Để đáp ứng nhu cầu về số lượng và nâng cao chất lượng đội ngũ GV Giáo dục thể chất, Sở GD&ĐT tiếp tục tạo điều kiện cho các GV học tập nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, phối hợp v
Trang 1A MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: “Cái quý nhất của con người là sức khỏe, các em chịu khó tập Giáo dục thể chất là giữ gìn cái quý báu nhất của con người.” Câu nói của Bác đã nhắc nhở mọi người nhất là các em học sinh phải coi trọng sức khỏe - thứ tài sản quý giá nhất của con người Có lẽ vì thế mà môn giáo dục thể chất đã ra đời, nhằm rèn luyện sức khỏe cho các em học sinh
Nhưng thực trạng giảng dạy môn giáo dục thể chất như thế nào?
* Ưu điểm
- Việc tổ chức dạy, học môn Giáo dục thể chất trong trường phổ thông đã
đi vào nền nếp, chất lượng dạy học từng bước được nâng lên Dạy đủ 2 tiết Giáo dục thể chất/1tuần đối với THPT; đảm bảo các quy định về chế độ kiểm tra, đánh giá xếp loại, tổng kết học kỳ, năm học theo quy định Theo định kỳ hằng năm, 100% các trường THPT tổ chức kiểm tra đánh giá xếp loại thể lực HS theo quy định của Bộ GD&ĐT
- Môn Giáo dục thể chất trong các trường THPT ngoài việc thực hiện dạy, học tốt giờ học Giáo dục thể chất chính khóa Trường đã thường xuyên duy trì tốt nền nếp tập thể dục giữa giờ xen kẽ với việc tổ chức các trò chơi dân tộc cho
HS Tổ chức tốt, có hiệu quả các hoạt động thi đấu thể thao vào dịp kỷ niệm các ngày lễ lớn trong năm; các môn thể thao phổ biến được tập luyện và tổ chức thi đấu thường xuyên là: Môn Điền kinh, Bóng đá, Bóng bàn, Cầu lông, Đá cầu, Bắn nỏ, Kéo co, Đẩy gậy
- Với mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho HS, theo chu
kỳ, Sở GD&ĐT tỉnh Hưng Yên đã chỉ đạo và tổ chức hội thi chọn GV dạy giỏi môn Giáo dục thể chất khối THPT, qua đó đã thu hút đông đảo GV ở các trường nhiệt tình hưởng ứng tham gia, qua đó đã lựa chọn được những GV có trình độ chuyên môn, năng lực sư phạm tốt để bổ sung vào đội ngũ cốt cán bộ môn Giáo dục thể chất của tỉnh
- Sở GD&ĐT đã chỉ đạo các trường khuyến khích các GV Giáo dục thể chất tích cực đổi mới PPDH, nâng cao chất lượng giờ dạy, đảm bảo mục tiêu
Trang 2giáo dục nhân cách, rèn luyện kỹ năng, thể lực cho HS; định kỳ tổ chức dự giờ thăm lớp, tuyên dương khen thưởng kịp thời các GV Giáo dục thể chất đạt
GV dạy giỏi và các HS đạt thành tích cao trong học tập, rèn luyện và thi đấu TDTT
- Từng bước đáp ứng đủ nhu cầu về số lượng và trình độ GV Giáo dục thể chất giảng dạy tại các trường THPT Để đáp ứng nhu cầu về số lượng và nâng cao chất lượng đội ngũ GV Giáo dục thể chất, Sở GD&ĐT tiếp tục tạo điều kiện cho các GV học tập nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, phối hợp với Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tổ chức các lớp bồi dưỡng, tập huấn nâng cao năng lực tổ chức thi đấu, huấn luyện các môn thể thao như: Đá cầu, Bóng chuyền, Đẩy gậy, Kéo co cho GV Giáo dục thể chất tại các trường THPT trong toàn tỉnh
- Công tác bồi dưỡng thường xuyên của đội ngũ GV dạy Giáo dục thể chất được các trường đặc biệt quan tâm, gắn với yêu cầu về đổi mới phương pháp giảng dạy phù hợp đối tượng và điều kiện thực tế của đơn vị để triển khai thực hiện thường xuyên trong quá trình giảng dạy
- Sở GD&ĐT đã chỉ đạo các đơn vị từng bước đảm bảo cơ sở vật chất cho việc dạy học môn Giáo dục thể chất và tổ chức các hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa, các trường thường xuyên chú ý sửa sang, nâng cấp nhà tập, sân Điền kinh, Bóng đá, Bóng chuyền, Cầu lông, Đá cầu
