HIỆN TƯỢNG TÁN SẮC ÁNH SÁNG VÀ NHỮNG ĐIÊU RÚT RA ĐƯỢC TỪ HIỆN TƯỢNG TÁN SAC ANH SANG - Chùm ánh sáng trăng ánh sáng mặt trời sau khi đi qua lăng kính không những bị lệch về phía đáy của
Trang 1HIỆN TƯỢNG TÁN SẮC ÁNH SÁNG VÀ NHỮNG ĐIÊU RÚT RA ĐƯỢC
TỪ HIỆN TƯỢNG TÁN SAC ANH SANG
- Chùm ánh sáng trăng (ánh sáng mặt trời) sau khi đi qua lăng kính không những bị lệch về phía đáy của lăng kính mà còn bị phân tích thành đãi màu gồm 7 màu chính: đỏ, cam, vàng, lục, lam ,chàm, tím Trong do mau do Iéch it nhất, màu tím lệch nhiều nhất
Dải màu nây gọi là quang phổ của ánh sáng mặt trời Hiện tượng nây gọi là sự tán sắc ánh sáng
- Sự tán sắc ánh sáng là sự phân tích một chùm ánh sáng phức tạp thành các chùm sáng đơn sắc
- Ảnh sảng đơn sắc là ánh sáng có một màu nhất định và không bị tán sắc mà chỉ bị lệch khi truyền qua lăng kính
- Ảnh sang trăng là hôn hợp của nhiều ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím
- Chiết suất của các chất trong suốt biến thiên theo màu sắc của ánh súng va tang dan tiv mau
đó đến màu tím ( Chiết suất đổi với ánh súng đỏ là nhỏ nhất, đối với ảnh sáng tím là lớn nhấ0
*# Những điêu rút ra được qua hiện tượng tán sắc ánh sáng:
- Chiết suât của môi trường đôi với ánh sáng đỏ là nhỏ nhật, đôi với ánh sáng tím là lớn nhat (Do
D =(n- 1)A va khi di qua lang kính thì tia dỏ lệch ít nhât (D nhỏ n nhỏ), tia tím lệch nhiêu nhật (D lớn
>n lớn): Tq € cam < Nvang < Thục < Diam < Ogham Thịm
- Khi chum anh sang trang, hẹp từ không khí đi vào môi trường có chiết suất n thì: rạ¿ > ream > Tvàng
> Tue > Tam > lchàm > Tim
(Ánh sáng đi từ môi trường có chiết suất nhỏ sang môi trường có chiết suất lớn không thê xãy ra hiện tượng phản xạ toản phân)
- Khi chùm ánh sáng trang, hep từ môi trường co chiét suat n ra khong khi thi: ighas > tghcam >
ghluc > lghlam > [ghcham > Iohtim-
Có 3 trường hop co thé xay ra:
Khi 1 < ightim: Tat ca cac tia déu 16 ra ngoai không khí với Tae < Team € Tvàng € Tue < Tlam <
Ighvang >1
Tchàm Tim
Khi 1 > ignao: Tat ca cac tia déu phan xa toan phan tai mat phan cach, chum tia phan xa cũng là chùm ánh sáng trắng
Khi 1 = ightue: Tia Luc sé di sat mat phan cach
Cac tia lo ra ngoài không khí là Do, Cam, Vang Cac tia phan xa toan phan: Lam , Cham , Tim (Ánh sáng đi từ môi trường có chiết suất lớn sang môi trường có chiết suất nhỏ có thê xãy ra hiện tượng phản xạ toàn phân tùy theo góc tới so với góc giới hạn phản xạ toàn phần)
** Các công thức về lăng kính:
sini = nsinry
A= TỊ + Tạ D= ly + lb -A Goc nho: 1 = nr,
ly = nr A= TỊ + Tạ
D=(n-1)A
Lăng kính cho góc lệch cực tiểu:
ly = lb = lm T†Ị —TTạ TT =A/2
Dn = 2im- A
Liên hệ gitra chiét suat moi truong voi toc do truyén anh sang: —-=—
Đặc biệt: ”=— >1 với c = 3.10 m/s: tốc độ ánh sáng trong chân không
v
v: tốc độ ánh sáng trong môi trường có chiết suất n
** Liên hệ giữa chiết suât môi trường với bước sóng ánh sang:
1 A
Ä =—<Ä
nN với  : bước sóng ánh sáng trong chân không
 : bước sóng ánh sáng trong môi trường chiết suất n