Nhận thức được những vấn đề đặt ra ở trên có ý nghĩa to lớn và vai trò đặc biệt quan trọng trong xã hội nói chung và môi trường đại học nói riêng, cùng với niềm đam mê nghiên cứu nên nhó
Trang 1Đề : Vận dụng tư tưởng đoàn kết dân tộc của HCM vào xây dựng tinh thần đại đoàn kết trong sinh viên ĐHNT
Mở đầu
1 Lý do chọn đề tài
Một cây làm chẳng nên non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao
Câu ca dao trên chắc hẳn không còn xa lạ với bất cứ người dân nào trên đất nước Việt Nam Trải qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, đại đoàn kết toàn dân tộc đã trở thành
di sản vô giá, truyền thống cực kỳ quý báu của dân tộc ta Lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, trọng nhân nghĩa, khoan dung, đùm bọc yêu thương nhau đã thấm sâu vào tư tưởng, tình cảm, tâm hồn mỗi người con đất Việt, trở thành lẽ sống, chất kết dính gắn bó các thành viên trong đại gia đình các dân tộc Việt Nam Đoàn kết làm nên sức mạnh dân tộc, có sự đoàn kết dân tộc
ta đã làm nên bao nhiêu chiến công hiển hách, đánh bại mọi kẻ thù mạnh nhất và viết nên những trang sử hào hùng vẻ vang; đưa dân tộc Việt Nam “sánh vai cùng cường quốc năm châu” Từ xưa tới nay, chưa một tập thể nào, chưa một dân tộc nào có sự đoàn kết cùng chung sức một lòng một dạ giữa các cá nhân mà bị thất bại trong việc gì cả Chính vì thế, đoàn kết không chỉ là tinh thần dân tộc mà còn là một điều kiện tiên quyết mang ý chí của
sự sống còn, tồn tại và phát triển
Tầm quan trọng của khối đại đoàn kết dân tộc một lần nữa được khẳng định lại và phát triển, nâng cao thông qua hệ thống tư tưởng, quan điểm sâu sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Nước ta hiện nay đang trên đà phát triển, đẩy mạnh hội nhâp quốc tế Điều này đòi hỏi
sự xây dựng, phát huy cao độ sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc từ mỗi cá nhân,tập thể trên cả nước Tuy nhiên, thực tế lại cho thấy, khi đất nước đã hòa bình độc lâp, không còn chiến tranh thì một bộ phận không nhỏ người dân cũng trở nên thờ ơ, không còn quan tâm đến sự nghiệp chung, ‘’trống đánh xuôi kèn thổi ngược’’ chỉ biết cho bản thân mình, không chịu đoàn kết, không tiếp thu ý kiến từ tâp thể Hoặc một bộ phận khác lại quá thu mình, có thể làm việc cá nhân một cách xuất sắc nhưng lại không biết cách làm việc hiệu quả trong tập thể Tất cả những hạn chế trên gây ra ảnh hưởng xấu đến sự nghiệp phát triển chung của đất nước, cần phải khắc phục và xóa bỏ
Nhận thức được những vấn đề đặt ra ở trên có ý nghĩa to lớn và vai trò đặc biệt quan trọng trong xã hội nói chung và môi trường đại học nói riêng, cùng với niềm đam mê nghiên cứu nên nhóm chúng em xin phép được chọn đề tài “ Vận dụng tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh vào xây dựng tinh thần đoàn kết trong sinh viên Đại học Ngoại thương
Hà Nội” làm đề tài tiểu luận của mình
2.Tổng quan đề tài (lịch sử nghiên cứu)
Đoàn kết dân tộc là một trong những nội dung lớn trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh,
là vấn đề có ý nghĩa chiến lược quan trọng đối với sự nghiệp phát triển đất nước, chính vì vậy số lượng các công trình nghiên cứu về vấn đề này là rất lớn và chuyên sâu
Trang 2Một số công trình tiêu biểu khác như:” Hồ Chí Minh với vấn đề đoàn kết các dân tộc” của
Lê Ngọc Thắng (2005), Nxb Văn hóa dân tộc, Hà Nội; “Tư tưởng Hồ Chí Minh về đoàn kết dân tộc và sự vận dụng của Đảng ta trong giai đoạn hiện nay” của tác giả Nguyễn Đức Ngọc (chủ biên) (2007), Nxb Quân đội nhân dân, Hà Nội;… Các công trình đó cũng cung cấp những tư liệu hết sức quý báu, bởi tư tưởng của Hồ Chủ tịch về đoàn kết dân tộc là một trong những cơ sở lý luận quan trọng để Đảng và Nhà nước ta xây dựng chính sách đoàn kết các dân tộc ở nước ta hiện nay
