tạp hơn so với các phương thức vận tải khác như: Hàng không, đường sắt, đườngbộ, đường thủy… b Vận tải đường biển thúc đẩy buôn bán quốc tế phát triển Khối lượng hàng hóa lưu thông trao
Trang 1BỘ GIAO THÔNG VẬN TẢI
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO
TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC HÀNG HẢI VIỆT NAM
BÁO CÁO THỰC TẬP CƠ SỞ NGÀNH
KINH TẾ VẬN TẢI BIỂN
CHUYÊN ĐỀ: TỔNG QUAN VỀ NGÀNH VẬN TẢI BIỂN
NGHUYỄN THỊ THÚY LINH – 68480 – KTB57ĐH – N01
HẢI PHÒNG - 2018
Trang 2Vận tải là huyết mạch của nền kinh tế, vận tải phát triển sẽ thúc đẩy cácngành kinh tế khác phát triển theo Trong thời đại toàn cầu hóa hiện nay vận tảiđóng vai trò rất quan trọng, nhất là vận tải biển Vận tải liên kết các nền kinh tế, rútngắn khoảng cách về không gian địa lý, nhằm giảm chi phí, giảm giá thành sảnphẩm, thúc đẩy thương mại phát triển , làm lợi cho cả người sản xuất và tiêu dùng.
Với 3.200 km bờ biển, 90 cảng biển được phân bố đều trên cả ba miền, ViệtNam được thiên nhiên ưu đãi cho việc phát triển vận tải biển Cùng với tốc độ tăngtrưởng nhanh chóng của thương mại quốc tế, ngành vận tải biển Việt Nam đang cónhững cơ hội to lớn, đặc biệt từ sau khi Việt Nam trở thành thành viên của tổ chứcthương mại thế giới (WTO)
Vận tải biển là một trong những loại hình vận tải được nhiều người quantâm hiện nay, nó có vai trò quan trọng trong nền kinh tế Cùng với tốc độ tăngtrưởng kinh tế đều đặn khoảng 8%/năm là tốc độ tăng trưởng kim ngạch xuất nhậpkhẩu khoảng từ 20% đến 25%/năm Giao thương hàng hóa tăng trưởng nhanhchóng, và trong đó chủ yếu được vận chuyển bằng đường biển (khoảng 80% tổngkhối lượng hàng hóa vận chuyển) là những tiền đề quan trọng trong phát triểnngành vận tải biển của Việt Nam
Kinh tế vận tải biển là một trong những thế mạnh của Việt Nam, và được coi
là đòn bẩy quan trọng trong quá trình hội nhập Cho đến nay, kinh tế vận tải
Trang 3biển đã mang lại nhữngthành tựu đáng kể, đặc biệt trong lĩnh vực ngoại thương.
Có thể nói, kinh tế vận tải biển làmột trong những phương tiện hữu hiệu để thúcđẩy kinh tế đối ngoại phát triển, góp phần tíchlũy vốn cho nền kinh tế đồng thờigiải quyết được các vấn đề mang tính xã hội như tạo việc làm, nâng cao thu nhậpcho người dân
Ngành Kinh tế vận tải biển trang bị cho sinh viên khả năng vận dụng cáckiến thức, kỹ năng và lý thuyết để quản lý nhà nước về vận tải biển, quản lý cácdoanh nghiệp vận tải biển và các doanh nghiệp cảng, có khả năng định hướng pháttriển doanh nghiệp trong từng thời điểm – giai đoạn thích hợp
Trong thời gian thực tập cơ sở ngành Kinh tế vận tải biển với sự hướng dẫntận tình của các thầy cô, em có cơ hội được tìm hiểu rõ hơn về tổng quan vận tảibiển và cảng Transvina Trong bài báo cáo thực tập này, em xin làm báo cáo vớichuyên đề: “Tổng quan về ngành vận tải biển”
Nội dung chuyên đề gồm 3 phần:
Phần I: Tổng quan về vận tải biển
Phần II: Tổng quan về chức năng, nhiệm vụ của công ty vận tải biển, cảng
biển
Phần III: Giới thiệu về cảng TRANSVINA
Em xin chân thành cảm ơn các thầy cô cùng ban lãnh đạo cảng Transvina đãgiúp em hoàn thành báo cáo thực tập này
