Khi giao dịch điện tử xuất hiện và được đưa vào ứng dụng, chúng ta không cần phải cầm tiền mặt đi đến ngân hàng hay cầm thẻ đi giao dịch trực tiếp nữa mà chỉ cần ở nhà cũng có thể thực h
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
KHOA KẾ TOÁN
==========o0o==========
BÀI TẬP NHÓM
nay
Giảng viên hướng dẫn : ThS Nguyễn Thị Thanh Loan
Hà Nội, tháng 12 năm 2017
MỤC LỤC
Phần mở đầu 4 Chương 1 Lý thuyết về thanh toán điện tử 5
1 Khái niệm 5
Trang 23 Lợi ích 6
3.1 Lợi ích chung 6
3.2 Đối với doanh nghiệp 6
3.3 Đối với người tiêu dùng 7
Chương 2 Các hình thức thanh toán điện tử phổ biến hiện nay 8
1 Thẻ tín dụng 8
1.1 Khái niệm 8
1.2 Điều kiện làm thẻ tín dụng tại Việt Nam 8
2 Chuyển tiền điện tử 9
2.1 Khái niệm 9
2.2 Đặc điểm 9
3 Thẻ ghi nợ 9
3.1 Khái niệm 9
3.2 So sánh chuyển tiền điện tử và thẻ ghi nợ 9
4 Ví tiền điện tử 10
4.1 Khái niệm 10
4.2 Vai trò 11
5 Tiền mặt số hóa 11
5.1 Khái niệm 11
5.2 Cách sử dụng 12
6 Thẻ thông minh 12
6.1 Khái niệm 12
6.2 Đặc điểm 12
7 Séc điện tử 13
7.1 Khái niệm 13
7.2 Phương pháp thanh toán bằng séc điện tử 13
Chương 3 Hạn chế và giải pháp 14
1 Hạn chế 14
2 Giải pháp 14
Trang 3Phần kết 16 Tài liệu tham khảo 17 Danh sách thành viên nhóm 3 18
Trang 4Phần mở đầu
Ngày nay, khoa học công nghệ mỗi ngày một cải tiến đã giúp cho chất lượng cuộc sống của con người được nâng cao hơn Song hành cùng với đó, công nghệ điện tử cũng đang rất phát triển, nhất là mạng lưới internet phủ sóng toàn cầu
Trong nền kinh tế thế giới, thanh toán điện tử đã trở nên phổ biến trong nhiều lĩnh vực đặc biệt là trong thương mại, không chỉ với người tiêu dùng mà còn cả các doanh nghiệp, ngân hàng Nó không chỉ thúc đẩy khoa học, văn hóa, xã hội, sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử trên thế giới còn góp phần thay đổi các hình thức kinh doanh, giao dịch truyền thống và đem lại những lợi ích to lớn cho xã hội Khi giao dịch điện tử xuất hiện và được đưa vào ứng dụng, chúng ta không cần phải cầm tiền mặt đi đến ngân hàng hay cầm thẻ đi giao dịch trực tiếp nữa mà chỉ cần ở nhà cũng có thể thực hiện các giao dịch một cách thuận tiện và nhanh chóng, tiết kiệm thời gian công sức
Chính vì vậy, chúng em chọn đề tài nghiên cứu về “Các hình thức thanh toán điện tử hiện nay” để khai thác sâu hơn và có cái nhìn bao quát, toàn diện hơn về thanh toán trực
tuyến Trong quá trình nghiên cứu không thể tránh khỏi những thiếu sót, nhóm chúng em rất mong cô và các bạn đóng góp để hoàn thiện bài làm
Chúng em xin chân thành cảm ơn!