Chúng em nhận thấy khối lượng công trình nghiên cứu về đề tài này rất lớn nhưng các tác giả chủ yếu bàn về việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc vào xây dựng sự nghiệp chung lớn lao, ít ai quan tâm đến vấn đề này trong những tập thể nhỏ hơn như môi trường sư phạm hay công sở Vậy nên việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc vào xây dựng tinh thần đoàn kết cho sinh viên nói chung và sinh viên trường Đại học Ngoại thương Hà Nội nói riêng lại là một vấn đề khá mới mẻ và thú vị, thu hút chúng em đi sâu vào tìm hiểu
3 Mục đích nghiên cứu đề tài
Đây là vấn đề nóng hổi và luôn được mọi người quan tâm và hoàn thiện Chúng em làm vấn đề này để hiểu rõ hơn, sâu hơn về tư tưởng đoàn kết dân tộc của Chủ tịch Hồ Chí Minh Từ đó thấy được sự sáng suốt và tính đúng đắn trong tư tưởng, suy nghĩ của Người
Trang 3Là những sinh viên của Đại học Ngoại thương Hà Nội, chúng em mong muốn tinh thần đoàn kết sẽ được lan tỏa và truyền tải sâu rộng, từ những hội nhóm nhỏ cho tới từng giảng đường, đến toàn trường và xa hơn là toàn xã hội Mọi người sẽ nhận thấy tầm quan trọng của bản thân, chúng ta chính là những viên gạch đầu tiên đặt nền móng vững chãi cho khối đại đoàn kết, thống nhất dân tộc
4 Phạm vi nghiên cứu của đề tài
Môn Tư Tưởng Hồ Chí Minh
Tư tưởng Hồ Chí Minh về đoàn kết dân tộc Tinh thần đoàn kết trong sinh viên nói chung và sinh viên Đại học Ngoại thương Hà Nội nói riêng
5 Phương pháp nghiên cứu đề tài
Trong bài tiểu luận này, chúng em đã sử dụng nhiều phương pháp nghiên cứu trong việc tiếp cận và hoàn thiện bài làm Cụ thể như sau:
Sử dụng phương pháp duy vật biện chứng và phương pháp duy vật lịch sử: căn cứ vào đối tượng nghiên cứu của đề tài, chúng em làm rõ tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh và thực trạng cùng cách vận dụng tư tưởng này vào xây dựng tinh thần đoàn kết của sinh viên NTHN
Phương pháp nghiên cứu tài liệu: được chúng em sử dụng để thu thập, khai thác thông tin về cơ sở lý luân, các công trình nghiên cứu trước đây liên quan đến đề tài, lựa chọn những tài liệu phù hợp với vấn đề nghiên cứu, kế thừa những công trình nghiên cứu phù hợp và tìm hiểu những vấn đề mà trước đây các công trình nghiên cứu chưa đề cập đến
Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết, điều tra xã hội, thống kê, đánh giá : được chúng em sử dụng trong toàn bộ quá trình thực hiện đề tài, tổng hợp tất cả những dữ liệu thu thập được, tiến hành phân tích, đưa vào việc xây dựng tinh thần đoàn kết trong sinh viên Ngoại thương Hà Nội
6.Đóng góp đề tài
Góp phần làm hiểu sâu và rõ hơn về sư đúng đắn trong tư tưởng đại đoàn kết dân tộc,
và việc áp dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề này trong việc xây dựng tinh thần đoàn kết cho sinh viên đại học
Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể dùng làm tư liệu tham khảo cho những người quan tâm đến lĩnh vực này
7.Kết cấu của đề tài
Đề tài ngoài phần mở đầu và kết luận thì phần nội dung chúng em chia làm 2 chương và 5 tiết
Chương 1: Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc Chương 2: Vận dụng tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của HCM vào xây dựng tinh thần đoàn kết trong sinh viên Đại học Ngoại thương Hà Nội
Nội dung Chương 1: Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc 1.1 Cơ sở hình thành tư tưởng HCM về đại đoàn kết dân tộc
Trang 4Nhờ đó, Người đã khơi dậy được trong nhân dân ý thức dân tộc, tinh thần yêu nước
và biến chúng thành sức mạnh đoàn kết toàn dân đánh giặc, toàn dân xây dựng đất nước
Người kêu gọi:”Bất kỳ ai, dù quá khứ của họ thế nào miễn là ngày nay họ ủng hộ cách mạng thì chúng ta phải đoàn kết với họ.’
