NV11 kỳ 1 tiết 4+ 5 tự tình II

TỰ TÌNH II Hồ Xuân Hương Văn học trung đại Việt Nam cuối thế kỉ 18 đầu thế kỉ 19 xuất hiện trào lưu nào? TRÀO LƯU CHỦ NGHĨA NHÂN ĐẠO Đề tài chung của 3 tác phẩm này là? Số phận người phụ nữ Tranh Đánh.

Văn học trung đại Việt Nam cuối thế kỉ 18 đầu thế kỉ 19 xuất hiện trào lưu nào?

TRÀO LƯU CHỦ NGHĨA NHÂN ĐẠO

Đề tài chung của 3 tác phẩm này là?

Số phận người phụ nữ

Tranh Đánh ghen Đông Hồ

“Thân em làm lẽ vô duyên

Mỗi ngày một trận đòn ghen tơi bờ

Ai ơi ở vậy cho rồi Còn hơn làm lẽ, chồng người khổ ta.”

Bài ca dao trên là lời than thở cho bi kịch nào của người phụ nữ xưa ?

Bi kịch làm lẽ

TỰ

TÌNH II

Hồ Xuân

Hương

TÌM HIỂU CHUNG

1 TÁC GIẢ

1 TÁC GIẢ: HỒ XUÂN HƯƠNG

Sống khoảng

nửa cuối TK XVIII

– đầu TK XIX

Quê ở Nghệ An nhưng sống chủ yếu

ở kinh thành Thăng Long

Cuộc đời, tình duyên éo le, ngang trái

Con người: tài sắc, thông minh, bản

lĩnh CUỘC ĐỜI

1 TÁC GIẢ: HỒ XUÂN HƯƠNG

Sáng tác chữ

Nôm và chữ

Hán

Viết về người phụ nữ với sự thương cảm sâu sắc

Việt hóa thơ Đường luật

Bà chúa thơ Nôm

Nhà thơ xuất sắc của văn học trung đại

Việt Nam.

Sự nghiệp thơ văn

2 TÁC PHẨM: TỰ

TÌNH II

- Nằm trong chùm 3 bài thơ Tự tình

- Thể thơ: Thơ Nôm Đường luật

- Bố cục: Đề - Thực – Luận – Kết

II ĐỌC HIỂU VĂN BẢN

1 HAI CÂU ĐỀ

“Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn, Trơ cái hồng nhan với nước non.”

- Thời gian: đêm khuya, tiếng

trống canh dồn

 thời gian trôi nhanh, gấp

gáp

- văng vẳng: Không gian

mênh mông, vắng vẻ

- Tâm trạng:

Trơ/ cái hồng nhan/ với nước non

Trơ trọi,

cô đơn

Đảo ngữ Cá nhân cô

đơn, nhỏ bé

Xã hội, cuộc đời

>

<

 Sự cô đơn, trơ trọi, tủi hổ, bẽ bàng của nữ sĩ trong đêm khuya giữa không gian rộng lớn

2 HAI CÂU THỰC

“Chén rượu hương đưa say lại tỉnh, Vầng trăng bóng xế khuyết chưa tròn.”

- Tìm đến rượu để quên  kết quả “say lại tỉnh”- vòng luẩn

quẩn không lối thoát - thấm thía hơn nỗi đau thân phận

- Vầng trăng:

+ bóng xế

+ khuyết chưa tròn

Ẩn dụ: tuổi xuân trôi qua mau, tình duyên chưa trọn vẹn Sự chờ đợi hạnh phúc trong

cô đơn, tuyệt vọng

- Phép đối xứng  bi kịch giữa khát vọng hạnh phúc của

tuổi xuân và sự thực phũ phàng

3 HAI CÂU LUẬN

“ Xiên ngang mặt đất, rêu từng đám, Đâm toạc chân mây, đá mấy hòn.”

- Rêu từng đám, đá mấy hòn: sự vật nhỏ bé, vô tri vô giác

- Cảm nhận mới lạ về thiên nhiên: xiên ngang, đâm toạc – đảo ngữ + động từ mạnh

 sức sống mãnh liệt của thiên nhiên, sự phẫn uất muốn phản kháng của thiên nhiên –

con người

 Ý thức cá nhân đầy cá tính mạnh mẽ và táo bạo của HXH

4 HAI CÂU KẾT

Ngán nỗi xuân đi, xuân lại lại,

Mảnh tình san sẻ tí con con.

Ngán: ngán ngẩm, chán

chường nỗi đời éo le, bạc bẽo

- Cảm thức mới về thời gian

Xuân:

- Mùa xuân của đất trời

- Tuổi xuân của con người

Lại lại:

- lại (1): thêm một lần nữa

- lại (2): trở lại

 Sự trở lại của mùa xuân đồng nghĩa với sự ra đi của tuổi xuân

4 HAI CÂU KẾT

Ngán nỗi xuân đi, xuân lại lại,

Mảnh tình san sẻ tí con con.

Nghệ thuật tăng tiến: Mảnh

tình (đã bé) – (lại) san sẻ - tí

(ít ỏi) – con con  càng xót

xa, tội nghiệp

 Tâm trạng chán

chường buồn tủi của một người gặp nhiều trắc trở, éo le trong tình duyên

- Ý thức về thân phận

Nhịp thơ: 2/2/1/2  tăng thêm

ý nghĩa ngậm ngùi chua chát khi tình duyên không trọn vẹn

NỘI DUNG NGHỆ THUẬT

III TỔNG KẾT

Bản lĩnh Hồ Xuân Hương được thể

hiện qua tâm trạng đầy bi kịch: vừa

buồn tủi, phẫn uất trước tình cảnh

éo le vừa khát khao cháy bỏng

được sống hạnh phúc

- Từ ngữ giản dị mà đặc sắc

- Hình ảnh giàu sức gợi cảm

- Việt hóa thể thơ Đường luật