ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH Câu1 Cơ sở lý luận hình thành tư tưởng HCM a) Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam Lịch sử dựng nước và giữ nước lâu đời đã hình thành nên những giá t.
Trang 1ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
Câu1: Cơ sở lý luận hình thành tư tưởng HCM
a) Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam
Lịch sử dựng nước và giữ nước lâu đời đã hình thành nên những giá trị truyền thống hết sức đặc sắc và cao quý của dân tộc Việt Nam, trở thành tiền đề tư tưởng HCM đó là:
_ Chủ nghĩa yêu nước và ý chí bất khuất đấu tranh để dựng nước và giữ nước _ Tinh thần tương thân, tương ái, truyền thống đoàn kết, ý thức cố kết cộng đồng của dân tộc Việt Nam, lòng nhân nghĩa
_ Truyền thống lạc quan, yêu đời, ý chí vương lên vượt qua mọi thử thách
_Con người Việt Nam cần cù, dũng cảm, thông minh, sáng tạo trong lao động sản xuất, khiêm tốn tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại để làm giàu cho văn hoá dân tộc
_ Giá trị truyền thống của dân tộc được HCM phát huy trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng và nhắc nhở cán bộ, đảng viên…
Trong những giá trị đó, chủ nghĩa yêu nước truyền thống là tư tưởng, tình cảm cao quý, thiêng liêng nhất, là cội nguồn của trí tuệ sáng tạo và lòng dũng cảm của người Việt Nam, cũng là chuẩn mực đạo đức cơ bản của dân tộc
Chính sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước đã thúc đẩy HCM quyết chí ra đi tìm đường cứu nước, tìm kiếm những gì hữu ích cho cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc
b) Tinh hoa văn hoá nhân loại
* Tinh hoa văn hoá phương Đông:
_ Về Nho giáo: Hồ Chí Minh chú ý kế thừa và đổi mới tư tưởng dùng nhân trị, đức
trị để quản lý xã hội Kế thừa và phát triển quan niệm của Nho giáo về việc xây dựng một xã hội lý tưởng trong đó có công bằng, bác ái, nhân, nghĩa, trí, dũng, tín, liêm được coi trọng để có thể đi đến một thế giới đại đồng với hoà bình, không có chiến tranh, các dân tộc có quan hệ hữu nghị và hợp tác Đặc biệt, Hồ Chí Minh chú ý kế thừa, đổi mới, phát triển tinh thần trọng đạo đức của Nho giáo trong việc
tu dưỡng, rèn luyện đạo đức của con người; trong công tác xây dựng Đảng về đạo đức
_ Về Phật giáo: Hồ Chí Minh chú ý kế thừa, phát triển tư tưởng từ bi, vị tha, yêu
thương con người, khuyến khích làm việc thiện, chống lại điều ác, đề cao quyền bình đẳng của con người và chân lý; khuyên con người sống hoà đồng, gắn bó với đất nước của Đạo phật Những quan điểm tích cực đó trong triết lý của Đạo phật được Hồ Chí Minh vận dụng sáng tạo để đoàn kết đồng bảo theo Đạo phật, đoàn
Trang 2kết “toàn dân vì nước Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh”
_ Đối với Lão giáo (hoặc Đạo giáo): Hồ Chí Minh chú ý kế thừa, phát triển tư
tưởng của Lão Tử, khuyên con người nên sống gắn bó với thiên nhiên, hoà đồng với thiên nhiên, hơn nữa phải biết bảo vệ môi trường sống Hồ Chí Minh kêu gọi nhân dân ta trồng cây, tổ chức “Tết trồng cây” để bảo vệ môi trường sinh thái cho chính cuộc sống của con người Hồ Chí Minh chú ý kế thừa, phát triển tư tưởng thoát mọi ràng buộc của vòng danh lợi trong Lão giáo Người khuyên cán bộ, Đảng viên ít lòng tham muốn về vật chất; thực hiện cần kiệm liêm chính; chí công vô tư; hành động theo đạo lý với ý nghĩa là hành động đúng với quy luật tự nhiên, xã hội
