Những tồn tại, bất cập và vướng mắc hiện nay trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất? nguyên nhân của những bất cập đó và cho đề xuất khắc phục

1 MỤC LỤC MỞĐẦU 2 NỘI DUNG 2 I Một số lý luận chung về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất 2 1 Khái niệm bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất 2 1 1 Thu hồi đất.

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 2 NỘI DUNG 2

I Một số lý luận chung về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất 2

1 Khái niệm bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất

2

1.1 Thu hồi đất 2 1.2 Bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất 3 1.3 Hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất 3

II Những tồn tại, bất cập và vướng mắc trong công tác bồi thường,

hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất Nguyên nhân của những tồn tại, bất cập, vướng mắc này 4

1 Những bất cập và vướng mắc trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất 4

2 Nguyên nhân của những bất cập và vướng mắc trong công tác bồi thường , hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất hiện nay 6

2.1 Nguyên nhân khách quan 6 2.2 Nguyên nhân chủ quan 7

III Đề xuất khắc phục những tồn tại, bất cập và vướng mắc hiện nay trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất

7

KẾT LUẬN 10 TÀI LIỆU THAM KHẢO 11

Đề số 14: Anh (Chị) hãy chỉ rõ những tồn tại, bất cập và vướng mắc nổi cộm

hiện nay trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất? Giải thích rõ nguyên nhân của những tồn tại, bất cập, vướng mắc đó và cho một

số đề xuất khắc phục?

MỞ ĐẦU

Đất đai là tư liệu sản xuất đặc biệt, giữ vai trò quan trọng trong vấn đè án ninh quốc phòng, phát triển kinh tế - xã họi của một quốc gia và sự ổn định đời sống của người dân Trong quá trình phát triẻn đất nước theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam hiện nay, sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế là tát yếu, sự xuất hiện nhiều đô thị mới, khu công nghiệp, khu kinh tế, du lịch và

cơ sở hạ tầng cũng cần được mở rộng để đáp ứng nhu cầu thực tiễn Trong khi quỹ đất hiện có dành cho các hạng mục trên không thể đáp ứng được nhu cầu phát triển, vì vậy việc Nhà nước thu hồi đất đang sử dụng của người dân như đất

ở, đất nông nghiệp…để chuyển sang sử dụng vào mục đích khác là điều không thể tránh khỏi Vấn đề dung hòa lợi ích của Nhà nước, người bị thu hồi đất và chủ đầu tư thực hiện dự án là vấn đề ưu tiên hàng đầu Yêu cầu này đòi hỏi các

cơ chế chính sách cũng như công tác bồi thường, hỗ trợ ,tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất cần được hoàn thiện Tuy nhiên, trên thực tế hiện nay, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất vẫn còn nhiều bất cập

và vướng mắc Vì vậy, làm thế nào để đảm bảo quyền lợi, tạo được sự ổn định cho người bị thu hồi đất là một trong những vấn đề cấp thiết hiện nay Chính vì

vậy, em chọn đề số 14: “ Anh (Chị) hãy chỉ rõ những tồn tại, bất cập và vướng

mắc nổi cộm hiện nay trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất? Giải thích rõ nguyên nhân của những tồn tại, bất cập, vướng mắc đó và cho một số đề xuất khắc phục?” để làm rõ vấn đề trên.

NỘI DUNG

I Một số lý luận chung về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước

thu hồi đất.

1 Khái niệm bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất

1.1 Thu hồi đất

Theo Khoản 11 Điều 4 Luật Đất đai năm 2013 quy định: “ Nhà nước thu hồi

đất là việc Nhà nước ra quyết định thu lại quyền sử dụng đất của người được Nhà nước trao quyền sử dụng đất hoặc thu lại đất của người sử dụng đất vi phạm pháp luật về đất đai”

Có thể hiểu một cách khái quát về thu hồi đất là việc Nhà nước ra quyết định

hành chính để thu lại đất và quyền sử dụng đất đang có người sử dụng, trong những trường hợp nhất định theo quy định của pháp luật đất đai.

