CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI CỦA CÁC QUỸ TÍN DỤNG NHÂN DÂN TỈNH LÂM ĐỒNG LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ

HỒ CHÍ MINH LÊ QUỐC THỌ CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI CỦA CÁC QUỸ TÍN DỤNG NHÂN DÂN TỈNH LÂM ĐỒNG LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP... HỒ CHÍ MINH LÊ QUỐC THỌ CÁC YẾU TỐ TÁC

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HỒ CHÍ MINH

LÊ QUỐC THỌ

CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI

CỦA CÁC QUỸ TÍN DỤNG NHÂN DÂN

TỈNH LÂM ĐỒNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ

TP Hồ Chí Minh – Năm 2019

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HỒ CHÍ MINH

LÊ QUỐC THỌ

CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI

CỦA CÁC QUỸ TÍN DỤNG NHÂN DÂN

TỈNH LÂM ĐỒNG

Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng

Mã số: 8340201

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

TS THÂN THỊ THU THỦY

TP Hồ Chí Minh – Năm 2019

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan các kết quả nghiên cứu trong luận văn này là hoàn toàn trung thực Đây là công trình nghiên cứu của chính tôi dưới sự hướng dẫn khoa học của TS Thân Thị Thu Thủy trừ những nội dung đã được trích dẫn theo quy định Nghiên cứu này cũng chưa được dùng để tôi tốt nghiệp bất cứ bậc học nào trước đây

Nếu có bất kỳ sự gian lận nào, tôi hoàn toàn chịu trách nghiệm trước Hội đồng đánh giá luận văn cũng như kết quả tốt nghiệp của mình

Tp Hồ Chí Minh, ngày tháng năm 2019

Tác giả

Lê Quốc Thọ

LỜI CẢM ƠN

Để thực hiện luận văn này, trước hết tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến cô Thân Thị Thu Thủy đã hướng dẫn tận tình cho tôi trong suốt quá trình thực hiện Xin cảm ơn Khoa Ngân hàng - Trường Đại học Kinh tế TP HCM đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn

Cuối cùng, tôi xin cảm ơn gia đình, bạn bè và đồng nghiệp đã luôn động viên,

hỗ trợ thời gian cho tôi vượt qua các khó khăn để hoàn thành tốt luận văn này

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT vi

DANH MỤC CÁC BẢNG vii

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ viii

TÓM TẮT ix

CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1

1.1 Sự cần thiết của vấn đề nghiên cứu 1

1.2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2

1.3 Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu 2

1.3.1 Mục tiêu nghiên cứu 2

1.3.2 Câu hỏi nghiên cứu 3

1.4 Phương pháp nghiên cứu 3

1.5 Ý nghĩa của đề tài 3

1.6 Kết cấu của đề tài nghiên cứu 4

CHƯƠNG 2: QUỸ TÍN DỤNG NHÂN DÂN TỈNH LÂM ĐỒNG VÀ TỶ SUẤT SINH LỢI 5

2.1 Giới thiệu các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng 5

2.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển 5

2.1.2 Mô hình hoạt động 7

2.1.3 Kết quả hoạt động kinh doanh 8

2.2 Tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng 10

KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 14

CHƯƠNG 3: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI CỦA QUỸ TÍN DỤNG NHÂN DÂN 15

