VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỐI CAO VỤ THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VÀ KIỂM SÁT XÉT XỬ HÌNH SỰ HỘI NGHỊ TẬP HUẤN CÔNG TÁC THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ VÀ KIỂM SÁT XÉT XỬ CÁC VỤ ÁN HÌNH SỰ (TÀI LIỆU GIẢI ĐÁP VỀ NHỮNG.
Trang 210 Tòa án nhân dân: TAND
11 C quan đi u tra: CQ T
12 H i đ ng xét x : H XX
Trang 3I PH N HỊNH S
NH NG QUY NH CHUNG
1 T h i hi u truy c u trách nhi m hình s đ c tính t ngày t i ph m
đ c th c hi n đ n th i đi m nào c a quá trình t t ng? 1
Tr l i:
Theo quy đ nh t i kho n 1 i u 27 BLHS, th i hi u truy c u trách nhi m hình s đ c áp d ng đ i v i ng i ph m t i, theo đó đ c hi u là kho ng th i gian tính t khi t i ph m đ c th c hi n đ n khi quy t đ nh kh i t b can i v i các
c a Ph n th nh t BLHS không trái v i quy đ nh c a Ch ng XI Do đó, vi c mi n trách nhi m hình s theo quy đ nh t i kho n 3, i u 29 BLHS v n có th áp d ng
đ i v i pháp nhân th ng m i ph m t i
3 Hình ph t c i t o không giam gi có th đ c áp d ng đ i v i ng i
ph m t i có nhân thân x u đ c không? “Không c n thi t ph i cách ly ng i
ph m t i kh i xã h i” theo quy đ nh t i i u 36 BLHS đ c hi u nh th nào? 3
1 VKS H ng Yên, B c Liêu
Trang 4VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
2
Tr l i:
- Tòa án v n có th áp d ng hình ph t “C i t o không giam gi ” đ i v i
ng i ph m t i n u có đ đi u ki n quy đ nh t i i u 36 BLHS và trong i u lu t
mà ng i ph m t i b truy c u trách nhi m hình s có quy đ nh hình ph t c i t o không giam gi
- “Không c n thi t ph i cách ly ng i ph m t i kh i xã h i” đ c hi u là
tr ng h p n u không cách ly ng i ph m t i kh i xư h i thì v n có đ đi u ki n đ giáo d c, c i t o h tr thành ng i có ích cho xư h i và không nh h ng đ n yêu
c u đ u tranh phòng, ch ng t i ph m
4 Tòa án tuyên giao b cáo cho c quan, t ch c n i b cáo đang làm vi c
đ giám sát, giáo d c trong th i gian c i t o không giam gi là đúng hay sai? 4
Tr l i:
Theo quy đ nh t i kho n 2, i u 36 BLHS thì vi c Tòa án tuyên giao b cáo
b ph t c i t o không giam gi cho c quan, t ch c n i b cáo đang làm vi c đ giám sát, giáo d c trong th i gian c i t o không giam gi là đúng và phù h p v i
m c đích c a lo i hình ph t này
5 i v i t i ph m vi ph m quy đ nh v tham gia giao thông đ ng b thì có t ch thu ph ng ti n giao thông đã gây tai n n theo quy đ nh t i i u 47 BLHS không?
i v i t i ph m ánh b c, b cáo s d ng xe mô tô c a mình đi đ n đ a
đi m ph m t i có coi đó là ph ng ti n ch b cáo đi ph m t i và c n ph i t ch thu sung vào ngân sách Nhà n c không?
i v i t i ph m xâm ph m s h u, s ti n b cáo bán tài s n do ph m
t i mà có và đã tiêu h t có ph i là “Ti n do ph m t i ho c do mua bán, đ i chác
nh ng th y mà có…” và ph i b t ch thu sung vào ngân sách Nhà n c theo quy đ nh t i đi m b, kho n 1, i u 47 BLHS không? 5
3 VKS Bình nh, ng Nai
4 VKS Phú Th
5 VKS Hòa Bình, Qu ng Ngưi, ng Nai, Trà Vinh, H i Phòng
Trang 5- i v i t i ánh b c, n u b cáo ch dùng xe mô tô c a mình đ đi đ n đ a
đi m ph m t i đánh b c thì không b t ch thu; n u b cáo s d ng chi c xe đó đ trao
đ i, c m c ho c b ng hình th c khác đ dùng vào vi c đánh b c thì ph i t ch thu theo quy đ nh t i i u 47 BLHS và 106 BLTTHS
- S ti n b cáo bán tài s n do ph m t i mà có và đư tiêu xài h t thì ph i b
t ch thu theo quy đ nh t i đi m b, kho n 1, i u 47 BLHS
6 “Tr ng h p b t bu c ch a b nh đ i v i ng i ph m t i trong khi có
n ng l c trách nhi m hình s nh ng tr c khi b k t án đã m c b nh t i m c
m t kh n ng nh n th c ho c kh n ng đi u ki n hành vi c a mình thì th i gian b t bu c ch a b nh đó có đ c tr vào th i h n ch p hành hình ph t tù không? 6
Tr l i:
Theo quy đ nh t i đi m a kho n 6 i u 2 Ngh quy t s 01/2018/NQ-H TP
ngày 24/4/2018 c a H i đ ng Th m phán Tòa án nhân dân t i cao h ng d n áp
d ng i u 66 và i u 106 c a BLHS v tha tù tr c th i h n có đi u ki n:“Th i
gian đã ch p hành án ph t tù là th i gian ng i đó b t m gi , t m giam, ch p hành
án ph t tù trong các c s giam gi ho c th i gian ng i đó b b t bu c ch a b nh
trong giai đo n đi u tra, truy t , xét x , thi hành án, không k th i gian đ c t i
ngo i, đ c hoãn, t m đình ch và th i gian đ c gi m th i h n ch p hành án ph t tù”
6 VKS Cà Mau
Trang 6VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
4
Do v y, đ b o đ m công b ng gi a đ i t ng đang đ c xét tha tù tr c
th i h n có đi u ki n và đ i t ng đang ch p hành án ph t tù khác thì th i gian b t
bu c ch a b nh đ i v i ng i ph m t i trong khi có n ng l c trách nhi m hình s
nh ng tr c khi b k t án đư m c b nh t i m c m t kh n ng nh n th c ho c kh
n ng đi u ki n hành vi c a mình, th i gian b t bu c ch a b nh trong giai đo n đi u
tra, truy t , xét x đ u đ c tr vào th i h n ch p hành hình ph t tù”
7 Tình ti t “Ph m t i trong tr ng h p v t quá m c c n thi t khi b t
gi ng i ph m t i” quy đ nh t i đi m đ, kho n 1, i u 51 BLHS đ c hi u
nh th nào? 7
Tr l i:
Theo quy đ nh t i kho n 2, i u 24 BLHS, tr ng h p gây thi t h i do s
d ng v l c rõ ràng v t quá m c c n thi t thì ng i gây thi t h i ph i ch u trách
nhi m hình s xác đ nh th nào là ph m t i trong tr ng h p“V t quá m c c n
thi t” khi b t, gi ng i ph m t i c n c n c vào các y u t nh : Yêu c u th c t
c a vi c b t, gi ng i ph m t i; công c , ph ng ti n đư s d ng; m c đ thi t h i cho ng i b b t, gi ; t ng quan l c l ng b t, gi và ng i b b t, gi …
8 Tình ti t “Ph m t i l n đ u và thu c tr ng h p ít nghiêm tr ng” quy
đ nh t i đi m i, kho n 1, i u 51 BLHS đ c hi u nh th nào? 8
Tr l i:
Theo Ngh quy t s 01/2018/NQ- H TP ngày 24/4/2018 c a H i đ ng th m phán TAND t i cao h ng d n áp d ng i u 66 và 106 BLHS v tha tù tr c th i