1.2 Bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất

Tại Khoản 12 Điều 3 Luật Đất đai 2013 về giải thích từ ngữ quy định rõ:

“ Bồ thường về đất là việc Nhà nước trả lại giá trị quyền sử dụng đất đối với

diện tích đất thu hồi cho người sử dụng đất” Dù không giải thích thế nào là bồi

thường đối với tài sản trên đất nhưng trong tất cả các quy định tại mục 3 chương

VI của Luật Đất đai năm 2013 đều nhất quán sử dụng thuật ngữ bồ thường thiệt hại đối với tài sản trên đất

Có thể bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất như sau: Bồi thường khi Nhà

nước thu hồi đất là việc Nhà nước hoặc tổ chức, cá nhân được Nhà nước giao đất, cho thuê đất để sử dụng với mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, phát triển kinh tế phải bù đắp những tổn hại về đất và tài sản trên đất do hành vi thu hồi đất gây ra cho người sử dụng đất theo quy định của pháp luật đất đai.

1.3 Hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất

“ Hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất là việc Nhà nước trợ giúp cho người có

đất thu hồi để ổn định đời sống, sản xuất và phát triển” quy định tại Khoản 14

Điều 3 Luật Đất đai 2013 nhằm đảm bảo mục đích cơ bản của hổ trợ đó là giúp

đỡ người bị thu hồi đất sớm ổn định cuộc sống

Đối với thuật ngữ “ tái định cư” tại các văn bản quy phạm pháp luật được sử dụng nhiều, tuy nhiên đến thời điểm này lại chưa có bất kỳ văn bản nào giải thích cụ thể nội hàm của khái niện “tái định cư” Theo Điều 4 Nghị định số 197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004 của chính phủ về bồi thường, hỗ trợ và tái

định cư khi Nhà nước thu hồi đất thì tái định cư được giải thích là: “Người sử

dụng đất khi Nhà nước thu hồi đất theo quy định tại Nghị định này mà phải di chuyển chỗ ở thì được bố trí tái định cư bằng một trong các hình thức sau:

1 Bồi thường bằng nhà ở.

2 Bồi thường bằng giao đất ở mới.

3 Bồi thường bằng tiền để tự lo chỗ ở mới.”

Luật Đất đai 2013, tại Điểm c Khoản 2 Điều 83 quy định về việc hỗ trợ trong các trường hợp khi bị thu hồi đất, trong đó có trường hợp hỗ trợ tái định cư đối với trường hợp Nhà nước thu hồi đất ở của hộ gia đình, cá nhân, người Việt Nam định cư ở nước ngoài mà phải di chuyển chỗ ở; bên cạnh đó, tại Điều 85,86 quy định trách nhiêmh cảu UBND cấp tỉnh, huyện trong việc lập và thực

hiện dự án tái định cư trước khi thu hồi đất, bố trí tái định cư cho người bị thu hồi đất

Căn cứ vào quy định này và nội dụng các quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất của Luật Đất đai 2013 và các văn bản

hướng dẫn thi hành, có thể hiểu tái định cư như sau: Tái định cư là việc Nhà

nước bố trí nơi ở mới cho người sử dụng đất bằng giao đất ở hoặc bồi thường bằng tiền để tự lo chỗ ở khi họ bị Nhà nước thu hồi đất ở và phải di chuyển chỗ ở.

II Những tồn tại, bất cập và vướng mắc trong công tác bồi thường, hỗ

trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất Nguyên nhân của những tồn tại, bất cập, vướng mắc này.

1 Những bất cập và vướng mắc trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định

cư khi Nhà nước thu hồi đất.

