Giáo dục pháp luật khái niệm, mục đích hình thức, phương pháp, vấn đề hiệu quả giáo dục ý thức pháp luật, liên hệ thực tiễn

Vì thế, chúng ta cần giáo dục vềpháp luật cho học sinh , sinh viên từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường từ đó họcsinh , sinh viên mới có đủ kiến thức về pháp luật để chấp hành nghiêm túc

Tiểu luận môn:

Pháp Luận Đại Cương

GVHD: ThS PHẠM VĂN NHUNG

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC VĂN HIẾN KHOA: Kinh tế & Quản Trị

Đề Tài: GIÁO DỤC PHÁP LUẬT: KHÁI NIỆM, MỤC ĐÍCH HÌNH THỨC, PHƯƠNG PHÁP, VẤN ĐỀ HIỆU QUẢ GIÁO DỤC Ý THỨC PHÁP LUẬT, LIÊN HỆ THỰC TIỄN

BUỔI: CHIỀU THỨ SÁU 1.Trần Nguyễn Ngọc Châu 211A031393 6.Phạm Thị Kim Ý 211A031414

2 2.Trần Thị Phương Thảo 211A031096 7 Hoàng Thu Trang 211A031178

3 Nguyễn Thị Huyền Trang 211A031276 8.Nguyễn Minh An 211A031024

4 Lương Thị Quỳnh My 211A031332 9.Phan Nhật Hoà 211A031249 5.Thái Nguyễn Tường Vy 211A031454 10.Vũ Ngọc Bảo Ly 211A031476

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành bài tiểu luận này lời đầu tiên, chúng em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Trường Đại học Văn Hiến đã đưa môn học Pháp luật đại cương vào chương trình giảng dạy Đặc biệt, chúng em xin gửi cám ơn sâu sắc đến giảng viên

bộ môn – Thầy Phạm Văn Nhung đã dạy dỗ, truyền đạt những kiến thức quý báu cho chúng em trong suốt thời gian học tập vừa qua Trong thời gian tham gia lớp học Pháp luật đại cương của thầy, chúng em đã có thêm cho mình nhiều kiến thức

bổ ích, tinh thần học tập hiệu quả, đầy nghiêm túc Đây chắc chắn sẽ là những kiếnthức quý báu, là hành trang để chúng em có thể vững bước cho sau này

Bộ môn Pháp luật đại cương là môn học khá thú vị, vô cùng bổ ích và có tính thực

tế cao nó cho chúng em hiểu biết về luật là như thế nào Đảm bảo cung cấp đủ kiếnthức gắn liền với nhu cầu thực tiễn của sinh viên Tuy nhiên, do vốn kiến thức còn nhiều hạn chế và khả năng tiếp thu thực thế chúng em còn nhiều bỡ ngỡ Mặc dù chúng em đã cố gắng hết sức nhưng chắc chắn bài tiểu luận khó có thể tránh khỏi những thiếu sót và nhiều chỗ còn chưa chính xác, kính mong thầy xem xét và góp

ý để bài tiểu luận của chúng em được hoàn thiện tốt hơn

Cuối lời chúng em kính gửi thầy hạnh phúc và thành công hơn nữa trên con đường giảng dạy Chúc thầy thật nhiều sức khỏe để tiếp tục dìu dắt nâng đỡ các thế hệ sinh viên sau này

Chúng em xin chân thành cám ơn!

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

NỘI DUNG Chương 1: Giáo Dục Pháp Luật là gì ? 1 Khái niệm giáo dục pháp luật 3

2 Mục đích giáo dục pháp luật 4

3 Nguyên tắc giáo dục pháp luật 5

4 Hình thức giáo dục pháp luật 5

5 Phương pháp giáo dục pháp luật 7

6. Vai trò của giáo dục pháp luật 8

Chương 2: Vấn đề giáo dục hiệu quả ý thức 1 Ý thức pháp luật là gì? 9

2 Thực trạng ý thức pháp luật của người dân hiện nay 10

3 Các giải pháp khắc phục và nâng cao ý thức pháp luật 16

Chương 3: Liên hệ thực tiễn về vấn đề giáo dục ý thức pháp luật 1 Tuân thủ quy định pháp luật trong thi cử của HS,SV 17