Không chỉ là tấm gương đoàn kết, kêu gọi và vận động mọi người đoàn kết Hồ Chí Minh còn luôn gần gũi và quan tâm đến đời sống của nhân dân Người đã cảm hóa, cuốn hút, tập hợp và lôi cuốn nhân dân bằng cả tấm lòng tận trung với nước, tận hiếu với dân bằng cuộc đời cách mạng cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư
Sự thống nhất hài hòa giữa tư tưởng, hành động và đạo đức của Hồ Chí Minh đã làm cho đoàn kết trở thành sức mạnh quy tụ toàn dân tộc dưới ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH
Trang 51.2 Những quan điểm Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc
1.2.1 Đại đoàn kết dân tộc là vấn đề có ý nghĩa chiến lược, quyết định thành công của cách mạng
Theo Hồ Chí Minh, muốn đưa cách mạng đến thành công phải có lực lượng cách mạng
đủ mạnh để chiến thắng kẻ thù và xây dựng thành công xã hội mới; muốn có lực lượng cách mạng mạnh phải thực hiện đại đoàn kết, quy tụ mọi lực lượng cách mạng thành một khối vững chắc Do đó, tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh trở thành vấn đề có
ý nghĩa chiến lược, nó là một tư tưởng cơ bản, nhất quán và xuyên suốt tiến trình cách mạng Việt Nam Đó là chiến lược tập hợp mọi lực lượng có thể tập hợp được, nhằm hình thành sức mạnh to lớn của toàn dân tộc trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù
Tiếp đó, đại đoàn kết dân tộc còn là vấn đề sống còn của cách mạng Tuy nhiên trong từng thời kì, từng giai đoạn cách mạng, có thể và cần thiết phải điều chỉnh chính sách
và phương pháp tập hợp cho phù hợp với những đối tượng khác nhau
Hồ Chí Minh đã nêu ra những luận điểm có tính chất đoàn kết như: “Đoàn kết là sức mạnh
của chúng ta”; “Đoàn kết là sức mạnh, đoàn kết là thắng lợi”; “Đoàn kết là sức mạnh, là then chốt của thành công”…và đặc biệt là câu nói “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết - Thành công, thành công, đại thành công”.
Hồ Chí Minh luôn nhắc nhở cán bộ, đảng viên phải thấm nhuần quan điểm coi sức mạnh của cách mạng là sức mạnh của nhân dân Đồng thời, Người lưu ý rằng, nhân dân bao gồm nhiều lứa tuổi, nghề nghiệp, nhiều tầng lớp, giai cấp, nhiều dân tộc, tôn giáo, do đó phải đoàn kết nhân dân trong Mặt trận dân tộc thống nhất Muốn vậy, Người yêu cầu Đảng, Nhà nước phải có chủ trương, chính sách đúng đắn, phù hợp với các giai cấp, tầng lớp, trên cơ
sở lấy lợi ích chung của Tổ quốc và những quyền lợi cơ bản của nhân dân lao động, làm
“mẫu số chung” cho sự đoàn kết
1.2.2 Đại đoàn kết dân tộc là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của Đảng, của dân tộc Trong tư tưởng Hồ Chí Minh đại đoàn kết dân tộc, chúng ta không chỉ thấy rõ việc Người nhấn mạnh vai trò to lớn của dân mà còn coi đại đoàn kết dân tộc là mục tiêu của cách mạng Do đó, đại đoàn kết dân tộc phải được quán triệt trong mọi đường lối, chủ trương,
chính sách của Đảng, lực lượng lãnh đạo duy nhất đối với cách mạng Việt Nam Trong Lời
kết thúc buổi ra mắt của đảng Lao động Việt Nam ngày 3/3/1951, Hồ Chí Minh đã thay mặt
Đảng tuyên bố trước toàn thể dân tộc: “Mục đích của Đảng lao động Vịêt Nam có thể gồm
trong tám chữ là: đoàn kết toàn dân, phụng sự tổ quốc” Nói chuyện với cán bộ tuyên huấn
luyện miền núi về cách mạng xã hội chủ nghĩa, Người chỉ rõ: “Trước cách mạng Tháng Tám và trong kháng chiến, thì nhiệm vụ tuyên huấn là làm sao cho đồng bào các dân tộc
hiểu được mấy việc: Một là đoàn kết hai là làm cách mạng hay kháng chiến để đòi độc lập.
