Luận văn Thạc sĩ Quản trị kinh doanh: Hoàn thiện công tác phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng thương mại cổ phần Sài Gòn Thương Tín – Chi Nhánh Daklak

Luận văn Hoàn thiện công tác phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng thương mại cổ phần Sài Gòn Thương Tín – Chi Nhánh Daklak nghiên cứu hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản về công tác phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn của ngân hàng; phân tích thực trạng công tác phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín - Chi nhánh ĐakLak,.... Mời các bạn cùng tham khảo nội dung chi tiết.

HOÀNG ANH SƠN

HOÀN THIỆN CÔNG TÁC PHÂN TÍCH BÁO CÁO

TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP VAY VÓN TẠI

NGAN HANG THUONG MAI CO PHAN SAIGON

THUONG TIN - CHI NHANH DAKLAK

LUẬN VĂN THAC Si KE TOAN

Đà Nẵng - Nim 2016

BO GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

HOÀNG ANH SƠN

HOÀN THIỆN CÔNG TÁC PHÂN TÍCH BÁO CÁO

TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP VAY VÓN TẠI

NGAN HANG THUONG MAI CO PHAN SAIGON

THUONG TIN - CHI NHANH DAKLAK

“Chuyên ngành: Kế toán

Mã số: 60.34.0301

LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN

Người hướng dẫn khoa học:

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU

1 Tính cắp thiết của để tài

2 Muc tigu nghiên cứu

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

5 Bố cục luận van,

tin

CHƯƠNG 1 CO SO LY LUAN VE PHAN TICH BAO CÁO TÀI

CHÍNH DOANH NGHIỆP VAY VON CỦA NHTM 7

1.1, TONG QUAN VE NHTM & HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CUA NHTM 7

7 1.1.2 Hoạt động tín dụng của ngân hàng thương mái 10

1.2, NHUNG VAN DE CHUNG VE PHAN TÍCH BCTC DOANH NGHIEP

1.2.1 Khái niệm phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp của NHTM I4

1.2.2 Sự cần thiết của công tác phân tích BCTC doanh nghiệp vay vốn

1.2.3 Nguồn thông tin phục vụ phân tích BCTC khách hàng Is

1.3 NOI DUNG PHAN TICH BCTC DOANH NGHIỆP

1.3.1 Phân tích khái quát BCTC của doanh nghiệp

1.3.2 Phân tích các nhóm chỉ tigu tài chính

14, CAC NHAN TO ANH HUONG DEN PHAN TICH BCTC DOANH

CHUONG 2 THỰC TRẠNG CÔNG TAC PHAN TICH BCTC DOANH

NGHIỆP VAY VON TAI NGAN HANG TMCP SAI GON THUONG

2.1 KHAI QUAT VE NGAN HANG TMCP SAI GON THUONG TIN ~ CN

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển Ngân hàng TMCP Sài Gòn

“Thương Tín chỉ nhánh Đaklak

2.1.2 Chức năng và nhiệm vụ

2.1.3 Đặc điểm tổ chức quản lý tại Chỉ Nhánh

2.1.4, Tình hình hoạt động kinh doanh ciia Sacombank- CN Daklak

2.2 THUC TRANG CONG TAC PHAN TICH BCTC DOANH NGHIEP VAY VON TAI NGAN HANG TMCP SAI GON THUONG TIN - CN

2.2.1 Tổng quan về quy trình cấp tín dung tai Ngân hàng TMCP Sài

2.2.2 Thực trang phân tích BCTC của doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín- CN Daklsk —

2.3 DANH GIA CONG TAC PHAN TICH BCTC DOANH NGHIEP VAY VON TAI NGAN HANG TMCP SAI GON THUONG TIN - CN DAKLAK62_

2.3.2 Những điểm bắt cập hạn chế

(HUONG 3 HOÀN THIỆN CÔNG TAC PHAN 1

NGHIEP VAY VON CHO NGAN HANG TMCP SAI GON THƯƠNG

3.1, MUC TIEU CUA NGAN HANG TMCP SAI GON THUONG TÍN - CN

DAKLAK TRONG CONG TAC TIN DUNG NHỮNG NĂM ĐÊN 61

3.1.1 Một số chỉ tiêu tài chính & an toàn hoạt động trọng yếu 64

3.2 MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHÀM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC PHÂN TÍCH CTC DOANH NGHIEP VAY VON CHO NGAN HANG TMCP SAI GON

3.2.1 Tăng cường thu thập thông tin khách hang 66 3.2.2 Hoàn thiện hệ théng cham điểm tín dụng và xếp hạng khách hàng

giải pháp trọng tâm trong những năm

3.2.4 Bồ sung nội dung hỗ trợ công tác phân tích 80

3.3.1 Với cơ quan nhà nước

3.3.2 Với Ngân Hàng Sài Gòn Thuong Tin- CN Daklak 2

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

'QUYẾT ĐỊNH GIÁO ĐÈ TÀI LUẬN VĂN (Bản sao)

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TÁT Sacombank-CN Daklak

"Báo cáo tài chính 'Báo cáo lưu chuyển ti

Nguồn vốn thường xuyên

Hoạt động kinh doanh

DANH MUC CAC BANG

51 | Đảng nh toán phân tích BCLCTT sửa Công |

TNHH Văn Tứ

3.2 | Bang chỉ tiêu trung bình ngành tham khảo 76 3.3 [Tính toán các chi tiêu wrén bang CDKT 79

34 _ | Tinh toán các chi tiêu trên bằng KQ HĐKD L

MO DAU

1 Tính cắp thiết của dé tài

Hiện Việt Nam là thành viên của 63 tổ chức quốc tế và có quan hệ với hơn 500 tổ chức phi chính phủ trên thể giới (Nguồn: waww.chinhphu.vn) Việc tham gia hội nhập quốc tế sâu rộng giúp đất nước nâng cao được vị thể trên

thé giới, tạo ra nhiều lợi thể kinh doanh tuy nhiên nó cũng khiến việc cạnh

tranh trong nước với sự tham gia của các nhà đầu tư nước ngoài ngày một gay

sắt, đ

thời với thị trường nếu muốn tổn tại và phát triển đặc biệt đối với các đơn vị

di các đơn vị kinh doanh phải không ngừng đổi mới và thích ứng kip

kinh doanh tiền tệ Hoạt động kinh doanh ngân hàng là hoạt động chứa đựng

nhiều rủi ro đồi hỏi các ngân hàng phải thường xuyên cập nhập về pháp luật,

công nghệ, nghiệp vụ và đặc biệt nhất là rong công tác thẩm định cấp vốn cho khách hàng

“Trong thời gian qua nợ xấu ngân hàng luôn được nhà nước cũng như nhiều người dân quan tâm, nợ xấu ngân hàng mang lại nhiều hệ lụy cho nền kinh tế cũng như bản thân ngân hàng có nợ xấu Tỷ lệ nợ xấu cao đồng nghĩa với việc NH không thể tái cấp vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh Do đó

công tác thâm định doanh nghiệp trước khi cá

trọng Việc thẩm định đa phẩn dựa vào thông tin do khách hàng cung cấp trong đó có báo cáo tài chính qua đó giúp cho NH nhận biết đánh giá được hoạt động kinh doanh khách hàng Thông qua báo cáo tài chính NH có một

"hạn ch rũ ro trong công tác tín dụng đảm bảo cho NH hoạt động hiệu quả và

an toàn

Sacombank là một ngân hàng TMCP đầu tiên được thành lập tại TP.Hồ

“Chí Minh từ việc hợp nhất NH Phát Triển Kinh Tế Gò Vấp cùng với 03 Hợp

“Tác Xã Tín Dụng Tân Bình, Thành Công và Lữ Gia Qua 25 năm hình thành

và phát triển đến nay ngân hàng đã đạt được nhiều thành tựu Trong những năm vừa qua khi nợ xấu của một số ngân hàng tăng cao thì tại Sacombank

nhờ vào việc quản lý bài bản cũng như áp dụng nhiều biện pháp kiểm soát

chặt chẽ trong khâu cấp phát tín dụng đặc biệt coi trọng khâu phân tích báo cáo tài chính đã mang lại hiệu quả nhất định điều này đã được chứng mình khi

là Sacombank là ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu thấp nhất trên toàn quốc với tỷ lệ

nợ xấu tới thời điểm 30/09/2014 la 0,98%/tong dư nợ (Nguồn:

phân tích báo cáo tài chính đố doanh nghiệp vay vốn là cắp thiết và quan trong

Xuất phát từ nhận thức về ý nghĩa quan trọng của công tác phân tích báo cáo tài chính cũng như việc tìm hiểu công tác phân tích báo cáo tài chính tại Sacombank Chỉ Nhánh Daklak tôi đã lựa chọn để tài: "Hoàn thiện công tác phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn tại ngân hàng thương mại

~ Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác phân tích BCTC

đối với doanh nghiệp vay vốn tại Sacombank-CN Daklak

.3 Đồi tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng: Công tác phân tích BCTC doanh nghiệp vay vén tai

‘Sacombank-CN Daklak

~ Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu công tác phân tích báo cáo tài chính

định hiện tại từ đó nắm bắt được thực trạng áp dụng công tác phân tích BCTC

trong quy trình thắm định thắm định tín dụng đối với doanh nghiệp vay vốn tại Sacombank-CN Daklak

- Xử lý dữ liệu: Luận văn sử dụng phương pháp mô tả, so sánh kết hợp

doanh nghiệp vay vốn tại Sacombank-CN Daklak

5 Bồ cục luận văn

- Chương 1: Tổng quan công tác phân tích BCTC đồi với doanh nghiệp,

vay vốn tại các ngân hàng thương mại

- Chương 2: Thực trạng công tác phân tích BCTC của doanh nghiệp vay vốn tại Sacombank-CN Daklak

- Chương 3: Hoàn thiện công t phân tích BCTC tại Sacombank-CN

Daklak đối với doanh nghiệp vay vốn

6 Tổng quan về tài liệu nghiên cứu

ch báo cáo tài chính cũng như các thức vận

Nhà xuất bản Giáo dục);Giáo trình phân tích tài chính DN (Ngô Thế Chỉ,

"Nguyễn Trọng Cơ (2008), NXB Tài Chính) Bên cạnh đó một số

khoa học và luận văn thạc sĩ cũng đã nghiên cứu về vấn đề phân tích BCTC doanh nghiệp phục vụ công tác thẩm định cho vay của NHTM như :

Nghiên cứu của Võ Thị Thảo Vân (2014) với đề tài: "Hoàn thiện công

tác phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng TMCP

‘Viet A - Chỉ nhánh Hội An, các ưu điểm nhược điểm, từ đó đưa ra các giải

pháp nhằm cải tiến hoàn thiện công tác phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn phù hợp với NH TMCP Việt Á - Chỉ nhánh Hội An Các giải pháp và hướng xây dựng của luận văn được nêu lên rất rõ ràng và thực tế, có thể đưa vào triển khai áp dụng như vấn đề hoàn thiện công tác thu thập thông tin, hoàn thiện nội dung phân tích

Bên cạnh nhằm tìm kiếm thêm các phương pháp hoàn thiện việc phân tích BCTC tác giả có tham khảo thêm lu

trong xếp hạng tín dụng khách hàng tại NH TMCP Ngoại thương -chỉ nhá Quang Nam’, của tác giả Phan Thị Thanh Lâm (2012), đã giới thiệu mô hình Z_ score Đây là mô hình được sử dụng khá nổi tiếng trên thể giới nhưng còn

ít được sử dụng ở Việt Nam Luận văn đưa ra mô hình phân tích định lượng Z

— seore có thể dự báo khả năng phá sản của doanh nghiệp Luận văn tạo ra được nhiễu ứng dụng thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro tín dung

“Tác giả Nguyễn Thi Bich Ngọc (2010) với nghiên cứu " Hoàn thiện công tác phân tích tình hình tài chính các doanh nghiệp vay vốn tại Ngân

hàng TMCP Hàng Hải - Chỉ nhánh Đà Nẵng” đã cung cấp về quy trình phân

tích BCTC cho khách hàng vay vốn tại Ngân hàng TMCP Hàng Hải - Chỉ

nhánh Đà Nẵng từ đó đưa rà được c

c mặt đạt được cũng như chưa đạt được của quy trình Tác giả cũng đưa ra được các phương pháp nhằm tối ưu hóa cquy trình phân tích BCTC tại đơn vị,

Cũng viết về công tác phân tích BCTC của khách hàng vay vốn tại

ngân hàng, Nghiên cứu của tác giả Hoàng Ngọc Minh Hiểu (2013) với để tài:

“Hoàn thiện công tác phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng TMCP Phương Đông - CN Trung Việt" đã giới thiệu đã giới thiệu

cu thể về quy trình phân tích, đánh giá tài chính đang áp dụng hiện hành về

nghiệp vụ cấp tín dụng tại Ngân hàng TMCP Phương Đông - CN Trung Việt Luận văn đã nêu được các giải pháp cụ thể nhằm khắc phục những hạn chế trong khâu phân tích BCTC hoàn thiện việc thu thập, xử lý số liệu; kiểm tra

số liệu trên BCTC; bỗ sung các phương pháp phân tích; xây dựng hệ thống xÉp hạng tín dụng nội bộ; năng cao trình độ đội ngũ thẩm định Trong bối

cảnh thị trường hiện tại, các rủi ro luôn tiềm ẩn trong công tác thẩm định cho

vay, vì vậy các giải pháp mà luận văn đưa ra tương đối hợp lý, đảm bảo tính san toàn trong công tác th

“Có thể thấy đề tài * Hoàn thiệ định cấp tín dụng, 'ông tác phân tích BCTC doanh nghiệp

vay vốn tai NHTM” là đề tài được một số tác giả nghiên cứu cho thấy đây là vấn để được quan tâm từ nhiễu phía từ người nghiên cứu, người làm chính sách cho tới chính bán thân các ngân hàng vì nó giúp chúng ta nhìn nhân lại được quy tình thẩm định phân tích BCTC và cải tiền từ đó giảm thiểu rủi ro trong việc cấp tín dụng Tuy nhiên đề tài “Hoàn thiện công tác phân tích báo

cáo tài chính doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng thương mại cô phan Sai

Gon Thuong Tin - CN Daklak” là một để tài chưa được tác giả nào nghiên cứu trước đây do đó việc nghiên cứu và hoàn thiện dé

lý luận và thực tiễn giúp Sacombank - CN Daklak đánh giá được những kết

ï này có ý nghĩa cả về

quả đã đạt được trong công tác phân tích BCTC doanh nghiệp đồng thời nhận

a được những tôn ti và khắc phục, cải thiện những tồn ti đó, góp phin ning cao chất lượng tín dụng tại đơn vỉ

CHƯƠNG 1

'CƠ SỞ LÝ LUẬN VÈ PHÂN TÍCH BÁO CÁO TÀI CHÍNH

DOANH NGHIEP VAY VON CUA NHTM

LL TONG QUAN VE NHTM & HOAT DONG TIN DUNG CUA NHTM

1-1-1 Tổng quan về Ngân hàng thương mại

4 Khéi nigm ngân hàng thương mại (NHTM)

“Theo luật các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12 đã ghỉ Ngân hàng thương mại là loại hình ngân hàng được thực hiện tắt cả các hoạt động ngân hàng và các hoạt động kinh doanh khác theo quy định của Luật này nhằm mục tiêu lợi nhuận [1] Trong đó các hoạt động ngân hàng là việc kinh doanh,

cung ứng thường xuyên một hoặc một số các nghiệp vụ nhận tiền gửi, cấp tín dụng, cung ứng dịch vụ thanh toán qua tài khoản

5 Hoạt động cơ bản của NHTM

‘Su tin tại và phát triển của NHTM gắn liền với sự phát triển của kinh

tế hàng hóa Với tốc độ phát triển ngày một nhanh cũng như nhu cầu giao thương quốc tế ngày một phát triển thì các dịch vụ của ngân hàng ngày một phong phú và đa dang nhằm đáp ứng kịp thời nhu cầu của thị trường tuy

sử dụng

nhiên về cơ bản hoạt động của ngân hàng bao gồm huy động vị

vốn và cung ứng các dịch vụ thanh toán [2]