2 Ý thức của người dân trong thời kỳ Covid 19 18

KẾT LUẬN 20

TÀI LIỆU THAM KHẢO 21

MỞ BÀI

ột nguyên lý đã được khẳng định là nhà nước không thể tồn tại thiếupháp luật và pháp luật không thể phát huy hiệu lực của mình nếukhông có sức mạnh của bộ máy nhà nước Vì thế pháp luật mới cóthể phát huy tác dụng, vai trò quản lý Nhà nước, quản lý xã hội vào đời sống.Trongsuốt thời gian qua, giáo dục pháp luật đã được bộ GD-ĐT quan tâm đến rấtnhiều Và chỉ tính riêng từ năm 2004-2010 đã có hơn 30 văn bản chỉ đạo trực tiếp

về công tác phổ biến , giáo dục pháp luật do bộ GD đã ban hành và phối hợp banhành Giáo dục pháp luật góp phần đem lại cho mọi người có trí thức pháp luật,xây dựng tình cảm pháp luật và có hành vi hợp pháp, biết sử dụng pháp luật làmphương tiện để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, tạo điều kiện thuận lợicho quá trình quản lý Nhà nước, quản lý xã hội

M

1 Lý do chọn đề tài

Hiện nay có thể thấy là các đối tượng phạm pháp , gây nên nhiều vụ án nghiêmtrọng xảy ra ở mọi lứa tuổi và nằm nhiều ở lứa tuổi thanh thiếu niên, mà cũng làlứa tuổi còn được giáo dục bởi các nhà trường Vì thế, chúng ta cần giáo dục vềpháp luật cho học sinh , sinh viên từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường từ đó họcsinh , sinh viên mới có đủ kiến thức về pháp luật để chấp hành nghiêm túc vềchúng và đồng thời tích cực tuyên truyền cho mọi người hiểu rõ hơn về pháp luật

đê thực hiện tốt các quy định của pháp luật Để củng cố và tăng cường pháp chếđòi hỏi phải áp dụng nhiều biện pháp khác nhau, đồng thời trong đó có việc nângcao trình độ văn hoá pháp lý, xây dựng ý thức pháp luật ở mỗi người dân.

Với những lý do trên nên bài tiểu luận này chúng tôi sẽ chọn đề tài nói về “Giáodục pháp luật: khái niệm,mục đích,hình thức, phương pháp,vấn đề hiệu quả giáodục ý thức pháp luận và thực tiễn” để nghiên cứu Và bài tiểu luận này chúng tôiviết để mọi người có thể hiểu biết sâu và rõ hơn về tầm quan trọng của giáo dụcpháp luật với người dân hiện nay

2 Mục đích,nhiệm vụ nghiên cứu đề tài

2.1 Mục đích

- Việc tìm hiểu giúp cho sinh viên làm quen với việc nghiên cứu khoa học, tự mình lọc các tài liệu, xử lý tài liệu, sắp xếp các ý tưởng thành một văn bản để chứng minh một vấn đề được đặt ra Qua đó nâng cao trình độ hiểu biết của mình về giáo dục pháp luật, có được một số kinh nghiệm để sau này tiếp tục thực hiện những công trình khoa học lớn hơn như đề tài nghiên cứu khoa học sinh viên, đồ án tốt nghiệp,…

2.2 Nhiệm vụ

- Có ba nhiệm vụ cần nghiên cứu đó là:

+ Giải thích giáo dục pháp luận là gì?

+ Vấn đề giáo dục hiệu quả ý thức của người dân

+ Thực tiễn ngoài đời sống

3.Kết cấu đề tài

- Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo thì phần nội dung

gồm có ba chương:

Chương 1: Giáo Dục Pháp Luật là gì ?

Chương 2: Vấn đề giáo dục hiệu quả ý thức

Chương 3: Liên hệ thực tiễn về vấn đề giáo dục ý thức pháp luật

NỘI DUNG

Chương 1: GIÁO DỤC PHÁP LUẬT LÀ GÌ?

1 Khái niệm giáo dục pháp luật

- Đầu tiên thì giáo dục pháp luật đó là một nhiệm vụ mang tính thường xuyên,liên tục của nhà nước Như vậy, cơ quan nhà nước cần thực hiện việc tổ chức, quản

lý, đánh giá kết quả lĩnh vực hoạt động này.Theo cách hiểu chung về giáo dục phápluật có hai nghĩa: đó là nghĩa hẹp và nghĩa rộng

+ Theo nghĩa hẹp: phổ biến, giáo dục pháp luật là giới thiệu về tinh thần văn bảnpháp luật cho người có nhu cầu Từ đó phổ biến, giáo dục luật pháp là việc truyền

bá pháp luật cho đối tượng nhằm nâng cao tri thức, tình cảm, niềm chống pháp luậtcho đối tượng và từ đó nâng cao ý thức tôn trọng pháp luật, nghiêm chỉnh chấphành pháp luật của đối tượng đó