Trang 5Chương 1 Lý thuyết về thanh toán điện tử
1 Khái niệm
Thanh toán điện tử là là hệ thống thanh toán dựa trên nền tảng công nghệ thông tin
Việc thanh toán được thực hiện thông qua các phương tiện điện tử, Internet và các mạng viễn thông khác Những chứng từ bằng giấy được chuyển thành các “chứng từ điện tử”
giúp cho khoảng cách giữa các chủ thể tham gia thanh toán được thu hẹp lại, do đó quá trình giao dịch được thực hiện nhanh chóng, an toàn, hạn chế được rủi ro
2 So sánh thanh toán truyền thống và thanh toán điện tử
Hình thức thanh toán
Thanh toán bằng thẻ tín dụng
Chuyển tiền điện tử
Thẻ ghi nợ
Ví tiền số hóa
Tiền mặt số hóa
Thẻ thông minh
Séc điện tử
Tiền mặt
Séc
Ngân phiếu thanh toán
Bản chất Được thực hiện trên cơ sở kỹ
thuật số
Đòi hỏi các bên tham gia phải
sử dụng các thiết bị điện tử có kết nối viễn thông
Loại bỏ hầu hết việc giao nhận giấy tờ và ký truyền thống, thay vào đó là phương pháp xác thực mới
Tất cả mọi thứ đều được số hóa bằng những chuỗi bit
Chủ yếu là nhờ các bên gặp gỡ
nhau trực tiếp để tiến hành đàm phán, giao dịch và đi đến ký kết hợp đồng thông qua văn bản, giấy tờ…
Phạm vi hoạt động
Không còn tồn tại khái niệm biên giới, địa lý, chỉ có duy nhất một thị trường đó là thị trường toàn cầu
Giao dịch diễn ra trong phạm vi một khu vực, một quốc gia hay giữa nhiều chủ thể từ nhiều quốc gia khác nhau
Trang 6Chủ thể tham gia
Ít nhất 3 chủ thể tham gia: ngoài chủ thể tham gia và giao dịch là người mua và người bán, còn có thêm chủ thể thứ ba là nhà cung cấp dịch vụ mạng và cơ quan chứng thực
Ít nhất 2 chủ thể tham gia là người mua và người bán, các bên tham gia phải gặp gỡ nhau trực tiếp để đàm phán, trao đổi rồi đi đến kí kết, mua bán hàng hóa
Thời gian Nhanh hơn phương thức truyền
thống
Mất nhiều thời gian cho việc giao dịch, không kể thời gian chờ đợi
và đi lại
3 Lợi ích
3.1 Lợi ích chung
Thúc đẩy nền công nghệ thông tin phát triển: thanh toán điện tử phát triển dựa trên
nền tảng cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin hiện đại Do vậy, phát triển thanh toán điện
tử sẽ tạo ra nhu cầu đầu tư và phát triển công nghệ thông tin
Góp phần ổn định xã hội: thanh toán điện tử tạo ra môi trường để làm việc, mua sắm,
giao dịch…từ xa nên giảm việc đi lại, ô nhiễm, tai nạn…
Nhanh chóng, an toàn: giúp việc giao dịch được nhanh chóng và an toàn, hạn chế rủi
ro so với thanh toán tiền mặt, mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt, hiện đại hóa hệ thống thanh toán điện tử
3.2 Đối với doanh nghiệp
Mở rộng thị trường: với chi phí đầu tư nhỏ hơn nhiều so với thương mại truyền
thống, các công ty có thể mở rộng thị trường, tìm kiếm, tiếp cận người cung cấp, khách hàng và đối tác trên khắp thế giới, đồng thời đa dạng hóa sản phẩm và dịch vụ
Giảm chi phí sản xuất: giảm chi phí giấy tờ, giảm chi phí chia sẻ thông tin, chi phí in
ấn, gửi văn bản truyền thống, chi phí thuê cửa hàng, chi phí trong giao dịch, chi phí cho công nhân viên,…
Củng cố quan hệ khách hàng: thông qua việc giao tiếp thuận tiện qua mạng, quan hệ
với trung gian và khách hàng được củng cố dễ dàng hơn; đồng thời việc cá biệt hóa sản phẩm và dịch vụ cũng góp phần thắt chặt quan hệ với khách hàng và củng cố lòng trung thành