Chỉ đơn giản thế thôi Bây giờ mục đích tuyên truyền huấn luyện là: “Một là đoàn kết Hai là xây dựng chủ nghĩa xã hội Ba là đấu tranh thống nhất nước nhà”.
Hồ Chí Minh còn chỉ ra rằng, đại đoàn kết dân tộc không phải chỉ là mục tiêu của Đảng, mà còn là nhiệm vụ hàng đầu của cả dân tộc.Như vậy đại đoàn kết dân tộc chính là đòi hỏi khách quan của bản thân quần chúng nhân dân trong cuộc đấu tranh để tự giải phóng, là sự
Trang 6nghiệp của quần chúng, do quần chúng, vì quần chúng Đảng có sứ mệnh thức tỉnh, tập hợp, hướng dẫn, chuyển những đòi hỏi khách quan, tự phát của quần chúng thành những đòi hỏi tự giác, thành hiện thực có tổ chức, thành sức mạnh vô địch trong cuộc đấu tranh vì độc lập cho dân tộc, tự do cho nhân dân, hạnh phúc cho con người
1.2.3 Đại đoàn kết dân tộc là đại đoàn kết toàn dân
Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, các khái niệm “Dân” có nội hàm rất rộng, vừa được hiểu là
một tập hợp đông đảo quần chúng, vừa được hiểu là mỗi con người Việt Nam cụ thể và dùng để chỉ “mọi con dân nước Việt”, “mỗi một người con Rồng cháu Tiên”, không phân biệt dân tộc thiểu số với dân tộc đa số, người tín ngưỡng với người không tín ngưỡng, không
phân biệt già, trẻ; gái, trai; giàu, nghèo; quý, tiện” Như vậy, Dân được hiểu là chủ thể của
đại đoàn kết dân tộc Nói đến đại đoàn kết dân tộc cũng có nghĩa phải tập hợp được mọi
người dân vào một khối trong cuộc đấu tranh chung Người đã nhiều lần nêu rõ: “Ta đoàn
kết để đấu tranh cho thống nhất và độc lập của Tổ quốc, ta còn phải đoàn kết để xây dựng nước nhà Ai có tài, có đức, có sức, có lòng phụng sự Tổ quốc và phục vụ nhân dân thì ta đoàn kết với họ” Ta ở đây vừa là Đảng, vừa là mọi người dân của Tổ quốc Việt Nam Với
tinh thần đoàn kết rộng rãi, Người đã dùng khái niệm đại đoàn kết dân tộc để định hướng cho việc xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân trong suốt tiến trình của cách mạng Việt Nam
Muốn thực hiện được đại đoàn kết toàn dân thì phải kế thừa truyền thống yêu nước -nhân nghĩa - đoàn kết của dân tộc; phải có tấm lòng khoan dung, độ lượng với con người;
Người Việt Nam có câu “Đánh kẻ chạy đi chứ không ai đánh người chạy lại”, Hồ Chí Minh cho rằng ngay đối với những người lầm đường lạc lối nhưng đã biết hối cải, chúng ta vẫn kéo họ về phía dân tộc, vẫn đoàn kết với họ, mà hoàn toàn không định kiến, khoét sâu cách biệt….Người tha thiết kêu gọi tất cả những người thật thà yêu nước, không phân biệt tầng lớp nào, tín ngưỡng nào, chính kiến nào và trước đây đứng về phe nào; chúng ta hãy thật thà cộng tác vì dân vì nước Để thực hiện được đoàn kết, Người còn căn dặn: Cần xoá bỏ hết thành kiến, cần phải thật thà đoàn kết với nhau, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ để phục vụ nhân dân
Sở dĩ Hồ Chí Minh khẳng định quan điểm đại đoàn kết dân tộc một cách rộng rãi như trên là vì Người có lòng tin ở nhân dân, tin rằng trong mỗi người, “ai cũng có ít hay nhiều tấm lòng yêu nước” tiềm ẩn bên trong Tấm lòng yêu nước ấy có khi bị bụi bặm che mờ, chỉ cần làm thức tỉnh lương tri con người thì lòng yêu nước lại bộc lộ Vì vậy mẫu số chung để quy tụ mọi người vào khối đại đoàn kết dân tộc chính là nền độc lập và thống nhất của Tổ quốc, là cuộc sống tự do và hạnh phúc của nhân dân cần phải xây dựng từ hôm nay cho đến mãi mãi mai sau