3.1 Tổng quan về quỹ tín dụng nhân dân 15

3.1.1 Khái niệm quỹ tín dụng nhân dân 15

3.1.2 Hoạt động của quỹ tín dụng nhân dân 15

3.1.3 Vai trò của quỹ tín dụng nhân dân 16

3.2 Tỷ suất sinh lợi của quỹ tín dụng nhân dân 17

3.2.1 Khái niệm tỷ suất sinh lợi 17

3.2.2 Các chỉ tiêu đo lường tỷ suất sinh lợi 18

3.3 Các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của quỹ tín dụng nhân dân 19

3.3.1 Các yếu tố nội tại 19

3.3.2 Các yếu tố vĩ mô 20

3.4 Các nghiên cứu trước đây về các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân 21

3.4.1 Nghiên cứu của Athanasoglou và cộng sự 22

3.4.2 Nghiên cứu của Masood và Ashraf 23

3.4.3 Nghiên cứu của Hồ Thị Lam và cộng sự 23

3.4.4 Nghiên cứu của Trương Đông Lộc 24

3.5 Phương pháp nghiên cứu 24

3.5.1 Các mô hình ước lượng 25

3.5.2 Lựa chọn mô hình phù hợp 26

3.5.3 Kiểm định các giả thiết của mô hình hồi quy 27

KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 29

CHƯƠNG 4: PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI CỦA CÁC QUỸ TÍN DỤNG NHÂN DÂN TỈNH LÂM ĐỒNG 30

4.1 Thực trạng tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng 30

4.1.1 Tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản 30

4.1.2 Tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu 31

4.2 Các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng 32

4.2.1 Các yếu tố nội tại 32

4.2.2 Các yếu tố vĩ mô 36

4.3 Phân tích các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng 38

4.3.1 Mô hình nghiên cứu 38

4.3.2 Mô tả các biến 39

4.3.3 Dữ liệu nghiên cứu 41

4.3.4 Kết quả nghiên cứu 42

4.3.5 Thảo luận kết quả nghiên cứu 50

KẾT LUẬN CHƯƠNG 4 53

CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ GIẢI PHÁP GIA TĂNG ẢNH HƯỞNG CÁC YẾU TỐ TÍCH CỰC, HẠN CHẾ ẢNH HƯỞNG CÁC YẾU TỐ TIÊU CỰC ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI CỦA CÁC QUỸ TÍN DỤNG NHÂN DÂN TỈNH LÂM ĐỒNG 54

5.1 Kết luận 54

5.2 Giải pháp gia tăng ảnh hưởng của các yếu tố tích cực đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng 56

5.2.1 Tăng quy mô tổng tài sản 56

5.2.2 Tăng vốn chủ sở hữu 57

5.2.3 Dự đoán lạm phát kỳ vọng 60

5.3 Giải pháp hạn chế ảnh hưởng của yếu tố tiêu cực đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng 60

5.3.1 Hạn chế tỷ lệ nợ xấu 60

5.3.2 Giảm thiểu tác động bất lợi của tăng trưởng kinh tế 62

5.4 Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo 63

5.4.1 Hạn chế của đề tài 63

5.4.2 Hướng nghiên cứu tiếp theo 63

KẾT LUẬN CHƯƠNG 5 64 TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

CPI Lạm phát DEPOSIT Tăng trưởng vốn huy động EQUITY Vốn chủ sở hữu

FEM Mô hình ảnh hưởng cố định FGLS Mô hình bình phương tối thiểu tổng quát khả thi GDP Tăng trưởng kinh tế

NHNN Ngân hàng Nhà nước NHTM Ngân hàng thương mại NPLS Tỷ lệ nợ xấu

Pooled OLS Mô hình ước lượng bình phương nhỏ nhất QTDND Quỹ tín dụng nhân dân

REM Mô hình ảnh hưởng ngẫu nhiên ROA Tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản ROE Tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu SIZE Quy mô tổng tài sản

TCTD Tổ chức tín dụng

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1: Các QTDND tỉnh Lâm Đồng 6

Bảng 2.2: Kết quả hoạt động kinh doanh các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009 - 2018 9

Bảng 2.3: ROA các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009 - 2018 11

Bảng 2.4: ROE các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009 - 2018 12

Bảng 4.1: ROA của các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009-2018 31

Bảng 4.2: ROE của các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009-2018 32

Bảng 4.3: Quy mô tổng tài sản của các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009-2018 33

Bảng 4.4: Vốn chủ sở hữu của các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009-2018 34 Bảng 4.5: Tăng trưởng vốn huy động của các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009-2018 35

Bảng 4.6: Tỷ lệ nợ xấu của các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009-2018 36

Bảng 4.7: Mô tả các biến trong mô hình nghiên cứu 41

Bảng 4.8: Thống kê mô tả các biến trong mô hình nghiên cứu 42

Bảng 4.9: Phân tích tương quan ROA với các biến độc lập 44

Bảng 4.10: Phân tích tương quan ROE với các biến độc lập 44

Bảng 4.11: Kết quả hồi quy Pooled OLS 45

Bảng 4.12: Kết quả hồi quy theo FEM 46

Bảng 4.13: Kết quả hồi quy theo REM 46

Bảng 4.14: Kiểm định nhân tử Breusch-Pagan Lagrange 47

Bảng 4.15: Kiểm định Hausman 47

Bảng 4.16: Kiểm định hiện tượng đa cộng tuyến 48

Bảng 4.17: Kết quả kiểm định hiện tượng tự tương quan 49

Bảng 4.18: Kết quả ước lượng FGLS 49

Bảng 5.1 Tóm tắt kết quả nghiên cứu 55

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ

Sơ đồ 2.1: Mô hình tổ chức QTDND 8

Biểu đồ 2.1: ROA các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009 - 2018 12