Thông tin cập nhật: mọi thông tin trên web như sản phẩm, dịch vụ, giá cả đều có
thể được cập nhật nhanh chóng và kịp thời
Trang 7 Hỗ trợ công tác quản lý: việc tập hợp, lưu trữ thông tin, bổ sung, xóa bớt hay xử lý
các số liệu trở nên dễ dàng, không mất nhiều thời gian, khiến cho việc lưu giữ và xử lý
số liệu rất khoa học và nhanh chóng
3.3 Đối với người tiêu dùng
Vượt giới hạn về thời gian và không gian: cho phép khách hàng mua sắm tại nhà
thông qua việc truy cập Internet với hình thức thanh toán thông qua các loại thẻ tín dụng
Giá cả tốt hơn: do nhà sản xuất tiết kiệm được những chi phí về thuê cửa hàng, in ấn,
… nên giá thành hạ, do đó người tiêu dùng có thể mua được sản phẩm qua phương thức thương mại điện tử sẽ được hưởng mức giá thấp hơn khi mua hàng hóa bằng phương thức thông thường
Giao hàng nhanh với các sản phẩm số hóa: đối với các sản phẩm số hóa được như
phim, nhạc, sách, phần mềm việc giao hàng được thực hiện dễ dàng thông qua Internet
Nhiều lựa chọn về sản phẩm và dịch vụ: thanh toán sử dụng các phương tiện điện tử
cho phép người mua có nhiều lựa chọn hơn vì tiếp cận được nhiều nhà cung cấp hơn
Trang 8Chương 2 Các hình thức thanh toán điện tử phổ biến hiện nay
1 Thẻ tín dụng
1.1 Khái niệm
Thẻ tín dụng là loại thẻ cho phép người dùng có thể "vay tiền" của ngân hàng để chi tiêu, mua sắm trong một hạn mức nhất định Theo đó, mỗi tháng người dùng sẽ được sử dụng đúng trong hạn mức và phải trả lại ngân hàng trong vòng 45 ngày sau đó Sau 45 ngày, nếu như người dùng vẫn chưa trả đủ số tiền đã chi tiêu trước đó, mức nợ còn lại sẽ được tính theo lãi suất của ngân hàng mở thẻ
Thẻ tín dụng gồm 2 loại:
Thẻ tín dụng tín chấp: người làm thẻ chỉ cần chứng minh được tài chính của mình
thông qua thu nhập hàng tháng
Thẻ tín dụng thế chấp: người làm thẻ phải chứng minh được tài sản đảm bảo (ví dụ
như sổ tiết kiệm, chứng chỉ tiền gửi hoặc những giấy tờ có liên quan và được ngân hàng chấp thuận)
Hiện nay nhiều người quyết định chọn cách làm thẻ tín dụng tín chấp hơn bởi vì hồ sơ đơn giản và thủ tục nhanh gọn hơn thẻ tín dụng thế chấp
1.2 Điều kiện làm thẻ tín dụng tại Việt Nam
Cá nhân phải là người Việt Nam hoặc người nước ngoài đang sinh sống tại Việt Nam hoặc những cá nhân, các công ty được ủy quyền sử dụng thẻ
Người làm thẻ tín dụng phải đủ 18 tuổi trở lên và phải có thu nhập ổn định 3 tháng trở lên tại những cơ quan, công ty Làm thẻ tín dụng phải thông qua những chứng minh thu nhập, có thể là sổ tiết kiệm, những giấy tờ có giá trị như giấy tờ nhà đất,… được ngân hàng chấp nhận
Ngân hàng sẽ yêu cầu khách hàng có lương chuyển khoản Lý do in sao kê là để ngân hàng sẽ biết được bạn đã làm việc tại đó được bao nhiêu tháng, mức lương bao nhiêu…
Đây là những điều mà ngân hàng cực kỳ quan tâm
Xem xét những ngân hàng xung quanh khu vực mà bạn đang sinh sống Bởi vì khi ở gần những ngân hàng thì những việc xác minh địa chỉ thường trú, tạm trú hoặc giám sát cá nhân cũng thuận tiện hơn Chính vì vậy nếu như bạn mở những thẻ tại những ngân hàng địa phương thì đó chính là ưu thế của bạn
Tuy nhiên tùy thuộc vào ngân hàng mà có những điều kiện khác nhau về làm thẻ tín dụng Ví dụ:
Trang 9Điều kiện làm thẻ tại Agribank Điều kiện làm thẻ tại Vietcombank