_ Chủ nghĩa Tam dân (của Tôn Trung Sơn): Hồ Chí Minh đã phát triển sáng tạo
các quan điểm về dân tộc, dân quyền, dân sinh trong cách mạng dân chủ tư sản thành tư tưởng đấu tranh cho Độc lập – Tự do – Hạnh phúc của con người và dân tộc Việt Nam theo con đường cách mạng vô sản:
+) Chủ nghĩa dân tộc: dân tộc độc lập
+) Chủ nghĩa dân quyền: dân chủ tự do
+) Chủ nghĩa dân sinh: dân sinh hạnh phúc
_ Hồ Chí Minh còn chú ý kế thừa, phat triển nhiều ý tưởng của các trường phái khác nhau trong các nhà tư tưởng phương Đông cổ đại khác như Mặc Tử, Hàn Phi
Tử, Quản Tử,… Và Hồ Chí Minh cũng chú ý tìm hiểu những trào lưu tư tưởng tiến
bộ thời cận hiện đại ở Ấn Độ, Trung Quốc
*Tinh hoa văn hoá phương Tây
- Hồ Chí Minh quan tâm tìm hiểu những khẩu hiệu nổi tiếng trong các cuộc cách mạng tư sản ở Anh, Pháp, Mỹ Người đã kế thừa, phát triển những quan điểm nhân quyền, dân quyền trong bản “Tuyên ngôn Độc lập” năm 1776 của Mỹ, bản “Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền” năm 1791 của Pháp
- Trong hành trình đi tìm đường cứu nước, cứu dân, Hồ Chí Minh đã sống, hoạt động thực tiễn, nghiên cứu lý luận, tình hình chính trị, kinh tế, văn hóa nhân loại tại những trung tâm chính trị kinh tế văn hóa lớn ở các cường quốc trên thế giới như Mỹ, Anh, Pháp, Nga, Trung Quốc, bằng chính ngôn ngữ của các nước đó
- Người trực tiếp nghiên cứu tư tưởng nhân văn, dân chủ và nhà nước pháp quyền của các nhà khai sáng phương Tây như Vonte, Rutxo, Moongtetxkio, thích đọc sách văn học của Shakespeare bằng tiếng Anh, Lỗ Tấn bằng tiếng Trung Hoa, Hugo, Zola bằng tiếng Pháp; hai nhà văn Anatole Erance và Leon Tolstoi
c) Chủ nghĩa Mác – Lênin
_ Là học thuyết chính trị, hệ tư tưởng tinh tuý nhất của văn hoá nhân loại, là đỉnh cao của tư tưởng loài người
Trang 3_ Là hệ tư tưởng của giai cấp công nhân, giai cấp tiên tiến nhất; là học thuyết tổng kết quá khứ, giải thích cải tạo hiện tại, chuẩn bị và hướng đến tương lai
_ Vai trò đối với tư tưởng Hồ Chí Minh
- Chủ nghĩa Mác - Leenin là cơ sở lý luận quyết định bước phát triển mới về chất trong tư tưởng HCM
- Đối với HCM, chủ nghĩa Mác - LEeenin là thế giới quan, phương pháp luận trong nhân thức và hoạt động cách mạng Trên cơ sở lập trường, quan điểm và phương pháp của chủ nghĩa Mác - Leenin, HCM đã triệt đê kế thừa, đổi mới, phát triển những giá trị truyền thoongs tốt đẹp của dân tộc VN, tinh hoa nhân loại kết hợp với thực tiễn cách mạng trong nước và thế giới hình thành lên một hệ thống các quan điểm cơ bản, toàn diện về cách mạng VN Chủ nghĩa Mác- Leenin là tiền
đề lý luận quan trọng nhất, có vai trò quyết định trong hình thành TTHCM
- Trong quá trình lãnh đạo cách mạng VN, HCM không những đã vận dụng sáng tạo mà còn bổ sung, phát triển và làm phong phú chủ nghĩa Mác - Lenin trong thời đại mới
Câu 2: Các giai đoạn hình thành TTHCM.