h n có đi u ki n và tham kh o Công v n s 01/2017/G -TANDTC ngày 07/4/2017
c a TAND t i cao v gi i đáp m t s v n đ nghi p v , tình ti t “Ph m t i l n đ u
và thu c tr ng h p ít nghiêm tr ng” đ c hi u nh sau:
đó đư ph m t i và b k t án, nh ng đư đ c xóa án tích ho c ch a b k t án, nh ng
7 VKS VC3
8 VKS Cao B ng, H i D ng, Tây Ninh
Trang 7đư h t th i hi u truy c u trách nhi m hình s ho c ch a b k t án, ch a h t th i hi u truy c u trách nhi m hình s nay b truy c u trách nhi m hình s trong cùng l n
ph m t i sau, thì không đ c coi là ph m t i l n đ u
các tr ng h p: Ph m t i gây nguy h i không l n cho xư h i mà m c cao nh t c a khung hình ph t đ i v i t i y là đ n 03 n m tù; ph m t i nghiêm tr ng, r t nghiêm
tr ng, ho c ph m t i đ c bi t nghiêm tr ng nh ng ng i ph m t i có v trí, vai trò
th y u, không đáng k trong v án có đ ng ph m
Ch áp d ng tình ti t gi m nh trách nhi m hình s này khi th a mưn đ c 2
y u t “Ph m t i l n đ u” và “Thu c tr ng h p ít nghiêm tr ng”
n ng nh n th c do tác nhân t bên ngoài gây ra, không ph i do l i c a h Ví d :
Ng i ph m t i b ng i khác lén lút b ch t ma túy gây o giác vào n c u ng d n
đ n ng i đó đư th c hi n hành vi ph m t i C n phân bi t s khác nhau gi a tình
Trang 8- Theo kho n 1, i u 1, Pháp l nh s 04/2012/UBTVQH13, “Ng i có
công v i cách m ng” bao g m: ng i ho t đ ng cách m ng tr c ngày 01/01/1945;
Ng i ho t đ ng cách m ng t ngày 01 tháng 01 n m 1945 đ n ngày kh i ngh a tháng Tám n m 1945; Li t s ; Bà m Vi t Nam anh hùng; Anh hùng L c l ng v
trang nhân dân; Anh hùng Lao đ ng trong th i k kháng chi n; Th ng binh, ng i
h ng chính sách nh th ng binh; B nh binh; Ng i ho t đ ng kháng chi n b
nhi m ch t đ c hóa h c; Ng i ho t đ ng cách m ng, ho t đ ng kháng chi n b đ ch
b t tù, đày; Ng i ho t đ ng kháng chi n gi i phóng dân t c, b o v T qu c và làm ngh a v qu c t ; Ng i có công giúp đ cách m ng”
“Cha, m , v , ch ng, con c a li t s ” đ c hi u bao g m c cha m đ , cha
m nuôi, v , ch ng, con đ , con nuôi c a li t s
gi m nh quy đ nh t i đi m v, kho n 1, i u 51 BLHS ho c kho n 2, i u 51
BLHS L u Ủ, vi c áp d ng kho n 2, i u 51 BLHS ph i do Tòa án quy t đ nh và ghi rõ trong b n án
11 Ng i ph m t i ph i b i th ng thi t h i bao nhiêu m i đ c áp
d ng tình ti t “T nguy n b i th ng thi t h i” theo quy đ nh t i đi m b, kho n
Trang 9N u có vi c ng i ph m t i t nguy n b i th ng thì h đ c xem xét áp
d ng tình ti t gi m nh “T nguy n b i th ng thi t h i” theo đi m b, kho n 1,
i u 51 BLHS mà không ph thu c vào m c đ đư b i th ng Tuy nhiên, c n c n
c vào m c đ b i th ng th c t và kh n ng b i th ng c a ng i ph m t i đ cân nh c đ ngh m c gi m nh hình ph t phù h p đ i v i h
12 Tr ng h p sau khi kh i t , ng i ph m t i m i có thai thì có đ c
áp d ng tình ti t gi m nh theo quy đ nh t i đi m n, kho n 1, i u 51 BLHS không?
Tr ng h p t i th i đi m ph m t i, ng i ph m t i ch a đ 70 tu i,
nh ng sau khi kh i t ng i ph m t i đ 70 tu i có đ c áp d ng tình ti t gi m
nh theo quy đ nh t i đi m o, kho n 1, i u 51 BLHS không? 12
Tr l i:
- ây là quy đ nh th hi n tính nhân đ o trong chính sách x lỦ hình s ;
đ ng th i đi u lu t không quy đ nh th i đi m c th c a vi c mang thai nên c n ph i
hi u và áp d ng theo h ng có l i cho h Do đó, tr ng h p sau khi b kh i t ,
Trang 10h , đ m b o theo nguyên t c có l i cho ng i ph m t i
14 Trong m t v án ma túy, n u b can nh n t i và khai ra nh ng l n mua bán ma túy khác thì đ c coi là t thú và đ c áp d ng c hai tình ti t
(đi m h, kho n 1, i u 4, BLTTHS) “Thành kh n khai báo” là tr ng h p ng i
ph m t i khai báo đ y đ và trung th c nh ng gì liên quan đ n t i ph m và hành vi
ph m t i mà h đư th c hi n Trong v án ma túy, n u ng i ph m t i ngoài vi c thành kh n khai báo v hành vi ph m t i đư b phát hi n, b t gi , h còn t nguy n khai báo v i C quan đi u tra v nh ng l n mua bán ma túy khác mà ch a b phát
hi n thì đ c đ ngh áp d ng c hai tình ti t gi m nh “Ng i ph m t i thành kh n
khai báo, n n n h i c i” và “Ng i ph m t i t thú”
Ví d : Trong v án mua bán trái phép ch t ma túy, ng i ph m t i b phát
hi n, b t gi v m t hành vi ph m t i mua bán trái phép ch t ma túy c th Quá trình đi u tra, b can t nguy n khai báo v nhi u hành vi mua bán trái phép ch t ma
túy tr c đó; k t qu xác minh phù h p v i l i khai c a b can v th i gian, đ a đi m
và s l ng ma túy mua bán… Tr ng h p này đ c coi là “Ng i ph m t i t thú”
quy đ nh t i đi m r, kho n 1, i u 51 BLHS
15 Tr ng h p b cáo có ít nh t hai tình ti t gi m nh trách nhi m hình
s quy đ nh t i kho n 1, i u 51 BLHS nh ng có tình ti t t ng n ng trách nhi m hình s quy đ nh t i kho n 1, i u 52 BLHS 2015 thì có đ c áp d ng kho n 1, i u 54 BLHS đ xét x d i khung hình ph t hay không? 15
14 VKS Cao B ng, Phú Th , Qu ng Tr , ng Tháp
15 VKS Bình nh, H u Giang
Trang 11Tr l i:
Kho n 1, i u 54 BLHS ch quy đ nh tr ng h p ng i ph m t i có ít nh t hai tình ti t gi m nh quy đ nh t i kho n 1, i u 51 BLHS, không quy đ nh v vi c
đ i tr s l ng các tình ti t gi m nh và t ng n ng trách nhi m hình s nên v n có
th áp d ng kho n 1, i u 54 BLHS đ xét x d i m c th p nh t c a khung hình
ph t đ i v i b cáo
1 6 Tr ng h p ng i b h i ho c đ i di n h p pháp c a ng i b h i xin gi m nh hình ph t cho b cáo, Vi n ki m sát đ ngh áp d ng tình ti t gi m
nh theo kho n 2, i u 51 BLHS nh ng Tòa án không áp d ng có đúng không?
Tòa án có đ c áp d ng các tình ti t v nhân thân c a b cáo nh : Trình
đ h c v n th p, là lao đ ng chính, có con nh , có ông bà là ng i có công cách
m ng là tình ti t gi m nh trách nhi m hình s quy đ nh t i kho n 2, i u 51 BLHS hay không?
