Giáo án môn Ngữ văn lớp 6 bài 28: Câu trần thuật đơn không có từ là là tài liệu tham khảo dành cho quý thầy cô giáo và các em học sinh trong quá trình giảng dạy và học tập môn Ngữ văn lớp 6. Giúp các em nắm được khái niệm, đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là; đặt được các kiểu câu trần thuật đơn không có từ là. Mời quý thầy cô và các em cùng tham khảo nội dung chi tiết tại đây.
Trang 1Tu n 30 – Bài 28 ầ Ti t 119 :ế
Câu tr n thu t đ n không có t "là"ầ ậ ơ ừ
I. M C TIÊU: Ụ
1. Ki n th c ế ứ :N m đắ ược khái ni m, đ c đi m c a câu tr n thu t đ n không có ệ ặ ể ủ ầ ậ ơ
t là.ừ
2. Ph m ch t ẩ ấ : Có ý th c v n d ng ki n th c vào h c t p và đ i s ng.ứ ậ ụ ế ứ ọ ậ ờ ố
3. Năng l c ự
Năng l c chung: ự T ch và t h c, giao ti p và h p tác, gi i quy t v n đ và ự ủ ự ọ ế ợ ả ế ấ ề sáng t oạ
Năng l c chuyên bi t: ự ệ
Nh n di n và phân tích đúng c u t o c a ki u câu tr n thu t đ n không có tậ ệ ấ ạ ủ ể ầ ậ ơ ừ
là. Đ t đặ ược các ki u câu tr n thu t đ n không có t là.ể ầ ậ ơ ừ
II. THI T B D Y H C VÀ H C LI UẾ Ị Ạ Ọ Ọ Ệ
1. Chu n b c a giáo viên:ẩ ị ủ
K ho ch d y h cế ạ ạ ọ
H c li u: ọ ệ b ng ph , tài li u tham kh o, ả ụ ệ ả phi u h c t pế ọ ậ
2. Chu n b c a h c sinh:ẩ ị ủ ọ Đ c ọ bài và tr l i các câu h i .ả ờ ỏ
III. TI N TRÌNH T CH C HO T Đ NG D Y H C:Ế Ổ Ứ Ạ Ộ Ạ Ọ
Ho t đ ng c a GV HSạ ộ ủ N i dungộ
HO T Đ NG 1: M Đ UẠ Ộ Ở Ầ
1. M c tiêu: ụ T o tâm th , kích thích s tìm tòi ạ ế ự
khám phá c a HS v s khác nhau gi a câu tr n ủ ề ự ữ ầ
thu t đ n có t ậ ơ ừ là và câu không có t ừ là.
2. Phương th c th c hi n:ứ ự ệ
Ho t đ ng nhóm ạ ộ
3. S n ph m ho t đ ngả ẩ ạ ộ
Trình bày trên b ng ph ả ụ
4. Phương án ki m tra, đánh giáể
H c sinh đánh giá ọ
Giáo viên đánh giá.
5. Ti n trình ho t đ ng:ế ạ ộ
*Chuy n giao nhi m v ể ệ ụ
1
Trang 2GV: Đ c trên b ng phọ ả ụ : Đo n vănạ Bóng tre
trùm lên nông dân, trích trong Cây tre Vi t Nam ệ
? Xác đ nh câu tr n thu t đ n có t là.ị ầ ậ ơ ừ
? Câu tr n thu t đ n không có t là.ầ ậ ơ ừ
? Nó có đ c đi m gìặ ể ?
*Th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ
H c sinh:ọ Nghe câu h i, làm vi c nhóm và trìnhỏ ệ
bày s n ph m.ả ẩ
D ki n s n ph m: ự ế ả ẩ
Câu tr n thu t đ n có t là: câu 7.ầ ậ ơ ừ
Câu tr n thu t đ n khong có t là: Câu 1,2, 3, ầ ậ ơ ừ
4, 5, 6
Có m t c m C_Vộ ụ
Không có t là.ừ
*Báo cáo k t qu ế ả
*Đánh giá k t qu ế ả
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
GV : Còn đ c đi m nào n aặ ể ữ ?