Trang 4Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 5Mục lục
Phần II Tổng quan về chức năng, nhiệm vụ của công ty vận tải biển, cảng biển 22
2.1.4 Công ty trách nhiệm hữu hạn (TNHH) 27
2.3. Cơ cấu các phòng ban và chức năng cơ bản công ty cổ phần vận tải Biển
2.3.1 Sơ đồ bộ máy quản lý Công ty cổ phần vận tải Biển Bắc 32 2.3.2 Các cấp quản lý của công ty cổ phần Vận tải Biển Bắc 35
2.4 Mộ./ t sộ2 vi/ trí6 lầ! m việ./ c điệ: n hí!nh vầ! nhiệ./ m vu/ 40
Trang 62.4.3 Nhân viên điều vận (Trans Coordinator) 43
2.4.6 Nhân viên mua hàng (Purchaser) 45
Trang 7Phầ' n I:
Tộ: ng quần vệ' vầ/ n tầ$ i biệ: n
1.1 Khái niệm về ngành vận tải biển
Vận tải biển là một trong những ngành công nghiệp dịch vụ đóng vai trò quan
trọng trong thương mại hàng hóa trên phạm vi toàn cầu Phát triển vận tải biển chomỗi quốc gia, trong từng khu vực và trên toàn thế giới là một trong những điềukiện cần thiết cho sự phát triển kinh tế thế giới
Vận tải biển là một phương thức ra đời khá sớm so với các phương thức vận tải
khác Ngay từ thế kỉ thứ V trước công nguyên con người đã biết lợi dụng các biển,các đại dương làm tuyến giao thông hàng hải để giao lưu giữa các vùng miền, cácquốc gia với nhau trên thế giới.Cho đến nay Vận tải biển được phát triển mạnh và
đóng vai trò chủ yếu trong hệ thống vận tải quốc tế
Vận tải biển là một trong những ngành kinh tế mang tầm toàn cầu rõ rệt nhất từtrước kia đến ngày nay hơn hẳn các ngành vận tải khác Thương mại đường biển làmột phần quan trọng của kinh tế thế giới Tầm quan trọng về mặt chiến lược của
Trang 8vận tải biển ngày càng rõ nét, khi kinh doanh có xu hướng trở nên toàn cầu hóahơn và các nước ngày càng phát triển hơn Một số quốc gia không có biển nhưThụy Sĩ, Lào,…cũng đã mạnh dạn đầu tư vào vận tải biển vừa để kinh doanh vậntải vừa để đảm bảo an ninh về vận tải cho chính các quốc gia đó.
Trang 9Sự phát triển của vận tải biển có mối quan hệ hữu cơ với sự phát triển của nền kinh
tế quốc dân và nền kinh tế thế giới
1.2 Vai trò của vận tải biển trong thương mại quốc tế
a) Vận tải biển là yếu tố không tách rời thương mại quốc tế
Trong thương mại quốc tế và vận tải nói chung, chúng có mối quan hệ chặt chẽ với
nhau Vận tải phát triển được trên cơ sở sản xuất và trao đổi hàng hóa Ngược lạivận tải phát triển sẽ làm giảm giá thành chuyên chở, tạo điều kiện thuận lợi choviệc mở rộng thị trường tiêu thụ quốc tế, tự do hóa thương mại, thúc đẩy sản xuấtphát triển Thực tiễn trong thương mại cho thấy, hợp đồng mua bán hàng hóa cóvai trò quan trọng liên quan chặt chẽ đến hợp đồng vận tải vì hợp đồng mua bánhàng hóa là cơ sở pháp lý điều chỉnh mối quan hệ giữa người bán với người muacòn hợp đồng vận tải biển điều chỉnh mối quan hệ giữa người thuê chở hoặc ngườichuyên chở là người bán với người mua phụ thuộc vào hợp đồng mua bán
Trong buôn bán quốc tế, vận tải đường biển giữ vai trò quan trọng khi chuyên chở
những lô hàng có khối lượng mua bán lớn, tuyến đường chuyên chở dài Bất cứ sựbiến động nào của thị trường vận tải biển cũng ảnh hưởng đến buôn bán quốc tế.Vận tải đường biển đã mở ra thị trường buôn bán, trao đổi hàng hóa giữa các quốc