Công tác thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư hiện nay còn nhiều bất cập, khiếu kiện luôn chiếm tỷ lệ cao (khoảng 70%), chưa đảm bảo sinh kế cho người bị thu hồi, phát sinh nhiều chi phí…ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích của hộ gia đình, cá nhân và tổ chức cụ thể như sau:

Một là, không có đất để bồi thường hoặc nếu có thì trong một số trường hợp giá trị của đất được bồi thường với đất bị thu hồi không có giá trị tương đương Dân số ngày càng tăng kinh tế - xã hội ngày càng phát triển đòi hỏi nhu cầu về đất tất yếu tăng lên để phục vụ cho nhu cầu dân cư và công nghiêph hóa, hiện đại hóa đất nước Tuy nhiên, đất thì không thể tăng mà chỉ có thể chuyển dịch

cơ cấu từng loại đất Theo đó, nhóm đất nông nghiệp ngày càng giảm, nhóm đất phi nông nghiệp ngày càng tăng Để tăng đất phi nông nghiệp thì phải chuyển mục đích từ nhóm đất nông nghiệp sang nhóm đất phi nông nghiệp Vì thế, quy định “đất đổi đất” không khả thi vì thực tế quỹ đất nhiều nơi không còn, đặc biệt

là nhóm đất nông nghiệp, trong đó đáng lưu tâm nhất là đất trồng lúa và đất trồng cây hằng năm khác, đất làm muối, đất nuôi trồng thủy sản và các loại đất rừng Vì các loại đất này là tư liệu sản xuất quan trọng gắn liền với nông nghiệp, nông dân và nông thôn Việc không được bồi thường bằng đất mà được bồi thường bằng tiền và các khoản hỗ trợ như hiện nay không phát huy nhiều giá trị

do việc sử dụng tiền không hiệu quả mà nếu bồi thường bằng đất thì phát huy được giá trị lâu dài và bền vững hơn đối với nông dân Hơn nữa, bồi thường hỗ trợ bằng đất có lợi hơn bồi thường bằng tiền, đặc biệt là đối với nhóm đất có khả năng sinh lợi như đất ở, đất sản xuất kinh doanh phi nông nghiệp và nhóm đất nông nghiệp Bởi vì giá đất bồi thường hiện này được xác định tại thời điểm

có quyết định thu hồi mà không tính đế giá trị sinh lợi lâu dài của đất Chẳng hạn, đất trồng lúa, trồng cây lâu năm khác nếu không bị thu hồi thì nông dân được sản xuất lâu dài và mang lại nguồn lương thực lâu dài; hay đất ở, nếu không bị thu hồi thì càng về sau càng tăng giá so với giá tại thời điểm thu hồi Thực tế hiện nay nhiều trường hợp đất được bồi thường có giá trị không bằng so với đất bọ thu hồi Điều này thể hiển ở các khía cạnh như khả năng sinh lợi, giá trị thương mại, điều kiện sản xuất, kinh doanh, chất lượng cuộc sống gắn liền với không giab văn hóa, giáo dục, tâm linh, tín ngưỡng, tôn giáo,… Trong nhiều trường hợp, Nhà nước thực hiện việc bồi thường bằng đất mang tính áp đặt cho xong việc bồi thường mà chưa thực sự quan tâm đến cuộc sống lâu dài của người bị thu hồi

Hai là, quy định không còn đất thì được bồi thường bằng tiền không hợp lý trong trường hợp thu hồi đất ở quy định về nguyên tắc bồi thường bằng đất hoặc bồi thường bằng tiền thể hiện ý chí và quyền lực của Nhà nước Cho dù đất đai thuộc sở hữu toàn dân nhưng khi Nhà nước trao quyền sử dụng đất cho người sử dụng đất thì đất đai là tài sản của họ, vì thế Nhà nước phải bồi thường thỏa đáng Nếu thu hồi các loại đất như đất nông nghiệp thì người bị thu hồi đất không có đất vẫn sinh sống dược bằng các khoản bồi thường và hỗ trợ Còn đất ở nếu không còn thì không có chỗ ở, không còn không gian sống Bởi thế, nếu Nhà nước không lo đất ở để bồi thường mà bồi thường bằng tiền để người bị thu hồi đất tự tìm đất ở là Nhà nước đã bỏ rơi họ Vì thế, khi thu hồi đất ở, Nhà nước có trách nhiệm tìm kiếm bằng được đất ở cho người có đất bị thu hồi Khi Nhà nước đã cố gắng tìm được đất mà người được bồi thường hỗ trợ tái định cư không đồng ý thì bồi thường bằng tiền mới thỏa đáng