>Giáo viên vào bài
HO T Đ NGẠ Ộ
2: HÌNH THÀNH
KI NTH CẾ Ứ
Ho t đ ng 1: Tìm hi u v đ c đi m c a câu ạ ộ ể ề ặ ể ủ
tr n thu t đ n không có t là.ầ ậ ơ ừ
1. M c tiêu:ụ Giúp HS n m đắ ược đ c đi m c aặ ể ủ
câu tr n thu t đ n không có t ầ ậ ơ ừ là.
2. Phương th c th c hi nứ ự ệ : trình bày s n ph mả ẩ
c a nhóm, ho t đ ng chung, ho t đ ng nhóm.ủ ạ ộ ạ ộ
3. Yêu c u s n ph mầ ả ẩ : K t qu c a nhóm b ngế ả ủ ằ
phi u h c t p, câu tr l i c a HS.ế ọ ậ ả ờ ủ
4. Phương án ki m tra đánh giá.ể
I. Đ c đi m c a câu ặ ể ủ
tr n thu t đ n không ầ ậ ơ
có t là.ừ
1. Ví dụ:
a. Phú ông // m ng l m.ừ ắ
C V
b. Chúng tôi// t h i ụ ộ ở
Trang 35. Ti n trình ho t đ ng.ế ạ ộ
* GV chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ
HS đ c vd SGK.ọ
? Xác đ nh CN VN trong hai câuị
a. Phú ông // m ng l m.ừ ắ
C V
b. Chúng tôi//t h i góc sân.ụ ộ ở
C V
? VN hai câu này do nh ng t ho c c m t ở ữ ừ ặ ụ ừ
nào t o thành?ạ
? Ch n nh ng t ng thích h p đi n vào trọ ữ ừ ừ ợ ề ước
VN?
? Em hãy nh n xét v c u trúc c a câu ph ậ ề ấ ủ ủ
đ nh?ị
? T các vd em hãy kq l i đ c đi m c a câu tr nừ ạ ặ ể ủ ầ
thu t đ n không có t là?ậ ơ ừ
* Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ
HS: trao đ i l i, th ng nh t và trình bày s nổ ạ ố ấ ả
ph m ẩ
GV: Quan sát, l a ch n s n ph m t t nh t.ự ọ ả ẩ ố ấ
D ki n s n ph m…ự ế ả ẩ
Câu a: m ng l mừ ắ > VN do c m tính t t o ụ ừ ạ
thành.
Câu b: t h i góc sân ụ ộ ở > VN do c m đ ng tụ ộ ừ
t o thành.ạ
Ch n t :ọ ừ
+ Phú ông không (ch a, ch ng) m ng l m.ư ẳ ừ ắ
+ Chúng tôi không (ch ng, ch a) t h i góc ẳ ư ụ ộ ở
sân
C u trúc ph đ nh: T ph đ nh k t h p tr c ấ ủ ị ừ ủ ị ế ợ ự
ti p v i c m ĐT ho c c m TT.ế ớ ụ ặ ụ
C V
2. Nh n xétậ :
VN do c m tính t , ụ ừ
c m đ ng t t o thành.ụ ộ ừ ạ
C u trúc ph đ nh: ấ ủ ị không( ch a, ch ng) + ư ẳ
v i c m ĐT ho c c m ớ ụ ặ ụ TT
3
Trang 4* Báo cáo k t qu ế ả
* Đánh giá k t qu ế ả
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
>Giáo viên ch t ki n th c ố ế ứ
Ho t đ ng 2: Tìm hi u đ c đi m c a câuạ ộ ể ặ ể ủ
mêu t và câu t n t i.ả ồ ạ
1. M c tiêu:ụ Giúp HS n m đắ ược đ c đi m c aặ ể ủ
câu miêu t , câu t n t iả ồ ạ
2. Phương th c th c hi nứ ự ệ : trình bày s n ph mả ẩ
c a nhóm, ho t đ ng chung, ho t đ ng nhóm sủ ạ ộ ạ ộ ử
d ng kĩ thu t khăn tr a bàn.ụ ậ ỉ
3. Yêu c u s n ph mầ ả ẩ : K t qu c a nhóm b ngế ả ủ ằ
t tôki, câu tr l i c a HS.ờ ả ờ ủ
4. Phương án ki m tra đánh giá.ể
HS đánh giá.
GV đánh giá.
