PHỔ BIẾN, GIÁO dục PHÁP LUẬT CHO đoàn VIÊN THANH NIÊN từ THỰC TIỄN của đoàn THANH NIÊN CỘNG SẢN hồ CHÍ MINH QUẬN 5, TP hồ CHÍ MINH

Tp Hồ Chí Minh, ngày 02 tháng 9 năm 2022 ĐẠI HỌC HUẾ VIỆN ĐÀO TẠO MỞ VÀ CÔNG NGHỆ THÔNG TIN  TIỂU LUẬN Học phần PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO ĐOÀN VIÊN THANH NIÊN.

Tp Hồ Chí Minh, ngày 02 tháng 9 năm 2022

ĐẠI HỌC HUẾ VIỆN ĐÀO TẠO MỞ VÀ CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

-  -TIỂU LUẬN Học phần: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO ĐOÀN VIÊN

THANH NIÊN TỪ THỰC TIỄN CỦA ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH

QUẬN 5, TP.HỒ CHÍ MINH

Người thực hiện: HUỲNH NGỌC BÍCH

Lớp: 7052600062

Trạm đào tạo từ xa: CĐBMSG

Cố vấn học tập: PGS.TS.NGUYỄN ĐỨC VŨ

MỤC LỤC DANH MỤC BẢNG VIẾT TẮT……… …… MỞ ĐẦU 2 CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO Đ O À N V I Ê N THANH NIÊN CỦA ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH QUẬN 5, TP.HỒ CHÍ

1.1 Khái niệm, đặc điểm, vị trí, vai trò của phổ biến, giáo dục pháp luật cho đoàn viên thanh niên của Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh Quận 5, TP.

Hồ Chí Minh 1.2 Chủ thể, nội dung, hình thức và mục tiêu của tổ chức Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh trong phổ biến, giáo dục pháp luật cho đoàn viên thanh niên 1.3 Những yếu tố ảnh hưởng và các điều kiện đảm bảo để Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh Quận 5 thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật cho đoàn viên thanh niên………

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO ĐOÀN VIÊN THANH NIÊN CỦA ĐOÀN THANH NIÊN CỘNG SẢN HỒ CHÍ MINH QUẬN 5 11

2.1 Khái quát chung về Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh Quận 5 2.2 Tình hình phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh Quận 5 2.3 Đánh giá kết quả phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh Quận 5

CHƯƠNG 3 QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO ĐOÀN VIÊN THANH NIÊN CỦA ĐOÀN TNCS HỒ CHÍ MINH QUẬN 5 12

3.1 Quan điểm bảo đảm phổ biến giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh Quận 5 3.2 Giải pháp bảo đảm hiệu quả phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoan thanh niên cong san Ho Chí Minh Qủan 5………

KẾT LUẬN 13 DANH MỤC THAM KHẢO … 15

DANH MỤC BẢNG VIẾT TẮT

MỞ ĐẦU

1.Tính cấp thiết của đề tài

Trong quá trình xây dựng và hoàn thiện nhà nước pháp quyền, phổ biến giáo dục pháp luật (PBGDPL) cho các tầng lớp nhân dân là một hoạt động mang tính tất yếu PBGDPL là công cụ để pháp luật đến với cuộc sống và là cầu nối quan trọng để chuyển tải các quy định của hệ thống pháp luật hiện hành tới mọi người trong xã hội Hiệu quả của hoạt động này sẽ góp phần nâng cao nhận thức pháp luật, ý thức công dân, giúp cho họ có hành vi đúng đắn cũng như hình thành thói quen tuân thủ pháp luật trong thực tiễn đời sống xã hội Xuất phát từ tầm quan trọng của hoạt động PBGDPL trong tiến trình xây dựng và hoàn thiện nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa, trong những năm qua Đảng và Nhà nước ta luôn chú trọng tới việc đẩy mạnh và nâng cao hiệu quả của hoạt động PBGDPL

Đoàn Thanh niên Cộng sản (TNCS) Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị - xã hội của thanh niên Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đoàn là đội dự bị tin cậy của Đảng, lực lượng xung kích cách mạng, trường học xã hội chủ nghĩa của thanh niên, đại diện và bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của tuổi trẻ; phụ trách Đội Thiếu niên Tiền phong

Hồ Chí Minh; là lực lượng nòng cốt chính trị trong phong trào và các tổ chức của thanh niên Việt Nam