Quá trình hình thành và phát triển tư tưởng HHCM gồm 5 giai đoạn
1 Thời kì trước năm 1911: Hình thành tư tưởng yêu nước và có chí hướng tìm con đường cứu nước mới:
- Hành trang trước khi đi tìm đường cứu nước: Vốn văn hóa dân tộc, nho học, hiểu biết ban đầu về băn hóa, kinh nghiệm thực tiễn,…
- Lựa chọn con đường sang Pháp, phương Tây: Ngày 5/6/1911, tại bến cảng nhà Rồng tàu buôn của Pháp sang phương Tây tìm đường cứu nước
2 Thời kì tháng 6/1911 đến cuối 1920: hình thành tư tưởng cứu nước và giải phóng dân tộc
- Nghiên cứu, khảo sát các nước tư bản chủ nghĩa, phát hiện mặt tích cực và hạn chế của nó
- Nghiên cứu các nước thuộc địa, nhận thức tiềm năng cách mạng dân tộc bị
áp bức
- Tham gia các tổ chức cách mạng của người lao động, công nhân
- Đến với Chủ nghĩa Lenin, trở thành người cộng sản, tìm thấy con đường giải phóng dân tộc
=> Với những nhận thức cách mạng mới, HCM cùng những người phái tả trong Đảng XH Pháp tại Đại hội ở Thành phố Tua (từ 25/12- 30/12/1920) bỏ phiếu tán thành người cộng sản VN đầu tiên Đây là bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời của HCM , bước ngoặt chủ nghĩa yêu nước kết hợp lập trường cách mạng vô sản
Trang 43 Thời kỳ cuối 1920 đến đầu 1930: hình thành những nội dug cơ bản tư tưởng
về cách mạng VN
- Hoạt động thực tiễn phong phú trong phong trào cách mạng thế giới và Việt Nam
- Hoạt động lý luận: các tác phaamt: bản án chế độ thực dân pháp, đường cách mệnh, cương lĩnh đầu tiên của Đảng,
- Hình thành cơ bản tư tưởng về cách mạng Việt Nam: con đường, mục tiêu, nhiệm vụ, đối tượng, lực lượng, phương pháp cách mạng,…
- Cương lĩnh chính trị đầu tiên của ĐCS VN nêu ục tiêu và con đường cách mạng là “ làm tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản”, “đánh đổ để quốc Pháp, phong kiến An Nam và giai caaos tư sản phản cách mạng”, gương cao ngọn cờ độc lập dân toocjvaf chủ nghĩa xã hội; khẳng định
sự lãnh đạo của ĐCS VN; liên minh công nông là lực lượng nòng cốt; cách mạng Việt Nam là một bộ phận cách mạng thế giới Chiến luowcjj đại đoàn kết toàn dân tộc thấm trong từng câu chữ của Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Bản cương lĩnh chính trị đầu tiên này đã thể hiện rõ sự vận dụng sáng tạo và phát triển chuur nghĩa /mác Leenin trong việc giải quyết mối quan hệ giái cấp dân tộc -quốc tế trong đường lối cách mạng VN
- HCM thành lập ĐCS VN với Cương lĩnh chính trị đúng đắn và sáng tạo đã chấm dứt cuộc khủng hoảng về đường lối tổ chức lãnh đạo cách mạng VN kéo dài suốt từ cuối thế kỉ XIX sang đầu năm 1930
4 Thời kỳ từ ngày 4/2/1930 đến ngày 28/1/1941: vượt qua thử thách, giữ vững đường lối, phương pháp cách mạng VN đúng đắn sáng tạo
- Đường lối cách mạng do HCM đề ra là đúng đắn đối với thực tế VN, nhưng đã bị quốc tế cộng sản phê phán chỉ trích
- Đồng chí Trần Phú đã dự thảo luận cương lĩnh chính trị mới theo quan điểm của quốc tế cộng sản
- Mặc dù bị hỉ trích nhưng HCM vẫn kiên trì lập trường cách mạng giữ vững quan điểm đã nêu