+ Theo nghĩa rộng: Giáo dục pháp luận là một nhãn hiệu của tổ chức hoạt độngchức năng thực hiện pháp luật, là hoạt động định hướng có tổ chức, có chủ địnhthông qua các hình thức giáo dục, thuyết phục, nêu gương…nhằm được mục đíchhình thành các đối tượng về tình cảm, tri thức, pháp lý và hành vi phù hợp với cácyêu cầu của hệ thống luật pháp, hệ thống với các phương thức, phương tiện,phương pháp đặc thù

Tóm lại, giáo dục pháp luật là quá trình hoạt động thường xuyên, liên tục và lâudài của chủ thể truyền đạt tới cho đối tượng, là cầu nối để đưa luật vào đời sống.Trong việc quản lý nhà nước, giáo dục pháp luật được hiểu theo nghĩa là rộng vàđược xác định là một công việc quan trọng và thường xuyên của các bộ máy nhànước,các cấp, các ngành Giáo dục pháp luật phải bảo đảm thời gian, thực thi vàphù hợp về các phương diện nội dung, hình thức và cả đối tượng Tổng quan dướigóc độ cần gắn kết công việc giáo dục pháp luật trong trường học, trong xã hộichính trị với giáo dục cộng đồng và gia đình Quan trọng, cần gắn giáo dục pháp

luật với quá trình thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế xã hội, an ninh của đấtnước, bảo đảm quốc phòng, của từng vùng, miền, từng địa phương.

2 Mục đích giáo dục pháp luật

Mục đích của giáo dục pháp luật được xem xét ở nhiều góc độ khác nhau, tùythuộc vào các đối tượng cần giáo dục, cấp độ giáo dục cũng như là các hình thứcgiáo dục Nhìn tổng quát, mục tiêu giáo dục có thể mang tính lâu dài hoặc trướcmắt nhưng đều hướng tới ba vấn đề:

- Một là cơ sở giáo dục pháp luật nhằm để nâng cao khả năng nhận thức, sự hiểubiết của pháp luật, hình thành tri thức pháp luật cần thiết cho chủ thể Đây là mụcđích hàng đầu của luật giáo dục bởi lẽ sự hiểu biết về luật có vai trò rất quan trọngtrong công việc bảo đảm sự phát triển của tư duy pháp lý, định hướng các hànhđộng của chủ thể trên thực tế Tri thức của pháp luật, tạo nên các cơ sở khẳng địnhđược lòng tin vào các giá trị của pháp luật Tri thức pháp luật không phải là sự hiểubiết đơn giản, đơn giản chỉ về một số khía cạnh pháp luật mà nó mang hệ thống,logíc Vì vậy, pháp luật giáo dục là hoạt động có vai trò rất quan trọng đối với quátrình mở rộng lượng tri thức, nâng cao khả năng hiểu biết về pháp luật một cáchtoàn diện nhất và thống nhất đối với chủ thể

- Hai là giáo dục pháp luật nhằm khơi dậy tình cảm, lòng tin và thái độ đúng đắnđối với luật pháp Để tạo nên lòng tin và thái độ tích cực đối với pháp luật, mỗingười cần giải quyết các vấn đề liên quan, trong đó giáo dục pháp luật là hoạt động

cơ bản Chúng ta nên biết rằng có lòng tin vào luật pháp là lòng tin vào công lý,công bằng được hình thành bởi chính pháp luật Lòng tin của ta chỉ có giá trị thực

sự khi nó đem lại thái độ chủ động trong việc xử sự phù hợp với

pháp luật và được hình thành trên tri thức luật pháp cần thiết (nếu không sẽ là niềmtin trong mù quáng, sẽ phản tác dụng) Giáo dục pháp luật không chỉ để hiểu vềcác quy định của pháp luật, cao hơn là để pháp luật được “sống” trong tư duy, hành

vi của mọi người, khơi dậy tình cảm, lòng tin và thái độ đúng đắn ở mỗi con ngườiđối với pháp luật Cần giáo dục tình cảm một cách công bằng, khoan dung, trách

nhiệm và chế độ không khoan nhượng trước các vi phạm pháp luật, cuối cùng làtôn trọng pháp luật.