Dân tộc, toàn dân là khối rất đông bao gồm nhiều chục triệu con người Muốn xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc rộng lớn như vậy, thì phải xác định rõ đâu là nền tảng của khối đại đoàn kết dân tộc và những lực lượng nào tạo nên cái nền tảng đó Người đã chỉ rõ:
“Đại đoàn kết tức là trước hết phải đoàn kết đại đa số nhân dân, mà đại đa số nhân dân ta là
công nhân, nông dân và các tầng lớp nhân dân lao động khác Đó là nền gốc của đại đoàn kết Nó cũng như cái nền của nhà, gốc của cây Nhưng đã có nền vững, gốc tốt, còn phải đoàn kết các tầng lớp nhân dân khác” “Lực lượng chủ yếu trong khối đoàn kết dân tộc là
Trang 7công nông, cho nên liên minh công nông là nền tảng của Mặt trận dân tộc thống nhất” Về
sau Người có nêu thêm: lấy liên minh công nông – lao động trí óc làm nền tảng cho khối đại
đoàn kết toàn dân Nền tảng càng được củng cố vững chắc thì khối đại đoàn kết dân tộc
càng có thể mở rộng, không e ngại bất cứ thế lực nào có thể làm suy yếu khối đại đoàn kết dân tộc
1.2.4 Đại đoàn kết dân tộc phải biến thành sức mạnh vật chất có tổ chức là Mặt trận dân tộc thống nhất dưới sự lãnh đạo của Đảng
Đại đoàn kết dân tộc không chỉ dừng lại ở quan điểm, tư tưởng, ở những lời kêu gọi,
mà phải trở thành một chiến lược cách mạng, trở thành khẩu hiệu hành động của toàn Đảng, toàn dân ta Nó phải biến thành sức mạnh vật chất, thành lực lượng vật chất có tổ chức
Cả dân tộc hay toàn dân chỉ trở thành lực lượng to lớn, trở thành sức mạnh vô địch khi được giác ngộ về mục tiêu chiến đấu chúng, được tổ chức thành một khối vững chắc và hoạt động theo một đường lối chính trị đúng đắn Thất bại của các phong trào yêu nước đã cho thấy, nếu không có tổ chức lãnh đạo, quần chúng nhân dân dù có hàng triệu, hàng triệu con người chỉ là một số đông không có sức mạnh… Và tổ chức thể hiện sức mạnh khối
đoàn kết dân tộc chính là Mặt trận dân tộc thống nhất Mặt trận có thể có tên khác nhau: Hội
phản đế đồng minh, Mặt trận Dân chủ, Mặt trận nhân dân phản đế… nhưng tựu trung lại chỉ
là một tổ chức chính trị rộng rãi tập hợp đông đảo giai cấp, tầng lớp, dân tộc, tôn giáo, đảng phái, các tổ chức và cá nhân yêu nước ở trong và ngoài nước, phấn đấu vì mục tiêu độc lập, thống nhất của Tổ quốc và tự do, hạnh phúc của nhân dân…Và nguyên tắc của mặt trận đó là:
Thứ nhất, đoàn kết phải xuất phát từ mục tiêu vì nước, vì dân, trên cơ sở yêu nước, thương dân, chống áp bức bóc lột, nghèo nàn lạc hậu Hồ Chí Minh cho rằng, nước đoàn kết mà
dân không hưởng hạnh phúc, tự do, thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì Sự đoàn kết phải lấy lợi ích tối cao của dân tộc, lợi ích căn bản của nhân dân lao động làm mục tiêu phấn đấu
Thứ hai, đại đoàn kết dân tộc phải xậy dựng trên nền tảng liên minh công – nông – lao động trí óc Phải trên cơ sở của khối liên minh cơ bản đó mà mở rộng Mặt trận, làm cho Mặt trận