- 7/1935: quốc tế cộng sản họp đại hội thứ 7, tự phế bình nội dung đại hội thứ 6 và đề ra chủ trương thành lập mặt trận dân chủ chống phát xít
+ 5/1941: HCM chủ trì hội nghĩ trung ương 8 đề ra nhiều chính sách đường lối
=> Đi theo tư tưởng HCM dưới sự lãnh đạo của Đảng cách mạng tháng 8 đã thành công khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hòa
5 Thời kì 1941-1969: Tư tưởng HCM tiếp tục phát triển soi đường cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và nhân dân ta
Trang 5Câu 3: Quan điểm về vấn đề độc lập dân tộc
Câu 4: Quan điểm về xây dựng đội ngũ cán bộ
Hồ Chí Minh lưu ý phải xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên vừa có đức vừa
có tài, trong sạch vững mạnh Người đề cập những yêu cầu chủ yếu đối với đội ngũ cán bộ, đảng viên
- Cán bộ, đảng viên phải tuyệt đối trung thành với Đảng, suốt đời phấn
đấu cho lợi ích của cách mạng, vì mục tiêu lý tưởng của Đảng; “đặt lợi ích của Đảng lên trên hết, lên trước hết Vì lợi ích của Đảng tức là lợi ích của dân tộc, của
tổ quốc, ”
- Cán bộ đảng viên phải là những người nghiêm chỉnh thực hiện cương lĩnh, đường lối, quan điểm, chủ trương, nghị quyết của Đảng và các nguyên tắc xây dựng Đảng
- Phải luôn tu dưỡng, rèn luyện, trau dồi đạo đức cách mạng
- Phải luôn luôn học tập mâng cao trình độ về mọi mặt
- Phải có mối liên hệ mật thiết với nhân dân Phải làm đầy tớ trung thành cho nhân dân, tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân, tiên phong, gương mẫu, chịu khổ trước nhân dân và vui sau nhân dân; “ đảng viên đi trước, làng nước theo sau”
- Phải luôn luôn chịu trách nhiệm, năng động, sáng tạo, luôn có tinh thần hăng hái, sáng tạo, nêu cao trách nhiệm, dám chịu trách nhiệm trước Đảng, trước nhân dân “thắng không kiêu, nại không nàn”
- Phải là những người luôn luôn phòng và chống các tiêu cực; HCM đặc biệt coi trọng công tác cán bộ, vì Người cho rằng: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”; “muốn việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém”
Từ rất sớm, HCM đã nêu rõ những tiêu cực của cán bộ, đảng viên và chỉ ra những biện pháp khắc phục Sự thoái hóa biến chất của cán bộ, đảng viên thể hiện trên nhiều mặt: Tư tưởng chính trị, về đạo đức, lối sống HCM nghiêm khắc chỉ
rõ “chúng ta không sợ sai lầm, nhưng đã nhân biết sai lầm thì cần phải ra sức sửa chữa Vậy nên, ai không phạm những lỗi lầm thì nên chí ý tránh đi, và gắng sức cho thêm tiến bộ Ai đã phạm những lầm lỗi thì phải hết sức sửa chữa Chúng ta phải ghi sâu những chữ “công bằng, chính trực” vào lòng”
Bên cạnh đó, “Đảng không che dấu những khuyết điểm của chính mình, không sợ phê bình Đảng phải nhận khuyết điểm của mình mà sửa chữa, để tiến bộ
và để dạy bảo cán bộ và đảng viên
HCM đặc biệt coi trọng công tác cán bộ vì Người cho rằng: “Cán bộ là những người đem chính sách của Đảng, của Chính phủ giải thích cho dân chúng
Trang 6hiểu rõ và thi hành Đồng thời đem tình hình của dân chúng báo cáo cho Đảng, cho Chính phủ hiểu rõ, để đặt chính sách cho đảng” Bởi vì: cán bộ là cái gốc của mọi việc, “muôn việc thành coong hay thất bại đều do cán bộ tốt hoặc kém” Trong công tác cán bộ, HCM yêu cầu”
