NV11 kỳ 1 tiết 13 + 14 bài ca ngất ngưởng

精致曲线 Ngữ văn 11 thể loại hát nói BÀI CA NGẤT NGƯỞNG NGUYỄN CÔNG TRỨ Có thể nói, thời trung đại là giai đoạn có những biến đổi lịch sự dữ dội nhưng cũng là giai đoạn đánh dấu những tài năng văn chương kiệt xuất Là 1 nhà nho c.

BÀI CA NGẤT

TRỨ

HY VĂN

Câu 2: Nguyễn Công Trứ

là ông hoàng của thể loại nào?

Câu 3: Nguyễn Công Trứ xuất thân trong gia đình như thế nào?

Câu 8: Kể cả nhan đề, tác giả đã sử dụng từ

“ngất ngưởng” mấy lần?

Câu 7: Trình bày sự nghiệp văn chương của Nguyễn Công Trứ.

Câu 4: Nguyễn Công Trứ làm quan trải qua mấy đời vua? Đó là những vị vua nào?

HÁT NÓI

HỌC

4 ĐỜI VUA: GIA LONG, MINH MẠNG, THIỆU TRỊ, TỰ ĐỨC

1848, KHI NHÀ THƠ VỀ HƯU

5 LẦN

Câu 9: Nối nội dung ở cột

A tương ứng với nội dung

ở cột B

TRÒ CHƠI W-B-A-D

Chia lớp làm 3 đội chơi, mỗi đội

có 3 lượt chọn câu hỏi Đằng sau mỗi câu hỏi sẽ có những kí hiệu khác nhau, trả lời đúng câu hỏi

sẽ lật được kí hiệu đằng sau tương ứng với số điểm:

- W - wow = +20 điểm cho đội mình

- B – boom = -20 điểm của đội mình

- A – angel = +10 điểm cho đội khác (chỉ định)

- D – devil = -10 điểm của đội khác (chỉ định)

- Đặc biệt, có một ô kí hiệu E – Extra = +50 điểm cho đội mình

TRÒ CHƠI W-B-A-DChia lớp làm 3 đội chơi, mỗi đội

có 3 lượt chọn câu hỏi Đằng sau mỗi câu hỏi sẽ có những kí hiệu khác nhau, trả lời đúng câu hỏi

sẽ lật được kí hiệu đằng sau tương ứng với số điểm:

- W - wow = +20 điểm cho đội mình

- B – boom = -20 điểm của đội mình

- A – angel = +10 điểm cho đội khác (chỉ định)

- D – devil = -10 điểm của đội khác (chỉ định)

- Đặc biệt, có một ô kí hiệu E – Extra = +50 điểm cho đội mình

- Nếu trả lời sai, không sao Khi

đó, các đội chơi khác giành quyền trả lời Đội khác trả lời đúng sẽ phải nhận đúng giá trị điểm của kí hiệu sau ô đó

TRÒ CHƠI W-B-A-DTừng đội chọn ô ngẫu nhiên và trả lời câu hỏi của ô đó

- Nếu trả lời đúng thì phải nhận đúng giá trị của kí hiệu điểm sau ô đội mình đã chọn

- Nếu trả lời sai, không sao Khi

đó, các đội chơi khác giành quyền trả lời Đội khác trả lời đúng sẽ phải nhận đúng giá trị điểm của kí hiệu sau ô đó

Câu 9: Nối nội dung ở cột A tương ứng với nội dung

Có khi về Phủ doãn Thừa Thiên

Đô môn giải tổ chi niên

Nghĩa vua tôi cho vẹn đạo sơ chung.

Trong triều ai ngất ngưởng như ông!

Chẳng Trái, Nhạc cũng vào phường

Hàn, Phú.

Nghĩa vua tôi cho vẹn đạo sơ chung.

Trong triều ai ngất ngưởng như ông!

Lời tuyên ngôn về phong cách sống ngất ngưởng

Lời tuyên ngôn về phong cách sống ngất ngưởng

1 TÁC GIẢ

NGUYỄN CÔNG TRỨ

(1778 – 1858)