Tr ng h p b cáo sau khi ph m t i b tr n b truy nã, sau đó ra đ u
thú thì đ c áp d ng 2 tình ti t gi m nh trách nhi m hình s là “Thành kh n
khai báo, n n n h i c i” th eo đi m s, kho n 1, i u 51 BLHS và “Ng i ph m
t i đ u thú” theo kho n 2, i u 51 BLHS có đúng không? 16
Tr l i:
- Vi c xác đ nh các tình ti t khác ngoài các tình ti t quy đ nh t i kho n 1,
i u 51 BLHS là tình ti t gi m nh thu c th m quy n c a Tòa án Tr ng h p VKS
đ ngh áp d ng tình ti t gi m nh “Ng i b h i xin gi m nh hình ph t cho b cáo”
nh ng Tòa án không xác đ nh đó là tình ti t gi m nh thì c ng không trái quy đ nh
này
- Tòa án có th áp d ng các tình ti t v nhân thân nh : Trình đ h c v n
th p, là lao đ ng chính, có con nh , có ông bà là ng i có công cách m ng là tình
ti t gi m nh theo quy đ nh t i kho n 2, i u 51 BLHS (Tham kh o thêm Ngh quy t s 01/2000/NQ-H TP ngày 04/8/2000 c a H i đ ng th m phán TAND t i
cao)
16 VKS L ng S n, H u Giang
Trang 12VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
10
- Vi c c quan ti n hành t t ng áp d ng 2 tình ti t gi m nh đ i v i ng i
ph m t i b tr n b truy nư sau đó ra đ u thú và thành kh n khai báo là đúng quy
đ nh t i kho n 1, kho n 2, i u 51 BLHS M c đích c a quy đ nh này là đ khuy n khích ng i ph m t i b tr n ra đ u thú, góp ph n gi i quy t k p th i, tri t đ v án
17 Tr ng h p Vi n ki m sát đ ngh xem xét y u t nhân thân x u c a
b cáo A đ x ph t A n ng h n 6 tháng so v i b cáo B là ng i có nhân thân
t t có đúng không? Nhân thân x u có đ c coi là m t tình ti t t ng n ng không? 17
Tr l i:
(1) i u 50 BLHS quy đ nh nhân thân c a ng i ph m t i là m t trong
nh ng y u t c n cân nh c khi quy t đ nh hình ph t ho c i u 65 BLHS quy đ nh nhân thân là m t trong nh ng đi u ki n đ đ c h ng án treo ho c y u t nhân thân th ng đ c cân nh c đ áp d ng lo i hình ph t mà ng i ph m t i không b cách ly kh i xư h i Do đó, vi c VKS đ ngh xem xét x ph t ng i có nhân thân
x u n ng h n ng i có nhân thân t t là đúng (2) Theo quy đ nh t i kho n 1, i u 52
BLHS thì “Nhân thân x u” không đ c coi là m t tình ti t t ng n ng
túy”, ch a đ c xóa án tích l i ti p t c ph m t i “Tàng tr trái phép ch t ma
túy” và b áp d ng tình ti t “Tái ph m” Sau khi ch p hành hình ph t xong,
17 VKS S n La
18 VKS Hòa Bình
Trang 13ch a đ c xóa án tích, b x ph t hành chính v hành vi tr m c p tài s n, khi
ch a h t th i hi u c a quy t đ nh x ph t hành chính l i có hành vi tr m c p tài s n d i m c hai tri u đ ng và b kh i t b can v t i tr m c p tài s n theo
i u 173 BLHS Trong tr ng h p này áp d ng “Tái ph m” hay “Tái ph m
nguy hi m”? 19
Tr l i:
T i th i đi m b k t án v t i “Tàng tr trái phép ch t ma túy” l n th hai, b cáo thu c tr ng h p “Tái ph m” theo quy đ nh t i kho n 1, i u 53 BLHS Khi
th c hi n hành vi tr m c p tài s n l n th hai, m c dù giá tr tài s n chi m đo t d i
2 tri u đ ng nh ng vì b can đang có ti n s v hành vi chi m đo t tài s n nên b
kh i t v t i “Tr m c p tài s n” Nh v y, l n ph m t i sau cùng, b cáo v n còn
2 ti n án v t i “Tàng tr trái phép ch t ma túy” nên b cáo thu c tr ng h p “Tái
ph m nguy hi m” và b x lỦ theo quy đ nh t i đi m g, kho n 2, i u 173 BLHS
20 áp d ng quy đ nh t i kho n 2, i u 54 BLHS thì ph i th a mãn
đi u ki n quy đ nh t i kho n 1 và kho n 2 i u 54 BLHS hay ch c n th a mãn
đi u ki n quy đ nh t i kho n 2, i u 54 BLHS?
Tr ng h p A là ng i ch a thành niên b xét x theo kho n 2, i u
260 BLHS có khun g hình ph t t 3 n m đ n 10 n m, có 02 tình ti t gi m nh quy đ nh t i i u 51 BLHS Tòa án c p s th m đánh giá tính ch t m c đ
n guy hi m c a hành vi ph m t i đ i v i tr ng h p ng i ph m t i là ng i thành niên v i m c án 3 n m tù, sau đó x ph t b cáo A m c án = Ự c a m c 3
n m tù là 27 tháng Tr ng h p này có ph i áp d ng i u 54 BLHS không? 20
Tr l i:
- Nghiên c u các quy đ nh t i các kho n 1, 2, 3 c a i u 54 và i u 59
BLHS cho th y kho n 1 và kho n 2, i u 54 BLHS quy đ nh hai tr ng h p đ c
l p, theo đó không c n ph i th a mưn đi u ki n quy đ nh t i kho n 1 m i đ c áp
d ng kho n 2, i u 54 BLHS Quy đ nh t i kho n 2, i u 54 BLHS là n i dung m i
19 VKS Hà Giang
20 VKS B c K n, Bình nh, L ng S n, Ninh Bình
Trang 14VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
12
so v i BLHS n m 1999 nh m c th hóa nguyên t c x lỦ đ i v i ng i ph m t i
đ c quy đ nh t i i u 3 BLHS và cá th hóa sâu h n v trách nhi m hình s đ i
v i ng i ph m t i l n đ u, có vai trò giúp s c không đáng k trong v án đ ng
ph m
- i v i tình hu ng trên, tr c h t c n xem xét b cáo có đ đi u ki n áp
d ng kho n 1, i u 54 BLHS hay không N u đ đi u ki n thì c n xác đ nh m c hình ph t d i m c th p nh t c a khung hình ph t quy đ nh t i kho n 2, i u 260
BLHS đ i v i ng i thành niên ph m t i, sau đó m i tính b ng ¾ m c hình ph t đư xác đ nh đó đ quy t đ nh hình ph t đ i v i A
21 C m t “Có vai trò không đáng k ” theo quy đ nh t i kho n 2, i u
54 BLHS đ c hi u nh th nào? 21
Tr l i:
Ng i giúp s c nh ng có vai trò không đáng k theo quy đ nh t i kho n 2,
i u 54 BLHS có th đ c hi u là ng i có hành vi r t đ n gi n, tính ch t nguy
hi m cho xư h i th p, m c đ tham gia h n ch nh t so v i các đ ng ph m, thông
th ng không tr c ti p gây ra h u qu thi t h i v t ch t c a t i ph m
22 i v i b cáo đang ch p hành hình ph t C i t o không giam gi mà
ph m t i m i thì cách tính th i gian đã ch p hành hình ph t c i t o không giam gi đ t ng h p hình ph t c a t i m i đ c th c hi n nh th nào? 22
ph m t i m i thì th i gian đư ch p hành hình ph t c i t o không giam gi đ c tính
đ n th i đi m b áp d ng bi n pháp t m gi , t m giam và th i gian b t m gi , t m
21 VKS Qu ng Nam
22 VKS Ninh Bình, Phú Th
Trang 15giam đư đ c tr vào th i h n ch p hành hình ph t c a t i m i theo quy đ nh c a
BLHS
23 Trong tr ng h p quy đ nh t i kho n 2, i u 56 BLHS, Tòa án c p
d i có th m quy n t ng h p hình ph t m i v i ph n hình ph t đã tuyên c a Tòa án c p cao h n không? 23
Tr l i:
Theo quy đ nh t i kho n 2, i u 56 BLHS, Tòa án nào xét x v hành vi
ph m t i m i thì có th m quy n t ng h p hình ph t c a nhi u b n án, không l thu c vào b n án tr c đó do Tòa án c p nào xét x Tuy nhiên, tr ng h p ph i t ng h p hình ph t v i b n án tr c đư x ph t b cáo tù chung thân ho c t hình thì v n d ng theo kho n 2, i u 1, Ngh quy t s 02/2010/NQ-H TP ngày 22/10/2010 c a H i
đ ng th m phán Tòa án nhân dân t i cao, theo đó: “Tr ng h p b cáo b truy t v
m t ho c m t s t i thu c th m quy n xét x c a Toà án nhân dân c p huy n mà khi
th lý v án xét th y b cáo đã b áp d ng hình ph t tù chung thân ho c t hình t i
m t b n án khác và b n án đó đã có hi u l c pháp lu t thì Toà án nhân dân c p huy n ph i báo cáo v i Toà án nhân dân c p t nh đ Toà án nhân dân c p t nh
th ng nh t v i Vi n ki m sát nhân dân c p t nh rút h s v án lên đ truy t , xét x
c p t nh”
24 Tòa án xét x A 9 tháng tù nh ng cho h ng án treo v t i “Tr m
c p tài s n”, b n án không b kháng cáo, kháng ngh Sau xét x 14 ngày, A
th c hi n hành vi ph m t i “Tàng tr trái phép ch t ma túy” T i th i đi m xét
x t i m i, b n án tr c có hi u l c pháp lu t V y t ng h p hình ph t nh th nào? 24
Tr l i:
Theo quy đ nh t i i u 363 BLTTHS; kho n 1, i u 7,Ngh quy t s
02/2018/NQ-H TP ngày 15/5/2018 c a H i đ ng Th m phán Tòa án nhân dân t i
cao thì b n án xét x A 9 tháng tù nh ng cho h ng án treo có hi u l c t ngày
23 VKS Binh nh
24 VKS B c K n
Trang 16VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
14
tuyên án s th m mà không ph thu c vào vi c kháng cáo, kháng ngh Do đó, đ i
v i tình hu ng trên, A thu c tr ng h p ph m t i m i trong th i gian th thách nên
ph i ch p hành 9 tháng tù c a b n án tr c Tòa án ph i t ng h p hình ph t này v i hình ph t c a t i “Tàng tr trái phép ch t ma túy” theo quy đ nh t i i u 56, i u
ph m ho c không có đ ng ph m Tr ng h p v án ch có m t b can, b cáo nh ng
n u h có đ đi u ki n theo quy đ nh t i kho n 1 và kho n 2 i u 54 BLHS, đ ng
th i h đáng đ c khoan h ng đ c bi t thì có th đ c mi n hình ph t theo quy đ nh
t i i u 59 BLHS
26 Hi n nay, m t s v án Tòa án v n cho b cáo đang có ti n án, ti n s
đ c h ng án treo b i Tòa án cho r ng đã l y ti n án, ti n s đó làm tình ti t
đ nh t i nên không xem xét v nhân thân có đúng không?
