XU HƯỚNG KIẾN TRÚC ĐƯƠNG ĐẠI VIỆT NAM

liệt kê xu hướng kiến trúc việt nam và trên thế giới.

I NỀN KIẾN TRÚC ĐƯƠNG ĐẠI VIỆT NAM

Kiến trúc đương đại gồm những tiêu chí sau:

1-Giải quyết được vấn đề tiêu cực xã hội nói chung và của nền kiến trúc cũ nói riêng phong cách xây dựng từ đầu cho đến giữa thế kỷ 20 Nó nổi bật với đường nét sạch sẽ với trọng tâm về chức năng sử dụng

2-Sử dụng vật liệu kỹ thuật công nghệ tiên tiến tạo ra ngôn ngữ kiến trúc giàu ý nghĩa và phù hợp, đồng thời dặt ra xu hướng phát triển công nghệ và đường nét trong kiến trúc mới

3-Bảo tồn giá trị tinh thần văn hóa truyền thống

Bởi vậy cho nên cũng dễ dàng hiểu tạo sao ở Việt Nam lại chưa có được công trình kiến trúc được coi là kiến trúc đương đại

Trong một thập kỷ gần đây, những trào lưu, trường phái kiến trúc đương đại trên thế giới đã có tiếng vang vào nước ta Một số thực nghiệm theo các xu hướng đó lẻ

tẻ được thực hiện, như kiến trúc công nghệ cao với công trình nhà biểu diễn cá heo

ở đảo Tuần Châu của KTS Huỳnh Tám; Trung tâm Thương mại triển lãm hải Phòng của KTS Nguyễn Tiến Thuận; Trung tâm thể thao ở Đà Nẵng v.v…

II CÁC XU HƯỚNG TRONG SÁNG TÁC KIẾN TRÚC ĐƯƠNG ĐẠI VIỆT NAM

 XU HƯỚNG HIỆN ĐẠI MỚI (Neo Modernism)

Hình thức công trình luôn theo sát công năng, tuy nhiên đã có sự tìm tòi những phương cách biểu hiện mới, phù hợp với sự phát triển của công nghệ xây dựng, phù hợp với văn hóa và khí hậu Việt Nam Do vậy xu hướng sáng tác này cũng có thể được chia thành hai xu thế: Hiện đại mới đơn thuần và Hiện đại mới mang tính địa phương

Xu thế Hiện đại mới đơn thuần nhấn mạnh phương cách biểu hiện hình thái

kiến trúc bằng những giải pháp công nghệ hiện đại, khả năng biểu hiện của các kỹ thuật mới nhất trong lĩnh vực kết cấu thép, kính, bê tông được tận dụng triệt để tạo ra những bộ mặt kiến trúc hoàn toàn mới mang tính ấn tượng mạnh

Khuyết điểm:  hiện tượng cực đoan ở một số công trình khi kết cấu thép kính bị sử dụng một thái quá làm cho công trình giống như các công trình ở Châu Âu hay Bắc

Mỹ, không phù hợp với cảnh quan, khí hậu Việt Nam nên tính bản sắc không còn

Xu thế Hiện đại mới mang tính địa phương chú ý tới công nghệ và vật liệu

hiện đại, nhấn mạnh vào những giải pháp kiến trúc nhiệt đới, chú ý tới các giải pháp che nắng, thông gió và lấy ánh sáng tự nhiên làm cho hình thức công trình mang màu sắc bản địa độc đáo

XU HƯỚNG HIGH-TECH

  Sử dụng hệ thống kết cấu hiện đại như một ngôn ngữ biểu cảm chính dẫn tới những ấn tượng mạnh về mặt cảm thụ thị giác hình khối công trình theo phương đứng hoặc phương ngang, những vật liệu cao cấp được sử dụng nhiều trong việc trang mặt ngoài công trình Xu hướng High-Tech trong kiến trúc Việt Nam đương đại thường thấy nhất ở những công trình siêu cao tầng như các tổ hợp nhà ở, văn phòng hay những những công trình đòi hỏi không gian lớn như nhà ga sân bay, các công trình trưng bày, biểu diễn lớn

XU HƯỚNG BIỂU HIỆN MỚI

Xu hướng Biểu hiện mới trong kiến trúc Việt Nam đương đại có thể được chia thành hai xu thế tương đối rõ nét: Xu thế sử dụng ngôn ngữ Biểu hiện làm tôn nổi công năng và xu thế tách rời công năng khỏi ngôn ngữ hình thái mang đậm chất lãng mạn

Xu thế thứ nhất có thể thấy rõ ở nhiều công trình tưởng niệm, đặc biệt là ở một số

Đài tưởng niệm liệt sĩ do kiến trúc sư Lê Hiệp thiết kế, những mái đền hay cây đa cách điệu làm tôn nổi sự trang nghiêm, tính lịch sử của công trình

Xu thế thứ hai có thể hy sinh phần nào công năng, khiến cho công năng trở nên

“bất tiện” hay thậm chí tạo ra những không gian “phi công năng” nhằm phục vụ

cho ý tưởng lãng mạn, bay bổng của người sáng tác, tạo ấn tượng mạnh cho người chiêm ngưỡng và sử dụng công trình