- Nghiệp vụ huy động vốn

Đây là nghiệp vụ cơ bản, quan trọng nhất, ảnh hưởng trực tiếp tới chất lượng hoạt động của ngân hàng Vốn được ngân hàng huy động dưới nhiều

"hình thức khác nhau như hình thức tiền gửi, đi vay, phát hành giấy tờ có giá

Mặt khác trên cơ sở nguồn vốn huy động được, ngân hàng tiến hành cho vay

phục vụ nhu cầu cho như cầu phát tiễn sản xuất, cho các mục tiêu phát triển

kinh tẾ của địa phương và cả nước Nghiệp vụ huy đông vốn của ngân hàng

ngày một mở rộng tạo uy tín của ngân hàng ngày một cao, các ngân hàng chủ động trong hoạt động kinh doanh, mở rộng quan hệ tín dụng với các thành

phin kinh tế và các tổ chức dân cư mang lại lợi nhuận cho ngân hàng Do đó

êu phát triển kinh tế của đất nước, của địa phương từ đó đưa ra các loại hình huy động vốn phù hợp nhất là các nguồn vốn trung dài hạn nhằm đáp ứng nhu cầu vốn cho

công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước

các ngân hùng thương mại phải căn cứ vào chiến lược, mục

~ Nghiệp vụ sử dụng vốn:

Đây là nghiệp vụ trục tiếp mang lại lợi nhuận cho ngân hàng, nghiệp vụ

sử dụng vốn của ngân hàng có hiệu quả sẽ nâng cao uy tín của ngân hàng,

quyết định năng lực cạnh tranh của ngân hàng trên thị trường Do vậy ngân hàng cần phải nghiên cứu và đưa ra chiến lược sử dụng vốn của mình sao cho hợp lý nhất

+ Một là, ngân hàng tiến hành cho vay

“Cho vay là hoạt động quan trọng nhất của các NHTM Theo thống kê, nhìn chung thì khoảng 60%- 75% thu nhập của ngân hàng là từ các hoạt động, cho vay Thành công hay thất bại của một ngân hàng tuỳ thuộc chủ yếu vào việc thực hiện kế hoạch

chính sách cho vay của ngân hàng, Các loại cho vay có thé phân loại bằng nhiền cách, beo gầm: mục đích, Hình thức bảo dim, kỳ hạn, nguễn gốc và phương pháp hoàn trả

+ Hai là tiến hành đầu tư

Đi đi với sự phát triển của xã hội là sự xuất hiện của hàng loạt những, nhu cầu khác nhau Với tư cách là một chủ thể hoạt động trong lĩnh vực địch

vụ, đồi hỏi Ngân hàng phải luôn nắm bắt được thông tin, đa dạng các nghiệp

phô biển là cho vay, ngân hàng còn sử dụng vốn để dâu tư Có 2 hình thức

hành là

chủ yếu mà các ngân hàng thương mại có thé

+ Đầu tư vào mưa bán kỉnh doanh các chứng khoán hoặc dầu tư góp, vốn vào các doanh nghiệp, các công ty khác

+ Đầu tư vào trang thiết bị TSCĐ phục vụ cho hoạt động kinh doanh

của ngân hàng

+ Ba là nghiệp vụ ngân quỹ

Loi nhuận luôn là mục tiêu cụ

cùng mà các chủ thể khi tham gia tiến

"hành sản xuất kinh doanh Tuy nhiên, đẳng sau mục tiêu quan trọng đó là

hàng loạt ác nhân tổ cằn quan tâm Một trong những nhân tổ đó là tính an toàn Nghề ngân hàng là một nghề kinh doanh đầy mạo hiểm, trong hoạt động cca mình, ngân hàng không thé bỏ qua sự “an toàn” Vì vậy, ngoài việc cho

vay va đầu tư để thu được lợi nhuận, ngân hàng còn phải sử dụng một phần

nguồn vốn huy động được để đảm bảo an toàn v khả năng thanh toán và thực hiện các quy định về dự trữ bắt buộc do Trung ương,

~ Nghiệp vụ khác:

Là trung gian tài chính, ngân hàng có rất nhiều lợi thế Một trong những lợi thế đó là ngân hàng thay mặt khách hàng thực

trị hàng hoá và dịch vụ Để thanh toán nhanh chóng, thuận

chỉ phí, ngân hàng đưa ra cho khách hàng nhiễu hình thức thanh toán như thanh toán bằng séc, uỷ nhiệm chỉ, nhờ thu, các loại thẻ .cung cấp mạng lưới thanh toán điện tử, kết nối các quỹ và cung cấp tiễn giấy khi khách hàng,

cần Mặt khác các ngân hàng thương mại còn tiến hànhmôi giới, mua, bán chứng khoán cho khách hàng và làm đại lý phát hành chứng khoán cho các công ty Ngoài ra ngân hàng còn thục hiện các dich vụ uỷ thác như uỷ thác

cho vay, uỷ thác đầu tư, uỷ thác cấp phát, uỷ thác giải ngân và thu hộ

Như vậy,các nghiệp vụ trên nếu thực hiện tốt sẽ đảm bảo cho ngân

hàng tồn tại và phát triển vũng mạnh rong môi trường cạnh trình ngày càng

say gắt như hiện nay Vì các nghiệp vụ trên có m

xuyên tác động qua lại với nhau Nguồn vốn huy động ảnh hưởng tới quyết

1.1.2 Hoạt động tín dụng của ngân hàng thương mại

sa Khái niệm tín dựng ngân hàng

‘Tin dụng ngân hàng là quan hệ tín dụng giữa một bên là ngần hàng còn bên kia là các tác nhân và thể nhân khác trong nền kính tế

‘Tin dụng ngân hàng là mỗi quan hệ vay mượn giữa ngân hàng với tắt

cả các cá nhân, tổ chức và các doanh nghiệp khác trong xã hội Nó không phải

là quan hệ dịch chuyển vốn trực tiếp từ nơi tạm thời thửa sang nơi tạm thời thiểu mà là quan hệ địch chuyển vốn gián tiếp thông qua một tổ chức trung gian, đồ là ngân hàng Tín dụng ngân hàng cũng mang bản chất chung của

quan hệ tín dụng, đó là quan hệ vay mượn có hoàn tả cả vấn và lu một

thời gian nhất định, là quan hệ chuyển nhượng tam thời quyền sử dụng vốn vài

là quan hệ bình đẳng cả 2 bên cùng có lợi [3]

5 Các nguyên tắc cơ bản của tín dụng NHTM

~ Nguyên tắc quản lý mục đích tiền vay

~ Nguyên tắc hoàn trả

« Phân loại tín dụng NHTM [3]

~ Phân loại theo thời gian cấp tín dụng

+ Tín dụng ngấn hạn: là loại ta dung có thời hạn dưới một năm,

thường được sử dụng vào nghiệp vụ thanh toán, cho vay bổ sung thiếu hụt

tạm thời về vốn lưu động của các doanh nghiệp hay cho vay phục vụ nhu cầu

sinh hoạt tiêu dùng của

+ Tín dụng trung hạn: có thời han tir 1

vay vốn phục vụ nhu cầu mua sắm tà sản cỗ định, cải tiến đổi mới kỹ thuật,

mở rộng và xây dựng các công trình nhỏ có thời hạn thu hôi vốn nhanh

n 5 năm, được dùng để cho

+ Tín dụng dài hạn: là loại tín dụng có thời hạn trên 5 năm, được sử

dung để cung cắp vốn cho xây dựng cơ bản, cải tiến và mở rộng sản xuất có quy mô lớn Thường thì tín dụng trung và đài hạn được đầu tư để hình thành vốn cổ định và một phần vốn tối thiểu cho hoạt động sản xuất

~ Phân loại theo mục đích sử dụng vốn

+ Tin dung sản xuất và lưu thông hàng hoá: là loại tín dụng được cung cấp cho các doanh nghiệp để họ tiền hành sản xuất và kinh doanh

+ Tin dung tiéu dùng: là loại tin dung được cắp phát cho cá nhân để đáp, ứng nhu cầu tiêu dùng Loại tín dụng này thường được dùng để mua sắm nhà cửa, xe cô, các thiết bị gia đình Tín dụng tiêu dùng ngày càng có xu hướng tăng lên