Tr l i:
Kho n 2, i u 52 BLHS ch quy đ nh các tình ti t đư đ c B lu t quy đ nh
là d u hi u đ nh t i ho c đ nh khung hình ph t thì không đ c coi là tình ti t t ng
n ng, không quy đ nh là không đ c dùng đ xem xét v y u t nhân thân c a ng i
ph m t i Do đó, tr ng h p b cáo có ti n án, ti n s và đư đ c s d ng đ đ nh t i thì v n không đ c coi là ng i có nhân thân t t, không đ đi u ki n đ đ c h ng
án treo quy đ nh t i i u 65 BLHS và h ng d n t i kho n 2, kho n 5, i u 2, Ngh quy t s 02/2018/NQ-H TP ngày 15/5/2018 c a H i đ ng th m phán TAND t i
cao
25 Qu ng Nam
Trang 1727 Th c ti n xét x cho th y m t s tr ng h p Tòa án không tr th i
h n mà b cáo đã b t m gi , t m giam vào th i h n ch p hành hình ph t tù khi tuyên b cáo đ c h ng án treo có đúng không? 26
Tr l i:
Kho n 1 i u 38 BLHS quy đ nh th i gian t m gi , t m giam đ c tr vào
th i h n ch p hành hình ph t tù Do đó, vi c Tòa án không tr th i h n đư b t m
gi , t m giam vào th i h n ch p hành hình ph t tù khi cho b cáo h ng án treo là vi
ph m nghiêm tr ng trong vi c áp d ng B lu t hình s và Vi n ki m sát ph i kháng
ngh
28 Hành vi “S d ng hung khí nguy hi m” đ c hi u nh th nào? Gh
nh a có đ c coi là “Hung khí nguy hi m” không?27
Tr l i:
Tham kh o h ng d n t i ti u m c 3.1, Ngh quy t 01/2006/NQ-H TP ngày
12/5/2006 và các ti u m c 2.1 và 2.2, m c 2, Ph n I, Ngh quy t 02/2003/NQ-H TP ngày 17/4/2003 c a H i đ ng th m phán TAND t i cao thì hung khí nguy hi m có
th là công c , d ng c đ c ch t o ra nh m ph c v cho s n xu t, sinh ho t c a con ng i ho c v t mà ng i ph m t i ch t o ra nh m làm ph ng ti n th c hi n
t i ph m ho c v t có s n trong t nhiên mà ng i ph m t i có đ c và n u s d ng công c , d ng c ho c v t đó t n công ng i khác thì s gây nguy hi m đ n tính
m ng ho c s c kh e c a ng i b t n công Ví d : Búa đinh, dao phay, các lo i dao
s c, nh n, g ch, đá, đo n g y c ng…
Tùy t ng tr ng h p c th đ xác đ nh gh nh a có ph i là hung khí nguy
hi m hay không; n u gh nh a có đ c đi m c ng, nh n… và khi ng i ph m t i s
d ng đ t n công ng i khác thì có kh n ng gây th ng tích thì v n xác đ nh là hung khí nguy hi m
26 VKS Ti n Giang
27 VKS Cao B ng
Trang 18(Tham kh o thêm Thông t liên t ch s
02/2001/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BCA-BTP ngày 25/12/2001 v vi c h ng d n áp d ng m t s quy đ nh t i ch ng
XIV “Các t i xâm ph m s h u” c a BLHS 1999.)
30 A- xít nguy hi m, hóa ch t nguy hi m theo quy đ nh t i đi m b, kho n 1, i u 134 BLHS đ c hi u nh th nào? 29
Tr l i:
- Kho n 4, i u 4, Lu t Hóa ch t n m 2018 quy đ nh: “Hóa ch t nguy
hi m” là hóa ch t có m t ho c m t s đ c tính nguy hi m sau đây: D n ; ôxy hóa
m nh; n mòn m nh; d cháy; đ c c p tính; đ c mưn tính; gây kích ng v i con
ng i; gây ung th ho c có nguy c gây ung th ; gây bi n đ i gen; đ c đ i v i sinh
s n; tích l y sinh h c; ô nhi m h u c khó phân h y; đ c h i đ n môi tr ng
tính nguy hi m nh đư nêu trên mà khi tác đ ng lên c th con ng i có th đe d a
tr c ti p đ n tính m ng ho c gây th ng tích, t n h i nghiêm tr ng đ n s c kh e c a con ng i
Trong tr ng h p c n thi t, c quan ti n hành t t ng c n tr ng c u c quan
chuyên môn xác đ nh “Hóa ch t nguy hi m”, “A-xít nguy hi m” đ làm c n c x lỦ
v án
28 VKS Kon Tum
29 VKS Bình nh
Trang 1931 B cáo trên 15 tu i nh ng ch a đ 18 tu i, Tòa án tuyên b cáo có trách nhi m b i th ng cho b h i, n u không đ tài s n đ b i th ng thì cha
m b cáo ph i có trách nhi m b i th ng ph n còn thi u có đúng không? 30
Tr l i:
C n c i u 586 B lu t dân s , khi b cáo trên 15 tu i nh ng ch a đ 18
tu i, vi c Tòa án tuyên b cáo có trách nhi m b i th ng cho b h i, n u không đ tài
s n đ b i th ng thì cha m b cáo có trách nhi m b i th ng ph n còn thi u là đúng
30 VKS B c K n
Trang 20“Gi t ng i” theo i u 123 hay t i “C ý gây th ng tích”quy đ nh t i đi m a,
kho n 4; đi m a, kho n 5, i u 134 BLHS đ c th c hi n nh th nào? “Vùng
tr ng y u” c a c th đ c hi u nh th nào? 31
Tr l i:
- Trong tr ng h p nêu trên, đ ch ng minh rõ Ủ th c ch quan c a ng i
ph m t i có mong mu n t c đo t tính m ng c a ng i khác hay ch mong mu n gây th ng tích cho s c kh e c a ng i khác, c n đánh giá đ y đ , toàn di n nhi u
y u t nh : L i khai c a ng i tham gia t t ng; công c , ph ng ti n ph m t i; hành vi, c ng đ t n công c a ng i ph m t i; v trí t n công trên c th c a ng i
b h i; mâu thu n gi a ng i ph m t i và b h i… th hi n qua các ch ng c , tài li u
đư thu th p đ c trong h s v án đ xác đ nh t i danh cho phù h p
Tham kh o Án l s 01/2016/AL v v án Gi t ng i đ c H i đ ng th m phán TAND t i cao thông qua ngày 6/4/2016 Trong v án có đ ng ph m, n u
ch ng minh đ c Ủ th c ch quan c a ng i ch m u là ch thuê ng i khác gây
th ng tích cho ng i b h i mà không có Ủ đ nh t c đo t tính m ng c a h (ng i
ch m u ch yêu c u gây th ng tích chân, tay c a ng i b h i mà không yêu c u
t n công vào các ph n tr ng y u c a c th có kh n ng d n đ n ch t ng i); ng i
th c hành c ng đư th c hi n theo đúng yêu c u c a ng i ch m u; vi c n n nhân b
ch t n m ngoài Ủ th c ch quan c a ng i ch m u thì ng i ch m u ph i ch u trách nhi m hình s v t i “C Ủ gây th ng tích” v i tình ti t đ nh khung là “gây