- Ba là pháp luật giáo dục nhằm mục đích hình thành thói quen xử lý theo phápluật với hoạt động tích cực Tri thức pháp luật không đơn thuần là những nội dung

lí luận đơn giản mà nó phải được thực hiện thông qua các phương pháp điều hànhhoạt động pháp lý thực tiễn Mục đích của pháp luật giáo dục không chỉ cung cấpcác kiến thức lý luận hoặc các quy định pháp luật cụ thể như vậy mà quan trọnghơn hết đó chính là tạo được các thói quen xử sự theo pháp luật ở mỗi chủ thểtrong xã hội Thói quen được tạo nên không chỉ là thụ động, vô thức mà là dựa trênnền tảng của động cơ hợp pháp Trên thực tế, để có được thói quen xử sự hợp phápkhông chỉ là đòi hỏi con người có một lượng kiến thức pháp lý mà còn phải trảiqua quá trình chuyển hóa chủ quan về mặt quản lý

3 Nguyên tắc giáo dục pháp luật

1/ Chính xác, đầy đủ, rõ ràng, dễ hiểu, thiết thực

2/ Kịp thời, thường xuyên, có trọng tâm, trọng điểm

3/ Đa dạng các hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật, phù hợp với nhu cầu, lứatuổi, trình độ của đối tượng được phổ biến, giáo dục pháp luật và truyền thống,phong tục, tập quán tốt đẹp của dân tộc

4/ Gắn với việc thi hành pháp luật, thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội,bảo đảm quốc phòng, an ninh của đất nước, của địa phương và đời sống hằng ngàycủa người dân

5/ Phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan, tổ chức, gia đình và xã hội

4 Hình thức giáo dục pháp luật

Hình thức giáo dục pháp luật là cách thức mà nhà nước sử dụng để tác động vàolương tâm và tâm lý của các chủ thể Do nội dung và đối tượng giáo dục khác nhaunên phải đa dạng hoá các hình thức giáo dục, phương pháp giáo dục mới hiệu quả

Kết hợp các hình thức giáo dục pháp luật khác nhau cho cùng một đối tượng,chương trình cũng rất cần thiết Mặt khác, xã hội hóa các hình thức giáo dục phápluật nhằm thúc đẩy, kích hoạt nhận thức và khả năng tham gia vào đời sống xã hội.Trên thực tế, không nên quá coi trọng hoặc coi thường một số hình thức giáo dụcpháp luật Theo quy định của pháp luật, các hình thức phổ biến giáo dục pháp luật

ở nước ta bao gồm:

- Họp báo, thông cáo báo chí

- Trực tiếp phổ biến pháp luật, tư vấn và hướng dẫn pháp luật, cung cấp thông tin

và văn bản pháp luật

- Thông qua các phương tiện thông tin đại chúng, loa truyền thanh, mạng Internet,

pa nô, áp phích, tranh cổ động, được xuất bản trên Tạp chí Chính thức, công bốthông tin pháp lý trên trang web, trưng bày tại các công sở, bảng thông báo của cơquan, tổ chức, khu dân cư

- Thông qua công tác xét xử và quản lý vi phạm hành chính, hoạt động tiếp côngdân, giải quyết đơn thư, khiếu nại của công dân và các hoạt động khác của các cơquan bộ máy nhà nước, thông qua các hoạt động trợ giúp pháp lý và hòa giải cơbản

- Lồng ghép vào các hoạt động văn hóa, văn nghệ, hoạt động của các tổ chức chínhtrị, đoàn thể, câu lạc bộ, thư viện pháp luật và các thiết chế văn hóa cơ sở khác

- Thông qua chương trình giáo dục pháp luật trong các cơ sở giáo dục của hệ thốnggiáo dục quốc dân

-Cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan có thể áp dụng các hình thức tuyên truyền,giáo dục pháp luật khác phù hợp với từng đối tượng cụ thể để đảm bảo hiệu quảcông tác phổ biến, giáo dục pháp luật

Việc lựa chọn phương pháp giáo dục pháp luật phù hợp có tầm quan trọng đặcbiệt Rõ ràng là không thể áp dụng những phương pháp giống nhau cho các loạiđối tượng hoàn toàn khác nhau và ở các cấp học hoàn toàn khác nhau Có, nhưng

phải công nhận rằng các hoạt động giáo dục pháp luật có thể là bắt buộc hoặckhông bắt buộc Vì vậy, các thuộc tính của phương pháp dạy học cũng phải đượcnghiên cứu để thích ứng với môn học mới Thực tế ở nước ta trong thời gian gầnđây, công tác giáo dục pháp luật, đặc biệt là giáo dục pháp luật trong các loại hình,cấp học đã được chú trọng Cơ sở pháp lý và công tác quản lý nhà nước về giáodục pháp luật nói chung và giáo dục pháp luật trong nhà trường cũng ngày càngtoàn diện

Tóm lại, giáo dục pháp luật là một quá trình cần có kế hoạch từ trên xuống dưới.Cần tổng kết, đánh giá kết quả thực tiễn để rút ra bài học kinh nghiệm, nhận thứcđầy đủ để triển khai thực hiện có hiệu quả