thực sự quy tụ được cả dân tộc, tập hợp được toàn dân, kết thành một khối vững chắc
Thứ ba, hoạt động của mặt trận theo nguyên tắc hiệp thương dân chủ, lấy việc thống nhất
lợi ích tối cao của dân tộc với lợi ích của các tầng lớp nhân dân làm cơ sở để củng cố và không ngừng mở rộng Lợi ích tối cao của dân tộc là Tổ quốc độc lập và thống nhất, xã hội giàu mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh Vậy, phải làm cho mọi người đặt lợi ích tối cao của dân tộc lên trên hết và trước hết
Thứ tư, khối đoàn kết trong mặt trận là lâu dài, chặt chẽ, đoàn kết thật sự, chân thành; thân
ái giúp đỡ nhau cùng tiến bộ Đó là sự đoàn kết chặt chẽ với các tầng lớp nhân dân, các
đảng phái, các đoàn thể, các nhân sĩ, các tôn giáo…trong Mặt trận, thực hiện hợp tác lâu dài, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ
Mặt trận dân tộc thống nhất là tổ chức thể hiện khối đoàn kết dân tộc Đảng cộng sản vừa
là thành viên của Mặt trận dân tộc thống nhất, lại vừa là lực lượng lãnh đạo Mặt trận, xây
Trang 8dựng khối đại đoàn kết toàn dân ngày càng vững chắc Muốn lãnh đạo được, Đảng phải tiêu biểu cho trí tuệ, danh dự, lương tâm của dân tộc và thời đại, phải thực sự đoàn kết nhất trí
Đảng Cộng sản Việt Nam phải là Đảng của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động và của cả dân tộc Vì vậy quyền lãnh đạo mặt trận không phải Đảng tự phong cho mình, mà là được nhân dân thừa nhận, như Hồ Chí Minh viết: Đảng không thể đòi hỏi Mặt trận thừa nhận quyền lãnh đạo của mình, mà phải tỏ ra là một bộ phận trung thành nhất, hoạt động nhất và chân thực nhất Chỉ trong đấu tranh và công tác hàng ngày, khi quần chúng rộng rãi thừa nhận chính sách đúng đắn và năng lực lãnh đạo của Đảng thì Đảng mới giành được địa vị lãnh đạo”
Theo Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam không phải chỉ là sản phẩm của sự kết hợp chủ nghĩa Mác- lênin với phong trào công nhân, mà còn cả với phong trào yêu nước Việt Nam Và phong trào yêu nước chính là một trong những biểu hiện cho sức mạnh đoàn kết của dân tộc Việt Nam ta
1.3 Nguyên tắc đại đoàn kết của Hồ Chí Minh
Một là, đại đoàn kết phải được xây dựng trên cơ sở bảo đảm những lợi ích tối cao của dân tộc, lợi ích của nhân dân lao động và quyền thiêng liêng của con người
Hai là, tin vào dân, dựa vào dân, phấn đấu vì quyền lợi của dân
Ba là, đại đoàn kết một cách tự giác, có tổ chức, có lãnh đạo; đại đoàn kết rộng rãi, lâu dài, bền vững
Bốn là, đại đoàn kết chân thành, thân ái, thẳng thắn theo nguyên tắc tự phê bình, phê bình
vì sự thống nhất bền vững
Năm là, đại đoàn kết dân tộc phải gắn liền với đoàn kết quốc tế; chủ nghĩa yêu nước chân chính phải gắn liền với chủ nghĩa quốc tế trong sáng của giai cấp công nhân
Chương 2: Vận dụng tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của HCM vào xây dựng tinh thần đoàn kết trong sinh viên Đại học Ngoại thương
Hà Nội 2.1 Thực trạng về tinh thần đoàn kết trong sinh viên đại học NTHN