~ Phân loại theo phương thức hoàn trả

“Theo phương thức hoàn trả tì các khoản cho vay còn có thể được phân chia theo ba loại: cho vay hạn mức, cho vay từng lần và cho vay trả góp, + Cho vay hạn mức: Khách hàng được cấp một hạn mức tiền vay nhất định trong thời hạn một năm, rong thời hạn cấp hạn mức khách hàng được

nhận nợ bắt kỳ lúc nào và được hoàn trả nợ vay ngay khi khách hàng có tiền,

tiền lãi căn cứ trên số dư nợ thực ế

+ Cho vay hoàn trả một lần: các khoản vay sẽ được hoàn trả một lần vào thời gian xác định trong hop đồng tín dụng, lãi vay có thể được hoàn trả

theo thỏa thuận trong hợp đồng, chẳng hạn theo tháng, theo quư hoặc theo năm

+ Cho vay trả góp: việc hoàn trả được tiến hành theo định kỷ, các

khoản này có thể bằng nhau hay không bằng nhau thy theo thôa thuận và được thực hiện theo nguyên tắc trả dẫn suốt thời gian thực hiện hợp đồng

~ Phân loại theo mức độ đảm bảo

+ Tín dụng có bảo đảm: là loại hình tín dụng mà các khoản cho vay phát ra đều có tài sản trơng đương thể chấp, có các hình thức như: cầm cổ, thể chấp, chiết khẩu và bảo lãnh

+ Tín dụng không có bảo đảm: là loại hình tín đụng mà các khoản cho vay phát ra không cần tài sản thể chấp mà chỉ dựa vào tín chấp Loại hình này

thường được áp dụng với khách hàng truyền thống, có quan hệ lâu dài và

sòng phẳng với ngân hàng, khách hàng này phải có tình hình tài chính lành mạnh và có uy tín đối với ngân hàng như trả nợ đầy đủ, đúng han cả gốc lẫn lãi, có dự ấn sản xuất kinh doanh khả th, có khả năng hoàn trả nợ

- Phân loại theo nguẫn phát sinh các khoản tín dụng

+ Cho vay trực tiếp: trước khi cấp tiển ra ngân hàng có mối liên hệ trực

tiếp đối với người vay để thẩm định khách hàng, xem xét tình hình người vay

++ Cho vay gián tiẾp: ngân hàng bỏ tiễn ra cho vay nhưng không có liên

hệ gì với người vay như: cho vay hợp vốn đối với ngân hàng khác

~ Phân loại theo thành phần kinh tẾ

“Theo thành phần kinh tế thì khoản vay có thể phân thành 5 loại như sau

¬+ Cho vay doanh nghiệp nhà nước

+ Cho vay kinh t tp thể

+ Cho vay kinh tế cá thể

+ Cho vay kinh té tr nhân

+ Cho vay kinh tế hỗn hợp,

Việc phân loại có ý nghĩa giúp ngân hàng đánh giá, lựa chọn cách thức cho vay cũng như khách hàng tốt nhất, trên cơ sở đó nghiên cứu thể lệ và chính sách tín dụng phù hợp

4 Rai ro én dung NHTM [15]

- Khái niệm: Rủi ro tín dụng là ngôn từ thường được sử dụng trong hoạt động cho vay của ngân hàng hoặc trên thị trường tài chính Đó là khả năng không chỉ trả được nợ của người đi vay đối với người cho vay khi đến hạn phải thanh toán Luôn là người cho vay phải chịu rủi ro khi chấp nhận một hợp đồng cho vay tín dụng Bắt kỳ một hợp đồng cho vay nào cũng có rủi

'Các yếu tổ khách quan thường là những nhìn nhận ban đầu và tổng quát

về triển vọng của dự án cần vay vốn Nếu dự án có triển vọng thành công cao

lại; nếu ngành liên quan đến dự ấn đang ở giai đoạn suy thoái và có nhiều

công ty trong ngành làm ăn thua lỗ thì khả năng thành công của dự án là thấp -+ Môi trường pháp lý: Luật bảo hiểm, luật lao đông, luật cạnh tranh

là những điều khoản cần được quan tâm khi đánh giá một dự án

e Các yếu tổ chủ quan

+ Các yêu tổ chủ quan có thể được hiểu là ính ta cậy của doanh

nghiệp đi vay hay khả năng trả nợ của doanh nghiệp khi đến hạn Nhân tổ này

được phân tích chủ yếu dựa vào các dữ liệu kế toán của doanh nghiệp

+ Hiệu quả hoạt động hiện tại của doanh nghiệp: kết quả kinh doanh hàng quý và hàng năm của doanh nghiệp

+ Các khoản tín dụng hiện tại và lịch sử của các khoản tín dụng quá khứ của doanh nghiệp: Nếu hiện tại doanh nghiệp dang có các khoản vay khác và có các khoản vay tín dụng quá hạn chưa được thanh toán hay doanh nghiệp có các khoản vay tín dụng đã được thanh toán nhưng thường quá hạn phải chỉ trả thì tín tin cậy của doanh nghiệp là thấp, và việc cho doanh

"nghiệp vay tín dụng sẽ có rủ ro cao

+ Khả năng tài chính của doanh nghiệp: được căn cứ dựa vào vốn tự có, các khoăn cho vay, tài sản thể chấp, người bảo lãnh Các ngân hàng có thể đánh giá mức rủi ro tín dụng trên cơ sở xác định tỷ lệ tổng vốn cin vay của doanh nghiệp/vồn tự có của doanh nghiệp Nếu tỷ lệ này là cao thì rồi ro tín dung cao, và ngược lại

“+Tính thanh khoản cũng là một nhân tổ ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng

"Dù doanh nghiệp có tình trạng kinh tế tốt nhưng nếu tính thanh khoản hay khả

loinh nghiệp có nhiều khả năng phải thanh toán nợ quá hạn quy định Điễu này đồng nghĩa với việc doanh nghiệp

có ri ro tín dụng cao

1⁄2 NHỮNG VẤN ĐÈ CHUNG VÈ PHÂN TÍCH BCTC DOANH

NGHIEP VAY VON CUA NHTM

1.2.1 Khai niệm phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp của NHTM

- Phân tích BCTC doanh nghiệp đổi với NHTM là một tập hợp các phương pháp và các công cụ cho phép thu thập và xử lý các thông tin kế toán

đánh hình tài chính của doanh

nghiệp đó, khả năng và tiềm lực của doanh nghiệp, giúp ngân hàng đưa ra các

quyết định ti trợ cho doanh nghiệp hay không

1.2.2 Sự cần thiết của công tác phân tích BCTC doanh nghiệp vay vốn của NHTM

- Việc phân tích BCTC cung cấp nhiều thông tin hữu ích trong việc ra quyết định cấp vốn đặc biệt là khả năng trả nợ CBTD sẽ phải để ý nhiều đến các con số trên bảng BCTC như hiệu quả hoạt động doanh thu lợi nhuận, tài

sản ngắn hạn và khả năng chuyển thành tiền đồng thời so với nợ ngắn hạn để

thanh toán cũng như nắm bắt tiém lực tài chính của khách hàng thông qua tỷ

lệ nợfvốn chủ sở hữu Do đó việc áp dụng các kỹ thuật phân tích phụ thuộc

vào bản chất và theo thời hạn của các khoản nợ cũng như khả năng phân tích của CBTD, nhưng cho dù đó là cho vay dài hạn hay ngắn hạn thì ngân hàng

cũng đều quan tâm đến cơ cấu tài chính biểu hiện mức độ mạo hiểm của doanh nghigp di vay

1.2.3 Nguồn thông tin phục vụ phât

4 Bang can déi kế toán ( BCĐKT)

vay ngân hàng, vay đối tượng khác, cũng như trách nhiệm phải thanh toán với

ài sn đã hình thành bằng nguồn vốn

người ao động, cổ đông, nhà cung cấp, tr chủ, ngân sách Phần tài sản

phản ánh quy mô và cơ cầu các loại tài sản hiện có đến thời điểm lập báo cáo

thuộc quyền quản lý, sử dụng của doanh nghiệp, năng lực và trình độ sir dung

e Báo cáo lun chuyển tiền tệ (BCLCTT)