I TÌM HIỂU

CHUNG

Biệt hiệu: Hi Văn,

xuất thân trong

một gia đình Nho

học

Con người: tài hoa, giàu chí khí, giàu lòng yêu nước thương dân

- Từ nhỏ, sống nghèo khó  có điều kiện tham gia sinh hoạt hát ca trù

- Con đường làm quan không bằng phẳng

Cuộc đời, con người

đề, giọng điệu

Sự nghiệp văn học

I TÌM HIỂU CHUNG

2 TÁC PHẨM

+ 10 câu tiếp: Ngất ngưởng khi từ quan

+ 3 câu cuối: Lời tuyên ngôn về phong cách sống ngất ngưởng

II ĐỌC HIỂU VĂN BẢN

1 6 câu đầu: Ngất ngưởng khi làm quan

- Xưng tên: Hi Văn

- Xưng tài: tài bộ Chốn quan trường tù

túng, trói buộc

Ẩn dụ: vào lồng

 Làm quan là trói buộc nhưng đó là điều kiện để thực hiện hoài bão và tài năng

 Ngất ngưởng bằng chính tài năng và sự

nghiệp của một người văn võ song toàn

II ĐỌC HIỂU VĂN BẢN

2 10 câu tiếp: Ngất ngưởng khi

từ quan

Đô môn giải tổ chi niên

Câu thơ chữ Hán  Dấu mốc Nguyễn

Công Trứ từ quan về hưu – sự kiện

quan trọng

 thoát khỏi mọi ràng buộc

 Có điều kiện được sống là chính mình,

vượt lên trên thói tục

Việc làm trái khoáy,

khác người, trêu ngươi

thiên hạ

Những hành động, việc làm

Phong cách sống khác người

[Khi ca, khi tửu, khi cắc, khi tùng]

Sống thỏa thích theo ý mình

 Việc làm khác thường như một sự trêu ngươi, khẳng định cái “tôi” cá nhân

 Lối sống thảnh thơi, thoải mái, thích gì làm đó, một phong cách sống lãng mạn,

đa tình

[Bụt cũng nực cười ông ngất ngưởng]

Thần thánh khoan dung với con người >< dư luận tỏ ra gay gắt

3 2

- Được mất – khen chê

- Dương dương – phơi phới

- Người thái thượng – ngọn đông

phong

Không Phật, không Tiên, không vướng tục

 Nhập thế nhưng không vướng tục

Điệp ngữ cách nói phủ định: không

Nhận xét

Triết lí sống, kiểu ứng xứ tích cực, sống hăm hở, tự tin song cũng cần tự do giải phóng khỏi mọi ràng buộc để có tâm hồn thanh thản

II ĐỌC HIỂU

VĂN BẢN

3 3 câu cuối:

Vẻ đẹp nhân cách Nguyễn

Công Trứ

- Điển tích, điển cố: Trái (Trái Tuân – thời Hán), Nhạc (Nhạc Phi – thời Tống), Hàn (Hàn

- Nghĩa vua tôi cho vẹn đạo sơ chung: Khẳng

định tấm lòng hết lòng vì dân vì nước

Trong triều ai ngất ngưởng như ông!

- Khẳng định cái tôi cá tính khác với đám quan

lại, nho sĩ trong triều

- Ý thơ đối lập:

số đông bị trói buộc, cám dỗ bởi danh lợi ><

cái tôi cá nhân khác biệt, phóng khoáng

 Đối với Nguyễn Công Trứ, làm quan là mất

tự do, là đã vào lồng, nhưng ông vẫn ra làm

quan vì đó là một điều kiện, một  phương

tiện để ông thể hiện tài năng và hoài bão vì

dân, vì nước của mình mà vẫn giữ được bản

lĩnh, cá tính.

Vẻ đẹp nhân cách của Nguyễn Công Trứ

+ Đáng trọng, đáng quý, sống mạnh

mẽ, có ý nghĩa và dám sống theo cá tính của mình

+ Lối sống, một phong cách sống độc đáo: không bị bó buộc bởi khuôn giáo khắt khe của lễ giáo phong kiến, coi tất cả là một cuộc chơi và luôn hết mình trong cuộc chơi ấy.

III TỔNG KẾT

Nội dung

- Ngất ngưởng là cách Nguyễn Công Trứ thể hiện bản lĩnh cá nhân trong cuộc sống.

- Bài thơ khắc hoạ hình tượng một kẻ sĩ không đi

theo con đường sáo mòn của tư tưởng phong kiến chính thống, phần nào biểu hiện ý thức cá nhân bắt đầu thức tỉnh trong tình trạng khủng hoảng của chế độ phong kiến.

Nghệ thuật

- Thể hát nói tự do, phóng túng thích hợp với việc thể hiện con người cá nhân.

- Giọng điệu tự hào, sảng khoái; cách ngắt nhịp

biến đổi linh hoạt.

- Ngôn ngữ sinh động giàu sức gợi hình, gợi cảm.