Trang 10gia trên thế giới một cách dễ dàng, thuận tiện Điều kiện mua bán hàng hóa vận tảibằng đường biển rất đa dạng, luật lệ tập quán hàng hải rất phức tạp Do đó mốiquan hệ giữa buôn bán quốc tế với vận tải biển quốc tế cũng phức
Trang 11tạp hơn so với các phương thức vận tải khác như: Hàng không, đường sắt, đường
bộ, đường thủy…
b) Vận tải đường biển thúc đẩy buôn bán quốc tế phát triển
Khối lượng hàng hóa lưu thông trao đổi giữa các nước phụ thuộc vào nhiều điều
kiện như: Tiềm năng kinh tế của các nước, sự chuyên môn hóa và hợp tác sản xuấtcủa mỗi nước trong phân công lao động quốc tế, tình hình chính trị, điều kiện vàkhả năng vận tải giữa các nước đó
Chi phí là điều cần được quan tâm hàng đầu khi vận chuyển song song với thời
gian Hình thức vận tải đường biển có ưu điểm là giúp tiết kiệm chi phí vận chuyểnnên được đông đảo doanh nghiệp và công ty sử dụng Chi phí vận tải càng rẻ,chuyên chở hàng hóa càng thuân lợi thì dung lượng tiêu thụ trên thị trường thế giớicàng lớn Trong buôn bán quốc tế, chi phí vận tải chiếm một khối lượng khá lớntrong giá cả hàng hóa Theo số liệu thống kê của UNCTAD, chi phí vận tải đườngbiển chiếm trung bình 10-15% giá FOB hoặc 8-9% giá CIF của hàng hóa đượcbuôn bán quốc tế Do tiến bộ khoa học kỹ thuật và tăng năng suất lao động trongngành vận tải mà giá cước trung bình trong vận tải quốc tế có xu hướng giảmxuống Vận tải đường biển có đặc điểm cước phí rẻ vì vậy vận tải đường biển gópphần làm tăng khối lượng luân chuyển hàng hóa trong buôn bán quốc tế, nói khác
Trang 12đi nó thúc đẩy buôn bán phát triển.
Trang 13c) Vận tải biển phát triển góp phần làm thay đổi cơ cấu hàng hóa và cơ cấu thị trường.
Trước đây khi vận tải đường biển chưa phát triển, công cụ vận tải thô sơ, sức chở
của vận tải nhỏ, chi phí vận tải lại coa nên đã hạn chế việc mở rộng mua bán nhiềumặt hàng Đặc biệt là mặt hàng nguyên, nhiên liệu Việc buôn bán giữa các nướcthời kỳ đó tập trung vào các mặt hàng thành phẩm Sự ra đời của công cụ bận tảichuyên dùng có trọng tải lớn, đặc biệt là sự phát triển của vận tải đường biển,mạng lưới các tuyến đường phát triển đã cho phép hạ giá thành vận tải, điều này đãtạo điều kiện thuận lợi cho việc mở rộng chủng loại mặt hàng trong buôn bán quốctế
Trong bản thân nhóm hàng lỏng cũng có sự thay đổi về cơ cấu: tăng tỷ trọng dầu
thô, giảm tỷ trọng mặt hàng sản phẩm dầu mỏ và xuất hiện nhiều mặt hàng lỏngtrong buôn bán quốc tế như: hơi đốt ở thể lỏng, rượu, bia, nước ngọt, buôn báncác nhóm mặt hàng khô cũng đa dạng và phong phú hơn gồm hàng thành phẩm cóbao bì, hàng khô có khối lượng lớn như: quặng sắt, than đá, ngũ cốc, các loạikhoáng sản khác,…vận tải đường biển phát triển đã làm thay đổi cơ cấu hàng hóatrên thị trường thế giới
Trước đây khi vận tải đường biển còn chưa phát triển, hàng hóa chỉ có thể bán cho
Trang 14các nước phát triển ở thị trường gần ví dụ như : Việt Nam bán hàng cho các nướclân cận như Trung Quốc, Lào, Thái Lan,… Ngày nay vận tải đường biển đã pháttriển, hàng hóa có thể được buôn bán ở bất kì thị trường nào trên thế giới.
