Đảng và Nhà nước cần đề ra các chính sách để hỗ trợ cần thiết, kịp thời, toàn diện cho những dân tộc thiểu số, đồng bào có trình độ phát triển thấp hơn, để họ có điều kiện phát triển, vớ
Trang 1ĐẠI HỌC UEH TRƯỜNG KINH DOANH KHOA KINH DOANH QUỐC TẾ - MARKETING
TIỂU LUẬN KHÔNG THUYẾT TRÌNH
Môn học: CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC
Trang 2Giảng viên: Nguyễn Hoàng Phương
Mã lớp học phần: 22D1POL51002547 Phòng học: B2 - 407 – Lớp chiều thứ 4
Sinh viên: Trần Khánh Ly Khóa – Lớp: K47 – MR001 MSSV: 31211022785
TP Hồ Chí Minh, ngày 28 tháng 04 năm 2022
Trang 3MỤC LỤC
1 Phân tích cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác – Lênin? 2
2 Bằng những dẫn chứng cụ thể (có trích dẫn rõ ràng, số liệu tin cậy) hãy nêu đặc điểm dân tộc Việt Nam 3
3 Căn cứ vào cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mac – Lênin và
từ đặc điểm trên, hãy đề xuất những giải pháp thiết thực, cụ thể, nhằm thực hiện tốt chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước Việt Nam 5
Trang 41 Phân tích cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác – Lênin?
Cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác – Lênin chính là cơ sở giúp ta giải quyết được các vấn đề dân tộc dựa theo 3 nguyên tắc:
Thứ nhất, các dân tộc hoàn toàn bình đẳng Đây chính là quyền thiêng liêng của các
dân tộc Các dân tộc, không phụ thuộc vào số lượng, trình độ phát triển,… đều ngang bằng nhau về nghĩa vụ và quyền lợi trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, không dân tộc nào được giữ đặc quyền, đặc lợi về bất kì một lĩnh vực riêng biệt nào cả
Trong một quốc gia có nhiều dân tộc, quyền bình đẳng giữa các dân tộc phải được ghi nhận trong Hiến pháp và pháp luật, được pháp luật bảo vệ và quan trọng hơn cả là phải được thực hiện trong thực tế Đảng và Nhà nước cần đề ra các chính sách để hỗ trợ cần thiết, kịp thời, toàn diện cho những dân tộc thiểu số, đồng bào có trình độ phát triển thấp hơn, để họ có điều kiện phát triển, với mục đích cuối cùng là khắc phục sự chênh lệch về trình độ phát triển kinh tế, văn hoá giữa các dân tộc trong cộng đồng người Việt Nam Cơ sở dựa trên những văn bản là điều mà chúng ta cần phải làm nhưng hiện thực hoá những văn bản này và đi vào hành động cụ thể mới chính là điều mà tất cả người dân Việt Nam mong muốn trở thành hiện thực chứ không chỉ là một lời nói suông
Trang 5Giữa các quốc gia, dân tộc với nhau, quyền bình đẳng dân tộc gắn liền với đấu tranh chống chủ nghĩa phân biệt chủng tộc Nelson Mandela đã từng nói: “Không ai sinh ra
mà đã ghét người khác vì màu da, nền giáo dục và tôn giáo của người đó Mọi người phải học cách để ghét Và nếu người ta có thể học cách để ghét, họ cũng có thể được dạy cách yêu thương, vì tình yêu đến với con người tự nhiên hơn là lòng căm ghét” Bên cạnh đó, để thực hiện được quyền bình đẳng giữa các dân tộc với nhau, chúng ta cũng cần đấu tranh chống chủ nghĩa bá quyền nước lớn; chống sự áp bức bóc lột của các nước tư bản phát triển đối với các nước lạc hậu, chậm phát triển về kinh tế Các nước lớn hơn, phát triển hơn, chiếm ưu thế về kinh tế, chính trị, quân sự,… luôn có xu hướng muốn thôn tính, nô dịch các nước nhỏ hơn mình để làm giàu cho bản thân họ hơn, ví dụ như chiến tranh của Mỹ tại Iraq,…