Trang 212 Tr ng h p ng i ph m t i c ý gây th ng tích cho hai ng i v i t
l th ng t t l n l t là 10% và 15% thì b x lý theo đi u, kho n nào c a BLHS? 32
Tr l i:
Tr ng h p m t ng i có hành vi c Ủ gây th ng tích cho hai ng i v i t
l th ng tích l n l t là 10% và 15% thì không thu c tr ng h p quy đ nh t i đi m
b, kho n 2, i u 134 BLHS Do đó, ng i ph m t i b x lỦ theo kho n 1, i u 134 BLHS đ i v i hành vi c Ủ gây th ng tích đ i v i b h i có t l th ng tích 15%
và đ i v i b h i có t l th ng tích 10% n u th a mưn m t trong các đi m t a đ n
k c a kho n 1, i u 134 BLHS và ng i b h i có yêu c u kh i t
3 A gây th ng tích cho B t l th ng tích là 31%, A đ c m i ng i can ng n Sau đó, A v nhà l y hung khí và ti p t c gây th ng tích cho B, t l
th ng tích 21% T ng c ng 02 l n theo ph ng pháp c ng lùi đ i v i th ng tích c a B là 50%, A b truy t theo đi m c, kho n 3, i u 134 BLHS A có b áp
d ng tình ti t t ng n ng “C tình th c hi n t i ph m đ n cùng” theo quy đ nh
t i đi m e, kho n 1, i u 52 BLHS hay không? 33
Tr l i:
Trong tr ng h p trên, ch nên coi A có m t l n th c hi n hành vi ph m t i
trong cùng m t không gian, đ i t ng tác đ ng và m t kho ng th i gian (m c dù đư
đ c can ng n, nh ng A v n v nhà l y hung khí và ti p t c gây th ng tích cho B)
M c khác, kho n 1, i u 134 BLHS n m 2015 đư b tình ti t “Ph m t i nhi u l n
đ i v i cùng m t ng i” quy đ nh t i đi m c, kho n 1, i u 104 BLHS n m 1999
Do đó, A b x lỦ theo đi m c, kho n 3, i u 134 BLHS và b áp d ng tình ti t t ng
n ng “C tình th c hi n t i ph m đ n cùng” theo đi m e, kho n 1, i u 52 BLHS
4 Khái ni m “Ng i già y u” đ c hi u nh th nào?34
Trang 22t i gì? 35
Tr l i:
Theo h ng d n c a kho n 3, i u 3, Ngh quy t 06/2019/NQ-H TP ngày
01/10/2019 c a H i đ ng th m phán TAND t i cao thì ng i nam b x lỦ v t i
“Dâm ô đ i v i ng i d i 16 tu i” theo quy đ nh t i i u 146 BLHS
6 i v i t i “Mua bán ng i”, trong tr ng h p ng i ph m t i l y
Trang 23Theo h ng d n t i kho n 3, i u 3, Ngh quy t 02/2019/NQ-H TP ngày 11/01/2019 c a H i đ ng th m phán TAND t i cao v vi c h ng d n áp d ng i u
150, i u 151 BLHS thì tình ti t “ a n n nhân ra kh i biên gi i c a n c C ng
hòa xã h i ch ngh a Vi t Nam” là tr ng h p ng i ph m t i đư ho c đang đ a n n
nhân ra kh i biên gi i qu c gia trên đ t li n, trên bi n, trên không và trong lòng đ t
c a n c C ng hòa xư h i ch ngh a Vi t Nam C ng đ c coi là đ a n n nhân ra
kh i biên gi i n c C ng hòa xư h i ch ngh a Vi t Nam n u đư th c hi n th t c
xu t c nh đ i v i n n nhân Tình ti t “ ang đ a n n nhân ra kh i biên gi i c a
n c C ng hòa xã h i ch ngh a Vi t Nam” theo h ng d n c a Ngh quy t 02/2019
đ c hi u là đang khu v c biên gi i qu c gia trên đ t li n, trên bi n, trên không
và trong lòng đ t c a n c C ng hòa xư h i ch ngh a Vi t Nam, đ c xác đ nh
theo i u 6, Lu t Biên gi i Qu c gia n m 2003
8 Tr ng h p m t ng i th c hi n c 3 hành vi b t, gi , giam ng i trái pháp lu t thì b x lý m t t i hay nhi u t i? Kho ng th i gian kh ng ch
n n nhân là bao lâu thì b coi là b t, gi , giam ng i trái pháp lu t?
H oàn c nh kinh t đ c bi t khó kh n theo quy đ nh t i đi m g, kho n 2,
i u 157 BLHS đ c hi u nh th nào? 38
Tr l i:
- T i “B t, gi ho c giam ng i trái pháp lu t” theo i u 157 BLHS là t i
ghép i v i cùng m t ng i b xâm h i, n u ng i ph m t i th c hi n đ y đ c 3 hành vi thì x lý v m t t i B t, gi , giam ng i trái pháp lu t (nêu đ y đ c 3 hành vi) và ch áp d ng m t hình ph t đ i v i h (không thu c tr ng h p t ng h p hình
ph t c a nhi u t i); n u ng i ph m t i ch th c hi n hành vi b t, thì x lý v t i B t
ng i trái pháp lu t; n u th c hi n hai hành vi b t, gi thì x lý v t i B t, gi ng i
trái pháp lu t
- Theo c u thành c b n quy đ nh t i kho n c a i u lu t thì không quy đ nh
hành vi b t, gi ng i trong kho ng th i gian bao lâu thì m i b x lý hình s Tuy
nhiên, trong th c ti n x lỦ đ i v i hành vi này, c n cân nh c tính ch t, m c đ nguy
38 Nam nh
Trang 24VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
22
hi m, h u qu c a hành vi gây ra đ đánh giá, xem xét x lý trách nhi m hình s
N u vi c b t, gi trái pháp lu t x y ra trong th i gian quá ng n, do nh m l n (nh
b t nh m ng i ph m t i qu tang…) và không có h u qu đáng k x y ra thì không
x lý hình s mà x lý b ng pháp lu t khác đ i v i ng i th c hi n hành vi ph m này Nh v y, c ng hoàn toàn phù h p v i quy đ nh t i kho n 2, i u 8 c a BLHS,
nh ng hành vi tuy có d u hi u c a t i ph m nh ng tính ch t nguy hi m cho xã h i không đáng k thì không ph i là t i ph m và b x lý b ng các bi n pháp khác
- Hoàn c nh kinh t đ c bi t khó kh n đ c hi u là ng i b b t, gi , giam
ho c gia đình h b m t toàn b ho c ph n l n tài s n, m t ho c gi m thu nh p, không b o đ m đ c nhu c u sinh s ng t i thi u cho ng i đó và gia đình c a h k
t lúc b xâm h i, đ c bi t đ i v i tr ng h p ng i b b t, gi , giam trái pháp lu t
là lao đ ng chính, có nhi u ng i ph thu c nh con nh , cha m già Hoàn c nh
kinh t đ c bi t khó kh n đó ph i xu t phát t nguyên nhân là do b b t, gi , giam
trái pháp lu t nên ng i b b t, gi , giam ho c gia đình h lâm vào hoàn c nh kinh t