- Phải hiểu và đánh giá đúng cán bộ
- Phải chú trọng huấn luyện cán bộ, huấn luyện một cách thieetsthuwcj, có hiệu quả
- Phải đề bạt đúng cán bộ
- Phải sắp xếp, sử dụng cán bộ cho đúng
- Phải kết hợp cán bộ cấp trên phái đến và cán bộ địa phương
- Phải chống bệnh địa phương cục bộ
- Phải kết hợp cán bộ trẻ với cán bộ cũ
Câu 5: quan điểm về lực lượng đại đoàn kết dân tộc
a Chủ thể của khối đại đoàn kết dân tộc
Chủ thể của khối đại đoàn kết dân tộc theo HCM bao gồm toàn thể nhân dân, tất cả những người VN yêu nước ở các giai cấp, các tầng lớp trong xã hội, các ngành, các giới, các lứa tuổi, các dân tộc, đồng bào các tôn giáo, các đảng phái,
Khái niệm “dân” và “nhân dân” theo TTHCM có nội hàm rất rộng, vừa là tập hợp đông đảo quần chúng nhân dân (cùng một cộng đồng, cùng một quốc gia, cùng 1 lãnh thổ thống nhất, ), vừa là mỗi 1 con người VN cụ thể, cả hai đều là chủ thể của khối đại đoàn kết dân tộc Không phân biệt dân tọc thiểu số-đa số, tín ngưỡng, già trẻ gái trai, ai có tài có đức có sức lòng phụng sự Tổ quốc thì ta đoàn kết với họ
- Dân là gốc rễ, là nền tảng, là chủ thể của khối đại đoàn kết dân tộc
- Dân là chủ thể của đất nước là người làm nên đất nước, là người dựng nước và giữ nước, chủ thể của đất nước là chủ thể của khối đại đoàn kết dân tộc
- Dân là nguồn sức mạnh vô tận, là lực lượng quyết định thắng lợi cho mọi cuộc cách mạng “Gốc có vững thì cây mới bền, xây lầu thắng lợi trên nền nhân dân”; “Đẩy thuyền cũng là dân, lật thuyền cũng là dân” ; “Bao giờ dân nổi can qua, con vua thất thế lại đi quét chùa”
- Dân là chỗ dựa vững chắc của ĐCS, của cả hệ thống chính trị cách mạng HCM khẳng định, đồng bào ta có lòng nồng nàn yêu nước, sẵn sàng hy sinh tất cả để phục vụ tổ quốc cho nên mỗi khi CM cần đến sức người, sức của thì nhân dân đều nhiệt tình hưởng ứng lời kêu gọi của Đảng và của chính phủ
CM là sự nghiệp của quần chúng, chứ không phải là sự nghiệp của cá nhân anh hùng nào
b Nền tảng của khối Đại đoàn kết dân tộc
Trang 7Muốn xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phải xác định rõ đâu là nền tảng của khối Đ.Đ.K toàn dân tộc và những lực lượng tạo nên nền tảng đó HCM chỉ rõ: “Đại đoàn kết tức là trước hết phải đoàn kết đại đa số nhân dân, mà đại đa
số nhân dân ta là công nhân, nông dân và các tầng lớp nhân dân lao động khác Nó cũng như cái nền của nhà, gốc của cây Nhưng đã có nền vững, gốc tốt còn phải đoàn kết các tầng lớp nhân dân khác
Như vậy, lực lượng làm nên nền tảng của khối Đ.Đ.K toàn dân tộc là công nhân, nông dân và trí thức Nền tảng này càng được củng cố vững chắc thì khối Đ.ĐK toàn dân tộc càng có thể mở rộng, khi ấy không có thế lực nào có thể làm suy yếu khối Đ.ĐK toàn dân tộc
Trong khối Đ.ĐK toàn dân tộc, phải đặc biệt chú trọng yếu tốc “hạt nhân” là