5. Ti n trình ho t đ ngế ạ ộ
* GV chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ
HS đ c VD.ọ
? Xác đ nh CN VN trong các câu?ị
a. Đ ng cu i bãi, hai c u bé con// ti nằ ố ậ ế l i.ạ
TN C V
b. Đ ng cu i bãi, ti n l i// hai c u béằ ố ế ạ ậ con
TN V C
? D a vào ki n th c đã h c v văn miêu t , emự ế ứ ọ ề ả
hãy cho bi t đo n văn m c II.2 có ph i là vănế ạ ở ụ ả
miêu t không?ả
? Theo em, em đi n câu nào vào ch tr ng c aề ỗ ố ủ
đo n văn? Vì sao?ạ
? Nx v đ c đi m , c u t o c a câu văn a?ề ặ ể ấ ạ ủ
*. Ghi nhớ: SGK Tr
119
II. Câu miêu t và câu ả
t n tai:ồ
1. Ví d :ụ
a. Đ ng cu i bãi, hai c u ằ ố ậ
bé con// ti nế l i.ạ
TN
C V
b. Đ ng cu i bãi, ti n ằ ố ế
l i// hai c u béạ ậ con
TN V C
2. Nh n xét:ậ
Trang 5? Nx v đ c đi m , c u t o c a câu văn b?ề ặ ể ấ ạ ủ
*Th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ
H c sinh:ọ Nghe câu h i, làm vi c nhóm và trìnhỏ ệ
bày s n ph m.ả ẩ
D ki n s n ph m: ự ế ả ẩ
+ Đo n văn là văn miêu tạ ả
+ Câu b, vì 2 c u bé con l n đ u tiên xu t hi nậ ầ ầ ấ ệ
trong đo n trích( b ng). N u đ a 2 c u bé conạ ỗ ế ư ậ
lên đ u nghĩa là các nv đó đã đầ ược bi t trế ước >
ko phù h p v i nd đo n văn.ợ ớ ạ
+ Câu a: mt hành đ ng c a nv nêu CN > là câuộ ủ ở
miêu tả
C u t o CN đ ng trấ ạ ứ ước VN
+ Câu b: VN được đ o lên trả ước CN
+ Câu b: VN dùng đ thông báo v s xu t hi n ể ề ự ấ ệ
c a 2 nv > câu t n t i.ủ ồ ạ
C u t o: VN đấ ạ ược đ o lên trả ước CN
*Báo cáo k t qu ế ả
*Đánh giá k t qu ế ả
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
GV hd Hs ch t l i các ki u câu tr n thu t đ n ố ạ ể ầ ậ ơ
ko có t là.ừ
HS đ c ph n ghi nh SGK.ọ ầ ớ
HO T Đ NG 3: LUY N T P .Ạ Ộ Ệ Ậ
Ho t đ ng 3ạ ộ : Luy n t pệ ậ
1. M c tiêu:ụ
V n d ng ki n th c đã h c vào làm bài t p.ậ ụ ế ứ ọ ậ
C ng c l i lí thuy t đã h c.ủ ố ạ ế ọ
2. Phương th c th c hi nứ ự ệ : ho t đ ng cá nhân.ạ ộ
3. Yêu c u s n ph mầ ả ẩ : K t qu c a cá nhânế ả ủ
Câu a: VN mt hành
đ ng c a nv nêu CN ộ ủ ở
> là câu miêu tả
C u t o CN đ ng trấ ạ ứ ướ c VN
Câu b: VN dùng đ ể thông báo v s xu t ề ự ấ
hi n c a 2 nv > câu t nệ ủ ồ
t i.ạ
C u t o: VN đấ ạ ược đ o ả lên trước CN
5
Trang 6trên b ng ph , câu tr l i c a HS.ả ụ ả ờ ủ
4. Phương án ki m tra đánh giá.ể
HS đánh giá.
GV đánh giá.