Biểu đồ 2.2: ROE các QTDND tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2009 – 2018 13

Biểu đồ 4.1: GDP Việt Nam giai đoạn 2009-2018 37

Biểu đồ 4.2: CPI Việt Nam giai đoạn 2009-2018 38

TÓM TẮT Tiêu đề: Các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân

dân tỉnh Lâm Đồng

Tóm tắt: Mục tiêu nghiên cứu của luận văn này nhằm phân tích các yếu tố

tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân (QTDND) tại tỉnh Lâm Đồng Sử dụng số liệu của 18 QTDND tại tỉnh Lâm Đồng trong giai đoạn 2009 –

2018, với mô hình bình phương tối thiểu tổng quát khả thi (FGLS), nghiên cứu tìm thấy tỷ suất sinh lợi của các QTDND có mối quan hệ cùng chiều với quy mô, tỷ lệ vốn chủ sở hữu và lạm phát nhưng lại có quan hệ ngược chiều với tỷ lệ nợ xấu và tăng trưởng kinh tế Ngoài ra, luận văn còn tìm thấy bằng chứng để kết luận rằng tăng trưởng vốn huy động không có tác động đến tỷ suất sinh lợi của các QTDND Kết quả nghiên cứu giúp gợi ý các nhà quản trị của QTDND tỉnh Lâm Đồng có một

số giải pháp giúp tăng tỷ suất sinh lợi, đảm bảo cho các QTDND hoạt động kinh doanh hiệu quả từ đó có sức đề kháng cao đối với các rủi ro có thể xảy ra trong quá trình hoạt động

Từ khóa: QTDND, Lâm Đồng, tỷ suất sinh lợi, FGLS

ABSTRACT Title: Factors affecting the profitability ratio of people's credit funds in Lam

Dong province

Abstract: The research objective of this thesis is to analyze the factors

affecting the probability ratio of people's credit funds (PCFs) in Lam Dong province Using data from 18 PCFs in Lam Dong province in the period 2009-2018, with the feasible generalized least squares model (FGLS), the study found the probability ratio of the PCFs have a positive relationship with the size, equity ratio and inflation but have negative relationship with non performing loans ratio and economic growth In addition, the thesis finds evidence to conclude that mobilized capital growth has no effect on PCFs' probability ratio The research results help suggest that the managers of PCF in Lam Dong province have some solutions to increase the profitability rate, ensure PCFs to operate effectively from there to have

high resistance to opeation risks

Keywords: PCFs, Lam Dong, probability ratio, FGLS

CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1.1 Sự cần thiết của vấn đề nghiên cứu

Mục tiêu cuối cùng và chủ yếu của hầu hết các tổ chức kinh doanh trong nền kinh tế là hoạt động kinh doanh có hiệu quả, tạo ra nguồn lợi nhuận lớn cho chủ sở hữu Hoạt động kinh doanh của các tổ chức tín dụng cũng không nằm ngoài mục tiêu trên Mặt khác, với vai trò là trung gian tài chính huyết mạch trong nền kinh tế, hiệu quả hoạt động của các tổ chức tín dụng có thể ảnh hưởng mạnh đến sự tăng trưởng của nền kinh tế Một tổ chức tín dụng tạo ra được lợi nhuận lớn và có sự tăng trưởng lợi nhuận đều đặn hàng năm có thể có khả năng đề kháng tốt hơn đối với các cú sốc kinh tế và góp phần ổn định hệ thống tài chính (Lê Tấn Phước và Bùi Xuân Diễn, 2016)

Chính vì sự quan trọng của hiệu quả kinh doanh với một tổ chức tín dụng nói riêng cũng như hệ thống tài chính của một quốc gia nói chung, trên thế giới và Việt Nam đã có nhiều học giả tiến hành nghiên cứu các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các tổ chức tín dụng trong một quốc gia hay một khu vực để từ đó đưa ra các gợi ý, giải pháp nhằm cải thiện hiệu quả kinh doanh cho các tổ chức tín dụng khu vực nghiên cứu Tuy nhiên, các kết quả nghiên cứu trước đây cho thấy mức độ và chiều hướng ảnh hưởng của các nhóm yếu tố đến tỷ suất sinh lợi của các tổ chức tín dụng là không giống nhau

