

- Bài học có sự tích hợp kỹ năng đọc, viết, nói và nghe.

- Tích hợp giáo dục ngôn ngữ với các nội dung giáo dục khác giúp học sinh phát triển các phẩm chất chủ yếu và năng lực chung

- Bài học thiết kế các hoạt động (nhiệm vụ của HS được thể hiện tường minh).

- HS được trải nghiệm, chia sẻ hiểu biết, cảm xúc, hứng thú… (tăng cường tương tác).

- Ngữ liệu đặc sắc, gần gũi, kênh hình đẹp, sinh động giúp khơi gợi hứng thú của học sinh.

III THỰC TRẠNG DẠY KĨ NĂNG ĐỌC CHO HỌC SINH LỚP 1

+ Tình hình học sinh: lớp 1A4 sĩ số : 29 học sinh

+ Học sinh đi học Mẫu Giáo : 29 em

+ Kết quả khảo sát nhận diện chữ cái:

Học sinh không biết chữ cái nào : 4 em

Biết 5, 6 chữ cái : 5 em

Biết 10, 15 chữ cái : 11em

Nhận biết hết : 12 em

Thực tế qua mấy tuần học và giao tiếp, tôi nhận thấy rằng có một số học sinh phát

âm sai, phổ biến là sai các phụ âm đầu vần và dấu thanh Trong đó phổ biến là các

phụ âm đầu như l/n; ch/tr; s/x; th/kh và các dấu thanh hỏi, ngã Ngoài ra, các em

đọc còn đều đều, chưa biết thể hiện lên giọng hoặc hạ giọng, nhiều em khi còn kéo dài giọng mỗi khi đọc Cụ thể, các lỗi học sinh thường mắc là:

* Đọc sai phụ âm đầu

VD: - l/n: lan/nan; lữ/nữ; nước/lước.

- ch/tr: trẻ/chẻ; trong/chong.

- s/x; xuống/suống; song/xong.

* Đọc nhầm, lẫn lộn các dấu thanh:

VD: - thanh hỏi/ thanh nặng: quả ổi/ quạ ội

- thanh ngã/ thanh sắc: cũng/cúng

* Đọc bớt tiếng hoặc thêm tiếng:

* Đọc không biết ngắt giọng, nhấn giọng phù hợp

* Đọc phân vai còn lúng túng

* Đọc mà không hiểu nội dung

2 Thuận lợi, khó khăn

Qua kết quả khảo sát và quá trình theo dõi, tôi nhận thấy có một số thuận lợi

và khó khăn sau:

2.1 Thuận lợi

2.1.1 Về phía giáo viên

Được sự quan tâm và chỉ đạo tốt của các cấp lãnh đạo về chuyên môn Tổ chức bồi dưỡng giáo viên, tổ chức những buổi học chuẩn kiến thức kỹ năng cho học sinh tiểu học v v… cung cấp đủ tài liệu, phương tiện để nghiên cứu, học hỏi, giảng

Được sự giúp đỡ của Ban Giám Hiệu trường: tổ chức thao giảng, dự giờ hàng tháng, tổ chức những buổi học chuyên đề thảo luận về chuyên môn để rút ra những ý kiến hay, những đề xuất kinh nghiệm tốt áp dụng trong việc giảng dạy.

Bản thân đã được tập huấn chương trình lớp 1 theo chương trình giáo dục phổ thông mới - 2018 nên nắm rõ mục tiêu, quan điểm xây dựng chương trình do đó có

sự chủ động trong việc lựa chọn các phương pháp, hình thức dạy học phù hợp đối với học sinh.

Khi nhà trường họp thống nhất lựa chọn bộ sách giáo khoa phù hợp để phụ vụ công tác giảng dạy năm học 2020- 2021, tôi đã nghiên cứu kĩ và lựa chọn sách Kết nối tri thức làm công cụ hỗ trợ để phục vụ mục tiêu giáo dục Tiếng Việt lớp 1 theo chương trình tổng thể.

Bản thân tôi là một giáo viên có phát âm chuẩn nên gặp nhiều thuận lợi trong việc dạy chữ cho học sinh lớp 1

Bản thân luôn có ý thức trách nhiệm với học sinh, giảng dạy nhiệt tình, chữa bài nghiêm túc, khách quan, tỉ mĩ

Có ý thức vận dụng đổi mới phương pháp trong dạy học một cách linh hoạt, sáng tạo

2.1.2 Về phía học sinh

Một số em đã biết tất cả các chữ cái khi vào đầu lớp 1

Học sinh có đầy đủ SGK và đồ dùng học tập

Đa số các em đều ngoan, lễ phép và biết nghe lời

Một số em tiếp thu nhanh, có sự chủ động trong học tập và ý thức giúp đỡ bạn học tập.