BCLCTT là báo cáo tài chính tổng hợp phản ánh việc hình thành và sử

<dung lượng tiền phát sinh theo các hoạt động khác nhau trong kỳ báo cáo của doanh nghiệp BCLCTT được lập để trả lời những câu hỏi liên quan đến

luồng tiễn ra vào trong doanh nghiệp, tình hình trả nợ, đầu tư bằng tiền của

doanh nghiệp trong từng thời kỳ

'BCLCTT cung cắp những thông tin về những luồng vào, ra của tiền và

những khoản coi như tiễn, những khoản đầu tư ngắn hạn có tính lưu động cao,

biết trước ít

6 thể nhanh chóng và sẵn sàng chuyển đổi thành một khoản tid

chịu rủi ro lỗ về giá trị do những sự thay đổi vẻ lãi suất Những luồng vào ra

của tiễn và những khoản coi như tiền được tổng hợp thành ba nhóm: lưu

chuyển tiễn tệ từ hoạt động kinh doanh, lưu chuyển tiền tệ từ hoạt động đầu

tư, lưu chuyển tiễn tệ từ hoạt động tài chính và lập theo hai phương pháp trực tiếp và gián tiếp [12]

4 Thuyét mình báo cáo tài chính

Khi phân tích tài chính doanh nghiệp, nhà phân tích cẳn sử dụng thêm

mình BCTC hoặc các báo cáo kế toán nội bộ để

hệ thống chỉ tiêu phân tích được đầy đủ hơn, đồng thời khắc phục tính tổng

hợp của số liệu hễ hiện rên bảng cân đổi kỄ toán và báo cáo lãi lỗ,

'Các BCTC trong doanh nghiệp có mỗi quan hệ mật thiết với nhau, mỗi

sự thay đổi của một chỉ tiêu trong báo cáo này trực tiếp hay gián tiếp ảnh hưởng đến các báo cáo kia, trình tự đọc hiểu được các BCTC, qua đó họ nhận biết được và tập trung vào các chỉ tiêu tài chính liên quan trực tiếp tới mục tiêu phân tích của họ [12]

© Nguẫn thông tin khác

“Từ nội bộ doanh nghiệp: thông tin này có được từ các cuộc điều tra phông vấn trực

tác phân ích tài chính, bởi vì nó giúp cho CBTD có thể kiểm tra lại các số

đp Đây là các thông tin cằn thiết để bổ sung thêm cho công

liệu trên các BCTC, ngoài ra còn giúp cho CBTD có cái nhìn khách quan va thực tế hơn về tình hình hoạt động của doanh nghiệp có hoặc một phần không được phản ánh trên các BCTC

“Trong thực tế hiện nay, nguồn thông tin quan trọng nhất được sử dụng

là các BCTC của doanh nghiệp Doanh nghiệp có nghĩa vụ cung cấp các 'BCTC cho nhiều đối tượng khác nhau không chỉ các NHTM Để phân tích tài chính doanh nghiệp đạt được kết quả cao, CBTD ngoài các kĩ năng chuyên môn về phân tích các BCTC còn phải kết hợp các nguồn thông tin bên ngoài

và những quan sát thực tễ của bản thân, từ đó CBTD có thể loại trừ những

thông tin kém trung thực dé đưa ra những đánh giá chính xác về tình hình tài chính eg bản của doanh nghiệp, đánh giá được điểm mạnh, điểm yến của doanh nghiệp một cách trung thực nhất [12]

1.2.4 Phương pháp phân tích

Phương pháp được sử dụng bao gồm: Phương pháp tỷ số, Phương pháp

so sánh và Phương pháp phân tích tài chính Dupont

sa Phương pháp so sánh

Điều kiện để áp dụng phương pháp so sánh là các chỉ tiêu tài chính phải thống nhất về nội dung, không gian, thời gian, tính chất và đơn vì tính toán

và theo mục đích phân tích mà xác định số gốc so sánh Gốc so sánh được

chọn là gốc về mặt thời gian hoặc không gian, kỳ phân tích được lựa chọn là

kỳ báo cáo hoặc kỳ kế hoạch, giá trí so sánh có th lựa chọn bằng số tuyệt đối,

số tương đối hoặc bình quân, bao gồm:

- So sánh giữa số thực hiện rong kỳ này với số thực hiện trong kỳ

trước để thấy rõ xu hướng thay đổi về tài chính doanh nghiệp, nhằm đánh giá

sự tăng trưởng hay thụt lùi trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp

~ So sánh theo chiều đọc để xem xét tỷ trọng của từng chỉ tiêu so với tổng thể, so sánh chiều ngang của nhiều kỳ để thấy được sự biến đổi cả về số

lượng tương đối và tuyệt đối của một chỉ tiêu nào đó qua các niên độ kể toán

liên tiếp

Ð Phương pháp tỷ số

Đây là phương pháp truyền thống, được sử dụng phổ biển trong phân

tích tài chính Phương pháp có tính hiện thực cao với các điều kiện áp dụng

ngày càng được bổ sung và hoàn thiện, bởi Ie

toán và tài chính được cải tiến và được

“Thứ nhất, nguồn thông tin

cung cắp đầy đủ hơn Đó là cơ sở hình thành các chỉ tiêu tham chiếu tin cậy cho việc đánh giá một tỷ ệ tài chính của doanh nghiệp

“Thứ hai, việc áp dụng công nghệ tin hoc cho phép tích luỹ dữ liệu và thúc đây nhanh quá trình tính toán hàng loạt các tỷ lệ

“Thứ ba, phương pháp phân tích này giúp cho nhà phân tích khai thác có hiệu quả các số liệu và phân tích một cách có hệ thống hàng loạt tỷ lệ theo chuỗi thời gian liên tục hoặc theo từng giai đoạn

Phương pháp này dựa trên ý nghĩa chuẩn mực các tỷ lệ của đại lượng tài chính trong các quan hệ tài chính VỀ nguyên tắc, phương pháp tỷ lệ yêu cầu phải xác định được các ngường, các định mức để nhận xét đánh giá tình

"hình tài chính doanh nghiệp, trên cơ sở so sánh các tỷ lệ của doanh nghiệp với các tỷ lệ tham chiễu Trong phân tích tài chính doanh nghiệp, các tỷ lệ tài chính được phân thành các nhóm tỷ lệ đặc trưng, phản ánh những nội dung cơ bản theo các mục tiêu hoạt động của doanh nghiệp Đó là các nhóm tỷ lệ về khả năng thanh toán, nhóm tỷ lệ cơ cấu vốn và nguồn vốn, nhóm tỷ lệ về năng lực hoạt động kinh doanh, nhóm tỷ lệ về khả năng sinh lời Mỗi nhóm tỷ

lệ lại bao gồm nhiễu tỷ lệ phản ánh riêng lẻ, từng bộ phân của hoạt động tài chính trong mỗi trường hợp khác nhau, tùy theo góc độ phân tích, CBTD lựa chọn các nhóm chỉ tiêu khác nhau để phục vụ mục tiêu phân tích của mình

¢ Phương pháp Dupont

Là phương pháp tách một tỷ số tổng hợp thành tích của chuỗi các tỷ số

có mối liên hệ với nhau Điều đó cho phép phân tích những ảnh hưởng của

thành phẫn đối với tỷ số

tích tìm ra được các mối liên hệ giữa các tỷ số tính toán được.