Ba là, cơ quan giải phóng mặt bằng chưa tuân thủ pháp luật, công tác làm thủ tục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư còn chậm trễ, ảnh hưởng đến công tác thu hồi giải phóng mặt bằng Mặc dù Luật đất đai năm 2013 và các văn bản hướng dẫn thi hành đã quy định cụ thể về công tác thu hồi đất, bồi thường và giải phóng mặt bằng tuy nhiên trên thực tế công tác này khi thực hiện vẫn chưa tuân thủ được hoàn toàn theo quy định Tình trạng cơ quan chức năng mập mờ trong quy hoạch, kế hoạch và tổ chức thực hiện đã gây ra nhiều khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng, ảnh hưởng tới sự phát triển kinh tế – xã hội của đất nước, đồng thời gây ra nhiều bức xúc trong dư luận nhân dân Bản chất công tác thu hồi đất, giải phóng mặt bằng ảnh hưởng rất lớn đến lợi ích của người có đất bị thu hồi, do đó đây là vấn đề hết sức nhạy cảm cần được quan tâm Tuy nhiên, chính vì một phần do sự yếu kém trong chuyên môn, nắm bắt quy định của pháp luật và chậm trễ trong công tác tuyên truyền, thông tin đến người có đất bị thu

hồi khiến cho tình hình giải quyết công tác thu hồi càng trở nên phức tạp và khó khăn hơn Vẫn còn tồn tại nhiều bộ phận cán bộ địa phương, những người có thẩm quyền trong công tác thu hồi đất cố tình sai phạm để trục lợi khi thực hiện việc thu hồi đất, giải phóng mặt bằng dẫn đến tình trạng khiếu kiện kéo dài Bốn là, giá đất nói chung và giá đất cụ thể làm căn cứ bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nói riêng không phù hợp với giá đất phổ biến trên thị trường,

cụ thể là thấp hơn giá thị trường rất nhiều dẫn đến khó khăn, khiếu nại phức tạp khi áp giá bồi thường, làm ảnh hưởng đến quyền lợi của người có đất bị thu hồi

và làm ảnh hưởng đến tiến độ giải phóng mặt bằng Quy trình xác định giá đất

cụ thể trong một số trường hợp còn chậm, chưa đáp ứng kịp thời về tiến độ thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, tính bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất Chưa quy định rõ bên chịu trách nhiệm trong trường hợp giá đất thay đổi tạo thời điểm chi trả và tại thời điểm quyết định thu hồi đất Theo quy định thì giá đất bồi thường được xác định tại thời điểm quyết định thu hồi đất Tuy nhiên, thực

tế xảy ra trường hợp sau khi ban hành quyết định thu hồi và phê duyệt giá bồi thường nhưng người có đất bị thu hồi không đồng ý nên khiếu nại, khởi kiện Quá trình khiếu nại, tố tụng kéo dài nhiều năm dẫn đến giá đát tại thời điểm chi trả tăng hoặc giảm so với giá đất trong quyết định thu hồi Theo quy định tại Điều 71 Luật Đất đai năm 2013, nếu người bị thu hồi đất không đồng ý với quyết dịnh thu hồi đất thì sẽ bị cưỡng chế sau khi đã được vận động niêm yết công khai, quyết định đã có hiệu lực thi hành và người bị thu hồi đất đã nhận được quyết định cưỡng chế, nếu từ chối nhận hoặc vắng mặt nhưng đã được UBND cấp xã lập biên bản Người bị thu hồi đất được khiếu nại hoặc khởi kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính theo quy định của pháp luạt khiếu nại và pháp luật tố tụng hành chính Điều này có thể dẫn đến hệ quả là quyết định thu hồi đất có thể bị hủy do áp giá không đúng hoặc trình tự, thủ tục ban hành không đúng thì việc giá đất tăng hoặc giảm so với tại thời điểm thu hồi đất được xử lý thế nào, bên nào là người chịu trách nhiệm