Trang 15Vì vậy, vận tải biển góp phần thay đổi thị trường hàng hóa Những nước xuất khẩu
có khả năng tiêu thụ sản phẩm của mình ở những thị trường xa xôi Ngược lạinước nhập khẩu có điều kiện lựa chọn thị trường cung cấp hàng hóa rộng rãi hơn
Sự mở rộng thị trường và thay đổi cơ cấu thị trường trong buôn bán quốc tế đượcthể hiện ở cự ly chuyên chở trung bình trong vận tải đường biển quốc tế ngày càngtăng lên Năm 1980 cự ly chuyên chở trung bình trong vận tải biển quốc tế là 3.610hải lý, năm 1985 là 3.967 và năm 1990 là 4.285 hải lý
d) Vận tải biển góp phần cải thiện cán cân thanh toán quốc tế
Vận tải biển có thể góp phần cải thiện tích cực đến cán cân thanh toán quốc tế của
mỗi quốc gia nhờ vào chức năng kinh doanh của vận tải biển Chức năng kinhdoanh thể hiện trong việc thực hiện xuất khẩu sản phẩm vận tải đường biển Xuấtnhập khẩu sản phẩm vận tải là một hình thức xuất nhập khẩu vô hình rất quantrọng Thu chi ngoại tệ về vận tải đường biển và các dịch vụ khác liên quan đếnvận tải đường biển là một bộ phận quan trọng trong cán cân thanh toán quốc tế.Phát triển đội tàu buôn quốc gia có tác dụng tăng thêm nguồn thu ngoại tệ bằngcách hạn chế nhập khẩu sản phẩm vận tải từ các nước khác, do đó vận tải đườngbiển đã ảnh hưởng tích cực đến cán cân thanh toán quốc tế
1.3 Ý nghĩa của vận tải biển
Trang 16Vận tải biển là một ngành rất quan trọng trong hệ thống vận tải của một quốc gia,mục tiêu chủ yếu của ngành vận tải biển là đáp ứng nhu cầu trao đổi
Trang 17hàng hóa bằng đường biển giữa các khu vực trong nước và quốc tế đồng thời thamgia vào thị trường thuê tàu trên thế giới.
Doanh nghiệp chiếm tỉ trọng lớn nhất trong khối doanh nghiệp vận tải biển là các
doanh nghiệp cung cấp dịch vụ vận tải hay chính là doanh nghiệp cho thuê tàu Cóhai loại tổ chức vận tải biển: Vận tải định tuyến và vận tải tàu chuyến Vận tải địnhtuyến là hình thức cung cấp dịch vụ vận chuyển thường xuyên trên các tuyến cốđịnh, giữa các cảng cố định theo một lịch trình chạy tàu đã được lập và công bốtrước Hình thức vận tải tàu chợ xuất hiện trên thế giới vào đầu thế kỉ 17 Vận tảitàu chợ là hình thức phát triển cao và tổ chức hoàn thiện hơn Tổ chức tàu chợ đầutiên được thành lập vào tháng 8 năm 1875 hoạt động trên tuyến giữa Vương quốcAnh và Calcutta của Ấn Độ Tổ chức này đồng ý phải chạy theo một lịch trình cốđịnh cho dù tàu có đầy hàng hay không Người khai thác tàu sẽ chở tàu theo cácvòng lặp giữa các chuyến đi trên cùng một tuyến cố định Một con tàu sẽ chuyênchở nhiều loại hàng cho nhiều chủ hàng trong cùng một chuyến đi Đây là phươngthức vận tải mà các hàng hoá liên quan được chuyên chở phải mang đến tàu Dịch
vụ vận tải tàu định tuyến cần có đủ số lượng các tàu nhằm duy trì lịch vận hành đãđịnh sẵn và quảng bá từ trước Dịch vụ này cần có sự kết nối giữa các tuyến gomhàng với tuyến chính chạy giữa các cảng trung chuyển quốc tế Giá cước trong vậntải tàu chợ tương đối ổn định do chủ tàu hoặc hiệp hội đưa ra, cước này thường caohơn so với tàu chuyến, thông thường bao gồm cả chi phí xếp dỡ
Trang 18Đội tàu hoạt động vận tải định tuyến bao gồm tàu container chuyên dụng containerxếp dỡ kiểu LO-LO đang chiếm tỉ lệ lớn, tàu hàng tổng hợp tốc độ
Trang 19nhanh, vừa chở hàng container lớn, vừa chở hàng rời và hàng bao kiện khác Ngoài
ra còn có tàu bách hoá, tàu RO-RO, tàu chở sà lan và tàu chở hàng đông lạnh Tất
cả đội tàu vận tải định tuyến đều có vai trò rất quan trọng trong việc vận chuyểnhàng hoá hiện nay
Ngoài tàu chợ, còn một loại hình dịch vụ vận tải khác chính là tàu chuyến.Vận tải tàu chuyến là hình thức cung cấp dịch vụ vận chuyển không thường xuyên,không theo tuyến cố định, không có lịch trình công bố từ trước mà theo yêu cầucủa người thuê tàu trên cơ sở các hợp đồng thuê tàu chuyến Hình thức khai tháctàu chuyến là một trong những hình thức khai thác phổ biến nhất hiện nay đối vớihầu hết các nước có đội tàu buôn vận chuyển hàng hoá bằng đường biển Hìnhthức này đặc biệt có ý nghĩa đối với các nước đang phát triển có đội tàu còn nhỏ
bé, hệ thống cảng chưa phát triển, nguồn hàng không ổn định Số lượng hàng hoá,các loại hàng, thời gian khởi hành, thời gian đến, số lượng cảng ghé qua không cốđịnh mà luôn thay đổi phụ thuộc vào hợp đồng thuê tàu cụ thể của từng chuyến đi.Vận tải tàu chuyến là kiểu khai thác mà người vận tải phải đưa tàu đến những nơihàng hoá cần đến, một tàu thường chở một loại hàng, trong một chuyến thường chỉphục vụ cho một chủ hàng theo các hợp đồng từ cảng đến cảng
Trên thị trường hiện nay có một số loại tàu chuyến tiêu biểu như tàu chở hàng rờikhô khối lượng lớn, tàu hàng bách hoá, tàu hàng tổng hợp, tàu kết hợp, tài chở dầu,tàu chở ga hoá lỏng, tàu chở hoá chất lỏng
Trang 201.4 Các dịch vụ vận tải biển.