Với tư cách là thành viên của hệ thống chính trị, tổ chức Đoàn hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật; tăng cường phối hợp với các cơ quan nhà nước, các đoàn thể và tổ chức xã hội, các tập thể và gia đình chăm lo, giáo dục, đào tạo và bảo vệ thanh thiếu nhi; tổ chức cho đoàn viên, thanh niên tích cực tham gia vào việc quản lý nhà nước và xã hội Qua thực tiễn hoạt động của mình, bên cạnh các nội dung giáo dục như: chính trị, tư tưởng; đạo đức lối sống; truyền thống, tổ chức Đoàn coi nhiệm vụ tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức về pháp luật cho thanh niên là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên, là trách nhiệm của mỗi cấp bộ Đoàn, là bộ phận không thể tách rời của công tác giáo dục thanh niên và xây dựng tổ chức Đoàn

Trước yêu cầu của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập

quốc tế và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, thế hệ trẻ được Đảng, Nhà nước và nhân dân tin tưởng giao phó những nhiệm vụ quan trọng và cũng được đặt ra nhiều yêu cầu, đòi hỏi cần quan tâm hơn nữa nhằm xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ thanh niên vừa “hồng” vừa “chuyên”, có ý thức chấp hành pháp luật, có lối sống văn hóa, vì cộng đồng Cùng với tuổi trẻ cả nước, trong những năm qua, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5, TP HCM đã có nhiều chủ trương, biện pháp tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho thanh niên, tham gia có trách nhiệm và hiệu quả trong thực hiện nhiệm vụ chính trị của các cơ quan Trung ương, đồng thời đóng góp không nhỏ vào công tác Đoàn và phong trào thanh niên cả nước Để công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho thanh niên đạt hiệu quả, Quận Đoàn 5 đã triển khai nhiều chương trình, kế hoạch cụ

thể như: Chương trình “Tuổi trẻ Quận 5 tham gia phổ biến, tuyên truyền nâng cao ý

thức pháp luật giai đoạn 2013 - 2017” và “Tuổi trẻ Quận 5 tham gia phổ biến, giáo dục pháp luật giai đoạn 2018 - 2022”; các chương trình phối hợp với các Chi đoàn

Ngoài nhà nước trên địa bàn Quận 5, Đoàn thanh niên Công an TP.HCM, Quận Đoàn 23 tỉnh thành và TP Thủ Đức

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động PBGDPL cho đoàn viên thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5 còn một số vấn đề cần tiếp tục được nghiên cứu, hoàn thiện Qua thực tiễn công tác cho thấy ý thức pháp luật của một bộ phận thanh niên ở các cơ quan Trung ương còn chưa đáp ứng yêu cầu, tình trạng thanh niên vi phạm pháp luật, sai phạm trong quá trình công tác, mắc các

tệ nạn xã hội vẫn xảy ra; vai trò của tổ chức Đoàn các cấp trong tham gia PBGDPL có nơi còn chưa được coi trọng đúng mức; nội dung GDPL còn dàn trải, nặng về các quy định của pháp luật mà chưa hướng đến rèn luyện kỹ năng vận dụng pháp luật để giải quyết các vấn đề thực tiễn Mặt khác, công tác GDPL cho thanh niên của tổ chức Đoàn còn gặp nhiều khó khăn, sự phối hợp với các cơ quan thiếu rõ ràng …đã ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng và tình hiệu quả của công tác này Chính vì vậy, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5 cần không ngừng đổi mới về nội dung, cách thức và có các giải pháp cụ thể, thiết thực hơn nữa trong hoạt động PBGDPL cho đoàn viên thanh niên ở đại phương Đây là vấn đề hết sức quan trọng

và cần thiết nhưng chưa được nghiên cứu một cách cụ thể và thấu đáo trong thời

gian qua.