2 Nguyên nhân của những bất cập và vướng mắc trong công tác bồi thường , hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất hiện nay

2.1 Nguyên nhân khách quan

Thứ nhất, nhiều quy định hiện hành về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất không phù hợp với thực tiễn và không đảm bảo được quyền tài sản của người bị thu hồi đất, như một số dự án thuộc căn cứ thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng không rõ ràng đẫn đến tình trạng lợi dụng quy định này để mang lại lợi ích cho tư nhân; các quy định về thu hồi và bồi thường

hỗ trợ tái định cư còn thiếu minh bạch; giá đất bồi thường thấp và không theo

giá thị trường, quy định bồi thường bằng đất có tính khả thi không cao…Bên cạnh đó, nhiều quy định của pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất được ban hành sau quy định quyền lợi bồi thường cao hơn quy định trước dẫn đến việc người có đất bị thu hồi cảm tháy bị thiệt thòi cũng là nguyên nhân dẫn đến khiếu nại

Thứ hai, cơ chế xác định giá đất bồi thường mang nặng sự áp đặt bởi ý chí của Nhà nước, người có đất bị thu hồi mặc dù là chủ tài sản lại không được quyết định giá đất hoặc tham gia vào việc định giá đất một cách thực chất Trong khi đó, kết quả tư vấn giá đất của đơn vị tư vấn cũng chỉ mang tính tham khảo, cơ quan quyết định cuối cùng vẫn là Nhà nước

2.2 Nguyên nhân chủ quan

Thứ nhất, ý thức hệ và tâm lý gắn bó với đất, gắn bó với nơi “chôn rau cắt rốn” và ngại thay đổi nơi cu trú, sản xuất của người Việt Đặc điểm tâm lý này đẫn đến nhiều trường hợp người dân không muốn bị thu hồi đất cho dù được bồi thường thỏa đáng, thậm chí là cao hơn giá thi trường

Thứ hai, nhiều vụ việc giải quyết khiếu nại không kịp thời, kéo dài, không chính xác, thậm chí là áp đặt dẫn đến tình trạng người có đất bị thu hồi bức xúc, khiếu nại đông người, vượt cấp làm cho quá trình giải quyết khiếu nại kéo dài, pguwcs tạp, chậm bàn giao mặt bằng, kéo dài tiến độ triển khai dư án gây thiệt hại cho các bên liên quan

Thứ ba, việc thực hiện các khâu từ thông báo thu hồi đất đến khi ban hành quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trong nhiều trường hợp còn chậm trễ, chưa đảm bảo đúng quyền lợi của người bị thu hồi đất Điều này một mặt do cán bộ thực hiện công tác bồi thường chưa làm hết trách nhiệm của mình, mặt khác do năng lực chuyên môn của cán bộ chưa đáp ứng được yêu cầu của nhiệm vụ

Thứ tư, ý thức của một số bộ phận người dân chưa cao dẫn đến tình trạng nhiều trường hợp đã được bồi thường thỏa đáng, nhưng vì quyền lợi cá nhân hoặc bị cúi giục nên vẫn khiếu nại, thậm chí là khiếu nại đông người, vượt cấp đến các cơ quan Đảng và Nhà nước ở trung ương

Thứ năm, cơ chế chi trả thêm cho người có đất bị thu hồi ngoài những khoản tiền bồi thường theo giá Nhà nước dẫn đến tâm lý khiếu nại, chậm bàn giao mặt bằng để mong được chi trả thêm, từ đó tạo ra bất công giữa những người bị thu hồi đất