20

Phương pháp phân tích Dupont giúp ta rút ra những kết luận về tình

hình tài chính của DN trên phương diện là tốt hay xấu thông qua các

thông số, sau đó thực hiện các công việc sau:

- Xác định nguyên nhân và tính (oán mức độ anh hưởng các nhân tố

1.3 NỘI DUNG PHÂN TÍCH BCTC DOANH NGHIỆP

1.3.1 Phân tích khái quát BCTC của doanh nghiệp

“Trong quá trình phân tích BCTC doanh nghiệp vay vốn để nắm bắt khái cquất tình hình tài chính kinh doanh thời điểm hiện tại cũng như xu thé phát của doanh nghiệp từ đó đánh giá khả năng trả nợ của doanh nghiệp Vì tính chất quan trọng đó CBTD thường thu thập BCTC trong 2-3 năm gần nhất

a Phân tích bảng cân dỗi kế toán

u tri, biển động và cân bằng tài chính, trong đó phân tích

cấu trúc nhằm đánh giá những đặc trưng trong cơ cấu tài sản của doanh nghiệp, tính hợp lý trong việc sử dụng nguồn vốn; phân tích biển động nhằm đánh giá sự biến động của tài sản, xu hướng sử dụng vốn của công ty; phân tích cân bằng tài chính đảm bảo tổng nguồn vốn bằng tổng tài sản CBTD tiến hành phân tích giá trị của các khoản mục tài sản ~ nguồn vốn trong kỳ phân tích cũng như xem xét sự biển động của các khoản mục giữa kỳ phân tích và các năm trước đó, thường CBTD sẽ thực hiện đánh giá:

+ Sự bin động và cơ cầu tài sản:

+ Tiên và các khoản tương đương tư tài chính ngắn hạn đây là

21

nguồn lực đầu tiên dé khách hàng thanh toán các khoản nợ ngắn hạn của mình

++ Céic khoản phải thu trong đó lưu ý tới khoản mục phải thu của khách hàng và trả trước cho người bán từ đó xem xét tới chính sách _ thương _ mại cũng như vị thể của doanh nghiệp Nu khoản mục phải thu của khách hàng

chiếm tỷ trọng cao CBTD phải lưu ý tới danh sách công nợ đặc biệt lưu ý tới

các khoản phải thu mà qua thời gian theo chính sách công nợ của khách hàng

mà vẫn chưa thu hồi được từ đó đánh giá tới khả năng thu hỗi công nợ, bên cạnh đó CVKH phải xem xét tới sự biển động của khoản phải thu giữa các kỳ, điều này ảnh hướng tới việc quản lý và sử đụng vốn

+ Hàng tồn kho: CBTD cần lưu ý tới cơ cấu hàng tồn kho, phương thức

bảo quản, thời gian lưu trữ hàng tốn kbo, sự biển động hàng tốn kho giữa các

lịnh và đầu tư dài hạn: Chiếm tỷ lệ bao nhĩ

tài sản từ đó cho thấy việc khách hàng có chú trọng đầu tư TSCĐ và điều đó

số cần thiết phù hợp với ngành nghề kỉnh doanh

so với tổng

« Sự biển động và cơ cấu nguồn vẫn: Việc phân tích cơ cầu nguồn vốn

siúp CBTD xem xét được tiềm lực t

về tài chính, khả năng sử dụng don bẫy ti chính Trong cơ cấu nguồn vốn chính của khách hàng, khả năng tự chủ

đúng mục đích nợ đài hạn dùng để đầu tư, nợ ngắn hạn sử dụng vào hoạt động

kinh doanh; trong nợ ngắn hạn CBTD xem xét đến các khoản vay ngân hing,

khả năng chiếm dụng vốn của người bán, người mua trả tằn trước, khoản phải

2

trả nhà nước từ đó đánh giá vị thể cũng như uy tín của doanh nghiệp CBTD

xếéthêm chỉ tiêu ỷ số nợ.tính ổn định về nguồn tài trợ để hỗ trợ đánh giá

trên một năm Theo cách phân loại này, nguồn vốn thường xuyên tại một thời

“Tỷ suất nguồn vốn thường xuyên càng lớn cho thấy có sự ồn định tương đối

trong một thời gian nhất định (trên 1 năm) đổi với nguồn vỗn sử dụng và doanh nghiệp chưa chịu áp lực thanh toán nguồn tài trợ này trong ngắn hạn

Tỷ số suất nguồn vốn Nguồn vốn thường xuyên x 100%

thường xuyên ` "Tổng agua von

~ Vốn chủ sở hữu: Bao gồm các nguồn vốn của chủ sở hữu và lợi nhuận

giữ lại CBTD sẽ xét đến nguồn lực của đoanh nghiệp qua tỷ suất tự tài trợ

it tự tà trợ giúp cho CBTD đánh giá được iềm lực tài chính của khách

Tỷ s

~ VLDR > 0: DN được xem là cân bằng tài chính Nguồn vốn đài hạn

còn được bổ sung cho tài sản ngắn hạn

- VLĐR = 0: DN được xem

vững, tính bắp bênh cao

~ VLĐR < 0: NVTX không đủ để tài trợ tài sản đài hạn, phải sử dụng

một phần nợ ngắn hạn để tài trợ cho tài sản sài hạn DN được xem là không

san toàn trong tài trợ (mắt cân bằng), ấp lực thanh toán nợ ngắn sẽ tăng

b Phan tich báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh

Việc phân tích báo cáo KQHDKD nhằm mục đích đánh giá tổng hop tình hình và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp trong ky, xt

nguyên nhân chính dẫn đến kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp

hành thông qua xem xét sự biến động của các khoản

từ đó CBTD đánh

Việc phân tích được tiế

mục chính và xác định tỷ trọng trên tổng doanh thu thu

giá mức độ biến động của các khoản chỉ phí như: xác định tỷ suất giá vốn

phần

trăm trong tổng doanh thu thuần thu được; tỷ suất chỉ phí quản lý trên doanh

thu thuần để biết doanh nghiệp quản lý các khoản chỉ phí có hiệu quả hay

hàng bán trên doanh thu thuần để biết giá vốn hàng bán chiếm bao nhi

24

Không; tỷ suất lợi nhuận thuần trên doanh thu thuần từ hoạt động kinh doanh hay lợi nhuận trước thuế trên doanh thu thuẳn Các nguyên nhân có thể gây biến động lợi nhuận như: doanh thu hoạt động sản xuất kinh doanh giảm trong khi giá vốn hùng bán tăng, doanh thu và chỉ phí cũng giảm nhưng tốc độ siâm của doanh thu cao hơn chỉ phí

Ngoài ra việc phân tích báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh còn được

thực hiện dựa trên phân tích các chỉ iêu tài chính

c Phân tích báo cáo lưu chuyển tiền tệ

"Lưu chuyên tiễn tệ thuần trong ky

= Dang tin rong từ HĐKD + Dòng tiên ròng từ hoạt động đầu tư + Luỗng tiền vào - Luồng tiền ra Dồng tiền rồng từ hoạt động tài chính

“Trong đó Luồng tiền vào là nguồn tiền phát sinh tăng từ các hoạt động

từ kinh doanh, hoạt động đầu tư hay hoạt đông tài chính và ngược lại Ví dụ:

So sanh số liệu BCTC của năm 2014 và năm 2013 thì trong hoạt động kinh

doanh hàng tồn kho giảm -> Công ty bán ra được bàng tần kho tăng nguồn

tiền, trong hoạt động đầu tư tl

sản cố định tăng -> công ty dùng mua sắm

tài sản cổ định làm giảm tiễn, trong hoạt động tài chính công ty tăng nợ vay ngân hàng-> lượng tiền của công ty tăng Trên cơ sở đó để biết được dồng tiền lưu chuyển tiền tệ thuần trong kỳ chúng ta có thể thông qua các đồng tiễn vào dòng tiên ra của các hoại động kinh doanh, đầu tư và tài chính