đ c bi t khó kh n
9 Vi c b t nh m ng i đang b truy nã có b x lý hình s hay không?
Vi c “b t v ” theo phong t c t p quán c a ng i dân t c H’Mông có c u thành
t i ph m hay không? Tr ng h p ng i không có th m quy n t ý b t ng i nghi là th c hi n t i ph m có b coi là t i ph m hay không? 39
Tr l i:
- N u b t và áp gi i ngay đ n c quan công an g n nh t và sau đó đ c xác
đ nh là b t nh m ng i đang b truy nư thì có th không b x lỦ hình s ; N u b t,
gi mà không áp gi i ngay đ n c quan công an g n nh t thì có th b x lỦ hình s theo i u 157 BLHS
- i v i tr ng h p “B t v ” theo phong t c t p quán n u vi c b t trái Ủ
mu n c a ng i b b t thì b x lỦ hình s n u đ y u t c u thành t i ph m quy
đ nh t i i u 157 BLHS
39 VKS Lai Châu
Trang 25- Tr ng h p ng i không có th m quy n t Ủ b t ng i nghi là th c hi n t i
ph m (không ph i b t qu tang, b t truy nư) thì ph i x lỦ hình s
ho c b ng th đo n khác, không cho ng i s h u ho c ng i qu n lỦ h p khác
th c hi n quy n chi m h u, s d ng, đ nh đo t ho c qu n lỦ h p pháp đ i v i ch
c a h
khác (trái pháp lu t và không đ c s đ ng Ủ c a ch s h u ho c ng i qu n lỦ
h p pháp)
11 Hành vi “Xâm nh p trái pháp lu t ch c a ng i khác” quy đ nh t i
đi m d, kho n 1, i u 158 BLHS đ n m c đ nào thì x lý hình s ? Xâm nh p trái pháp lu t ch ng i khác nh m m c đích nh chi m đo t tài s n, g n
tr m các thi t b nghe lén, thu th p thông tin, d li u có b x lý hình s v t i này hay không? 41
Tr l i:
- Kho n 1, i u 158 BLHS không quy đ nh m c đ , h u qu c a hành vi xâm nh p trái pháp lu t ch c a ng i khác đ x lỦ hình s ; kho n 2, i u 158 BLHS, quy đ nh m t s tình ti t đ nh khung t ng n ng có n i dung v m c đ h u
qu c a hành vi này nh : làm ng i b xâm ph m ch t sát; gây nh h ng x u
đ n an ninh, tr t t , an toàn xã h i Tuy nhiên, trong th c ti n x lỦ đ i v i hành vi
40 Bình D ng
41 VKS Lai Châu
Trang 26- Hành vi xâm nh p trái pháp lu t ch c a ng i khác đ chi m đo t tài s n thông th ng đ c thu hút vào các t i ph m xâm ph m s h u t ng ng nh t i
“Tr m c p tài s n”, “Công nhiên chi m đo t tài s n”… Hành vi xâm nh p trái pháp
lu t ch c a ng i khác đ g n các thi t b nghe lén, thu th p thông tin, d li u, có
th b x lỦ hình s v t i này và t i ph m t ng ng khác n u đ y u t c u thành theo quy đ nh c a BLHS
12 Trong v án tr m c p tài s n có tài s n không thu h i đ c; b can
và b h i khai mâu thu n v s l ng, giá tr c a tài s n và không có các hóa
đ n, ch ng t th hi n ngu n g c, xu t x c a tài s n b m t V y c n c vào đâu đ xác đ nh giá tr tài s n? 42
Tr l i:
- Trong tình hu ng nêu trên, tr c h t c n ti n hành xác minh, thu th p thông tin t n i bán tài s n đó (n u có); đ ng th i C quan ti n hành t t ng c n cung c p
đ y đ các tài li u thu th p đ c v tài s n (h s tài s n) đ H i đ ng đ nh giá tài
s n ti n hành đ nh giá theo quy đ nh t i i u 219 BLTTHS
- N u đư áp d ng h t t t c các bi n pháp t t ng c n thi t mà v n không xác
đ nh đ c chính xác giá tr tài s n thì áp d ng theo nguyên t c có l i cho b can, b cáo đ x lỦ v án
13 L i d ng vi c không bi t ch , kém hi u bi t c a các b h i là ng i dân t c thi u s , b can đ a ra thông tin gian d i đ b h i làm th t c sang tên GCNQSD cho b can B can dùng GCNQSD đó th ch p vay ti n ngân hàng
đ tiêu xài cá nhân, khi n quá h n không tr , Ngân hàng kh i ki n yêu c u phát mãi tài s n th ch p Các b h i v n khai thác, s d ng trên đ t này,
42 VKS Qu ng Bình
Trang 27không bi t mình b l a cho đ n khi Ngân hàng xác minh Quan đi m nào sau đây đúng:
Quan đi m th nh t: C n c vào i u 133 BLDS b o v ng i th ba ngay tình khi giao d ch dân s vô hi u thì phía các ngân hàng đ c x lý tài s n
th ch p là các th a đ t c a các b h i trong v án L a đ o chi m đo t tài s n
Quan đi m th hai: Tài s n trong v án này là thi t h i tr c ti p trong
v án hình s , nên ph i đ c u tiên và tr l i cho các b h i là ch s d ng đ t
b l a đ o trong v án; ngân hàng là ng i có quy n l i ngh a v liên quan, do
b l a d i nên là giao d ch vô hi u, pháp lu t bu c b can tr l i s ti n đã vay
và Tòa tuyên h y các GCNQSD mà b can đ ng tên 43
Tr l i:
Quan đi m th nh t là đúng, theo quy đ nh t i i u 133 BLDS n m 2015 thì Ngân hàng là ng i th ba ngay tình ph i đ c pháp lu t u tiên b o v ; đ c phát
m i tài s n và th ch p đ thu h i s ti n đư cho vay Trong v án L a đ o chi m
đo t tài s n, b can ph i có trách nhi m b i th ng thi t h i cho ng i b h i v giá
tr quy n s d ng tài s n b chi m đo t
14 Các tình ti t “B tr n đ chi m đo t tài s n” và “Có đi u ki n, kh
n ng nh ng c tình không tr ”, “S d ng tài s n vào m c đích b t h p pháp” quy đ nh t i i u 175 BLHS đ c hi u nh th nào? “Th đo n gian d i” trong
hình s , trong giao d ch dân s khác nhau nh th nào? 44
Tr l i:
gi u n i hi n t i v i m c đích chi m đo t tài s n
- “Có đi u ki n, kh n ng nh ng c tình không tr ” đ c hi u là ng i ph m
t i có tài s n (đ t đai, nhà c a, ph ng ti n…) đ tr cho ng i cho vay, cho thuê
nh ng c Ủ không tr khi đư h t h n tr l i tài s n vay và ng i cho vay, cho thuê đư đòi nhi u l n
43 VKS Gia Lai
VKS ng Nai, k L k, Hòa Bình, V nh Phúc, k Nông, B c Giang
Trang 28VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
26
đó trái v i quy đ nh c a pháp lu t Ví d : ánh b c, mua bán trái phép ch t ma túy,
s n xu t ti n gi …
- i m khác bi t c b n gi a “Th đo n gian d i” trong v án hình s và
“Th đo n gian d i” trong giao d ch dân s là v m c đích, theo đó gian d i trong
v án hình s là nh m chi m đo t tài s n, còn gian d i trong dân s nh m vào nh ng
m c đích khác, nh đ kéo dài th i gian tr tài s n cho ng i cho vay, cho m n
ho c cho thuê
15 A b b t qu tang và khai nh n hành vi mua pháo đ đ t và bán
ki m l i, ngoài l i khai c a A, h s v án không có tài li u nào khác ch ng minh vi c mua bán thì A b x lý v t i “Buôn bán hàng c m” đ c không? 45
B b b t qu tang v hành vi bán thu c lá đi u nh p l u (ch a đ đ nh
l ng đ x lý hình s ); quá trình đi u tra, làm vi c B khai các l n buôn bán hàng c m tr c đó Trong tr ng h p này, có c ng các l n ph m t i này đ x
- N u ch có duy nh t l i khai nh n c a A v vi c mua pháo n đ đ t và bán
ki m l i mà không có ch ng c , tài li u khác đ ch ng minh m c đích mua pháo đ bán l i ki m l i thì không x lỦ A v t i “Buôn bán hàng c m” theo quy đ nh t i
i u 190 BLHS mà có th x lỦ v t i t ng ng v i hành vi khách quan (tàng tr ,
v n chuy n hàng c m), n u đ đ nh l ng theo quy đ nh t i i u 191 BLHS
- B b x lỦ v t i “Buôn bán hàng c m” n u đư có c n c ch ng minh các
l n buôn bán thu c lá đi u tr c đó và hàng c m đ đ nh l ng đ truy c u trách nhi m hình s theo quy đ nh t i i u 190 BLHS; n u B ph m t i t 2 l n tr lên,
45 L ng S n
46 Kiên Giang
Trang 29C đ u th ng nh t v vi c A, B đã mua 45 thùng pháo v c t gi u và đã bán cho
C 23 t hùng pháo, C đã bán 18 thùng pháo, còn l i 05 thùng b c C quan đi u tra thu gi
Tr ng h p này có đ c l y thùng pháo có kh i l ng th p nh t trong
s các thùng pháo đã thu gi đ xác đ nh kh i l ng 18 thùng pháo không thu
đ c tính theo h ng có l i cho b can, b cáo
47 Hà T nh
Trang 30(3) Do mu n có pháo đ s d ng d p T t nên C mua pháo n Trên
- Tr ng h p ch ng minh đ c ng i mua ma túy h ng i khác nh n th c
rõ vi c mua h là đ cho ng i khác bán l i thì ng i mua h đ ng ph m v i ng i
nh mua h v t i “Mua bán trái phép ch t ma túy” theo i u 251 BLHS
48 VKS Phú Th
49 Hà N i
Trang 31- Tr ng h p ch ng minh rõ ng i mua ma túy h ch đ h ng ti n công
thì h b x lỦ v t i “Tàng tr trái phép ch t ma túy” n u đ nh l ng ma túy đ đ
v i tình ti t ph m t i có t ch c) Do đó, hành vi tr c ti p cung c p ch t ma túy cho
ng i khác s d ng là m t trong nh ng hành vi t ch c s d ng trái phép ch t ma túy b x lỦ theo quy đ nh t i i u 255 BLHS
50 Ti n Giang
51 VKS H i Phòng
Trang 32Trong tr ng h p nêu trên, ng i ph m t i b x lỦ theo quy đ nh t i các