III Đề xuất khắc phục những tồn tại, bất cập và vướng mắc hiện nay

trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất

Thứ nhất, xây dựng và tổ chức thực hiện tốt các chính sách, giải pháp đảm bảo đời sống, việc làm và thu nhập của người dân sau khi bị thu hồi đất Tác động của việc thu hồi đất ảnh hưởng đến đời sống, việc làm và thu nhập của người dân Từ thực tiễn tác động của việc người dân có đất bị thu hồi trên địa bàn cho thấy: Những vấn đề hạn chế, bất cập trong quá trình chuyển đổi việc làm cho người có đất bị thu hồi; Những thay đổi về mức thu nhập và tài sản của người dân; Nguồn lực đảm bảo sinh kế của người dân sau khi bị thu hồi đất Các yêu cầu khi xây dựng các chính sách, giải pháp tổ chức thực hiện thu hồi đất: Xem người bị thu hồi đất là trung tâm của quá trình, đảm bảo lợi ích của người

bị thu hồi đất; Giá trị tài sản của người bị thu hồi đất không giảm; Thu nhập của người bị thu hồi đất không giảm; Điều kiện sống của người bị thu hồi đất tốt hơn so với trước khi bị thu hồi đất UBND cấp thành phố có trách nhiệm tổ chức lập và thực hiện phương án đào tạo, chuyển đổi nghề, hỗ trợ tìm kiếm việc làm cho người có đất thu hồi kết hợp kinh doanh dịch vụ và phê duyệt đồng thời với phương án bồi thường, hỗ trợ, tái cư Quy định khi thu hồi đất phải bố trí tái định cư thì Ủy ban nhân dân các cấp có trách nhiệm tổ chức lập và tổ chức thực hiện dự án tái định cư trước khi thu hồi đất Khu tái định cư tập trung phải xây dựng cơ sở hạ tầng đồng bộ bảo đảm tiêu chuẩn, quy chuẩn xây dựng; phù hợp với điều kiện, phong tục, tập quán của từng vùng, miền Việc thu hồi đất ở chỉ được thực hiện sau khi hoàn thành xây dựng nhà ở hoặc cơ sở hạ tầng của khu tái định cư

Thứ hai, cần quy định rõ giá đất bồi thường không áp dụng theo bảng giá đất

mà áp dụng giá đất cụ thể do UBND cấp thành phố quyết định tại thời điểm quyết định thu hồi đất Giá đất phải cập nhật cho sát với thị trường để người dân không bị thiệt thòi khi thu hồi đất Yêu cầu đảm bảo sinh kế cho người có đất thu hồi đã được quy định cụ thể, rõ ràng, đầy đủ hơn và mang tính bắt buộc cao trong các dự án thuộc thẩm quyền của UBND thành phố về các khoản hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất như hỗ trợ ổn định đời sống và sản xuất; hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tạo việc làm; hỗ trợ tái định cư đối với trường hợp thu hồi đất ở mà phải di chuyển chỗ ở và một số khoản hỗ trợ khác Trong tương lai, nên tiến tới thực hiện xã hội hóa việc định giá đất và thẩm định giá đất làm căn

cứ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất và giao cho các tổ chức chuyên trách, có uy tín nghề nghiệp tiến hành định giá đất và thẩm định giá đất Với điều kiện các tổ chức này phải cam kết, chịu trách nhiệm về tính khách quan, chính xác của giá đất, phù hợp với giá chuyển nhường quyền sử dụng đất thực tế thị trường, mà không nhất thiết những tổ chức này phải là tổ chức định gái đát do nhà nước thành lập

Thứ ba, hoàn thiện các quy định về trình tự thủ tục thu hồi đất, bồi thường hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất Nên quy định về trình tự thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ tái định cư chung trng một Nghị định, không nên quy định rải rác ở nhiều văn bản như hiện nay để giúp người thực thi pháp luật cũng như người dân dễ hệ thống và hiểu rõ quy trình Cần phải bổ sung quy định đè cập

cụ thể thời hạn tham vấn, đối thoại trong trường người có đất thu hồi không đồng ý với phương án bồi thường và không bàn giao đất cho tổ chức làm nhiêmh vị bồi thường, giải phóng mặt bằng Ban hành quy định cụ thể hóa về việc lấy ý kiến người bị thu hồi đá về phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; trong đó đề cập rõ % ý kiến người bị thu hồi đất đồng ý với phương án thì được coi là đồng tình, tỷ lệ % ý kiến người bị thu hồi đất không đồng tình với phương