sự đoàn kết và thống nhất trong Đảng vì đó là điều kiện cho sự đoàn kết ngoài xã hội Sự đoàn kết của Đảng càng được củng cố thì sự đoàn kết toàn dân tộc càng được tăng cường, để dân tộc ta có thể vượt qua mọi khó khăn, thử thách, chiến thắng mọi kẻ thù, đi đến thắng lợi cuối cùng của CM
c Điều kiện để xây dựng khối Đ.ĐK toàn dân tộc
Để xây dựng khối Đ.ĐK toàn dân tộc, quy tụ, đoàn kết được mọi giai cấp, tầng lớp cần phải đảm bảo các điều kiện sau đây:
=> Một là, phải lấy lợi ích chung làm điểm quy tụ, đồng thời tôn trọng các lợi ích khác biệt chính đáng
- Phải chú trọng xử lý các mối quan hệ lợi ích rất đa dạng phong phú trong
xã hội Chỉ có xử lý tốt các mối quan hệ lợi ích, trọng đó tìm ra điểm tương đồng, lợi ích chung thì mới đoàn kết được lực lượng
- Theo CT.HCM đại đoàn kết phải xuất phát mục tiêu vì nước, vì dân, trên
cơ sở yêu nước, thương dân, chống áp bức bóc lột, nghèo nàn, lạc hậu Đoàn kết phải lấy lợi ích tối cao cuẩ dân tộc, lợi ích căn bản của nhân dân lao động làm mục tiêu phấn đấu Đây là nguyên tắc bất di bất dịch, là ngọn cờ đoàn kết và là mẫu số chung để quy tụ các tầng lớp, giai cấp, đảng phái, dân tộc, tôn giáo vào trong Mặt trận
=> Hai là, phải kế thừa truyền thống yêu nước, đoàn kết, nhaann ghĩa của dân tộc
- Đây là điểm tương đồng lớn nhất, là mẫu số chung của tất cả nhân dân VN,
là cội nguồn sức mạnh dân tộc
- Truyền thống này được hình thành củng cố và phát triển trong suốt quá trình dựng nước và giữ nước hàng ngàn năm của dân tộc và đã trở thành giá trị bền vững, thấm sâu vào tư tưởng, tình cảm và tâm hồn của mỗi con người VN, được lưu truyền qua nhiều thế hệ Truyền thống đó là cội nguồn sức mạnh vô địch để cả
Trang 8dân tộc chiến đấu và chiến thắng thiên tai dịch họa, làm cho đất nước được trường tồn, bản sắc dân tộc được giữ vững
- “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước, đó là truyền thống quý báu của ta
Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sống vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước”
=> Ba là, có lòng khoan dung độ lượng với con người
- Theo HCM, mỗi cá nhân, cũng như mỗi cộng đồng đều có những ưu điểm, khuyết điểm, mặt tốt, mặt xấu… cho nên vì lợi ích của cách mạng, cần phải có lòng khoan dung độ lượng, trân trọng phần thiện dù nhỏ nhất trong mỗi con người,
có như vậy mới có thể tập hợp, quy tụ được rộng rãi đông đảo mọi lực lượng
=> Bốn là, Tin tưởng ở nhân dân, biết dựa vào nhân dân
- Với CT.HCM, yêu dân, tin ở dân, dựa vào dân, sống phấn đấu vì hạnh phúc của nhân dân là nguyên tắc tối thượng trong cuộc sống Nguyên tắc này vừa
là sự tiếp nối truyền thống của cha anh “nước lấy dân làm gốc”, “chở thuyền cũng
là dân mà lật thuyền cũng là dân”
- Dồng thời Người quán triệt tư tưởng Mác xít “CM là sự nghiệp của quần chúng nhân dân - nhân dân là người sáng tạo lịch sử” - Dân là chỗ dựa vững chắc của Đảng, là nguồn sức mạnh vô tận của khối Đ.ĐK, quyết định thắn lợi của CM
- Có dân là có tất cả, dân là lực lượng vô cùng đông đảo, lại rất cần cù, chăm chỉ, thông minh, khéo léo “Dễ 10 lần không dân cũng chịu -khó vạn lần dân liệu cũng xong”
Câu 6: quan điểm về nhà nước trong sạch, vững mạnh.