Dịch vụ là một hoạt động bao gồm các nhân tố không hiện hữu, giải quyếtcác mối quan hệ giữa khách hàng hoặc tài sản mà khách hàng sở hữu với ngườicung cấp mà không có sự chuyển giao quyền sở hữu
1.4.1 Dịch vụ kinh doanh khai thác tàu
Trong mỗi quốc gia có biển hay không có biển, người ta đều có thể xây dựng đội
tàu vận tải biển thuộc các loại hình sở hữu khác nhau để tiến hành vận chuyểnhàng hóa, hành khách cho quốc gia mình hay đi chở thuê cho các nước khác vớimục đích kinh doanh thu lợi nhuận, tăng thu ngoại tệ cho đất nước Hình thức sởhữu tàu, hình thức tổ chức công ty và phương thức kinh doanh tàu rất khác nhautại các quốc gia khác nhau Sự khác nhau này là do hệ thống pháp luật và điều kiệnđịa lý, tự nhiên của quốc gia đó quyết định Tuy có sự khác nhau nhưng vì kinhdoanh khai thác tài vận tải biển mang tính quốc tế cao nên có những đặc điểmchung, sản xuất kinh doanh khai thác tàu mang tính toàn cầu, phạm vi sản xuấtrộng, quá trình sản xuất kinh doanh liên quan đến hệ thống pháp luật của nhiềuquốc gia riêng rã và chịu sự chi phối của các công ước quốc tế, liên quan đếnthương mại, đến biển và kinh doanh vận tải biển
Trong kinh doanh khai thác tàu vận tải biển, nếu phân chia theo đối tượng vận tải
Trang 21biển thì các tàu vận tải biển chia thành 3 loại: Tàu hàng, tàu khách, tàu vừa
Trang 22chở hàng vừa chở khách Cách thức tổ chức khai thác các loại tàu mặc dù cónhững điểm chung nhưng cũng có không ít những điểm khác nhau.
Căn cứ vào cách thức tổ chức chuyến đi (hình thức tổ chức chạy tàu) của các tàu
vận tải biển mà người ta chia hoạt động của đội tàu thành hai loại đó là: Vận tải tàiđịnh tuyến (tàu chợ) và vận tải tàu chuyến Đặc trưng cơ bản trong ngành vận tảibiển hiện nay là ngoài những tuyến vận tải thường xuyên, được tổ chức theo hìnhthức khai thác tàu chợ do có lượng hàng hóa không lớn vẫn xuất hiện trên thịtrường vận tải, nên hình thức vận tải tàu chuyến rất phù hợp với những nước đangphát triển, kém phát triển, đội tàu nhỏ bé và hệ thống cảng chưa phát triển
Ưu điểm của hình thức khai thác tàu chuyến là linh hoạt, thích hợp với vận chuyển
hàng hóa không thường xuyên và hàng hóa xuất nhập khẩu, tận dụng được hếttrọng tải của tàu lúc chở hàng trong từng chuyến đi có hàng Nếu tổ chức tìm hàngtốt thì hình thức khai thác tàu chuyến là hình thức khai thác có hiệu quả khôngkém gì so với hình thức khai thác tàu chợ
Vận tải tàu chợ là hình thức phát triển cao hơn và hoàn thiện hơn của hình thứcvận tải tàu chuyến Đặc trưng quan trọng của hình thức tàu chợ là: tàu hoạt động
cố định, chuyên tuyến giữa các cảng xác định: theo lịch vận hành được công bố từ
Trang 23trước.