Ngày xưa, khi nhắc đến sinh viên Ngoại thương Hà Nội, hẳn rằng trong đầu ai cũng mường tượng ra hình dáng những cô cậu sinh viên mọt sách, cần cù chăm học, lúc nào cũng chỉ biết cắm đầu vào học hành và thi cử, không quan tâm tới bất cứ điều gì xảy ra ngoài đời sống Song, thực tế thì sinh viên Ngoại thương từ xưa đến nay, bên cạnh thành tích học tập tốt thì họ còn đoàn kết tham gia các phong trào khác không kém cạnh sinh viên bất cứ trường nào, và truyền thống đó ngày càng được nhân rộng và trau dồi từng ngày từng giờ trở nên hoàn thiện
Từ năm 1970 đến 1972, Quảng Trị những năm tháng máu lửa, cùng với nhiều sinh viên các trường đại học phía Bắc khác, những anh chàng Ngoại thương mới năm nhất, năm hai
Trang 9khi tuổi đời mới mười tám đôi mươi cũng nô nức ‘'xếp bút nghiên lên đường chiến đấu'’
Phải nói là sinh viên Ngoại thương rất đa tài và sử dụng nhanh chóng các phương tiện,trang thiết bị
"RA ĐI NẶNG MỘT LỜI THỀ KHÔNG THẮNG GIẶC MỸ KHÔNG VỀ NGOẠI THƯƠNG"
Tiếp nối tinh thần đoàn kết góp sức mình trong phong trào giải phóng đất nước của những thế hệ đi trước, sinh viên Ngoại thương Hà Nội ngày nay vẫn đang là một trong những lực lượng nòng cốt trong sự nghiệp phát triển đất nước Mỗi năm có hàng nghìn sinh viên ra trường trở thành những cử nhân, kỹ sư, thạc sỹ… nắm giữ nhiều vị trí quan trọng trong xã hội, cống hiến sức mình tìm tòi nghiên cứu để đổi mới đất nước
Sinh viên trong trường bên cạnh việc học còn thành lập ra nhiều hội nhóm, đội sinh viên tình nguyện với nhiều hoạt động sôi nổi nhưng không kém phần ý nghĩa được tổ chức hàng tuần như phát cháo tại các bệnh viện, quyên góp sách vở quần áo cũ đi tới những vùng sâu vùng xa còn nghèo khổ giúp đỡ người dân Các bạn còn tự hâm nóng tình đoàn kết của toàn đội bằng các cuộc hội họp, ca hát sau những giờ học tập và làm việc căng thẳng
Sinh viên Ngoại thương còn hết sức đoàn kết trong học tập Trên các hội nhóm học tập, các bạn sinh viên sẵn sàng giúp đỡ nhau những phần chưa hiểu hết trên lớp, giải bài tập khó cho nhau, chia sẻ nhiều kinh nghiệm học tâp quý báu sau khi đã học xong mỗi môn
Các bạn còn tự tổ chức những nhóm nhỏ bên ngoài để rủ nhau lên thư viện học, đốc thúc nhau cùng cố gắng… Sinh viên Ngoại thương đến từ nhiều vùng miền, tỉnh thành khác nhau nhưng các bạn không ngại ngần chia sẻ mọi vui buồn, khó khăn với nhau, sẵn sàng đỡ đần, san sẻ mọi gánh nặng
Tuy nhiên, ở đâu đó vẫn còn nhiều bạn sinh viên có lối sống chưa tích cực, gây mất đoàn kết trong khối thống nhất toàn trường Điển hình có thể kể đến là bạo lực học đường, gây gổ đánh nhau hoặc bêu xấu bạn bè, nói xấu cả thầy cô giáo Một bộ phận không nhỏ còn có tính phân biệt vùng miền, phân biệt giàu nghèo, sang hèn Hầu hết sinh viên Ngoại thương chưa nổi bật trong kỹ năng làm việc nhóm dù họ có thể làm việc độc lập rất tốt
Chúng ta cần phải có những giải pháp thay đổi lối sống của những sinh viên như vậy, giúp các bạn trở nên tích cực, đoàn kết hơn trong giảng đường
2.2 Xây dựng tinh thần đoàn kết trong sinh viên đại học Ngoại thương Hà Nội 2.2.1.Đồng thuận trên dưới một lòng trong trường học