- Mặc dù còn nhiều khó khăn, tuy nhiên Sở GD&ĐT Hưng Yên đã chỉ đạo các đơn vị phải đảm bảo các nguồn lực cho công tác GDTC và thể thao trường học theo đúng quy định của Bộ GD&ĐT tại Quy chế GDTC và y tế trường học
Ưu tiên kinh phí sự nghiệp, kinh phí chương trình mục tiêu, từ các nguồn tài trợ để từng bước đáp ứng đủ như cầu về cơ sở vật chất, trang thiết bị và nâng cao chất lượng công tác GDTC trong các nhà trường
- Sở GD&ĐT đã chỉ đạo các đơn vị tăng cường đầu tư kinh phí để đảm bảo các điều kiện cho việc dạy học môn Giáo dục thể chất như: Sân tập, dụng cụ thể thao, đồ dùng dạy học môn Giáo dục thể chất Đầu tư xây dựng cơ sở vật chất, trang thiết bị, dụng cụ tập luyện hiện đại ở một số trường trung tâm làm điểm để phục vụ cho việc tập luyện, học tập của HS cũng như việc tổ chức các
Trang 3hoạt động thi đấu TDTT lớn của ngành, của tỉnh như: Hội khỏe Phù Đổng, giải Điền kinh, Cầu lông, Bóng bàn, Bóng đá
* Hạn chế
- Đội ngũ GV Giáo dục thể chất chuyên trách tuy đã được tăng cường song vẫn còn thiếu so với nhu cầu sử dụng, cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ cho công tác dạy học và tổ chức các hoạt động thể dục thể thao còn thiếu, chưa đồng
bộ, chưa đáp ứng đủ nhu cầu tập luyện của HS Việc quy hoạch đất, mở rộng diện tích, làm nhà tập, sân học Giáo dục thể chất riêng còn gặp nhiều khó khăn
- Một số cơ sở giáo dục chưa ý thức được vị trí, vai trò, chưa thực sự coi trọng việc giảng dạy môn Giáo dục thể chất trong nhà trường, tổ chức các hoạt động còn đơn điệu, thiếu sáng tạo, phong trào văn hóa, văn nghệ, TDTT chưa được quan tâm tổ chức thường xuyên
- Sân tập, trang thiết bị dụng cụ phục vụ cho luyện tập còn thiếu nên việc
áp dụng các phương pháp giảng dạy trong quá trình lên lớp còn bị hạn chế, một
số tiết dạy không theo hướng đổi mới PPDH từ đó không kích thích tính tự giác học tập của HS hoặc áp dụng máy móc PPDH tích cực cho toàn bộ các bài học, các nội dung dạy học
- Việc đánh giá xếp loại môn học của học sinh bằng hình thức: Đạt và không đạt làm ảnh hưởng đến chất lượng giờ học môn Giáo dục thể chất và thành tích thể thao học đường; nhất là sự hứng thú trong giờ học tập bị hạn chế, không phát huy được hết khả năng học tập, rèn luyện cũng như sự phấn đấu hướng tới thành tích thể thao học đường của HS
Đó là thực trạng các nhà trường nói chung và trường THPT Văn Giang nói riêng, ngoài việc giáo dục trí tuệ cho học sinh thì chúng ta cần phải chăm lo đến giáo dục thể chất Bởi thể chất có khỏe thì trí tuệ mới phát triển được Muốn trí tuệ phát triển cần chăm lo đến thể chất Vì vậy giáo dục thể chất là một phần không thể thiếu của giáo dục toàn diện trong nhà trường Và muốn xây dựng đất nước giàu mạnh, văn minh phải có con người khỏe mạnh, con người phát triển toàn diện
Trang 4Thực tế cho thấy những năm qua việc đánh giá giảng dạy thể dục thể thao trong nhà trường thông qua kết quả hội thi giải điền kinh học sinh, thông qua hội khỏe Phù Đổng đã phần nào phản ánh công tác giảng dạy thê dục thể thao và giáo dục toàn diện học sinh trong nhà trường Từ đó các nhà quản lý, các giáo viên giảng dạy đưa ra kế hoạch phù hợp với đối tượng học sinh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ giáo dục
Việc tập luyện và thi đấu môn điền kinh trong những năm qua có rất nhiều khó khăn ảnh hưởng rất lớn đến công tác giảng dạy vì vậy mà kết quả thi giải điền kinh học sinh một số trường phổ thông chưa đáp ứng được yêu cầu trong thời kỳ đổi mới Từ những vấn đề trên, kết hợp với kinh nghiệm công tác 34 năm tại trường THPT Văn Giang và dựa vào kết quả đã đạt được của nhà trường, của cá nhân trong những năm qua (từ năm 1982 đến nay) Tôi xin mạnh dạn trình bày sáng kiến kinh nghiệm: “Thực trạng luyện tập môn điền kinh của