Cá nhân là người Việt Nam hoặc người nước ngoài có thời gian cư trú bằng thời gian hiệu lực thẻ cộng với 45 ngày
Có tiền gởi thanh toán tại ngân hàng Agribank
Có thu nhập chuyển khoản quan ngân hàng Agribank với mức tổi thiểu 5 triệu đồng
Đủ 18 tuổi trở lên
Cá nhân là người Việt Nam hoặc người nước ngoài sinh sống tại Việt Nam
Có những tài sản đảm bảo hoặc thu nhập thực tế từ 5 triệu đồng trở lên, tùy thuộc vào từng hạn mục khác nhau mà
có thể thay đổi
2 Chuyển tiền điện tử
2.1 Khái niệm
Chuyển tiền điện tử là lệnh chuyển tiền điện tử từ một tài khoản ngân hàng này đến tài khoản khác bên trong một tổ chức tài chính hoặc giữa nhiều tổ chức thông qua hệ thống máy tính và không có sự can thiệp trực tiếp của con người
2.2 Đặc điểm
Tiết kiệm thời gian và chi phí
Có thể sử dụng mọi lúc mọi nơi
Nhanh chóng và hiệu quả
Dễ dàng theo dõi hoạt động tài khoản
Có thể gặp sự cố trong giao dịch
Chịu nhiều loại phí khác nhau
Vấn đề bảo mật
3 Thẻ ghi nợ
3.1 Khái niệm
Thẻ ghi nợ là loại thẻ thanh toán bằng nhựa cung cấp cho chủ thẻ để thanh toán thay cho tiền mặt Thẻ ghi nợ được dùng giống như thẻ tín dụng, nhưng tiền được rút trực tiếp
từ tài khoản ngân hàng khi thanh toán
Trang 103.2 So sánh chuyển tiền điện tử và thẻ ghi nợ
Bản chất Tiền của ngân hàng Tiền của bản thân Tài khoản
kiểm tra
Không yêu cầu Có yêu cầu
Hóa đơn hàng tháng
Thủ tục đăng ký
Phụ thuộc vào điểm tín dụng của từng cá nhân và các thông tin khác
Dễ dàng
Mức chi tiêu
Thẻ tín dụng có hạn mức tín dụng riêng được chấp thuận bởi ngân hàng phát hành Mức tín dụng có thể thay đổi dựa trên mức độ tín nhiệm của khách hàng trong thời gian sử dụng thẻ
Tùy vào số tiền trong tài khoản ngân hàng
Lãi suất Nếu một hóa đơn thẻ tín dụng
không được thanh toán đầy đủ, lãi suất được tính trên dư nợ
Không có
Bảo mật Thấp Phụ thuộc vào số tiền trong tài
khoản ngân hàng
Lịch sử tín dụng
Thường báo cáo hoạt động hàng tháng cho trung tâm tín dụng
Không ảnh hưởng
Phí vượt hạn mức
Thấp, các ngân hàng phát hành thẻ cho phép thấu chi với số tiền trên hạn mức tín dụng tối đa với một khoản phí được quy đinh trước từ 1% - 3%
Cao, có thể thấu chi số tiền vượt quá giới hạn tài khoản
Trang 114 Ví tiền điện tử
4.1 Khái niệm
Ví tiền điện tử là một tài khoản điện tử đóng vai trò như một chiếc ví tiền truyền thống trong thanh toán trực tuyến, giúp bạn thực hiện công việc thanh toán các khoản phí trên internet, gửi tiền một cách nhanh chóng, đơn giản và tiết kiệm cả về thời gian, công sức lẫn tiền bạc Ví tiền điện tử được cung cấp bởi các doanh nghiệp thương mại điện tử mà chúng ta hiểu đơn giản là các ngân hàng thanh toán trực tuyến
Một số ví dụ về ví điện tử:
Ngân lượng Bảo kim VnMart MobiVi MoMo VinaPay
PayPal AlertPay Moneybookers WebMoney Perfect Money Alipay
So sánh ví điện tử và ví truyền thống:
Giao dịch Trên mạng Trực tiếp (hạn chế)
Nguyên tắc hoạt động Phí dịch vụ Lãi suất cho vay
4.2 Vai trò
Người mua thực hiện nhanh chóng công việc thanh toán
Người bán tăng hiệu quả hoạt động bán hàng trực tuyến
Ngân hàng giảm sự quản lý các giao dịch thanh toán từ thẻ khách hàng
Dễ dàng và nhanh chóng chuyển và nhận tiền vượt qua rào cản địa lý
Xã hội giảm bớt lượng tiền mặt trong lưu thông, góp phần ổn định lạm phát
Trang 125 Tiền mặt số hóa
5.1 Khái niệm