5 Phương pháp giáo dục pháp luật

- Đầu tiên, tổ chức phổ biến và đào sâu kiến thức Các cơ quan, đơn vị, địaphương của tỉnh sẽ tập trung tổ chức phổ biến pháp luật nhằm nâng cao nhận thức,phát huy vai trò, trách nhiệm của toàn hệ thống Chủ trương thực hiện công tácgiáo dục, phổ biến pháp luật

-Thứ hai, đổi mới nội dung và hình thức giáo dục pháp luật bảo đảm phù hợp vớinhu cầu của xã hội và của từng nhóm đối tượng, địa bàn Xây dựng và giáo dụcpháp luật theo hướng bám sát thực tiễn trong cuộc sống và đáp ứng yêu cầu quản

lý nhà nước, quản lý xã hội trong từng thời kỳ, địa bàn và đối tượng cụ thể Tậptrung vào một số lĩnh vực pháp luật chủ yếu, thiết yếu phục vụ nhiệm vụ chính trịcủa ngành, địa phương và đời sống thực tiễn của người dân Đổi mới, đa dạng hóacác hình thức, phương pháp phổ biến, giáo dục pháp luật thực sự hấp dẫn, lôi cuốn,phù hợp với nhu cầu của xã hội và từng nhóm đối tượng Tăng cường ứng dụngcông nghệ thông tin, thiết bị di động, trọng tâm là phổ biến giáo dục pháp luật.Đồng thời tổ chức cuộc thi “Tìm hiểu pháp luật và phòng chống tệ nạn XH”,…, tậphuấn pháp luận trực tuyến

- Ba là tổ chức triển khai công tác phổ biến giáo dục pháp luật toàn diện, rộngkhắp, hướng mạnh về cơ sở, phù hợp với đối tượng, địa bàn cụ thể gắn với việcxây dựng xã, phường, thị trấn đạt chuẩn tiếp cận pháp luật

6 Vai trò của giáo dục pháp luật

- Trang bị kiến thức, phép tắc của pháp luật cho học sinh, sinh viên

Giáo dục pháp luật cho học sinh, sinh viên có thái độ đúng đắn, tâm trạng hứngkhởi, lạc quan, tin tưởng vào sự công bằng, tính nghiêm minh của pháp luật, thấy

rõ sự cần thiết phải chấp hành pháp luật và có thái độ không khoan nhượng vớinhững biểu hiện coi thường pháp luật khi còn ngồi trên ghế nhà trường, tin tưởngvào khả năng chấp hành tự giác, nghiêm minh pháp luật của bản thân và tập thểtheo yêu cầu của nhà trường, rèn luyện thói quen chấp hành pháp luật trong cuộcsống hàng ngày của học sinh, quan tâm bồi dưỡng, rèn luyện ý chí quyết tâm làmchủ bản thân, khắc phục khó khăn, chủ động, sáng tạo vượt qua những cám dỗ, suynghĩ lệch lạc, chấp hành pháp luật với ý thức tự giác cao

- Xây dựng nếp sống văn minh và nâng cao tinh thần đoàn kết vững

Giáo dục pháp luật là một trong những yếu tố tạo nên sức mạnh trong xây dựng tậpthể có nề nếp, có tình yêu thương, mẫu mực, là cơ sở để thực hiện nghiêm phápluật, kỉ luật, xây dựng khối đoàn kết ở tập thể, thể hiện mối quan hệ, tình cảm gầngũi, gắn bó, thương yêu có nguyên tắc Mọi sự vi phạm nề nếp, pháp luật đều dẫntới làm giảm uy tín, truyền thống, sức mạnh của nhóm nói chung và cá nhân nóiriêng Thông qua, giáo dục pháp luật sẽ định hướng tư tưởng, hành động cho mỗi

cá nhân và tập thể, hình thành lối sống có văn hóa, tôn trọng và thực hiện nghiêm

nề nếp và đấu tranh phòng ngừa loại bỏ những tiêu cực, lạc hậu của xã hội hiệnnay

- Ngăn ngừa, khắc phục sự suy thoái tư tưởng, đạo đức, lối sống, chống văn hóa

độc hại, vi phạm pháp luật, góp phần hoàn thiện nhân cách cho cá thể Như vậy,giáo dục pháp luật có vai trò quan trọng đối với việc trang bị tri thức pháp luật, xây

dựng động cơ học tập, rèn luyện nếp sống tuân thủ theo pháp luật, nâng cao nănglực tổ chức, quản lý, chỉ huy, khắc phục sự suy thoái về tư tưởng, đạo đức, lốisống; góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của quốc gia..