Bài giảng xã hội học đại cương chương 7

Khái niệm xã hội học đô thị Đô thị được thể hiện qua các yếu tố Là môi trường sống trực tiếp, tạo ra những điều kiện thuận lợi cho sự phát triển xã hội và cá nhân Giữ vai trò chủ

Trang 1

2 XÃ HỘI HỌC NÔNG THÔN

1 XÃ HỘI

HỌC ĐÔ THỊ

3 XÃ HỘI HỌC TỘI PHẠM

4 XÃ HỘI HỌC GIÁO

DỤC

Trang 2

1 Xã hội học đô thị

1.1 Khái niệm xã hội học đô thị

Đô thị được thể hiện qua các yếu tố

Là môi trường sống trực tiếp, tạo ra những điều kiện thuận lợi cho sự phát triển

xã hội và cá nhân

Giữ vai trò chủ đạo đối với các vùng nông thôn xung quanh và với toàn xã hội nói chung

Trang 3

đô thị?

Là một ngành khoa học xã hội học chuyên biệt xét theo

cơ cấu xã hội - lãnh thổ, nghiên cứu lịch sử hình thành, các quy luật hoạt động và phát triển của xã hội

đô thị với tƣ cách là một chỉnh thể, bản chất và các biểu hiện của các sự kiện, hiện tƣợng xã hội và các quá trình xã hội diễn ra trong đời sống xã hội đô thị

Trang 4

1.2 Các hướng nghiên cứu chính của xã hội học đô thị

Trang 5

Quá trình đô thị hóa

Đô thị hóa là khái niệm dùng để chỉ quá trình diễn ra những thay đổi về mặt lịch sử, kinh tế - xã hội của xã hội, thể hiện trong sự phát triển và lớn mạnh của các đô thị, dân

cư đô thị và sự phổ biến lối sống đô thị tới toàn xã hội

Các dấu hiệu của quá trình đô thị hóa:

- Tỉ lệ dân cư đô thị thường xuyên tăng lên;

- Sự vượt trội trong các lĩnh vực giao thông công cộng, thị trường, dịch vụ, phúc lợi công cộng… so với các khu vực dân cư khác

Trang 6

Cơ cấu xã hội

Cơ cấu xã hội

Trang 7

2 Xã hội học nông thôn

2.1 Khái niệm xã hội học nông thôn

- Nông thôn là một hình thức cư trú mang tính không gian – lãnh thổ - xã hội của con người, nơi sinh sống của những người chủ yếu làm nghề nông và những nghề khác có liên quan trực tiếp hay gián tiếp đến hoạt động sản xuất nông nghiệp

Trang 8

2.1 Khái niệm xã hội học nông thôn Xã hội

nông thôn?

Là một cộng đồng xã hội có tổ chức gồm những người cùng sống với nhau ở nông thôn, hợp tác với nhau thành những đơn vị xã hội (gia đình, dòng họ, làng xóm,…) để thỏa mãn các nhu cầu xã hội cơ bản, cùng chia sẻ một nền văn hóa chung và hoạt động như một đơn vị xã hội có tính độc lập tương đối

Trang 9

2.2 Một số nội dung nghiên cứu cơ bản của xã hội học nông thôn

Cơ cấu xã hội nông thôn

Cơ cấu xã hội giai cấp Phân tầng xã hội Cơ cấu xã hội – nghề nghiệp

a Cơ cấu xã hội nông thôn

Trang 10

Các thiết chế chính trị

- xã hội

họ ở nông thôn Thiết chế chính trị

b Các thiết chế chính trị - xã hội

Trang 11

c Văn hóa nông thôn

- Cấu trúc vật chất của văn hóa nông thôn

- Các giá trị tinh thần của văn hóa nông thôn

Trang 12

d Lối sống nông thôn

Các yếu tố tác động đến lối sống nông thôn

Lao động nghề nông Điều kiện cƣ trú Sử dụng thời gian nhàn rỗi

Trang 13

d Lối sống nông thôn

+ Mang tính cộng đồng xã hội rất cao

+ Lối sống được hình thành trên cơ sở những điều kiện sinh hoạt vật chất nhất định, phương thức sản xuất như thế nào thì phương thức sống thể hiện như thế

Trang 15

Cesare Beccaria được coi là 1 trong những người sáng lập ra khoa học

tội phạm học hiện đại (1764)

Khuynh hướng y-sinh

học

Cesare Lombroso: có thể phát hiện ra tội phạm dựa

vào đặc trưng thể chất, ngoại hình

Các nhà tâm lý học: tình trạng tâm lý không bình thường là yếu tố khuyến khích hành vi sai lệch trong

Trang 16

cơ sở cho sự thay đổi xã hội

Trang 17

thiện của môi trường xã hội

Robert Merton, Albert Cohen phân tích yếu tố thuộc cấu trúc xã hội và tội phạm: tội phạm là sản phẩm của áp lực vô hình có nguồn gốc từ cấu trúc xã hội

Năm 1930-1940: XHH tội phạm chú ý hơn đến mối liên hệ

cá nhân và các quá trình xã hội, quá trình XHH cá nhân

Giữa thế kỷ 20: Ronald Akers tiếp tục phát triển theo hướng tập trung vào quá trình bắt chước xã hội; Travis Hirschi chú ý đến yếu tố kiểm soát xã hội

Trang 18

phạm

Xã hội học tội phạm là lĩnh vực xã hội học chuyên biệt, nghiên cứu, lý giải hiện tượng tội phạm và hành vi phạm tội trong quan hệ với các yếu tố thuộc về môi trường xã hội

Xã hội học tội phạm ra đời sau và là 1 hướng

nghiên cứu của Tội phạm học

Hiện nay, xã hội học đang giữ địa vị thống trị trong các nghiên cứu về tội phạm trên thế giới

Trang 19

Khuynh hướng lý thuyết kiểm soát xã hội

Khuynh hướng lý thuyết bắt chước xã hội

Phương pháp survey

Phương pháp nghiên cứu lịch đại

(Cohort Research hoặc Longitudinal Research)

Phương pháp phân tích tài liệu

Phương pháp quan sát và phỏng vấn

Trang 20

cảm, thái độ của cả người

dạy và người học theo

hướng tích cực

- Xã hội học giáo dục là một chuyên ngành trong xã hội học, có mục đích tìm hiểu ảnh hưởng và những mối quan hệ qua lại mang tính quy luật giữa hoạt động giáo dục với những lĩnh vực hoạt động khác nhau của đời sống xã hội như chính trị, kinh

tế, văn hoá, khoa học, v.v

Trang 21

4 Xã hội học giáo dục

4.2 Các hướng nghiên cứu chính của xã hội học giáo dục

Nghiên cứu các chính sách xã hội về GD và tác động của các chính sách đó trong thực tiễn

Nghiên cứu các bất bình đẳng trong GD Nghiên cứu GD và sự phát triển con người XH Khả năng đáp ứng của GD đối với XH

Yếu tố tự phát và tự giác trong hoạt động giáo dục

Xã hội học giáo dục với tư cách là một thiết chế xã hội

Tiêu đề	Một số lĩnh vực nghiên cứu của xã hội học chuyên biệt
Trường học	Trường Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn
Chuyên ngành	Xã hội học
Thể loại	bài giảng

Định dạng
Số trang	21
Dung lượng	3,26 MB