Phần lớn phụ huynh học sinh quan tâm đến việc học của con em.

2.2 Khó khăn

2.2.1 Về phía giáo viên

Đây là năm đầu tiên thực được lãnh đạo nhà trường phân công dạy lớp 1, cũng là năm đầu tiên áp dụng chương trình giáo dục mới nên tôi đôi lúc vẫn còn lúng túng trong việc xác định tiến trình và hình thức tổ chức dạy học phù hợp để giúp các em nắm bài hiệu quả.

Chương trình mới do đó đầu năm vẫn chưa được trang bị đồ dùng, cơ sở vật chất còn nhiều hạn chế nên giáo viên phải thực sự linh động và nghiên cứu bài liên tục để tìm giải pháp khắc phục khó khăn.

2.2.1 Về phía học sinh

Bước vào lớp 1 các em còn bỡ ngỡ, chưa làm quen được với việc học ở Tiểu

Một số em còn nhút nhát, rụt rè chưa mạnh dạn trong giao tiếp.

Một số em còn nói ngọng, phát âm chưa chuẩn và chưa thực sự chú ý đến lời nói trong giao tiếp hàng ngày.

Vốn từ của các em còn quá ít ỏi, việc hiểu nghĩa của từ còn hạn chế

Kĩ năng đọc, nói, nghe, viết, chưa thực sự tốt

Hệ thống phát âm của một số em chưa hoàn chỉnh.

Cách phát âm của một số em theo thói quen.

Một số em vẫn còn non nớt, mang suy nghĩ của trẻ mầm non, thích chơi hơn học.

IV CÁC BIỆN PHÁP CƠ BẢN ĐỂ RÈN KĨ NĂNG ĐỌC CHO HỌC SINH LỚP 1

1 Phân loại khả năng đọc của học sinh trong lớp

Để có thể giúp đỡ học sinh đọc tốt hơn, việc đầu tiên theo tôi cần làm là người giáo viên cần phải nắm rõ được khả năng đọc của từng học sinh Sau đó, giáo viên cần phân loại khả năng đọc theo từng nhóm đối tượng cụ thể ví dụ như nhóm học sinh đọc ngọng phụ âm đầu, nhóm học sinh đọc ngọng dấu thanh, nhóm học sinh đọc chậm về tốc độ, nhóm học sinh đọc đúng, đảm bảo tốc độ đọc, để từ đó người giáo viên có thể đưa ra những phương pháp phù hợp để giúp đỡ các em đọc tốt hơn Trong quá trình dạy học, đối với những học sinh còn mắc lỗi về đọc (đọc sai phụ

âm đầu, đoc sai dấu, đọc thiếu hay thừa tiếng, ngắt, nghỉ hơi chưa đúng, tốc độ đọc chưa đạt yêu cầu ) giáo viên cần lưu tâm hơn để kèm cặp, rèn luyện cho các em nhiều hơn so với các bạn Ví dụ như thường xuyên gọi các em lên đọc các từ khó hay luyện đọc câu, đọc đoạn Trong quá trình các em đọc, nếu sai, giáo viên cần giúp các em sửa sai và đọc lại cho đúng Ngoài ra, khi đã nắm được khả năng đọc của các

em, giáo viên cũng có thể giúp đỡ các em luyện đọc ngay cả ở những môn học khác bằng cách gọi các em đọc bài để từ đó giúp các em đọc nhiều hơn, sửa sai cho các

em giúp các em ngày một tiến bộ Đối với những em học sinh này, giáo viên cần động viên, khuyến khích các em đọc thêm nhiều sách truyện và phối hợp tốt với phụ huynh học sinh để các em chăm chỉ luyện đọc không chỉ trên lớp mà còn ở nhà nữa.

Có như vậy, kĩ năng đọc của các em mới dần trở nên tốt hơn được.

Đối với những học sinh đã đọc đúng, đảm bảo tốc độ đọc tốt thì giáo viên có thể hướng các em đến việc đọc diễn cảm văn bản, một bước cao hơn của việc đọc.

Như vậy, có thể nói việc phân loại học sinh ngay từ đầu năm học có vai trò quan trọng trong việc định hướng việc dạy học theo đối tượng đối với người giáo viên,

phần nào quyết định chất lượng dạy học, góp phần nâng cao kĩ năng đọc cho học sinh Dạy học đúng đối tượng, phù hợp với khả năng của từng học sinh cũng là một trong những nguyên tắc của việc đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát huy được tính tích cực của học sinh trong quá trình dạy học.