a Kiểm soát quyền lực nhà nước
Để giữ vững bản chất của NN, đảm bảo cho nhà nước hoạt động hiệu quả, phòng chống thoái hóa biến chất trong đội ngũ Cán bộ nhà nước, HCM rất chú trọng vấn đề kiểm soát quyền lực nhà nước
Tính tất yếu của việc kiểm soát quyền lực nhà nước: theo HCM, các cơ quan nhà nước, đội ngũ cán booj viên chức NN ít hay nhiều đều nắm quyền lực trong tay
Quyền lực này là do nhân dân ủy thác, nhưng một khi đã nắm quyền lực thì đều có thể trở nên lạm quyền Vì thế để đảm bảo tất cả các quyền lực thuộc về tay nhân dân lao động thì cần ohair kiểm soát quyền lực nhà nước
Về hình thức kiểm soát quyền lực NN, theo HCM thì cần phải:
- Phát huy vai trò, trách nhiệm của DDaCS, Đảng là đội tiên phong của giai cấp công nhâ, của nhân dân lao động
Trang 9- Cán bộ, đảng viên phải chất hành nghiêm chỉnh chính sách, đường lối của đảng
- Các cấp ủy Đảng tăng cường công tác kiểm tra, giám sát; kieemrtra có hệ thống, người kiểm tra phải uy tín
- Đảng phải phát huy vai trò kiểm soát quyền lực của nhân dân Nhân dân là chủ thể tối cao của quyền lực NN vì thế nhân dân có quyền kiểm soát quyền lực của NN
b Phòng, chống tiêu cực trong nhà nước
Đặc quyền, đặc lợi: Cán bộ, công chức tự cho mình quyền được hưởng
những đặc ân từ công việc, chức vụ của mình trong NN: cậy quyền, cậy thế; hách dịch, làm quyền; lợi dụng chức quyền để làm lợi cho cá nhân
Tham ô, lãng phí, quan liêu: là giặc nội xâm, giặc ở trong lòng; là bạn đồng
minh của thực dân, phong kiến
- “Tham ô là hành động xấu xa nhất, tội lỗi đê hèn nhất trong xã hội,… Nó làm hại đến sự nghiệp xd nước nhà, hại đến công việc cải thiện đời sống của nhân dân, hại đến đạo đức CM của người cán bộ”
- Lãng phí là căn bệnh HCM lên án gay gắt Lãng phí ở đây được xác định là lãng phí lao động, lãng phí thì giờ, lãng phí tiền của Chống lãng phí là biện pháp
để tiết kiệm, là quốc sách của quốc gia
- Quan liêu là không sát sao công việc, xem trọng hình thức, không kiểm tra đến nơi đến chốn, có mắt mà không thất, có tai mà không nghe thấu, có chế độ mà không giữ đúng, có kỷ luật mà không nắm vuwbngx, Bệnh quan liêu đã ấp ủ, dung túng, che chở cho nạn nhân tham ô, lãng phí Đây là bệnh dốc sinh ra các bệnh thamm ô, lãng phí thì trước tiên phải tẩy sacgh bệnh quan liêu
“Tư túng”, “chia rẽ”, “kiêu ngạo” Những căn bệnh gây mất đoàn kết, gây
rối cho công tác, làm mất quy tín của chính phủ HCM kịch liệt lên án tệ kéo bè kéo cánh, tệ nạn bà con bạn hữu mình không tài năng gì cũng kéo vào chức này chức nọ Người có tài có đức nhưng không vừa lòng mình thì đẩy ra ngoài
Phòng chống tiêu cực trong NN là nhiệm vuj hết sức khó khăn:
- Một là, nâng cao trình độ dân chủ, thực hành dân chue rộng ãi, phát huy cao độ quyền làm chủ của nhân dân đó là giải pháp căn bản và có ý nghĩa lâu dài