'Báo cáo lưu chuyển tiền tệ là báo cáo tài chính tổng hợp, phản ánh việc

hình thành và sử dụng thong ún trên các báo cáo tài chính, là cơ sở để đánh

‘gid kha nang tạo ra các khoản tiền và việc sử dụng những khoản tiền đã tạo ra

vào hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, đặc biệt là đối với các

nhà đầu tư, các chủ nợ CBTD tiết

hành đánh giá lưu chuyển tiễn thuần của

doanh nghiệp dương hay âm, nếu là âm cẳn phân tích tìm hiểu nguyên nhân

28

Đồng thời, xem xét xu hướng lưu chuyển tiền tệ thuần trong quá khứ của

doanh nghiệp tăng, ôn định hay giám Từ đó đánh giá khả năng tạo tiền nhàn

rồi có thể sử dụng để dẫu tư, mỡ rộng hoạt động kinh doanh, nghiên cứu và phát triển CBTD cần xác định nguồn cơ bản tạo ra tiễn và sử dụng in từ các

hoạt động kinh doanh hay hoạt động tài chính của doanh nghiệp, lưu chuyển

tiễn tệ của doanh nghiệp được đánh giá tốt khi dòng tiền từ hoạt động kinh

doanh đương và trang trải đủ chỉ phí vốn Khi phân tích dòng tiền, CBTD

phải dat trong bối cảnh kinh doanh hiện tại và tương lai phát triển của doanh nghiệp, bởi đôi khi c rắc rồi hơn là ưu thể Một

c gif tri cao lai phản ánh

doanh nghiệp dang trải qua thời kỳ tăng trưởng châm hoặc thị trường suy giảm lại có thể có một dồng tiền tương đối mạnh bởi lẽ họ không có như cầu dẫu tư TSCĐ hoặc vốn ngắn hạn Ngược lại các doanh nghiệp dang tăng

trưởng nhanh lại có thể có dòng tiễn âm vì cần đầu tư mạnh dé tăng trưởng

~ Phân tích lưu chuyển tiễn tê ừ hoạt động sản xuất kinh doanh

Sau khi xác định các thành phần chính của lưu chuyển tiền tệ từ hoạt

đông kinh doanh, CBTD cẳn tiến hành xem xét, đánh giá lưu chuyển tiễn thuần từ hoạt động kinh doanh dương hay âm, nếu âm thi cin tim nguyên nhân, có thé à do doanh nghiệp mới thành lập, đang trong giai đoạn phát triển

nên cần tiền để đầu tư hay do bị lỗ trong kinh doanh, việc quản lý hàng tồn kho, các khoản phải thu không hiệu quả Nếu dòng tiền từ hoạt động kinh doanh bị âm, doanh nghiệp sẽ phải dùng dòng tiền từ hoạt đông tài chính để bit dip cho khoản thiếu hụt Tinh trang này kéo đài chứng tỏ doanh nghiệp ang gặp khó khăn trong vấn đề thanh toán hay trả nợ vay Tip theo, cần tiền

hành so sánh lưu chuyển tiền thuần từ hoạt động kinh doanh với lợi nhuận

trước thuế và doanh thu thuần Đây là dấu hiệu để kiểm tra doanh thu, nếu

doanh nghiệp có lợi nhuận trước thuế và doanh thu thuần cao nhưng lưu

26

chuyển tiễn thuần từ hoạt động kinh doanh lại thấp, chứng tỏ doanh thu của

doanh nghiệp có thể không cao

n từ hoạt động dầu tư

Khi phân tích lưu chuyển tiền tệ từ hoạt động đầu tư, CBTD cần đánh

giá hoạt động mua sắm các tài sản bằng tiền của doanh nghiệp, doanh nghiệp

sử dụng bao nhiêu tiễn để đầu tự vào tài sản, đầu tư góp vốn vào các đơn vị

khác, đầu tự vào các tài sản có tính thanh khoản cao hơn như mua các công cụ

- Phân tích lưu chuyển

nợ của đơn vị khác Đồng thời, phân tích lưu chuyển tiền tệ từ hoạt động đầu

tự cũng cho biết dòng tiễn thu được từ việc thanh lý, bán lại các tài sản nêu

trên, Nếu doanh nghiệp đang tiến hành đầu tư vốn lớn thì cần xem xét nguồn tiễn nào được sử dụng để bù đắp cho các hoạt động đầu tư này

- Phân tích lưu chuyển tiễn tế từ hoạt động tài chính

Lưu chuyển tiền từ hoạt động tài chính phản ánh các dòng tiễn vào

vàdòng tiễn ra liên quan đến hoạt động tăng /giảm vốn chủ sở hữu, tăng/giảm

các khoản vay nợ các định chế tài chính và các khoản chỉ phí sử dụng nguồn

tài trợ nói trên, Khi phân tích, CBTD cin xem xét lưu chuyển tiền thuần từ hoạt động tài chính đương hay Âm? Nếu đồng tiễn dương phản ánh doanh nghiệp đã huy động thêm vốn dưới hình thức vay hay chủ sở hữu góp vốn

nhiền hơn số trả vay và rút vốn Đây là nguồn tài trợ bổ sung vốn cho sản xuất kinh doanh hay cho hoạt động đầu tư tại doanh nghiệp Nếu dòng tiền âm phản ánh số tiền sử dụng để trả nợ vay, để hoàn vốn nhiều hơn số huy động trong kỳ, Kết quả này là nhờ sự đóng góp đòng tiễn từ hoạt động sản xuất Xinh doanh và hoạt động đầu tư mang lại Đồng thời, khi phân tích lưu chuyển

tiền từ hoạt động tài chính cũng cần xem xét các chính sách về tài chính của

2

động kinh doanh của khách hàng từ đó cung cấp thêm các thông tin hữu ích

lộc phân tích các nhóm chỉ tiêu bao

trong việc ra quyết định cấp tinh dụng

gồm: Phân tích nhóm chỉ tiêu phản ánh cơ cấu chỉ phí, phân tích nhóm chỉ

tiêu phản ánh hiệu quá hoạt động, phân tích nhóm chỉ tiêu phản ánh khả năng,

thanh toán, Phân tích nhóm chỉ tiêu phản ánh khả năng tăng trưởng

« Phân tích nhóm chỉ tiêu phản ánh cơ cấu chi phi

"Phản ánh khả năng quản lý chỉ phí của khách hàng, quản lý tốt khách sẽ

giúp tiết giảm chỉ phí tăng lợi nhuận

- Giá vẫn hàng bán trên doanh thu: Tùy từng đặc thù ngành địch vụ, sản xuất, thương mại mà có tỷ lệ giá vốn hàng bán khác nhau do đó khi phân tích 'CBTD phải xem xét đến yếu tố ngành nghề

- Cơ cấu chỉ phí quản lý doanh nghiệp (QI.DN) trên doanh thu: Thưởng, trong phân tích phục vụ hoạt động cấp tín dụng mục này sẽ bao gồm chỉ phí bán hàng

~ Cơ cầu chỉ phí tài chính trên doanh thu: Chủ yếu tới từ lãi vay và các chỉ phí phát sinh từ dịch vụ do ngân hàng cung cấp

~ Cơ cầu chỉ phí khá tiên doanh thụ

b Phân tích nhóm chỉ tiêu phản ánh khả năng thanh toán

"Để đánh giá năng lục đáp ứng các nghĩa vụ phải thanh toán của doanh

nghiệp Khi tiền hành phân tích khả năng thanh toán của doanh nghiệp, ngân

28

nợ ngắn hạn thường bao gồm các khoản vay ngắn hạn ngân hàng thương mại

các khoản phải trả nhà cũng cấp, các khoản phối

hay thấp

Hệ số thanh toán hiện hành cng lớn chứng tỏ khả năng thanh toổn của doanh nghiệp càng tốt, song khả năng sinh lời của doanh nghiệp càng kém do doanh nghiệp phải đánh đổi giữa khả năng thanh toán và khả năng sinh lời

"Đồng thời nếu duy tr tỷ lệ quá cao th sẽ bị đánh giá là không quản lý hợp lý các tài sản hiện có, nếu doanh nghiệp duy tì tỷ lệ này quá thấp thì nó trở

thành nguyên nhân cho các vấn ji về đồng tiễn mặt Thông thường chỉ

số về khả năng thanh toán hiện hành = 2 được coi là hợp lý và được đa số chủ

nợ chấp nhận

- Hệ số thanh toán nhanh

Hệ số thanh toán ‘Tai sin ngắn hạn ~ Hàng tồn kho

nhanh Nongin han

“Chỉ tiêu này loại bỏ phần tài sản tôn kho trên tử số vì đó là bộ phận

phải dự trữ thường xuyên cho kinh doanh mà giá trị của nó và thời gian hoán chuyển thành tiền không chắc chấn nhất