Trang 24Do xu hướng container hóa trong vận tải, hiện nay trong lĩnh vực kinh doanh khai
thác tàu, vận tải biển đã và đang hình thành các công ty đa quốc gia, với các chứcnăng kinh doanh tổng hợp – vận chuyển container, xếp dỡ container và dịch vụhàng hải phục vụ cho việc vận chuyển container Chức năng kinh doanh vậnchuyển hàng hóa, hành khách chỉ là một mắt xích trong dây chuyền công ty này.Các công ty đa quốc gia có thể liên kết lại với nhau thành hiệp hội để độc quyền vàcạnh tranh với các công ty khác Tính chất cạnh tranh trong lĩnh vực khai thác tàubiển diễn ra trên quy mô toàn cầu và ngày càng quyết liệt Hiệp hội tàu chợ hìnhthành nhằm mục đích cải thiện tình trạng kinh tế của từng thành viên trong hội vàhạn chế hoặc loại trừ sự cạnh tranh giữa các thành viên cùng tham gia vận chuyểntrên cùng tuyến tài chợ thông qua việc thỏa thuận bằng cước tàu chợ trên tuyến.Hiện nay đa số các quốc gia miễn trừ cho ngành vận tải biển khỏi việc áp dụng luậtchống độc quyền
1.4.2 Dịch vụ kinh doanh khai thác cảng
Nhiệm vụ chính của cảng là xếp dỡ hàng hóa Hiện nay các lĩnh vực kinh doanh
khai thác của cảng cũng được mở rộng, ngoài việc xếp dỡ hàng hóa, cảng còn thựchiện các công việc khác như: Thay mặt chủ tàu, chủ hàng làm nhiều hoạt độngkhác liên quan đến hàng như phân phối và giám sát việc vận chuyển hàng hóa đếntận người tiêu dùng cuối cùng và trở thành trung tâm hậu cần
Trang 251.4.3 Kinh doanh dịch vụ hàng hải.
Trang 26Quá trình vận chuyển hàng hóa bằng đường biển từ nơi gửi tới nơi nhận, ngoài quá
trình vận chuyển, xếp dỡ còn có quá trình phục vụ cho cả hai quá trình đó Mộttrong những dạng phục vụ chủ yếu là quá trình đại lý và môi giới hàng hải
Người đại lý là người đại diện thường trực của chủ tàu tại một cảng hay một khu
vực đại lý nhất định Trên cơ sở hợp đồng, người đại lý nhân danh chủ tàu tiếnhành các hoạt động liên quan đến việc kinh doanh hàng hải, bao gồm các việc thựchiện các thủ tục cần thiết liên quan đến hoạt động của tàu tại cảng như: ký kết hợpđồng vận chuyển, hợp đồng bảo hiểm hàng hải, hợp đồng bốc xếp hàng hóa, hợpđồng cho thuê tàu, hợp đồng cho thuê thuyền viên, ký phát vận đơn hoặc chứng từvận chuyển hàng hóa tương đương Thu chi các khoản tiền liên quan đến hoạtđộng khai thác tàu, giải quyết tranh chấp về hợp đồng vận chuyển hoặc về tai nạnhàng hải,…
Dịch vụ đại lý tàu biển: Là hoạt động thay mặt chủ tàu nước ngoài thực hiện cácdịch vụ đối với tàu và hàng tại Việt Nam
Dịch vụ kiểm đếm hàng hóa và vận chuyển đường biển: Là hoạt động kinh doanhthay mặt khách hàng đếm số lượng hàng hóa thực tế khi giao hoặc nhận với tàu,các phương tiện vận tải khác, khi xuất hoặc nhập kho, bãi cảng, khi xếp dỡ hàng
Trang 27hóa trong container.
Dịch vụ giao nhận hàng hóa vận chuyển bằng đường biển là hoạt động kinh doanhthay mặt khách hàng tổ chức thiết kế bố trí thu xếp các thủ tục giấy tờ,
Trang 28chứng từ liên quan đến việc giao nhận, lưu kho, lưu bãi, thu gom và ký phát hànghóa.