Thứ hai, các dân tộc được quyền tự quyết Đó là quyền làm chủ của mỗi dân tộc,
quyền tự quyết định lấy vận mệnh của dân tộc mình, quyền tự lựa chọn con đường phát triển của dân tộc mình, nói cách khác, quốc gia, dân tộc đó không phụ thuộc vào các thế lực bên ngoài Quyền tự quyết của mỗi dân tộc bao gồm: quyền tự do phân lập thành cộng đồng quốc gia dân tộc độc lập và quyền tự nguyện liên hiệp với các dân tộc khác trên cơ sở bình đẳng Các dân tộc muốn phân lập/ liên hiệp cần phải xuất phát từ điều kiện lịch sử, từ lợi ích của chính các dân tộc đó Thực hiện quyền dân tộc tự quyết
Trang 6phải xuất phát từ thực tiễn – cụ thể; phải đứng vững trên lập trường của giai cấp công nhân và phải đảm bảo sự thống nhất giữa lợi ích dân tộc và lợi ích của giai cấp công nhân
Cuối cùng, mặc dù mỗi nguyên tắc đều có một vị trí, vai trò riêng, nhưng quan trọng hơn cả là nguyên tắc liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc Đây là tư tưởng,
nội dung cơ bản trong cương lĩnh dân tộc của V.I.Lênin, thể hiện bản chất quốc tế của giai cấp công nhân và phản ánh tính thống nhất giữa sự nghiệp giải phóng dân tộc và giải phóng giai cấp Liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc chính là liên hiệp các bộ phận tiên tiến trong các dân tộc, từ đó đoàn kết dân tộc trong quốc gia đó, hướng đến đoàn kết giai cấp công nhân trên phạm vi toàn thế giới để thực hiện sứ mệnh lịch sử của mình Chỉ khi giai cấp công nhân hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình trên phạm
vi toàn thế giớit hì khi đó mới có vai trò quyết định đến việc xem xét, thực hiện quyền bình đẳng dân tộc và quyền dân tộc tự quyết một cách đúng đắn Liên hiệp công nhân các dân tộc chính là yếu tố tạo nên sức mạnh của giai cấp công nhân và các dân tộc bị
áp bức trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc Cơ sở vững chắc để đoàn kết các tầng lớp nhân dân lao động thuộc các dân tộc trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc vì độc lập dân tộc và tiến bộ xã hội chính là liên hiệp công nhân các dân
Trang 7tộc lại với nhau Đây là nội dung thể hiện được tinh thần cốt lõi trong cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác – Lênin
Tóm lại, cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác – Lênin chính là cơ sở để Đảng cộng sản Việt Nam dựa vào để hoạch định những chiến lược phát triển, đặc biệt là trong chính sách ngoại giao của chúng ta
2 Bằng những dẫn chứng cụ thể (có trích dẫn rõ ràng, số liệu tin cậy) hãy nêu đặc điểm dân tộc Việt Nam
Việt Nam là một quốc gia đa dân tộc, gồm 54 dân tộc anh em, phân bố rải rác trên phạm vi cả nước với các đặc điểm cơ bản sau:
Thứ nhất: giữa các tộc người có sự chênh lệch về số dân Theo tổng điều tra dân số
và nhà ở năm 2019, Việt nam có 54 dân tộc với tổng số dân là 96.208.984 người, chỉ riêng dân tộc Kinh số dân đã lên tới 82.085.826,chiếm 85,3% dân số cả nước; 53 dân tộc còn lại chiếm 14,7% dân số, và số dân của từng tộc lại khác nhau, có nơi số người tính bằng triệu (Tày, Thái, Mường, Mông,…) , có nơi chỉ vài ba trăm (Si la, Pu péo,
Rơ măm, Brầu,…) Thực tế đã chứng minh rất rõ ràng những khó khăn đã, đang và sẽ xảy ra đối với một dân tộc mà số dân chỉ có hàng trăm Do vậy, Đảng và Nhà nước Việt Nam đang có những chính sách quan tâm đặc biệt đối với việc phát triển số dân hợp lý cho các dân tộc thiểu số Tuy có sự chênh lệch đáng kể về đời sống vật chất