- Hai là, pháp luật của NN, kỷ luật của Đảng phải nghiêm chỉnh Công tác kiểm tra phải thường xuyên Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật nghiêm minh đối với những cán bộ vi phạm
- Ba là, phạt nghiêm minh, nghiêm khắc, đúng người đúng tội là cần thiết, song việc gì cũng xử phạt thì lại không đúng Chủ động giáo dục đạo đức cách
Trang 10mạng trong đội ngũ cán bộ viên chức, xây dựng hệ chuẩn mực đạo đức của người cầm quyền, khơi dậy lương tâm trong mỗi con người
- Bốn là, thực hiện nêu gương, phê bình và tự phê bình Cán bộ phải đi trước làm gương, cán bộ, người đứng đầu có ý thức nêu gương tu dưỡng đạo đức, chống tiêu cực
- Năm là, phát huy sức mạnh của CN yêu nước vào cuộc chiến chống lại tiêu cực trong con người, trong xh và trong bộ máy NN
Câu 7: quan điểm về giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc
Bản sắc văn hóa dân tộc là những giá trị văn hóa bền vững của cộng đồng các dân tộc VN; là thành quả của quá trình lao động, sản xuất, chiến đấu và giao lưu của con người VN
Bản sắc văn hóa dân tộc được nhìn nhận qua 2 lớp quan hệ
- Về nội dung: lòng yêu nước thương nòi: tinh thần độc lập, tự lực, tự cường: lòng tự tôn dân tộc
- Về hình thức: ngôn ngữ, phong tục, tập quán…; Lễ hội, truyền thống… Bản sắc văn hóa dân tộc chứa đụng giá trị lớn và có một ý nghĩa quan trọng đối đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Nó phản ánh những nét độc đáo, đặc tính dân tọc Là ngọn nguồn đi tới chủ nghĩa Mác- Lenin
Trách nhiệm của con người VN là phải traan trọng, khai thách, giữ gìn, phát huy, phát triển những giá trị của văn hóa dân tộc, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ CM của từng giai đoạn lịch sử “Dân ta phải biết sử ta - Cho tường gốc tích nhước nhà VN” Chăm lo cốt cách dân tộc, đồng thời triệt để tẩy trừ đi mọi di hại thuộc địa và ảnh hường nô dịch của vắn hóa đế quốc, tôn trọng phong tục tập quán, văn hóa của các dân tộc ít người
Trong giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, cần phải biết tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại Tiếp biến văn hóa là một quy luật của văn hóa ‘Văn hóa VN ảnh hưởng lẫn nhau của văn hóa đông phương và Tây phương chung đúc lại… Tây phương hay Đông phương có cái gì tốt ta học lấy để tạo ra một nền văn hóa VN Nghĩa là lấy kinh nghiệm tốt của vă hóa cư và văn hóa nay, trau dồi văn hóa VN thật có tinh thần thuần túy VN hợp với tinh thần dân chủ” Chủ tịch HCM luôn chú trọng việc chắt lọc tinh hoa văn hóa nhân loại
HCM chỉ rõ mục địc của việc tiếp thu văn hóa nhân loại là để làm giàu cho văn hóa VN, xây dựng nền văn hóa VN hợp với tinh thần dân chủ
Nội dung tiếp thu là toàn diện, bao gồm Đông, Tây, kim, cổ, tất cả các mặt, các khía cạnh
Tiêu chí tiếp thu là cái gì hay, cái gì tốt ta học lấy