học sinh trường THPT Văn Giang huyện Văn Giang tỉnh Hưng Yên”
2 Mục tiêu - nhiệm vụ nghiên cứu
b Nhiệm vụ nghiên cứu
- Tìm hiểu thực trạng tập luyện môn điền kinh của học sinh trường THPT Văn Giang, tỉnh Hưng Yên
- Đề xuất các giải pháp nhằm thúc đẩy và phát triển phong trào tập luyện môn điền kinh của học sinh trong trường
3 Phương pháp và tổ chức thực hiện
a Phương pháp nghiên cứu
Để tiến hành nghiên cứu chúng tôi sử dụng một số phương pháp sau:
- Phương pháp tham khảo tài liệu
Trang 5Để giải quyết các nhiệm vụ của đề tài, trong thời gian nghiên cứu chúng tôi
đã đọc, phân tích tổng hợp và thu thập tài liệu khoa học chuyên môn có liên quan đến đề tài Trong đó, các tài liệu về thể thao trường học, điền kinh và huấn luyện môn điền kinh được chú trọng nhất
- Phương pháp quan sát sư phạm
Trong thời gian nghiên cứu chúng tôi tiến hành điều tra và quan sát các buổi học ở trường, tập ngoại khóa ở trường và ngoài nhà trường về hoạt động tập luyện môn điền kinh Thông qua đó chúng tôi có dữ liệu chuyên môn để đi đến giải quyết các nhiệm vụ của đề tài
- Phương pháp phỏng vấn và phát phiếu hỏi
Bên cạnh việc quan sát sư phạm, chúng tôi còn tiến hành phương pháp phỏng vấn trực tiếp, lấy ý kiến một số học sinh thường xuyên tham gia tập luyện
và một số học sinh của cả các khối 10, 11, 12 của nhà trường Từ đó chúng tôi
có giải pháp cụ thể để có thêm những dữ liệu chắc chắn hơn nữa trong việc giải quyết nhiệm vụ
- Phương pháp toán thống kế
Sau khi thu thập các ý kiến phỏng vấn từ các em, chúng tôi đã dùng toán thống kê xử lý các số liệu thu được để đi đến kết luận cho đề tài
b Đối tượng nghiên cứu
Học sinh trường THPT Văn Giang, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên
c Thời gian nghiên cứu
Thời gian nghiên cứu từ 3/2013 đến 10/2015
d Địa điểm nghiên cứu
Trường THPT Văn Giang
Trang 6B NỘI DUNG
1 Các quan điểm giáo dục thể chất của Đảng và Nhà nước
Để xây dựng một nền Giáo dục thể chất thể thao XHCN đó là xây dựng phong trào thể dục thể thao của nhân dân, do dân và vì dân Với mục tiêu nhằm tăng cường sức khỏe cho nhân dân lao động thì chúng ta phải làm tốt phong trào thể thao quần chúng ở các trường học phát triển một cách cân đối, khoa học, liên tục và là một trong những yếu tố đảm bảo sự phát triển của phong trào thể dục thể thao
Mục tiêu của thể thao trường học là nhằm tăng cường sức khỏe phát triển thể chất, góp phần hình thành bồi dưỡng nhân cách toàn diện cho người học Đó
là phương hướng chiến lược của thể thao trường học, trong đó đòi hỏi tất cả các mặt giáo dục phải hướng tới phát triển học sinh toàn diện tất cả các mặt: đức, trí, thể , mỹ để học sinh trở thành những người mới XHCN
Trong văn kiện Đại hội Đảng lần thứ VIII nêu rõ: “Cơ thể cường tráng là
cơ sở vật chất của đời sống vật chất, tinh thần của xã hội” Không có cơ thể
cường tráng học sinh khó hoàn thành nhiệm vụ học tập và khó phát huy năng lực của mình trong sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước
C.Mác trong “Tư bản” cũng đã vạch ra rằng: “Mầm mống của nền giáo dục
thời đại tương lai khi mà tất cả các trẻ em đã qua một tuổi nào đó, lao động sản xuất sẽ được kết hợp với giáo dục và thể dục không những là phương pháp tăng mức sản xuất xã hội, mà còn là với phương cách duy nhất để tạo ra những con người phát triển toàn diện”
Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ cho thanh niên “phải rèn luyện