án thì được coi là không đồng tình và tỷ lệ % ý kiến người bị thu hồi đất không đồng tình với phương án thì được phương án này điều chỉnh; quy định trách nhiệm giải trình của cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong trường hợp không điều chỉnh phương án bồi thường và chế tài khi không thực trách nhiệm này Thứ tư, bổ sung quy định xử lý đối với trường hợp chậm chi trả bồi thường

do lỗi của cơ quan Nhà nước và do lỗi của người có đất thu hồi gây ra để đảm bảo trách nhiệm của các cơ quan nhà nước trong thực thi công vụ, cũng như tăng cường ý thức chấp hành pháp luật của nhân dân Thành phố có chế tài và khen thưởng những chủ dự án thực hiện tốt những vấn đề hậu thu hồi đất

Thứ năm, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến Luật Đất đai 2013 và các văn bản pháp luật có liên quan về vấn đề thu hồi đất phát triển kinh tế Luật Đất đai 2013 được Quốc hội thông qua ngày 29/11/2013, có hiệu lực từ ngày 1/7/2014 với nhiều sửa đổi, bổ sung nhằm đảm bảo tốt hơn quyền lợi của người

bị thu hồi đất cũng như lợi ích của Nhà nước và nhà đầu tư Để pháp luật thực

sự đi vào cuộc sống, việc tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật đất đai cho người dân, đặc biệt là quy định của pháp luật đất đai về thu hồi đất phục vụ cho phát triển kinh tế là đòi hỏi tất yếu Để tạo sự đồng thuận từ phía người dân đối với công tác thu hồi đất nói chung và thu hồi đất phục vụ phát triển kinh tế nói riêng, vấn đề quan trọng đầu tiên chính là xóa bỏ những nghi ngại của người dân trong công tác thu hồi đất phục vụ cho việc phát triển kinh tế nước nhà Hay nói cách khác, cần phải thay đổi nhận thức của người dân thông qua việc đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về thu hồi đất Để thực hiện được nội dung này, cần phải áp dụng những biện pháp như: Tổ chức các buổi tuyên truyền, giảng dạy pháp luật trực tiếp nhằm nâng cao hiểu biết cho người dân; Hợp tác với các cơ quan báo chí để phổ biến pháp luật; Lập nên các trang thông tin điện tử phổ biến pháp luật về

đất đai Phát hành các tài liệu hướng dẫn pháp luật phù hợp với trình độ nhận thức của người dân ở từng vùng, địa phương khác nhau và hợp tác với các tổ chức xã hội để phổ biến đến tận tay người dân; Tổ chức hệ thống trợ giúp pháp

lý miễn phí hoặc chi phí thấp để giúp đỡ cho người dân khi họ có nhu cầu

KẾT LUẬN

Đất đai và công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất luôn

là vấn đề nhạy cảm, ảnh hưởng đến nhiều mặt của đời sống kinh tế - xã hội, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích của Nhà nước, của xã hội, của người bị thu hồi đất

và nhà đầu tư Có thể thấy, trong thời gian qua Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều cố gắng trong việc xây dựng và hoàn thiện chính sách, pháp luật về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số bất cập vướng mắc trong áp dụng thực tế Thực tiễn cho thấy pháp luật

dù có hoàn thiện nhưng cơ quan thực thi, người thực thi pháp luật không đáp ứng yêu cầu về chuyên môn, tiến độ thực thi, tính chính xác thì không phát huy được hiệu quả của pháp luật mà còn gây hậu quả tiêu cực Vì vậy, bên cạnh việc hoàn thiện pháp luật thì cần thực hiện các giải pháp để nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật, đưa pháp luật đến với người dân dễ dàng