đi m a, b, kho n 1, i u 260 BLHS (có 2 tình ti t đ nh t i)
22 Tình ti t “Dùng hung khí” quy đ nh t i đi m b, kho n 2, i u 318 BLHS t i “Gây r i tr t t công c ng” đ c hi u nh th nào? 53
Tr l i:
Tham kh o h ng d n t i Ngh quy t 01/2006/NQ-H TP, “Dùng hung khí”
đ c quy đ nh t i đi m b, kho n 2, i u 318 BLHS có th đ c hi u là công c ,
d ng c , ho c v t mà ng i ph m t i đư s d ng đ th c hi n hành vi ph m t i “Gây
r i tr t t công c ng” nh : G y, g ch, đá, dao…
23 A b b t qu tang v hành vi bán s đ , C quan đi u tra xác đ nh A bán s đ đài Mi n Nam v i s ti n là 27.000.000 đ ng; bán s đ đài Mi n B c
v i t ng s ti n là 25.000.000 đ ng Các đài Mi n Nam b t đ u x s vào khung
gi t 16h15, x s Mi n B c b t đ u x s vào khung gi t 18h15 cùng ngày Quan đi m th nh t cho r ng A ph m t i “ ánh b c” quy đ nh t i đi m b, kho n 2, i u 321 BLHS v i t ng s ti n bán s đ c a đài Mi n Nam và đài
Mi n B c là 52.000.000 đ ng Quan đi m th hai cho r ng A ph m t i “ ánh
b c” quy đ nh t i kho n 1, i u 321 BLHS v i tình ti t t ng n ng trách nhi m hình s “Ph m t i 02 l n tr lên” Quan đi m nào đúng?54
Tr l i:
Quan đi m 2 đúng Tình ti t đ nh khung“Ti n ho c hi n v t dùng đánh b c
tr giá 50 tri u đ ng tr lên” quy đ nh t i đi m b, kho n 2, i u 321 BLHS đ c
hi u là s ti n đ c dùng trong m t l n đánh b c c a ng i ph m t i Tr ng h p
52 VKS Bình nh
53 VKS V nh Phúc
54 VKS Kiên Giang
Trang 33này, A đánh b c 2 l n khác nhau trong cùng m t ngày (có k t qu đ c thua khác nhau, đ i t ng đánh b c khác nhau) Do đó, A ph m t i “ ánh b c” quy đ nh t i kho n 1, i u 321 BLHS v i tình ti t t ng n ng “Ph m t i 02 l n tr lên” (Tham
kh o thêm Ngh quy t 01/2010/NQ-H TP ngày 22/10/2010 c a H i đ ng th m phán TAND t i cao)
24 Vi c xác đ nh t ng s ti n dùng vào vi c đánh b c d i hình th c đá
gà có 2 quan đi m khác nhau: Quan đi m th nh t: đánh b c d i hình th c
đá gà coi là chi u b c, t t c nh ng ng i tham gia đánh b c b x lý v t i đánh b c, n u t ng s ti n c a nh ng ng i tham gia trên 5.000.000 đ ng Quan đi m th hai: đánh b c d i hình th c đá gà là hình th c cá đ , bên
th ng có t ng ti n b ra và ti n th ng c c trên 5.000.000 đ ng là ph m t i đánh b c, bên thua có s ti n d i 5.000.000 đ ng không ph m t i đánh b c Quan đi m nào đúng?
K hi xác đ nh s ti n đánh b c c a ng i đá ph bên ngoài (các đ i
t ng đ n xem đá gà và t th a thu n vi c n thua b ng ti n v i nhau, không liên quan đ n các đ i t ng đá chính) thì có tính t ng s ti n đá gà thu t i chi u
b c (bao g m đá chính, đá ph ) đ xác đ nh m c đ nh l ng đ đ nh t i và đ nh khung cho các đ i t ng tham gia đánh b c không? 55
55 VKS Long An, Kiên Giang
Trang 34ph m t i c a h
26 Tr ng h p ch nhà v a có hành vis d ng nhà mình cho ng i khác đánh b c, v a có hành vi gá b c thì b x lý v t i gì? 57
Tr l i:
Tr ng h p ch nhà v a có hành vi s d ng nhà mình đ cho ng i khác đánh b c, v a có hành vi gá b c (thu ti n h ) thì nên x lỦ v t i “T ch c đánh
b c” n u th a mưn d u hi u c u thành t i ph m theo quy đ nh t i i u 322 BLHS
27 Tr ng h p b cáo A trong 01 ngày tham gia cá c c 34 tr n, trong
đó có 29 l n s ti n đánh b c t 05 tri u đ ng tr lên (không có l n nào s ti n đánh b c tr giá 50 tri u đ ng) thì có áp d ng đi m b, kho n 2, i u 321 đ x
lý không? 58
Ngày 02/4/2020, A ch i s đ v i s ti n 43.000.000 đ ng thì b phát hi n
b t qu tang Quá trình đi u tra xác đ nh ngày 01/4/2020, A ch i s đ v i s
ti n 13.000.000 đ ng H i A có b truy c u trách nhi m hình s quy đ nh t i
đi m b, kho n 2, i u 321 BLHS không? 59
Trang 35- Tham kh o h ng d n t i đi m c, kho n 2, i u 1 Ngh quy t
01/2010/NQ-H TP ngày 22/10/2010 c a 01/2010/NQ-H i đ ng th m phán TAND t i cao thì b cáo A b x lỦ hình s v 29 l n đánh b c, v i s ti n m i l n t 5 tri u đ ng tr lên theo kho n 1,
i u 321 BLHS và b áp d ng tình ti t t ng n ng “Ph m t i 02 l n tr lên” theo
quy đ nh t i đi m g, kho n 1, i u 52 BLHS
- i v i tình hu ng th hai, không c ng s ti n A s d ng ch i s đ c a hai ngày 01/4/2020 và 02/4/2020 đ tính t ng s ti n đánh b c khi xem xét trách nhi m hình s đ i v i A Do đó, A b x lỦ theo kho n 1, i u 321 BLHS v i tình
ti t t ng n ng “Ph m t i 02 l n tr lên” quy đ nh t i đi m g, kho n 1, i u 52
BLHS
28 Quan đi m cho r ng ph i có hành vi thu ti n h m i c u thành t i
“Gá b c” quy đ nh t i i u 322 BLHS, đúng hay sai? 60
Tr l i:
C m t “Gá b c” đ c hi u đư bao g m vi c thu l i b t chính Do đó, hành
vi ch c u thành t i “Gá b c” khi ng i ph m t i có hành vi thu l i b t chính (thu
ti n h ) N u không có y u t thu l i thì tùy t ng tr ng h p x lỦ v các t i ph m khác t ng ng nh t i “T ch c đánh b c”, “ ánh b c” (v i vai trò giúp s c)
29 Tr ng h p 3 ng i r nhau đ n nhà A mua dâm và m t ng i tr
ti n cho c 3 ng i A cho 03 ng i bán dâm cùng m t lúc trong 03 phòng H i
A b truy t , xét x theo kho n 1 hay theo đi m d, kho n 2, i u 327 BLHS
“Ch a m i dâm 04 ng i tr lên”? 61
Tr l i:
Tr ng h p này, A ch b x lỦ theo kho n 1, i u 327 BLHS Tình ti t
“Ch a m i dâm 04 ng i tr lên” quy đ nh t i đi m d, kho n 2, i u 327 BLHS
đ c hi u là cùng m t lúc ch a 4 ng i bán dâm tr lên, không k có bao nhiêu
ng i mua dâm (Tham kh o thêm Công v n s 64/TANDTC-PC ngày 03/4/2019
60 VKS Nam nh, H i D ng
61 VKS Lào Cai, H i D ng
Trang 36Tr l i:
- Theo quy đ nh t i i u 330 BLHS thì “C n tr ng i thi hành công v ” là
hành vi c Ủ ng n c n, gây tr ng i làm cho ng i thi hành công v không th c hi n
đ c công v đ c giao ho c ép bu c h th c hi n hành vi trái pháp lu t thì b x lỦ hình s mà không ph thu c vào m c đ c n tr
- N u vi c c n tr ng i thi hành công v d n đ n gây th ng tích cho ng i
thi hành công v thì tùy thu c vào m c đ th ng tích, ng i ph m t i b x lỦ theo quy đ nh t i các đi m, kho n t ng ng c a i u 134 BLHS (đi m k, kho n 1;đi m
đ, kho n 2; đi m c, d, kho n 3; đi m d, đ, kho n 4, đi m b, kho n 5, i u 134
BLHS) n u ng i ph m t i có l i c Ủ Y u t “C n tr ng i thi hành công v ” đư
đ c thu hút vào các đi m, kho n t ng ng c a i u 134 BLHS nêu trên nên ch
x lỦ ng i có hành vi ch ng ng i thi hành công v mà gây th ng tích cho ng i
thi hành công v v t i “C ý gây th ng tích”
31 Tr ng h p đ i t ng làm gi nhi u tài li u khác nhau cho m t
ng i v m t n i dung nh làm gi gi y ra vào vi n, b n sao b nh án, s khám
b nhầ đ ch ng minh cho m t ng i b ti u đ ng thì đ c xem là 01 tài li u hay nhi u tài li u đ đ nh khung hình ph t? Ng i có hành vi ti p nh n, mua
gi y t gi đ bán l i ki m l i ho c v n chuy n giúp cho ng i bán gi y t gi
Trang 37bao g m gi y vào vi n, gi y ra vi n, s khám b nh, b n sao b nh án thì ph i b coi là làm nhi u gi y t gi đ đ nh khung hình ph t mà không ph thu c vào vi c làm cho
m t ng i, hay ch có m t m c đích, vi c x lỦ nh trên là phù h p v i quy đ nh c a
đi u lu t và th c ti n đ u tranh lo i t i ph m này
- Ng i có hành vi mua ho c ti p nh n gi y t gi đ bán l i ki m l i ho c
v n chuy n giúp cho ng i bán gi y t gi đ l y ti n công mà ch ng minh đ c h
bi t rõ là bán gi y t gi thì b x lỦ v t i “S d ng con d u ho c tài li u gi c a c quan, t ch c” theo quy đ nh t i i u 341 BLHS
32 Tr ng h p làm gi gi y khám s c kh e, gi y ch ng nh n quy n s
d ng đ t, gi y phép lái xeầ m i lo i t 02 cái tr lên thì vi c xác đ nh s l ng
gi y t , tài li u gi nh th nào? 64
Tr l i:
Trong tr ng h p này ng i ph m t i b x lỦ theo quy đ nh t i đi m a,
kho n 3, i u 341 BLHS, theo đó thu c tr ng h p “làm 06 con d u, tài li u ho c
gi y t khác tr lên”
33 Tr ng h p A có hành vi mua bán 06 con d u, gi y t , tài li u gi
tr lên thì b x lý v “T i làm gi con d u, tài li u c a c quan, t ch c” theo quy đ nh đi m a, kho n 3, i u 341 BLHS, hình ph t tù t 3 n m đ n 7 n m hay “T i s d ng con d u ho c tài li u gi c a c quan, t ch c” theo đi m b, kho n 2, i u 341 BLHS?