thân thể cho khỏe mạnh Khỏe mạnh thì mới đủ sức tham gia một cách dẻo dai, bền bỉ những công việc ích nước, lợi dân”
Những quan điểm đó của các nhà lãnh đạo về thể thao trường học đồng thời cũng chỉ rõ vị trí, ý nghĩa quan trọng của thể dục thể thao trong giáo dục toàn diện cũng như mối quan hệ biện chứng giữa Giáo dục thể chất, đức dục và trí tuệ
Trang 7Trong thời kỳ hiện nay công nghiệp hóa - hiện đại hóa dân có yêu cầu càng mới càng cao đối với việc nâng cao thể chất cho học sinh, yêu cầu con người phải phát triển mạnh khỏe, hài hòa để có thể công tác trong những điều kiện với tốc độ cao, cường độ lớn thần kinh căng thẳng Do đó việc đẩy mạnh phong trào thể thao trường học có một ý nghĩa to lớn
Để thực hiện các bài tập đạt kết quả cao thì khi giải quyết các nhiệm vụ học sinh phải có tính chủ động, tự lập và sáng tạo Nói một cách khác, là trong quá trình dạy học thê dục thể thao trường học phải đồng thời phát huy vai trò tích cực của người thầy và trò Dưới sự hướng dẫn của thầy học sinh tích cực tự giác hoàn thành nhiệm vụ
2 Tác dụng của việc tập luyện môn điền kinh đối với học sinh trường THPT Văn Giang
Môn điền kinh được ví là môn thể thao “nữ hoàng”, là các hoạt động tự nhiên của mỗi con người bình thường như đi, chạy, nhảy là môn thể thao quần chúng, được mọi người yêu thích và tham gia tập luyện, rất phù hợp với mọi lứa tuổi, từ trẻ đến già, không kể nam hay nữ tất cả đều có thể tập luyện được Đối với thanh thiếu niên và nhi đồng tập luyện điền kinh có tác dụng làm cho cơ thể phát triển cân đối, khỏe mạnh, rèn tính nhanh nhẹn, thông minh tăng cường khả năng quan sát và khả năng chịu đựng của cơ thể
3 Thực trạng luyện tập môn điền kinh của học sinh trường THPT Văn Giang, tỉnh Hưng Yên
Trường THPT Văn Giang tỉnh Hưng Yên nằm trên địa bàn của huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên Trong đạt chuẩn quốc gia năm 2015 nhà trường được rất nhiều sự quan tâm của các cấp chính quyền Đội ngũ giáo viên nhà trường đa số
là giáo viên trẻ nên rất nhiệt tình và có năng lực Trường có 39 lớp với gần 1653 học sinh, nhóm giáo viên giáo dục thể chất có 8 người trình độ chuyên môn đều
là cử nhân đại học TDTT Bản thân tôi là GV chuyên sâu môn điền kinh, ra trường với bằng tốt nghiệp loại giỏi là cộng tác viên thanh tra Sở giáo dục và đạo tạo Hưng Yên môn giáo dục thể chất Nhiều năm dạy và dẫn đoàn điền kinh tỉnh Hưng Yên dự thi toàn quốc + Hội khỏe phù đổng
Trang 8Về phong trào học tập: Nhà trường luôn là lá cờ đầu về học tập, nhiều năm được đứng vào tốp 200 trường có điểm thi đại học cao nhất toàn quốc Phong trào thể dục thể thao trường học cũng rất nổi bật, nhà trường đã giành nhiều thành tích, qua các năm đều giành huy chương trong các giải điền kinh, hội khỏe phù đổng của tỉnh Hưng Yên
Điền kinh là một trong môn thể thao thế mạnh của nhà trường, hiện nay số học sinh tập luyện môn điền kinh rất đông Hàng năm nhà trường đều tổ chức giải điền kinh học sinh cấp trường
Trong các giải điền kinh của tỉnh tổ chức, hàng năm đội tuyển nhà trường đều giành được huy chương Tuy nhiên kết quả chưa đúng với kỳ vọng của lãnh đạo nhà trường và các giáo viên bộ môn Vì vậy tôi đưa ra một số giải pháp để nâng cao hơn nữa việc tập luyện thành tích đoàn VĐV điền kinh của nhà trường
4 Những thuận lợi, khó khăn trong việc tập luyện môn điền kinh
Công tác tổ chức thi đấu giải điền kinh học sinh nói riêng và hội khỏe phù đổng nói chung nhằm phát huy phong trào TDTT trong các nhà trường Đồng thời qua đó, chúng tôi tìm và phát hiện học sinh có năng khiếu tham gia thi đấu cấp tỉnh và toàn quốc