5. Ti n trình ho t đ ngế ạ ộ
Bài 1
* GV chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ
HS đ c bài t pọ ậ
M i em lên b ng làm m t câuỗ ả ộ
HS làm vào v bài t pở ậ
*Th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ
H c sinh:ọ Nghe câu h i, làm vi c cá nhân vàỏ ệ
trình bày s n ph m trên b ng ph ả ẩ ả ụ
D ki n s n ph m: ự ế ả ẩ
a. Bóng tre //trùm lên âu y m làng b n, xóm ế ả
thôn.⇒ Câu miêu tả
Th p thoáng// mái đình, mái chùaấ c kính. ổ ⇒
Câu t n t iồ ạ
Ta// gìn gi m t n n văn hoá lâu đ i. ữ ộ ề ờ ⇒ Câu
miêu tả
b. Có// cái hang c a d Cho t. ủ ế ắ ⇒ Câu t n t iồ ạ
Tua t a //nh ng m m măng. ủ ữ ầ ⇒ Câu t n t iồ ạ
Măng //ch i lên nh n ho t nh m t cái gai ồ ọ ắ ư ộ
kh ng l ổ ồ
⇒ Câu miêu tả
*Báo cáo k t qu ế ả
*Đánh giá k t qu ế ả
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
Gv ch t.ố
Bài 2
*. Ghi nhớ: SGK Tr 119
III. Luy n t p:ệ ậ
1. Xác đ nh CN _ VN và ị cho bi t câu nào là cây ế miêu t và câu nào là ả câu t n t i?ồ ạ
a. Bóng tre //trùm lên âu
y m làng b n, xóm ế ả thôn.⇒ Câu miêu tả Th p thoáng// mái ấ đình, mái chùa c kính. ổ
⇒ Câu t n t iồ ạ
Ta// gìn gi m t n nữ ộ ề văn hoá lâu đ i. ờ ⇒ Câu miêu tả
b. Có// cái hang c a ủ
d Cho t. ế ắ ⇒ Câu t n t iồ ạ Tua t a //nh ng ủ ữ
m m măng. ầ ⇒ Câu t n ồ
t iạ
Măng //ch i lên nh n ồ ọ
ho t nh m t cái gai ắ ư ộ
kh ng l ổ ồ ⇒ Câu miêu tả
Trang 7 G i HS xác đ nh yêu c u c a bài t pọ ị ầ ủ ậ
GV hd:
Đ dài: 5 7 câuộ
N i dung: T c nh trộ ả ả ường em
Kĩ năng: có s d ng các ki u câu:ử ụ ể
+ Câu tr n thu t đ n có t làầ ậ ơ ừ
+ Câu tr n thu t đ n không có t là.ầ ậ ơ ừ
+Câu miêu t và câu t n t i.ả ồ ạ
*Th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ
H c sinh:ọ Nghe câu h i, làm vi c cá nhân vàỏ ệ
trình bày s n ph m.ả ẩ
D ki n s n ph m: ự ế ả ẩ
VD: Trường em n m trung tâm thành ph ằ ở ố
Gi a nh ng tòa nhà cao t ng, trữ ữ ầ ường chúng em
tr nên g n gàng xinh x n. M i sáng đi h c, tở ọ ắ ỗ ọ ừ
xa em đã th y ánh bình minh thoa m t màu h ngấ ộ ồ
ph n lên c b c tấ ả ứ ường chính đông. Dưới mái
vòm c a đông, nh n nh p nh ng cô c u HS.ử ộ ị ữ ậ
*Báo cáo k t qu ế ả
*Đánh giá k t qu ế ả
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
Gv ch t.ố
Bài 3
*Giáo viên chuy n giao nhi m v ể ệ ụ
Giáo viên: đ c yêu c u bài 3 và th c hi n ọ ầ ự ệ ở
nhà.