Với những lý do trên, đề tài Luận văn “Phổ biến, giáo dục pháp luật cho

đoàn viên thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5, TP.Hồ Chí Minh”

được lựa chọn để nghiên cứu nhằm làm rõ thêm cơ sở lý luận, thực tiễn cho việc PBGDPL cho đoàn viên thanh niên cả nước nói chung và đoàn viên thanh niên Quận 5 nói riêng

2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến luận văn

Nghiên cứu về hoạt động PBGDPL cho các tầng lớp nhân dân nói chung và cho thanh niên nói riêng là một nội dung quan trọng trong mối quan hệ chặt chẽ với công tác xây dựng và thực hiện pháp luật Đã có nhiều công trình nghiên cứu về nội

dung này như: Luận án tiễn sĩ luật học của tác giả Nguyễn Quốc Sửu (2010) “Giáo

dục pháp luật cho cán bộ, công chức hành chính trong điều kiện xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam” Luận án đã nêu ra những vấn đề lý luận cơ

bản của PBGDPL, tính tất yếu của GDPL trong quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền, vai trò của GDPL của ngành tư pháp đối với cán bộ, công chức hành chính

Luận án tiến sỹ quản lý hành chính công của tác giả Trần Công Lý (2009) “Giáo

dục pháp luật cho cán bộ, công chức ở Việt Nam hiện nay” với việc luận giải cơ sở

lý luận của giáo dục ý thức pháp luật cho cán bộ, công chức và thực trạng việc GDPL hiện nay từ đó đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục ý thức pháp luật cho cán bộ, công chức ở Việt Nam hiện nay Luận án tiến sĩ của Lê Đình Khiên

(1993) “Nâng cao ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ quản lý hành chính nhà

nước hiện nay” đã luận giải các vấn đề lý luận về ý thức pháp luật và thực trạng

việc PBGDPL trong đối tượng là cán bộ quản lý trong các cơ quan nhà nước Đồng thời luận án cũng đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho đối

tượng này Luận án tiến sĩ của tác giả Trần Thị Sáu (2012) nghiên cứu “Giáo dục

pháp luật cho học sinh trong trường trung học phổ thông ở Việt Nam” đã nghiên

cứu một cách khá toàn diện những vấn đề lý luận về GDPL cho học sinh trong trường trung học phổ thông; mục đích và vai trò GDPL cho học sinh, đồng thời đưa

ra sáu nhóm giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác này Đề tài nghiên cứu cấp

bộ của Viện Nghiên cứu thanh niên do tác giả Đỗ Thị Thu Hằng làm chủ nhiệm

(2016) với chủ đề “Giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tuyên truyền, phổ biến

giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh” đã

tiếp cận trên cơ sở các điều tra xã hội học về nhu cầu của thanh niên và đưa ra chín nhóm giải pháp để nâng cao hiệu quả hoạt động PBGDPL cho thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Đề tài nghiên cứu của Thành Đoàn Thành phố Hồ Chí Minh

(2018) về “Thực trạng công tác giáo dục pháp luật của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh

trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay” đã nghiên cứu một

cách cơ bản những vấn đề lý luận và khảo sát thực tiễn công tác GDPL của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh và đư ra những kết luận, giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện công tác này của Thành Đoàn…

Bên cạnh đó, đã có nhiều cuốn sách được nghiên cứu và xây dựng như: Cuốn sách của

Viện Nghiên cứu Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp, Hà Nội, (XB 1995) “Một số vấn đề lý

luận và thực tiễn về giáo dục pháp luật trong công cuộc đổi mới”; cuốn sách “Một số vấn đề giáo dục pháp luật ở miền núi và vùng dân tộc thiểu số” của Nxb Chính trị quốc

gia, Hà Nội, 1996; Một số vấn đề về giáo dục pháp luật trong giai đoạn hiện nay, Vụ

Phổ biến Giáo dục Pháp luật, Bộ Tư pháp, Nxb Thanh niên, 1997… cũng là những công trình nghiên cứu khá công phu với nhiều cách tiếp cận khác nhau trong việc luận giải các vấn đề lý luận và thực tiễn trong hoạt động PBGDPL cho các nhóm đối tượng đặc thù và có nhiều giá trị trong tham khảo và triển khai thực tế

Trên đây là một số đề tài nghiên cứu cũng như các bài viết, tài liệu về hoạt động PBGDPL Các công trình nói trên cơ bản đã nêu ra nhiều vấn đề về lý luận và thực tiễn trong hoạt động GDPL, về phương pháp, cách thức tổ chức GDPL, về các giải pháp đẩy mạnh công tác GDPL trong một số lĩnh vực, trên nhiều góc độ, khía cạnh khác nhau nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho một số đối tượng ở những địa bàn cụ thể Tuy nhiên, chưa có công trình nghiên cứu nào về việc PBGDPL cho đoàn viên thanh niên các đơn vị cơ sở Vì vậy, việc triển khai nghiên cứu về công tác PBGDPL cho đoàn viên thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5, Tp.HCM mang ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc

3.Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn

3.1.Mục đích nghiêm cứu

Nghiên cứu, làm rõ cơ sở lý luận hoạt động PBGDPL của Đoàn TNCS Hồ Chí

Minh nói chung và thực tiễn triển khai tại Đoàn cơ sở Trên cơ sở đánh giá về thực trạng công tác PBGDPL cho thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5 từ đó đưa ra quan điểm, giải pháp nhằm bảo đảm hiệu quả hoạt động PBGDPL của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5 cho đoàn viên thanh niên trong thời gian tới

3.2.Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu, hệ thống hóa cơ sở lý luận về công tác GDPL và hoạt động PBGDPL của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh

- Nghiên cứu thực trạng PBGDPL cho thanh niên của Quận Đoàn 5 các cơ quan Trung ương trong những năm qua, làm rõ kết quả tích cực, chỉ ra những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế cần khắc phục

- Đề xuất giải pháp đảm bảo hiệu quả hoạt động PBGDPL của Đoàn TNCS

Hồ Chí Minh Quận 5 cho đoàn viên thanh niên trong thời gian tới

4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn

4.1. Đối tượng nghiên cứu:

Luận văn tập trung nghiên cứu các vấn đề lý luận và thực tiễn PBGDPL cho đoàn viên thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5, TP.HCM

4.2. Phạm vi nghiên cứu:

Do điều kiện có hạn và trong phạm vị một luận văn Thạc sĩ nên phạm vi nghiên cứu của đề tài sẽ tập trung nghiên cứu thực trạng hoạt động PBGDPL cho thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5 từ năm 2018 đến năm 2022

5. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

Luận văn được xây dựng trên cơ sở lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng

Hồ Chí Minh về nhà nước và pháp luật, tuyên truyền và giáo dục pháp luật Phương pháp luận trong nghiên cứu là phương pháp duy vật biện chứng, duy vật lịch sử và tổng kết đánh giá thực tiễn

Quá trình nghiên cứu, luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cụ thể như sau:

- Phương pháp phân tích dữ liệu sẵn có liên quan đến nội dung nghiên cứu như các báo cáo, sách, báo, tạp chí và các đề tài, đề án có cùng nội dung

- Phương pháp nghiên cứu về quan điểm, tư tưởng, dư luận xã hội của thanh niên, nhu cầu tiếp cận của thanh niên về công tác giáo dục pháp luật của tổ chức Đoàn

- Phương pháp đánh giá tổng kết trên cơ sở xem xét các vấn đề liên quan đến việc thực hiện chức năng PBGDPL của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5 trong giai đoạn 2018 - 2022

- Phương pháp thống kê, phân tích, tổng hợp, so sánh sử dụng trong xử lý các nội dung, số liệu được thu thập, phân tích trong quá trình thực hiện đề tài

6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

6.1. Ý nghĩa lý luận:

Luận văn góp phần làm sáng tỏ thêm về cơ sở lý luận về PBGDPL cho thanh niên; vai trò của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh với tư các là một chủ thể quan trọng tham gia hoạt động này Từ thực tế triển khai tại Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5, TP.HCM, luận văn đề xuất một số giải pháp bảo đảm hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5, TP.HCM trong thời gian tới

6.2. Ý nghĩa thực tiễn:

Luận văn góp phần làm rõ tính đặc thù về tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, từ đó nêu bật vai trò và kết quả của Quận Đoàn 5 trong PBGDPL cho đoàn viên thanh niên trên địa bàn từ năm 2018 đến năm 2022 Các giải pháp của luận văn nêu ra góp phần tích cực vào việc không ngừng phát huy vai trò của tổ chức Đoàn, xây dựng

tổ chức Đoàn vững mạnh về mọi mặt; nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho đoàn viên, thanh niên hiện đang học tập, công tác trên địa bàn Quận; là tài liệu cho các tổ chức Đoàn 23 Quận huyện và TP Thủ Đức tham khảo về công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho đoàn viên, thanh niên

7. Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm

3 chương:

Chương 1 Cơ sở lý luận về phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh

Chương 2 Thực trạng phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận 5, TP.Hồ Chí Minh

Chương 3 Quan điểm, giải pháp bảo đảm phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Khối Quận 5, TP.Hồ Chí Minh