Trong những năm qua phong trào TDTT trong nhà trường luôn đạt được kết quả cao Để nhằm duy trì và phát huy những thành tích đã đạt được đòi hỏi công tác tuyển chọn và huấn luyện VĐV cần cẩn thận và quan trọng Đặc biệt trách nhiệm này thuộc về các giáo viên bộ môn giáo dục thể chất của nhà trường Những người có nhiều năm công tác, có kinh nghiệm trong việc tổ chức tuyển chọn và huấn luyện vận động viên
Dựa vào văn bản chỉ đạo chuyên môn của Ban giám hiệu trường THPT Văn Giang Căn cứ vào điều kiện thực tế về cơ sở vật chất, tôi nhận thấy nhà trường có những thuận lợi, khó khăn như sau:
* Thuận lợi
- Công tác giáo dục thể chất và phong trào TDTT trong nhà trường được Ban giám hiệu quan tâm đặc biệt về việc duy trì và thúc đẩy phong trào TDTT trong nhà trường
Trang 9- Trang thiết bị và cơ sở vật chất là một trong những trường có cơ sở vật chất tốt của tỉnh Hưng Yên
- Học sinh tham gia các phong trào thể dục thể thao trong nhà trường rất sôi nổi và tích cực
- Bản thân là một giáo viên học chuyên sâu môn điền kinh và có nhiều năm công tác nên có kinh nghiệm trong công tác tổ chức phong trào TDTT nhất là môn điền kinh
* Khó khăn
- Có một số học sinh, phụ huynh còn coi nhẹ giờ học thể dục trong trường học, dẫn đến một số học sinh có năng khiếu nhưng không muốn tham gia sợ ảnh hưởng đến học thi tốt nghiệp và tuyển sinh vào các trường Đại học, cao đẳng
- Cơ sở vật chất khá đầy đủ nhưng sân bãi cho tổ chức tuyển chọn và huấn luyện một số nội dung vẫn phải đi sau các trường khác trong khu vực gần trường
- Giáo viên học chuyên sâu môn điền kinh chỉ có một mình còn lại giáo viên GDTC ở nhóm chủ yếu học bóng đá và bóng bàn.v.v
5 Kết quả nghiên cứu
Để đánh giá chính xác hơn về thực trạng việc tập luyện môn điền kinh của học sinh trước và sau khi áp dụng:
Trước khi áp dụng:
Tôi tiến hành phỏng vấn một số học sinh tham gia tập luyện cả ba khối để tìm hiểu nhu cầu sở thích của các em về môn thể thao nói chung và môn điền kinh nói riêng Thông qua các ý kiến từ phỏng vấn tôi đã thu nhận được những ý kiến chung về hoạt động thể thao trong nhà trường và hoạt động tập luyện môn điền kinh của các em ngoài giờ học tôi đã phát phiếu cho 360 học sinh của 9 lớp
ở các khối 10, 11, 12
Để đánh giá chính xác hơn về thực trạng tập luyện môn điền kinh của học sinh, tôi tiến hành điều tra bằng phiếu, qua xử lý số liệu thu được như sau:
Trang 10Bảng 1: Kết quả điều tra bằng phiếu điều tra đối với học sinh
trước khi áp dụng năm 2013
Câu 1: Theo em giờ học Giáo dục thể chất
có thực sự giúp các em nâng cao sức khỏe?
Câu 3: Em có thường tập luyện thể thao
ngoài giờ lên lớp không?
- Với câu số 3, học sinh tham gia tập luyện ngoài giờ học trên lớp chiếm tỉ
lệ thấp hơn số học sinh trả lời không thích
- Và ở câu số 4 các em thích tập các môn đều nhau hơn
- Với các câu trả lời như trên môn điền kinh chưa phải là môn được học sinh yêu thích nhất và tham gia tập luyện thường xuyên Tuy nhiên kết quả thi giải điền kinh cấp tỉnh được tổ chức hàng năm lại là phương thức để các nhà
Trang 11quản lý các cấp lãnh đạo đánh giá kết quả học tập và biểu dương các đơn vị về giảng dạy và phong trào thể thao trường học
Bảng 2: Kết quả thi giải điền kinh cấp tỉnh năm 2013 của nhà trường
Đội tuyển có 10 học sinh tham gia thi đấu
Môn thi Kết quả thi đấu Xếp hạng đồng đội
Nhảy xa (nam) Đẩy tạ (nam)
Nhảy xa (nữ) Đẩy tạ (nữ)
Tổng 5 huy chương vàng Nhất toàn đoàn
Nhìn vào kết quả thi đấu chỉ có năm học sinh đạt giải trên tổng số 10 em tham gia Đây là một tỉ lệ thấp chưa đáp ứng được với yêu cầu của lãnh đạo nhà trường và giáo viên bộ môn