Trang 8cũng như tinh thần nhưng các dân tộc vẫn coi nhau như anh em, đùm bọc lẫn nhau, chung sức xây dựng và bảo vệ tổ quốc
Thứ hai: Các dân tộc Việt Nam có địa bàn cư trú đan xen nhau Người Kinh sống
chủ yếu ở đồng bằng, ven biển, trung du và các dân tộc thiểu số còn lại chủ yếu sống ở vùng trung du miền núi, vùng sâu vùng xa,… nhưng về cơ bản, ở Việt Nam, không có bất cứ một dân tộc nào cư trú riêng lẻ ở một địa bàn riêng biệt cả
Dẫn chứng:
Trung du và miền núi phía Bắc là địa bàn sinh sống chủ yếu của người DTTS với 49,8% tổng số người DTTS đang cứ trú, tập trung đông ở các tỉnh như Sơn La, Hà Giang, Lạng Sơn, Hoà Bình,… Ngoài ra, Tây Nguyên cũng là vùng tập trung đông người DTTS với 15,6% tổng người DTTS, chủ yếu là người dân tộc Gia Rai, Ê Đê, Ba
Na và Cơ Ho
Các dân tộc có địa bàn cư trú đan xen nhau tạo điều kiện thuận lợi để họ có cơ hội hiểu biết lẫn nhau nhiều hơn, mở rộng giao lưu cùng nhau phát triển và tạo nên một nền văn hoá Việt Nam đa dạng và thống nhất Mặt khác, chính đặc điểm này cũng mang lại không ít khó khăn cho nước ta Quá trình sinh sống dễ nảy sinh mâu thuẫn, xung đột do có nhiều tộc người sống xen kẽ Điều này góp phần tạo kẽ hở để các thế lực thù địch có điều kiện phá hoại an ninh chính trị và sự thống nhất của đất nước
Trang 9Thứ ba: Các dân tộc thiểu số của Việt Nam chủ yếu cư trú ở những địa bàn có vị trí chiến lược quan trọng 53 dân tộc thiểu số Việt Nam cư trú trên ¾ diện tích lãnh
thổ, chủ yếu ở những vị trí trọng yếu về kinh tế, chính trị, an ninh quốc phòng, mặc dù chỉ chiếm 14.3% dân số Một số dân tộc có quan hệ dòng tộc với các dân tộc ở các nước láng giềng và khu vực Ví dụ: dân tộc Thái, dân tộc Mông, dân tộc Khơme, dân tộc Hoa,… do vậy, các thế lực phản động thường lợi dụng vấn đề dân tộc để chống phá cách mạng Việt Nam
Dẫn chứng:
Thực tế lịch sử đã khẳng định vô cùng rõ ràng vị trí chiến lược quan trọng của miền núi Ví dụ, cuộc chiến tranh giải phóng (1945-1975) đã chứng minh tầm quan trọng của chiến lược Tây Nguyên Từ xưa đến nay, các thế lực thù địch bên ngoài đã lợi dụng khu vực địa bàn miền núi để xâm nhập vào nước ta Rừng núi ngày xưa chính là căn cứ địa cách mạng trong kháng chiến chống Pháp, Nhật, Mỹ Còn trong giai đoạn hiện nay, miền núi chính là địa bàn chiến lược về quốc phòng, an ninh trong việc bảo
vệ vững chắc chủ quyền quốc gia, chống âm mưu xâm nhập, gây bạo loạ, lật đổ, bảo
vệ sự nghiệp hoà bình, xây dựng chủ nghĩa xã hội
Thứ tư: Các dân tộc ở Việt Nam còn có sự chênh lệch với nhau về nhiều mặt: trình
độ phát triển kinh tế xã hội và mức độ hưởng thụ các giá trị văn hoá tinh thần Vì nước
Trang 10ta trải qua hàng ngàn năm dựng và giữ nước, kết hợp với điều kiện tự nhiên và địa bàn
cư trú cũng không giống nhau, nói chung, các DTTS có trình độ phát triển còn thấp Giữa các dân tộc, phát triển cũng không đồng đều Bên cạnh đó, nguyên nhân dẫn đến tình trạng chênh lệch giữa các dân tộc còn một phần là do chúng ta hạn chế tổ chức thực hiện, hoặc thực hiện không hiệu quả các chủ trường, chính sách ở các vùng sâu vùng xa Tình trạng trên vừa làm cho các DTTS khó hoà nhập với sự phát triển chung của cả nước; vừa làm tăng lên khoảng cách phát triển giữa các dân tộc, tiềm ẩn những yếu tố có thể gây mất ổn định chính trị - xã hội, nhất là khi bị các thế lực thù địch lợi dụng