Dịch vụ môi giới hàng hải là hoạt động kinh doanh môi giới cho khách hàng các
việc liên quan đến hàng hóa và phương tiện vận tải biển, mua bán tàu, bảo hiểmhàng hải, lai dắt, thuê thuyền viên…
Dịch vụ cung ứng tàu biển: Là hoạt động kinh doanh cung ứng cho tàu về lươngthực, thực phẩm cũng như các dịch vụ với thuyền viên…
Dịch vụ sửa chữa nhỏ tàu biển: Là hoạt động kinh doanh thực hiện cạo hà, gõ gỉ,
sơn, bảo dưỡng, sửa các thiết bị động lực, thông tin, đường nước, ống hơi, hàn vánhững hạng mục từ mớn nước trở lên và các sửa chữa nhỏ khác
1.5 Đội tàu biển
Tàu biển là phương tiện chuyên chở hàng hóa và hành khách bằng đườngbiển Thương mại hàng hóa giữa các quốc gia ngày càng phát triển, đồng nghĩa vớiviệc vận chuyển hàng hóa ngoại thương cũng phát triển theo Từ những lợi ích vàvai trò trên của vận tải đường biển, chúng ta có thể thấy rằng tàu biển có vai trò rấtquan trọng trong vận tải đường biển Đội tàu biển mạnh góp phần củng cố và tăngcường sự độc lập, tự chủ về chính trị và kinh tế của mỗi nước Đội tàu trực tiếp tạo
Trang 29ra sản phẩm và đóng góp vào tổng thu nhập quốc dân Vì vậy, đầu tư vào đội tàubiển là một chiến lược trong chính sách phát triển kinh tế xã hội của các nước giápbiển.
Trang 301.5.1 Đội tàu vận tải biển thế giới
Các xu thế phát triển chủ yếu của đội tàu biển thế giới và khu vực
Container hóa là xu thế nổi bật trong ngành hàng hải
Tăng kích thước các tàu và sử dụng các tàu có tính kinh tế
Đội tàu vận tải biển thế giới đang có xu hương tăng trọng tải tàu biển với mục đíchtăng khối lượng thực chở, giảm chi phí chuyến đi
Tổng trọng tải đội tàu thế giới giai đoạn 2006 – 2016
Xuất hiện các công ty vận tải biển khổng lồ do liên doanh, liên kết toàn cầu
Hình thành các trung tâm xếp dỡ cho tàu container
Trang 31Liên kết các phương thức vận tải – vận tải đa phương thức
Trang 32Đội tàu vận tải biển thế giới đang có xu hương tăng trọng tải tàu biển với mục đíchtăng khối lượng thực chở, giảm chi phí chuyến đi.
1.5.2 Đội tàu vận tải biển Việt Nam
a) Quy mô đội tàu Vinalines giai đoạn 2006 – 2016
(chiếc)
Trọng tải (DWT)
Trọng tải bình quân (DWT)
Mức tăng trọng tải (%/năm )
Trang 3311 2016 86 1.935.853 22.510 -9,06
Trang 34b) Tuổi bình quân đội tàu Vinalines ĐVT: tuổi
Thực tế thấy rằng tuổi tàu trung bình của đội tàu biển Việt nam đang được trẻ hóanhanh, đạt tới 13 tuổi, đuổi gần kịp với tuổi bình quân của đội tàu thế giới là 11,8tuổi Tuy nhiên, tàu trên 20 tuổi của Việt Nam còn quá nhiều (chiếm trên 35%),như vậy đương nhiên đội tàu sẽ không phù hợp với các hình thức vận tải hiện đạingày nay
Trang 35c) Tải trọng bình quân đội tàu Vinalines
ĐVT: DWT
Nhìn chung đội tàu biển Việt Nam đều là các tàu có trọng tải vừa và nhỏ,xuất phát từ điều kiện độ sâu của luồng ra vào các cảng Việt Nam Hầu hết các tàuhàng khô tổng hợp của đội tàu biển Việt Nam vận chuyển hàng xuất nhập khẩu có
cỡ trọng tải từ 6.000-12.500 DWT Trong xu thế phát triển chung về trọng tải, độitàu biển Việt Nam đã bắt đầu chuyển hướng đầu tư sang các tàu trên 10.000 DWT,tập trung chủ yếu ở Vinalines Riêng tàu hàng rời có thể lên đến 40.000 DWT, tàuchở dầu thô có thể lên tới 90.000 DWT trong giai đoạn
2007-2010
Trang 36Phần II:
Tộ: ng quần vệ' chứ6 c nầ( ng, nhiệ./ m vu/
cu$ ầ cộ ng ty vầ/ n tầ$ i biệ: n, cầ$ ng biệ: n
2.1 Các loại hình doanh nghiệp phổ biến
2.1.1 Doanh nghiệp nhà nước
Doanh nghiệp nhà nước là tổ chức kinh tế nhà nước sở hữu toàn bộ vốn điều
lệ hoặc có cổ phần, vốn góp chi phối, được tổ chức dưới hình thức công ty nhànước, công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn
Đặc điểm của doanh nghiệp Nhà nước:
- Doanh nghiệp nhà nước là một tổ chức kinh tế có tư cách pháp nhân
- Doanh nghiệp nhà nước có thẩm quyền kinh tế bình đẳng với các doanhnghiệp khác và hạch toán kinh tế độc lập trong phạm vi vốn do nhà nướcquản lý
- Hình thức tổ chức của doanh nghiệp nhà nước
Doanh nghiệp nhà nước được tổ chức dưới các hình thức sau: Công ty nhànước, công ty cổ phần nhà nước, công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên,
Trang 37công ty trách nhiệm hữu hạn có 2 thành viên trở lên.