Để xây dựng khối đại đoàn kết ở trường Đại học Ngoại thương Hà Nội cần có sự đồng thuận trên dưới một lòng, từ người đứng đầu là đồng chí Hiệu trưởng, cùng các đồng chí trong Ban giám hiệu đến các trưởng, phó phòng, khoa; từ cán bộ giảng viên đến công nhân viên chức; từ người đứng trên bục giảng đến người phục vụ lao công đều chung một mục tiêu xây dựng nhà trường lớn mạnh Muốn vậy, Ban lãnh đạo nhà trường cần sáng suốt bảo đảm công bằng và bình đẳng cho mọi thành viên trong việc thực hiện nghĩa vụ, trách nhiệm cũng như trong quyền lợi chính trị, quyền lợi kinh tế;
chăm lo lợi ích thiết thực, chính đáng, hợp pháp của các cán bộ, giảng viên công nhân viên; kết hợp hài hòa các lợi ích cá nhân với lợi ích tập thể của các khoa, phòng và lợi ích chung của toàn trường
Trang 102.2.2 Xây dựng khối đại đoàn kết trên cơ sở tự phê bình, phê bình thẳng thắn
Mọi người cần có trách nhiệm cao, có tinh thần xây dựng, không né tránh khuyết điểm, không đoàn kết một chiều, không đoàn kết hình thức theo kiểu “Bằng mặt mà không bằng lòng” Muốn vậy, từ tổ chức Đảng, các tổ chức đoàn thể như Công đoàn, Nữ công, Hội cựu chiến binh, Đoàn thanh niên đều phải tạo cơ chế, cơ hội để mọi người phát huy tinh thần đấu tranh góp ý trực tiếp hoặc gián tiếp qua người đại diện với mục tiêu vì cái chung, vì sự tiến bộ của cá nhân hay tập thể Sự trao đổi thẳng thắn đó chính là thể hiện tinh thần trách nhiệm, “tình đồng chí thương yêu lẫn nhau” như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói, sẽ giúp nhau khắc phục khuyết điểm, tự vươn lên hoàn thiện bản thân Những hành vi lợi dụng danh nghĩa đấu tranh phê bình để mưu cầu lợi ích riêng, làm ảnh hưởng đến uy tín, danh dự của người khác, làm ảnh hưởng tới khối đoàn kết trong tập thể nhà trường, cần phải cực lực phản đối và đặc biệt cần lên án những trường hợp đơn thư nặc danh, vượt cấp
2.2.3 Đoàn kết bền chặt, lâu dài
Nhà trường cần phải có môi trường sống và làm việc với tinh thần cởi mở, tin cậy lẫn nhau, có sự bao dung rộng lượng, luôn tạo cơ hội cho mọi người có điều kiện phát triển, qua đó để mọi người luôn cảm thấy tình thân ái của những người xung quanh, cảm nhận nhà trường như tổ ấm thứ hai của mình vì vậy mà tinh thần cộng đồng chung tay xây dựng nhà trường phát triển càng được phát huy
2.2.4.Tạo dựng niềm tin cho cán bộ giảng viên và sinh viên
Một trong những điều kiện làm cho khối đoàn kết trong nhà trường được nâng cao đó chính là sự tạo dựng niềm tin cho cán bộ giảng viên, công nhân viên và học sinh, sinh viên
Trách nhiệm này đầu tiên là thuộc về các đồng chí trong Đảng ủy, Ban giám hiệu nhà trường, sau đó là của các đồng chí trưởng các đoàn thể chính trị xã hội trong trường, các đồng chí trưởng phó các khoa, phòng, trung tâm Muốn có được niềm tin của tập thể quần chúng không thể nào khác cần tiếp tục phát huy tính công khai, dân chủ trong trường học
Càng dân chủ, công khai bao nhiêu, càng tăng cường tính trách nhiệm của các thành viên trong nhà trường bấy nhiêu, mọi người đều thấy mình có vai trò đóng góp cho trường ở các phạm vi, mức độ, các lĩnh vực khác nhau
2.2.5 Tạo dựng môi trường sinh hoạt hợp lí
Vừa tập trung làm tốt công tác đào tạo, nghiên cứu khoa học; nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ, giảng viên; vừa tạo môi trường cảnh quan của nhà trường xanh,