2 Chuẩn bị tốt tâm thế học cho học sinh khi học

Tâm thế học của người học sinh có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong việc quyết định hiệu quả của việc học tập, nhất là đối với các em lớp 1 mới bắt đầu học Trước khi rèn đọc đúng, người giáo viên cần xây dựng cho học sinh một tâm thế tốt khi học bài Theo tôi, xây dựng tâm thế đọc tốt cho học sinh tức là người giáo viên cần giúp học sinh làm tốt hai việc: cường độ đọc và tư thế khi đọc - tức là rèn đọc to, đọc đàng hoàng.

Trước hết là yếu tố cường độ đọc Trong hoạt động giao tiếp, khi đọc thành tiếng, người đọc một lúc đóng hai vai: Một vai là người tiếp nhận thông tin và ngược lại vai thứ hai là đưa văn bản đến người nghe Khi giữ vai thứ hai này, người đọc đã thực hiện tái sinh văn bản Vì vậy khi đọc thành tiếng, người đọc có thể đọc cho mình, cho người khác hoặc cho cả hai Khi đọc thành tiếng phải tính đến người nghe Giáo viên cần cho các em hiểu rằng: Các em đọc không phải chỉ cho mình cô giáo và để tất cả các bạn cùng nghe nên cần đọc đủ lớn để cho cả lớp cùng nghe rõ Nhưng như thế hoàn toàn không có nghĩa là đọc to quá hoặc gào lên Để luyện cho những em đọc quá nhỏ (lí nhí), giáo viên cần tập cho các em đọc to chừng nào bạn ở

xa nhất trong lớp nghe thấy mới thôi Việc các em đọc với cường độ vừa phải, hợp lí còn giúp cho các bạn trong lớp có thể đưa ra được những nhận xét đúng, từ đó, học sinh mới biết được mình cần phát huy điều gì hay cần khắc phục ở đâu để đọc tốt hơn.

Bên cạnh việc rèn cho học sinh có một cường độ đọc hợp lí thì việc rèn tư thế đọc cũng có một vai trò không hề nhỏ giúp nâng cao hiệu quả của việc đọc Khi đứng dậy để đọc, học sinh cần đứng ở tư thế đàng hoàng, thoải mái Các em đứng thẳng, cầm sách bằng hai tay để cuốn sách được mở rộng đàng hoàng Khi ngồi đọc thầm hoặc đọc dõi theo bằng mắt, cần ngồi ngay ngắn, khoảng cách từ mắt đến sách khoảng 20 đến 30 cm, cổ và đầu thẳng Tư thế này giúp các em tạo được một phong thái đẹp, hợp khoa học cho việc đọc.

Chuẩn bị tốt tâm thế đọc cho học sinh có một ý nghĩa rất quan trọng trong việc tạo nên chất lượng của tiết học Học sinh có tâm thế tốt, đúng cách thì việc học mới đem lại hiệu quả cao.

3 Thực hiện tốt và chính xác các bước lên lớp trong tiết dạy

Để rèn kĩ năng đọc tốt cho học sinh, người giáo viên cần tổ chức tốt tiết học theo đúng quy trình và đặc trưng bộ môn Đó là yếu tố đầu tiên quyết định đến chất lượng của tiết học Ở lớp 1, tiết Tập đọc theo chương trình mới được tổ chức theo các bước sau, ví dụ:

Bài: E e Ê ê

I Mục tiêu:

1 Phẩm chất: Giúp học sinh cảm nhận tình cảm tốt đẹp gia đình, kính trọng

những người trong gia đình.

2 Năng lực:

+ Đọc: Nhận biết và đọc đúng âm e,ê, đọc đúng tiếng từ ngữ, câu có âm e,ê trả lời được các câu hỏi liên quan đến nội dung bài đã đọc

+ Viết:Viết đúng chữ e, ê; viết đúng các tiếng từ chứa e,ê

+ Nói và nghe: Phát triển vốn từ dựa trên những từ ngữ chứa e, ê; phát triển ngôn ngữ nói theo chủ điểm được gợi ý “trên sân trường”; kĩ năng quan sát, nhận biết nhân vật bà, bé, và bạn bè trong mối quan hệ với bố, bà và suy đoán nội dung tranh minh họa.

II Đồ dùng dạy học:

Giáo viên: Sách giáo khoa, sách giáo viên, bảng phụ, tranh minh họa.

Học sinh: sách giáo khoa, bộ ghép chữ, bảng con, phấn, vở trắng, bút chì, gôm III Các hoạt động dạy học:

TIẾT 1 Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

1 Ôn và khởi động:

- HS ôn lại chữ c GV có thể cho HS chơi

trò chơi nhận biết các nét tạo ra chữ c.

- HS viết chữ c

2 Nhận biết

- HS quan sát tranh và trả lời các câu hỏi

- GV và HS thống nhất câu trả lời.

- GV nói câu thuyết minh (nhận biết dưới

tranh và HS nói theo.