H c sinh ti p nh n. ọ ế ậ
*H c sinh th c hi n nhi m v ọ ự ệ ệ ụ
D ki n s n ph m ự ế ả ẩ
T ghép: muôn mgàn, cây lá, tre n a, thân m t,ừ ứ ậ
m y ch c, m m non, xanh t t,, v ng ch c,ấ ụ ầ ố ữ ắ
2. Bài 2:Vi t đo n:ế ạ VD: Trường em n m ằ ở trung tâm thành ph ố
Gi a nh ng tòa nhà caoữ ữ
t ng, trầ ường chúng em
tr nên g n gàng xinhở ọ
x n M i sáng đi h c,ắ ỗ ọ
t xa em đã th y ánhừ ấ bình minh thoa m t màuộ
h ng ph n lên c b cồ ấ ả ứ
tường chính đông. Dướ i mái vòm c a đông,ử
nh n nh p nh ng cô c uộ ị ữ ậ HS
7
Trang 8thanh cao, gi n d , chí khí.ả ị
T láy: thân thu c, ngút ngànm, đâu đâu, m cừ ộ ộ
m c, nhũn nh n, cu ng cáp, d o dai.ạ ặ ứ ẻ
Có c p t g n nghĩa: Vũng ch c cúng cáp; ặ ừ ầ ắ
gi n d m c m c.ả ị ộ ạ
*Báo cáo k t qu : ti t h c sau ế ả ở ế ọ
*Đánh giá k t qu ế ả
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
HO T Đ NG 4: V N D NG.Ạ Ộ Ậ Ụ
1. M c tiêu:ụ
Giúp h c sinh v n d ng các ki n th c, kĩ năng ọ ậ ụ ế ứ
đã h c đ phát hi n và gi i quy t tình hu ng ọ ể ệ ả ế ố
trong cu c s ng.ộ ố
Bi t chuy n t câu ch đ ng sang câu b đ ng ế ể ừ ủ ộ ị ộ
và ngượ ạc l i
2. Phương th c th c hi n:ứ ự ệ
Ho t đ ng c p đôiạ ộ ặ
3. S n ph m ho t đ ng: Trình bày mi ng.ả ẩ ạ ộ ệ
4. Phương án ki m tra, đánh giá:ể
HS đánh giá
GV đánh giá
5. Ti n trình ho t đ ngế ạ ộ
*Giáo viên chuy n giao nhi m v ể ệ ụ
Nhìn nh, đ t câuả ặ
*H c sinh th c hi n nhi m v ọ ự ệ ệ ụ
D ki n s n ph m ự ế ả ẩ
*Báo cáo k t qu ế ả
*Đánh giá k t qu ế ả
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
HO T Đ NG 5: TÌM TÒI, M R NG, Ạ Ộ Ở Ộ
3 Bài 3: Vi t chính t :ế ả
Đo n d u bài Cây treạ ầ
Vi t Namệ Yêu c u xác đ nh tầ ị ừ ghép, t láy trong đo nừ ạ văn đó:
T ghép: muôn mgàn,ừ cây lá, tre n a, thân m t,ứ ậ
m y ch c, m m non,ấ ụ ầ xanh t t,, v ng ch c,ố ữ ắ thanh cao, gi n d , chíả ị khí
T láy: thân thu c,ừ ộ ngút ngànm, đâu đâu,
m c m c, nhũn nh n,ộ ạ ặ
cu ng cáp, d o dai.ứ ẻ
Có c p t g n nghĩa:ặ ừ ầ Vũng ch c cúng cáp;ắ
gi n d m c m c.ả ị ộ ạ
Trang 91. M c tiêu:ụ
Giúp h c sinh ti p t c tìm hi u trong cu c ọ ế ụ ể ộ
s ng nh ng ki n th c liên quan đ n bài h c ố ữ ế ứ ế ọ
cũng nh lòng ham mê h c t p su t đ i.ư ọ ậ ố ờ
HS s u t m nh ng đo n văn, đo n th mà em ư ầ ữ ạ ạ ơ
thích có liên quan đ n câu miêu t , câu t n t i.ế ả ồ ạ
2. Phương th c th c hi n:ứ ự ệ
Ho t đ ng cá nhânạ ộ
3. S n ph m ho t đ ng: Trình bày mi ng ti t ả ẩ ạ ộ ệ ở ế
h c sau.ọ
4. Phương án ki m tra, đánh giá:ể
HS đánh giá
GV đánh giá
5. Ti n trình ho t đ ngế ạ ộ
*Giáo viên chuy n giao nhi m v ể ệ ụ
H c bài, thu c ghi nh ọ ộ ớ
Hoàn thi n bài t p.ệ ậ
Tìm nh ng câu TTĐ ko có t “là” trong vănữ ừ
b n ả Cây tre Vi t Nam ệ
Chu n b ti t: Ch a l i v CN và VN.ẩ ị ế ữ ỗ ề
*H c sinh th c hi n nhi m v ọ ự ệ ệ ụ
D ki n s n ph m ự ế ả ẩ
*Báo cáo k t qu gi h c sau ế ả ở ờ ọ
*Đánh giá k t qu ế ả
H c sinh nh n xét, b sung, đánh giá ọ ậ ổ
Giáo viên nh n xét, đánh giá ậ
9