Tr ng h p Giám đ c trung tâm y t c p gi y ra vi n gi , b x lý v
“T i gi m o trong công tác” quy đ nh t i i u 359 BLHS B mua và s d ng
gi y ra vi n gi đó thì b x lý v t i “Gi m o trong công tác” v i vai trò đ ng
ph m hay t i “Làm gi con d u, tài li u c a c quan, t ch c” hay t i “S d ng con d u ho c tài li u gi c a c quan, t ch c ”?
Tr ng h p đ i t ng mua đi bán l i các gi y khám s c kh e gi cho
ng i khác s d ng, các gi y t đã có ch ký, con d u gi nh ng ch a đi n thông tin ng i mua ho c ch a có ng i mua thì x lý v t i gì? 65
64 VKS L ng S n
Trang 38VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
36
Tr l i:
- N u ch ng minh đ c A mua con d u, gi y t , tài li u gi c a c quan, t
ch c sau đó bán l i nh m ki m l i thì b x lỦ v t i “S d ng con d u ho c tài li u
gi c a c quan, t ch c” theo đi m a, kho n 3, i u 341 BLHS
- N u ch ng minh đ c B bi t rõ vi c mình mua và s d ng gi y ra vi n gi
đ th c hi n hành vi trái pháp lu t khác thì b x lỦ v t i “S d ng con d u ho c tài
li u gi c a c quan, t ch c” B không đ ng ph m v i Giám đ c trung tâm y t
- Tr ng h p đ i t ng mua, bán các lo i gi y khám s c kh e đư có ch kỦ, con d u gi nh ng ch a đi n thông tin ng i mua ho c ch a có ng i mua thì v n
đ c coi là gi y t , tài li u gi đ xem xét, x lỦ v t i “S d ng con d u ho c tài
li u gi c a c quan, t ch c” theo quy đ nh t i i u 341 BLHS
34 Tr ng h p A thuê ng i khác làm gi tài li u c a c quan, t ch c, sau đó dùng gi y t gi này th c hi n hành vi L a đ o chi m đo t tài s n A b
x lý v 3 t i: T i làm gi tài li u c a c quan, t ch c; S d ng tài li u gi c a
c quan, t ch c và L a đ o chi m đo t tài s n hay b x lý v 2 t i: S d ng tài li u gi c a c quan, t ch c và L a đ o chi m đo t tài s n? 66
i u 95 Lu t phòng, ch ng tham nh ng có b x lý hình s v hành vi tham ô, tham nh ng không? 67
Tr l i:
65 H ng Yên, V nh Phúc
66 k Nông
67 VKS Qu ng Ngưi, B c Ninh
Trang 39B lu t hình s ch quy đ nh x lỦ hình s v hành vi tham ô, tham nh ng
đ i v i các ch th là ng i có ch c v , quy n h n trong các doanh nghi p ngoài
Nhà n c đư quy đ nh t i i u 95 Lu t phòng, ch ng tham nh ng n m 2018, g m: Công ty đ i chúng; t ch c tín d ng; t ch c xư h i do Th t ng Chính ph , B
tr ng B N i v ho c Ch t ch y ban nhân dân c p t nh quy t đ nh thành l p ho c phê duy t đi u l có huy đ ng các kho n đóng góp c a Nhân dân đ ho t đ ng t thi n Vì v y, ch th c a t i ph m là ng i có ch c v , quy n h n trong các doanh nghi p không thu c 1 trong 3 công ty, t ch c nêu trên thì không b x lỦ hình s v hành vi tham ô, tham nh ng
36 Tr ng h p ng i th c hi n hành vi ph m t i “Gi t ng i” (t i
ph m đ c bi t nghiêm tr ng) nh ng ch a đ tu i ph i ch u TNHS (d i 14
tu i), thì ng i có hành vi che gi u t i ph m gi t ng i đó có ph i ch u trách nhi m hình s theo i u 389 BLHS không? 68
Tr l i:
Trong tr ng h p này, do ng i có hành viph m t i gi t ng i không đ tu i
ch u trách nhi m hình s nên ng i che gi u t i ph m đó c ng không ph m t i
37 Trong v án mua bán trái phép ch t ma túy, vi c ch ng minh m c đích mua bán ch y u d a vào l i khai c a ng i b b t; lúc đ u đ i t ng khai
nh n m c đích c t gi u, v n chuy n ma túy nh m m c đích bán ki m l i nh ng sau đó thay đ i l i khai là đ s d ng nên ph i thay đ i quy t đ nh kh i t sang
t i “Tàng tr trái phép ch t ma túy”, ho c t i phiên tòa xét x v án, b cáo thay đ i l i khai v m c đích là ch đ s d ng nên Tòa án tr h s đ đi u tra
b sung V y, l i khai c a b cáo có đ c s d ng là ch ng c đ quy t đ nh t i danh đ i v i b cáo hay không? 69
Trang 40VKSNDTC
Gi i đáp v nh ng khó kh n, v ng m c trong công tác THQCT & KSXX Hình s 2020
38
thành t i ph m này Theo quy đ nh t i kho n 2, i u 98 BLTTHS, n u ch có duy
nh t l i khai nh n v m c đích này c a ng i b bu c t i, nh ng không phù h p v i các ch ng c khác ho c n u lúc đ u b cáo khai nh n sau đó ph n cung mà không có
ch ng c khác thay th ho c h tr đ ch ng minh m c đích đ bán ma túy ki m l i thì không x lỦ h v t i “Mua bán trái phép ch t ma túy” mà x lỦ theo t i danh
t ng ng nh t i “V n chuy n trái phép ch t ma túy”, “Tàng tr trái phép ch t ma túy” n u đ y u t c u thành theo quy đ nh c a BLHS
Tr l i:
Tr ng h p c quan giám đ nh không th xác đ nh đ c thu c qu thu c phi n t i hay qu thu c phi n khô thì ph i x lỦ theo nguyên t c có l i cho ng i
b bu c t i
39 M c dù không có s bàn b c, phân công, câu k t ch t ch nh ng A
và B đã cùng nhau th c hi n hành vi tr m c p nhi u l n Do đó, khi cùng nhau
đi tr m c p, A và B m c đ nh bi t r t rõ nhi m v c a mình và c a đ ng ph m
V y, có áp d ng tình ti t “Ph m t i có t ch c” đ x lý A và B không? 71
Tr l i:
N u không ch ng minh đ c A và B có s bàn b c, phân công, câu k t ch t
ch v i nhau tr c, trong và sau khi th c hi n hành vi ph m t i thì ch a đ c s đ
Tham kh o h ng d n t i m c 6.1 Thông t liên t ch
02/2001/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BCA-BTP ngày 25/12/2001 thì “Hành hung đ t u thoát” là
70 Gia Lai, Ngh An
71 H u Giang