Dẫn chứng:
Khả năng tiếp cận cơ sở vật chất cơ bản của người DTTS vẫn còn hạn chế 72% DTTS không có nhà vệ sinh đạt chuẩn, và hơn ¼ số hộ DTTS không được tiếp cận với nguồn nước hợp vệ sinh Trình độ văn hóa, đặc biệt là tỷ lệ biết chữ có khác biệt lớn giữa các nhóm DTTS Tỷ lệ trung bình cho 53 DTTS là 79,8%, tuy nhiên con số này biến thiên
từ mức thấp nhất là 34,6% với dân tộc La Hủ, tới cao nhất là các dân tộc Thổ, Mường, Tày và Sán Dìu đạt 95% Tỷ lệ người lao động là DTTS đã qua đào tạo chỉ bằng 1/3 của cả nước
Thứ năm, các dân tộc Việt Nam có truyền thống đoàn kết, gắn bó lâu đời trong cộng đồng dân tộc – quốc gia thống nhất Chính do phương thức sản xuất nông
Trang 11nghiệp với nền văn minh lúa nước của chúng ta , nhu cầu về đắp đê trị thuỷ, chống lại
lũ lut, thiên tai,… đã buộc dân tộc Việt Nam phải đoàn kết với nhau Bên cạnh đó, do nước ta nằm ở vị trí địa lý vô cùng quan trọng nên các thế lực ngoại bang luôn muốn tìm cách để xâm lược chúng ta Chính vì thế các dân tộc trên nước Việt Nam cần đoàn kết, gắn bó chặt chẽ với nhau thì mới đủ sức mạnh để chống lại giặc ngoại xâm, giữ được độc lập chủ quyền dân tộc Do đó, ông cha ta đã đúc kết nên một chân lý rất hay:
“đoàn kết thì sống, chia rẽ thì chết” Đoàn kết dân tộc đã trở thành truyền thống quý báu của dân tộc Việt Nam Ông cha ta đã hi sinh để giữ vững độc lập chủ quyền quốc gia, thì chúng ta ngày nay cần phải tiếp tục viết lên những trang sử vàng của dân tộc, phải tiếp bước thế hệ ông cha ta ngày trước hết sức cố gắng bảo vệ độc lập chủ quyền của tổ quốc thiêng liêng
Dẫn chứng:
Sức mạnh của đoàn kết của cả tất cả các dân tộc đã được chứng minh trong xuyên suốt chiều dài lịch sử của nước nhà: Thời kỳ Bắc thuộc trên một ngàn năm, dưới ách thống trị và bóc lột tàn bạo, nhân dân ta đã luôn đoàn kết, kiên cường đấu tranh để giữ vững nền độc lập tự do cho Tổ quốc Việt Nam Chiến thắng Bạch Đằng oanh liệt của nhân dân ta đã kết thúc hoàn toàn thời kỳ bị phong kiến phương Bắc đô hộ, kéo dài trên một ngàn năm Đó chính là nhờ có ý chí độc lập tự do, lòng yêu nước nồng nàn, tinh thần đoàn kết của cư dân người Việt Tiếp đến, dưới sự lãnh đạo của Đảng,
Trang 12hơn 20 triệu người dân Việt Nam đã cùng nhau đứng dậy giành chính quyền làm nên thắng lợi cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945 vĩ đại, đem lại nền độc lập cho dân tộc và quyền tự do cho nhân dân Trong kháng chiến chống Pháp, ý chí quyết tâm sắt
đá và sự đồng lòng của toàn dân tộc đã phát huy cao độ để cuối cùng làm nên chiến thắng Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu” Đặc biệt trong công cuộc chống Mỹ cứu nước trường kỳ, gian khổ, tư tưởng đại đoàn kết toàn dân tộc của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết Thành công, thành công, đại thành công” đã được phát huy, lôi cuốn đông đảo mọi tầng lớp nhân dân hăng hái thi đua chiến đấu Nhờ đó, dân tộc Việt Nam đã huy động toàn bộ sức mạnh chính trị, tinh thần, nhân lực, vật lực để “đánh cho Mỹ cút, đánh cho Ngụy nhào”, và cuối cùng với cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975 thắng lợi, đã kết thúc vẻ vang sự nghiệp chống Mỹ, cứu nước của dân tộc ta