XU HƯỚNG KIẾN TRÚC SINH THÁI

Kiến trúc gắn liền với tự nhiên, tích hợp với các đặc điểm cơ bản của tự nhiên, tận dụng năng lượng tự nhiên, giảm thiểu ô nhiễm Chính nhờ sự gắn bó hữu cơ với tự nhiên nên kiến trúc Sinh thái Việt Nam dễ dàng tạo dựng tính độc đáo cho riêng mình do các điều kiện tự nhiên ở mỗi nước đều có đặc điểm riêng, không có

sự trùng lặp

Chia thành hai xu thế: Xu thế sử dụng các vật liệu tự nhiên và xu thế sử dụng vật liệu hiện đại

Xu thế đầu thường sử dụng bộ khung kết cấu chịu lực bằng tre, mái lợp lá gắn liền với các sáng tác của kiến trúc sư Võ Trọng Nghĩa, Hoàng Thúc Hào Ưu điểm nổi bật của xu thế này là thân thiện với môi trường, dễ dàng tạo ra tính độc đáo của công trình, tuy nhiên nguồn vật liệu tự nhiên cũng có hạn và khả năng chịu lực của chúng cũng không cao nên không thể xây dựng đại trà được

Xu thế sử dụng vật liệu hiện đại như bê tông, thép tự do trong việc sáng tác các công trình đòi hỏi không gian lớn hay cao tầng Mặt khác do không bị hạn chế bởi tính hữu hạn của vật liệu nên hoàn toàn có thể xây dựng đại trà miễn là đáp ứng được các tiêu chí của kiến trúc Sinh thái

XU HƯỚNG KHAI THÁC KIẾN TRÚC TRUYỀN THỐNG

Đây là một xu hướng sáng tác khai thác phương cách bố cục không gian, các bộ phận và chi tiết của kiến trúc truyền thống, phù hợp với đặc trưng văn hóa và điều kiện khí hậu Việt Nam Những bộ mái dốc, kết cấu che nắng, các họa tiết trang trí truyền thống kết hợp với cây xanh, mặt nước khi được đưa vào một cách hợp lý trong các công trình hiện đại có thể dễ dàng tạo ra hình thái kiến trúc độc đáo mang tính bản địa rõ rang

Khuyết điểm: lạm dụng các yếu tố kiến trúc truyền thống trong khi chưa nghiên cứu một cách kỹ lưỡng các yếu tố này có thể tạo ra những công trình mang nặng tính hình thức, rối rắm và nệ cổ Đặc biệt là việc gán ghép các yếu tố kiến trúc dân tộc với các yếu tố kiến trúc cổ điển, hiện đại Phương Tây một cách thiếu suy nghĩ dẫn đến việc tạo ra những công trình mang tính “Đông Tây kết hợp”, “Tân cổ giao duyên” đang lan tràn ở các đô thị Việt Nam

XU HƯỚNG HẬU HIỆN ĐẠI

Chủ nghĩa Hậu Hiện đại hướng tới các giá trị mang tính lịch sử, tính địa phương

và tính quần chúng nhờ sự hòa trộn độc đáo các yếu tố cổ điển và hiện đại, thường

bị phê phán như  “một mớ cóp nhặt từ khắp nơi”, sa đà vào các hình thức của quá khứ Ở Việt Nam, những ưu thế của kiến trúc Hậu Hiện đại vẫn được phát huy ở những đô thị hình thành từ thời Pháp thuộc, nơi mà các các công trình Tân Cổ điển vẫn còn hiện hữu và đang trở thành những di sản kiến trúc mang màu sắc đặc trưng như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh và nhiều đô thị khác

XU HƯỚNG NHẠI CỔ

Một xu hướng sáng tác có tác động rất tiêu cực đến nền kiến trúc nước nhà: xu hướng nhại cổ mà chủ yếu là nhại kiến trúc thời Pháp thuộc

Khuyết điểm: Các công trình nhại cổ ngày nay lại chỉ chú trọng tới các công trình Tân cổ điển và phong cách Địa phương Pháp, hai phong cách “thuần Pháp”

và hầu như không còn được thiết kế, xây dựng trong giai đoạn cuối thời kỳ Pháp thuộc thường được áp dụng ở việc thiết kế trụ sở các cơ quan công quyền và một

số biệt thự của các “đại gia” mới nổi với hình thức đăng đối giả tạo chẳng ăn nhập

gì với công năng cùng bộ mái Mansard và những hàng cột chẳng ra thức La Mã hay Hy Lạp Thiết kế kiểu này tạo ra những tòa nhà bệ vệ, trưởng giả, xa rời quần chúng và không ăn nhập chút nào với cảnh quan thiên nhiên Việt

KẾT LUẬN

Phân định rạch ròi các trường phái hay xu hướng sáng tác trong kiến trúc, đặc biệt là kiến trúc hiện đại chưa bao giờ là một công việc dễ dàng bởi sự đan xen về ngôn ngữ sáng tác ở cùng một tác giả, ngay trong một công trình là điều rất phổ biến trong kiến trúc hiện đại không chỉ ở Việt Nam mà cả trên bình diện toàn cầu