Là một tổ chức tín dụng trong nền kinh tế, quỹ tín dụng nhân dân được phép thực hiện một số hoạt động ngân hàng trong đó có hoạt động huy động vốn và cho vay Quỹ tín dụng nhân dân hoạt động chủ yếu tại các địa bàn nông thôn nơi ít có mạng lưới của các ngân hàng thương mại Trong hoạt động kinh doanh của mình, ngoài mục tiêu hỗ trợ các thành viên, quỹ tín dụng nhân dân cũng cần có các biện pháp tối đa hóa lợi nhuận để có sức chịu đựng đối với các rủi ro có thể gặp phải

Trong năm 2017, rủi ro thanh khoản đã xảy ra đối với một số quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Đồng Nai Là tỉnh giáp ranh với tỉnh Đồng Nai, các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng cũng bị ảnh hưởng bởi các thông tin tiêu cực này biểu hiện

rõ nhất thông qua chỉ số tăng trưởng vốn huy động của các quỹ tín dụng nhân dân

tỉnh Lâm Đồng giảm mạnh chỉ đạt 2,33%, thấp nhất trong suốt giai đoạn 2009 –

2018 Đến cuối năm 2017, tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu của hầu hết quỹ tín dụng nhân dân đều thấp hơn năm 2016

Nếu hiệu quả hoạt động kinh doanh thấp, các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng sẽ có nhiều khó khăn trong việc tạo được lòng tin của khách hàng, đặc biệt là người gửi tiền và nhạy cảm hơn với các rủi ro có thể gặp phải Trong bối cảnh như vậy, việc nghiên cứu các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng có ý nghĩa quan trọng để từ đó có các giải pháp phù hợp nâng cao khả năng sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân Với lý do trên, tác giả chọn “Các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng” làm đề tài nghiên cứu

1.2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu:

Các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân

- Phạm vi nghiên cứu:

+ Phạm vi không gian: Hiện nay, tổng số lượng các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng là 25 quỹ tuy nhiên trong đó có 07 quỹ được thành lập sau năm

2009 Vì vậy, để cho số liệu của luận văn được thống nhất và liên tục, phạm vi không gian của luận văn chỉ thực hiện nghiên cứu trên 18 quỹ tín dụng nhân dân thành lập trước năm 2009

+ Phạm vi thời gian: Giai đoạn 2009 – 2018

1.3 Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu 1.3.1 Mục tiêu nghiên cứu

- Mục tiêu tổng quát: Nghiên cứu các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng

- Mục tiêu cụ thể + Xác định các yếu tố tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng

+ Đo lường tác động của các yếu tố nội tại và các yếu tố vĩ mô đến tỷ suất

sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng

+ Đề xuất các giải pháp gia tăng ảnh hưởng các yếu tố tích cực, hạn chế ảnh hưởng các yếu tố tiêu cực nhằm làm gia tăng tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng

1.3.2 Câu hỏi nghiên cứu

Để đạt được mục tiêu nghiên cứu, luận văn cần giải quyết các câu hỏi sau:

- Những yếu tố nào tác động đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng?

- Các yếu tố nội tại bao gồm quy mô tổng tài sản, vốn chủ sở hữu, tăng trưởng vốn huy động, tỷ lệ nợ xấu và các yếu tố vĩ mô bao gồm tăng trưởng kinh tế, lạm phát tác động như thế nào đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng?

- Những giải pháp nào để gia tăng ảnh hưởng các yếu tố tích cực, hạn chế ảnh hưởng các yếu tố tiêu cực nhằm gia tăng tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng?

1.4 Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện mục tiêu nghiên cứu, luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng thông qua việc thực hiện hồi quy bằng dữ liệu bảng với 3 mô hình gồm Pooled OLS, FEM và REM Sau đó, luận văn sử dụng các phương pháp kiểm định như F-test, Bruesch-Pagan và Hausman để lựa chọn giữa 3 mô hình trên, tiến hành kiểm định các giả thiết của mô hình và khắc phục các khuyết tật của mô hình nếu có Phần mềm Stata 14.0 được sử dụng để xử lý dữ liệu

1.5 Ý nghĩa của đề tài

Kết quả nghiên cứu thực nghiệm của luận văn sẽ cho biết được những yếu tố nào tác động với tỷ suất sinh lợi, chiều hướng và mức độ tác động của các yếu tố đó đến tỷ suất sinh lợi của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng Qua kết quả nghiên cứu, ban lãnh đạo của các quỹ tín dụng nhân dân tỉnh Lâm Đồng sẽ có các giải pháp thích hợp nhằm tăng tỷ suất sinh lợi, giảm thiểu được các rủi ro phát sinh

có thể dẫn đến mất an toàn đơn vị mình nhằm góp phần ổn định hệ thống quỹ tín