Cuối cùng, mỗi dân tộc có bản sắc văn hoá riêng, góp phần tạo nên sự phong phú,
đa dạng của nền văn hoá Việt Nam thống nhất Cùng với nền văn hoá của cộng
đồng, mỗi dân tộc trong đại gia đình các dân tộc Việt Nam đều có đời sống văn hoá mang bản sắc riêng rất phong phú Vì vậy, Đảng và Nhà nước ta luôn luôn tôn trọng bản sắc văn hoá riêng và tôn trọng tự do tín ngưỡng của mỗi dân tộc Sự phát triển rực
rỡ bản sắc văn hoá mỗi dân tộc càng làm phong phú nền văn hoá của dân tộc Việt
Trang 13Nam Thống nhất trong đa dạng chính là nét riêng, độc đáo của nền văn hoá các dân tộc Việt Nam
Ví dụ:
Dân tộc Mạ có lễ hội mừng lúa mới, được xem như là một nét đẹp trong văn hoá cộng đồng, thể hiện tấm lòng biết ơn tổ tiên, trao đổi kinh nghiệm sản xuất Hoặc dân tộc Stiêng cũng có một bản sắc văn hoá vô cùng độc đáo Đó là tiếng kèn lá, âm thanh đàn
đá hay những điệu múa của các thiếu nữ Stiêng mang nét đẹp của núi rừng, khỏe khoắn mà quyến rũ Tất cả các bản sắc văn hoá đấy đều sẽ góp phần tôn vinh, giữ gìn
và bảo tồn bản sắc văn hóa của cả dân tộc Việt Nam
3 Căn cứ vào cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mac – Lênin và từ đặc điểm trên, hãy đề xuất những giải pháp thiết thực, cụ thể, nhằm thực hiện tốt chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước Việt Nam
Chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước Việt Nam bao gồm những nội dung mang tính tổng hợp, toàn diện và đồng bộ trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội Để thực hiện một cách có hiệu quả chính sách này cần tuân theo một số giải pháp thiết thực như sau:
Thứ nhất, cần nắm vững quan điểm, mục tiêu của Đảng, Nhà nước về vấn đề dân tộc trong thời kỳ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.
Trang 14Thứ hai, thực hiện tốt bình đẳng giữa các dân tộc trong cộng đồng các dân tộc Việt Nam Chính sách dân tộc của Đảng, Nhà nước ta xem đây vừa là nguyên tắc, vừa
là mục tiêu để hướng tới “Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội” khẳng định: “Thực hiện chính sách bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng và giúp đỡ nhau giữa các dân tộc, tạo mọi điều kiện để các dân tộc cùng phát triển” Điều
5 Hiến pháp năm 2013 nêu rõ: “Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là quốc gia thống nhất của các dân tộc cùng sinh sống trên đất nước Việt Nam Các dân tộc bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng và giúp nhau cùng phát triển; nghiêm cấm mọi hành vi kỳ thị, chia rẽ dân tộc Ngôn ngữ quốc gia là tiếng Viêt Các dân tộc có quyền dùng tiếng nói, chữ viết, giữ gìn bản sắc dân tộc, phát huy phong tục, tập quán, truyền thống văn hóa tốt đẹp của mình Nhà nước thực hiện chính sách phát triển toàn diện và tạo điều kiện để các dân tộc thiểu số phát huy nội lực, cùng phát tiển với đất nước” Các dân tộc đều ngang nhau về quyền lợi và nghĩa vụ trong mọi lĩnh vực và được bảo đảm bằng Hiến pháp và pháp luật Vì thế, quyền bình đẳng giữa các dân tộc cũng cần phải được đảm bảo một cách toàn diện, trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội: kinh tế, chính trị, văn hoá – xã hội,…
Thứ ba, cần phát triển toàn diện chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội và an ninh quốc phòng Về kinh tế, huy động mọi nguồn lực để phát triển kinh tế phù hợp với