Trang 382.1.2 Doanh nghiệp tư nhân
Doanh nghiệp tư nhân là loại hình doanh nghiệp do một cá nhân làm chủ và
tự chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về mọi hoạt động kinh doanhcủa doanh nghiệp Người này chính là chủ sở hữu duy nhất, cũng là người đại diệntheo pháp luật và quyết định mọi việc liên quan đến hoạt động kinh doanh củadoanh nghiệp
Đặc điểm doanh nghiệp tư nhân
- Chủ doanh nghiệp: doanh nghiệp tư nhân là doanh nghiệp do một cá nhân
bỏ vốn ra thành lập và đầu tư: Doanh nghiệp tư nhân là doanh nghiệp mà tất cả tàisản thuộc về một chủ sở hữu duy nhất; người chủ này là một cá nhân, một conngười cụ thể Cá nhân này vừa là người sử dụng tài sản, đồng thời cũng là ngườiquản lý hoạt động của doanh nghiệp tư nhân
- Giới hạn trách nhiệm: chủ doanh nghiệp tư nhân phải chịu trách nhiệm vôhạn về mọi khoản nợ đến hạn của doanh nghiệp Trong trường hợp phá sản nếuvốn doanh nghiệp không trả được hết thì doanh nghiệp mang tài sản sở hữu cánhân ra trả tiếp
- Cách thức huy động vốn của doanh nghiệp: do chủ doanh nghiệp tự đăng kýbằng tài sản của cá nhân mình; doanh nghiệp tư nhân không được huy động vốntrên sàn chứng khoán; cũng có nghĩa là không được phát hành bất cứ loại chứngkhoán nào
- Tư cách pháp lý: Chủ doanh nghiệp tư nhân có tư cách thể nhân có nghĩa là
Trang 39không phân biệt giữa tư cách của doanh nghiệp và tư cách chủ doanh nghiệp,
Trang 40người chịu trách nhiệm cuối cùng vẫn là ông chủ tư nhân cho dù ông có thuê giámđốc ngoài doanh nghiệp tư nhân là loại hình doanh nghiệp không có tư cách phápnhân.
- Chuyển quyền sở hữu: có quyền bán doanh nghiệp nhưng kể cả sau khi bánthì chủ doanh nghiệpvẫn phải có trách nhiệm với khoản nợ của doanh nghiệp trừkhi có thỏa thuận khác với người mua
Ưu điểm
- Doanh nghiệp tư nhân chỉ có một chủ sở hữu duy nhất nên các vấn đề liênquan đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp đều do người chủ sở hữu nàyhoàn toàn quyết định Chính vì mọi quyền lực tập trung vào người chủ sở hữu nên
mô hình doanh nghiệp tư nhân được tổ chức rất đơn giản Chủ doanh nghiệp hoàntoàn chủ động trong việc mua bán, chuyển nhượng, giải thể doanh nghiệp màkhông phải xin ý kiến của bất cứ ai khác
- Chế độ trách nhiệm vô hạn của chủ Doanh nghiệp tư nhân tạo sự tin tưởngcho đối tác, khách hàng và giúp cho công ty ít chịu sự ràng buộc chặt chẽ bởi phápluật như các loại hình công ty khác
- Vì không có sự phân biệt giữa tài sản của doanh nghiệp với tài sản của cánhân (chủ doanh nghiệp) nên doanh nghiệp tư nhân rất dễ để vay mượn tiền từphía ngân hàng hoặc các tổ chức tín dụng khác
Nhược điểm