Tiền mặt số hóa (E.Cash) là một hệ thống cho phép người sử dụng cho có thể thanh toán khi mua hàng hoặc sử dụng các dịch vụ nhờ truyền đi các con số từ máy tính này tới máy tính khác
Giống như serial trên tiền giấy, số serial của tiền điện tử là duy nhất Mỗi "tờ" tiền điện
tử được phát hành bởi một ngân hàng và được biểu diễn cho một lượng tiền thật nào đó
Hiệu quả, chi phí thấp
Giảm chi phí giao dịch
Sử dụng dễ dàng, không cần phải thực hiện các thao tác chứng thực
Thất thu thuế
Chuyển tiền vào ngân hàng với hình thức rửa tiền
Dễ bị giả mạo
5.2 Cách sử dụng
Cách hoạt động của tiền số hóa cũng tương tự như chuyển tiền điện tử Người sử dụng đầu tiên phải có một chương trình phần mềm E.Cash và một tài khoản ngân hàng E.Cash
từ đó E.Cash có thể nhận hoặc gửi Người sử dụng rút E.Cash từ tài khoản vào máy tính của mình và để trong Internet mà không bị truy tìm hoặc lộ thông tin cá nhân cho các bên khác có liên quan đến quá trình này Người nhận của E.Cash gửi tiền vào tài khoản ngân hàng của họ như với gửi tiền mặt "thực sự"
6 Thẻ thông minh
6.1 Khái niệm
Thẻ thông minh có kích thước giống như một chiếc thẻ ATM nhưng được gắn bên trong một con chip điện tử, có khả năng xử lý như một máy tính thu nhỏ Thẻ thông minh
có thể sử dụng như một thẻ căn cước, ví điện tử, thẻ giao thông, thẻ tín dụng, thẻ ngân hàng, thẻ truyền hình cho các kênh phải trả tiền,… Ở Việt Nam thẻ thông minh đang được ứng dụng trên các lĩnh vực: viễn thông, ngân hàng, thương mại điện tử, điều khiển tự động, kiểm soát người,…
6.2 Đặc điểm
Tính bảo mật cao Không thích hợp với các giao dịch lớn,
Trang 13 Thuận tiện trong sử dụng
Cho phép thực hiện giao dịch một cách hiệu quản, linh hoạt
Giúp việc kiểm tra và xác nhận chặt chẽ mà không yêu cầu các công cụ và thông tin khác
phức tạp
Không bền
7 Séc điện tử
7.1 Khái niệm
Séc điện tử thực chất là một loại “séc ảo”, cho phép người mua thanh toán bằng séc qua mạng Internet Người mua sẽ điền vào form hiện sẵn các thông tin về ngân hàng của
họ, ngày giao dịch và trị giá của giao dịch, sau đó nhấn nút “send” để gửi đi Giao dịch thanh toán được thực hiện thông qua trung tâm thanh toán bù trừ liên ngân hàng (ACH).
7.2 Phương pháp thanh toán bằng séc điện tử
Phương pháp “Print and Pay”: Người bán hàng trên Internet cần phải mua một phần mềm cho phép mình in những tấm séc ra và chuyển séc đó đến ngân hàng của mình để nhận tiền
Trung tâm giao dịch:Người mua phải nhập tất cả các thông tin trên séc vào form trực tuyến Những thông tin đó sẽ được mã hoá và chuyển trực tiếp tới ngân hàng và sẽ được xử lý trong vòng 48 giờ
→ Đặc điểm
Quá trình xử lý séc điện tử cũng giống như séc thông thường
Không yêu cầu khách hàng tiết lộ thông tin về tài khoản của mình cho các cá nhân khác trong quá trình giao dịch
Cung cấp cho khách hàng bảng kê chi tiết về các giao dịch thanh toán
Đối với người bán đây là hình thức thanh toán có chi phí thấp hơn nhiều so với thẻ tín dụng
Thanh toán séc điện tử nhanh và tiện lợi hơn nhiều so với thanh toán bằng séc giấy truyền thống, không mất thời gian xử lí giấy tờ
Khi sử dụng phương pháp thanh toán Print & Pay khá phức tạp sau khi giao dịch trực tuyến được thực hiện, người mua phải ra khỏi mạng và gửi sec qua thư đến cho người