¢ Phan tích nhóm chỉ tiêu phản ánh hiệu quả hoạt động

Phản ánh khả năng quản lý chỉ phí vốn bỏ ra

“Tỷ suất lợi nhuận trên doanh Lợi nhuận trước thì

29

Lợi nhuận sau thuế

Tỷ suất lợi nhuận thuần _= Doanh thu

Lợi nhuận sau thuế

"Yến chủ sở hữu,

ROE là tỷ suất về khả năng sinh lời của vốn chủ sở hữu Chỉ tiêu này

phân ánh khả năng mang lại lợi nhuận đối với mỗi đồng vốn bô ra Hiện quả

của toàn bộ các nguồn lực tài chính suy cho cùng thể hiện qua chỉ tiêu khả

năng sinh lời vốn chủ sở hữu Trong điều kiện doanh nghiệp huy động vốn tir nhiều nguồn, nhất là (hông qua thị trường tài chính, chỉ tiêu này cing cao thì doanh nghiệp càng có cơ hội tìm được nguồn vốn mới Ngược lại t lệ này càng thấp đưới mức sinh lời cần thiết của thị trường thì khả năng thu hút vốn chủ sở hữu, khả năng dầu tư vào doanh nghiệp càng khó

.4.Phân tích nhóm chỉ tiêu phản ánh khả năng tăng trưởng

‘Vige phân tích nhóm chỉ tiêu này nhằm đánh giá mức độ tăng trưởng và

sự mở rộng vỀ quy mô hàng năm của doanh nghiệp Trường hợp lý tưởng là tăng trưởng doanh thu gắn liền với tăng trưởng lợi nhuận

~ Tỷ lệ tăng trưởng doanh thu (%6): được tính bằng cách lấy doanh thu thuẫn kỳ hiện tại chia cho đoanh thu thuẫn kỹ trước Đây là

trọng nhất phản ánh mức độ tăng trưởng doanh thu của doanh nghiệp Tỷ lệ

quan

này cùng dương và căng cao cùng tốt

~ Tỷ lệ tăng trưởng lợi nhuận kinh doanh (): được tính bằng cách lấy lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh kỳ hiện tại chia cho lợi nhuận từ hoạt động, kinh doanh kỳ trước Chỉ

nhuận từ hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp Trong khi tỷ lệ tăng trưởng

doanh thu đánh giá mức độ mở rộng về mặt số lượng thì tỷ lệ này đánh giá

mức độ mở rộng về mặt chất lượng Trong quá trình phân tích chỉ tiêu này

này dùng để xem xét mức độ tăng trưởng lợi

cũng cần xem xét tỷ trọng lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh của doanh

nghiệp với lợi nhuận ròng Vì hiện nay, một số đoanh nghiệp đầu tư vào

chứng khoán khiến lợi nhuận từ hoạt động tài chính rất lớn trong khi lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh không phát triển hoặc có xu hướng giảm: [hin chung ý lệ này càng cao càng tốt

LN từ hoạt động KD kỷ hiện tại

Tỷ lệ tăng tưởng LNKD = CS CS LN từ hoạt động KD ky tru

1.4, CAC NHAN TO ANH HUONG DEN PHAN TÍCH BCTC DOANH

NGHIEP VAY VON TAI NHTM

1.4.1 Các nhân tố thuộc về doanh nghiệp

vỀ đoanh nghiệp có thể xuất phít từ khách quan hoặc chủ quan, ngân bàng đôi khi gặp phải những khó khăn trong công tác phân tích, đánh giá BCTC của doanh nghiệp nếu doanh nghiệp không thật sự hợp tác trong quá trình thiết lập mỗi quan hệ tín dụng với ngân hàng Những khó khăn mà ngân hàng thường gặp đó là:

- Các BCTC trong bộ hồ sơ vay vốn của doanh nghiệp là cơ sở đầu tiên

và đặc biệt quan trọng quyết định độ chính xác của việc phân tích BCTC Các

'Các nhân tổ thuc

báo cáo này không trung thực sẽ làm cho việc phân tích BCTC không chính

xác với thực tế hiện có dẫn đến những quyết định sai lầm trong việc cắp tín

dung cua ngân hàng

31

~ Những số liệu và tình hình kinh doanh của doanh nghiệp trong quá

khứ và hiện tạ rất quan trong đối với ngân hàng, vì nó là một trong những cơ tại

sở để xem xét việc quyết định cấp tắn dụng cho doanh nghiệp Nếu doanh

nghiệp cổ tinh che đậy thông tin thi công tác phân tắch BCTC của doanh

nghiệp vay vốn tại NHTM không còn giá tị

~ Các doanh nghiệp để nghị cấp tắn dụng là các loại hình doanh nghiệp khác nhau, lĩnh vực ngành nghề kinh doanh khác nhau, quy mô hoạt động, khác nhau Các khắa cạnh này đều ảnh hưởng rắt lớn đến cách thức tổ chức công tác phân tắch BCTC của doanh nghiệp trong hoạt động tin dung tai NHTM

- Thời hạn các khoản vay mà doanh nghiệp đỂ nghị cũng ảnh hướng

đến công tác phân tắch BCTC của doanh nghiệp vay vốn Tuỳ vào thời han của các khoản vay được xếp là ngắn hạn hay trung dài hạn mà ngân hàng sẽ chứ trọng đến các khắa cạnh khác nhau về tình hình tài chắnh của doanh

từ đó chú trọng dén việc phân tắch các chỉ tiêu tài chắnh phù hợp Vắ ddụ: Đối với các khoản vay ngắn hạn, CBTD sẽ tập trung vào các chỉ tiêu về khả năng thanh toán, các nguồn có thễ trả nợ trong ngắn hạn Đồi vớ vay trung và dài hạn, CBTD sẽ tập trung vào các chỉ iêu về khá năng sinh lời

khoản

và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp vì các yếu tổ đảm bảo việc thực hiện

nghĩa vụ trả nợ của doanh nghiệp đối với ngân hàng là lợi nhuận và sự vũng

vàng vị

~ Hình thức bảo đảm cho khoản vay của doanh nghiệp tại ngân hàng:

"Những khoản vay được đảm bảo bằng những tài sản có tắnh thanh khoản cao

của CBTD sẽ nhẹ nhàng hơn ở một số nội dung nhất định Còn nếu các tài sản đảm bảo có tắnh

i sn dim bao thì CBTD phải tuân

thì một phần công việc thẩm định, phân tắch, đánh

thánh khoản thấp hoặc cho vay không có

32

thủ các quy định rất chặt chẽ, đánh giá chỉ tết vẻ giá trị tài sản, để giảm thiểu

ri ro trong quá tình cấp tín dụng [5]

1.4.2 Các nhân tổ thuộc về ngân hàng

-Từ phía ngân hàng cũng có rất nhiều yêu tổ ảnh hưởng đến công tác

phân tích BCTC của doanh nghiệp trong hoạt động tín dụng tại NHTM Có

thể kế đến là do ý thức, do trình độ tín dụng của CBTD, do việc tìm hiểu

những thông in về doanh nghiệp còn nhiều hạn chế và do những hướng dẫn,

quy định của ngân hàng về những chỉ tiêu phân tích BCTC của doanh nghiệp

trong khi cho vay, cụ thể như sau;

- Nhân tổ con người: Trình độ của CBTD ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu

‘qua của công tác phân tích BCTC Đồng thời CBTD cần có cái nhìn tổng

‘quan về thị trường, kinh nghiệm trong công tác phân tích để báo cáo phân tích tài chính của doanh nghiệp mang tính chính xác, trung thực, phù hợp với tình hình thị trường hiện ti cũng như với các doanh nghiệp cùng ngành

~ Chính sách tín dụng: Tùy vào điều kiện thị trường kinh doanh hiện tại cũng như mục tiêu kinh doanh của ngân hàng trong từng giai đoạn, chính sách tín dụng của ngân hàng sẽ có những thay đổi phù hợp Ví dụ: trong thời kỳ

BCTC của doanh nghiệp

ngân hàng mở rộng tín dụng thì nội dung phân

sẽ được linh hoạt hơn, các mức chuẩn trong phân tích sẽ thông thoáng hơn Con trong thời kỳ ngân hàng thu hẹp tín dụng thì nội dung phân tích BCTC của doanh nghiệp sẽ chặt chẽ hơn, phức tạp hơn

~ Thông thường, CBTD chỉ quan tâm đến giai đoạn phân tích BCTC của doanh nghiệp trước cho vay nhưng lại lơ là trong giai đoạn kiểm trả sau cho vay, đánh gi

Điều này dễ dẫn đến những rủi ro tín dung cho ngân hàng Vì vậy ngân hàng,