Cơ cấu tổ chức: Ban Giám Đốc _Ngày 1/5/2011: Phòng Công tác xã hội chính thức được thành lập _Là đầu mối các hoạt động Công tác xã hội của bệnh viện.. - Trợ giúp các y bác sỹ giải thích
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
KHOA CÔNG TÁC XÃ HỘI
BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP
Sinh viên: Trịnh Trung Hiếu
Lớp: K66 – CTXH
GV hướng dẫn: Th.s Nguyễn Duy Cường
Cơ sở thực tập: Phòng Công tác xã hội – Bệnh viện Nhi Trung ương
Hà Nội, tháng 4 năm 2020
Trang 3MỤC LỤC
Trang 4DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT CTXH Công tác xã hội
Trang 5
LỜI MỞ ĐẦU
Công tác xã hội là một ngành, nghề mới tại Việt Nam Do vậy, nhận thứccủa mọi người về Công tác xã hội vẫn còn rất nhiều hạn chế Thứ nhất, nhiềungười đồng nhất và nhầm lẫn với làm từ thiện, ban ơn, ban phát hoặc nhầm lẫnvới các hoạt động xã hội của các tổ chức, đoàn thể
Thứ hai, vai trò, vị thế cũng như tính chất chuyên nghiệp của ở Việt Namchưa được khẳng định Do vậy, để phát triển ở Việt Nam cần có sự quan tâmcủa Đảng và Nhà nước, có sự liên kết giữa các cơ sở đào tạo và cơ sở thực hành.Bởi vì, công tác xã hội là một hệ thống liên kết các giá trị, lý thuyết và thựchành là trung tâm, tổng hợp, kết nối và trực tiếp tham gia vào đảm bảo ASXH
Giá trị của công tác xã hội dựa trên cơ sở tôn trọng quyền lợi, sự bìnhđẳng, giá trị của mỗi cá nhân, nhóm và cộng đồng Giá trị được thể hiện trongcác nguyên tắc hoạt động cũng như các quy điều đạo đức của công tác xã hội.Công tác xã hội không chỉ làm việc với cá nhân với nhóm mà còn phát triểncộng đồng Vì vậy phát triển nghề công tác xã hội cũng dồng thời là phát triểncộng đồng
Trang 6LỜI CẢM ƠN
Trong thời gian vừa qua với yêu cầu của môn học “Công tác xã hội cánhân”, tôi đã tiến hành thực tập tại Phòng Công tác xã hội ở Bệnh viện NhiTrung Ương (18/879 đường La Thành, phường Láng Thượng, quận Đống Đa,thành phố Hà Nội)
Thời gian thực tập kéo dài từ 26/3/2020 đến 30/3/2020 và thời gianthực hành tại cơ sở là 4 ngày Qua làm việc tại phòng Công tác xã hội, tôi đãđược Trưởng phòng tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để tôi có thể tiến hànhcác hoạt động của mình trong đợt thực tập của môn học này
Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành đến giáo viên hướng dẫn củamình là Ths Nguyễn Duy Cường đã hướng dẫn thực tập Cảm ơn chị Phượng
đã làm kiểm huấn viên trong thời gian tôi thực tập tại cơ sở
Đồng thời, tôi cũng muốn gửi lời cảm ơn đến các thầy cô trong khoacông tác xã hội đã giúp đỡ nhiều trong quá trình học tập
Một lần nữa tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến các anh, chị, cô, chútrong Phòng Công tác xã hội của Viện Nhi Trung Ương
Chúc mọi người sức khỏe và hạnh phúc!
Hà Nội, ngày 5 tháng 5 năm 2020
Sinh viên
Trịnh Trung Hiếu
Trang 8PHẦN 1 KHÁI QUÁT VỀ CƠ SỞ THỰC HÀNH
I Lịch sử CTXH trong bệnh viện
1 Thế giới:
- Theo Gail Auslander, Công tác xã hội trong y tế bắt đầu ở Anh cùng với sự ra đời của Hiệp hội các tổ chức từ thiện sau đó đến Hoa Kỳ ngay từ cuối thế kỷ XVII
- Đến giữa thế kỷ XX, Công tác xã hội đã trở thành 1 ngành học được đào tạo chính quy ở hầu hết các nước trên thế giới.
- Ở Mỹ, Công tác xã hội lần đầu tiên được đưa vào bệnh viện năm 1905 tại Boston và đến nay hầu hết các bệnh viện đều có phòng Công tác xã hội.
- Ở Châu Á, hoạt động Công tác xã hội được công nhân đầu tiên tại Trung Quốc
là hoạt động xã hội về y tế tại khoa Công tác xã hội bệnh viện tại Bắc Kinh thành lập năm 1921 bởi 1 nhân viên làm Công tác xã hội Hoa Kỳ.
2 Việt Nam:
- Ngày 25/3/2010 ban hành QĐ số 32/20010/QĐ-TTg về việc phê duyệt đề án
“Phát triển nghề Công tác xã hội giai đoạn 2010 – 2020’
Nghề Công tác xã hội ở Việt Nam có thể được coi chính thức được công
nhận.
- Công tác xã hội trong y tế được hình thành ngay sau đó thông qua QĐ số
2514/QĐ-BYT của Bộ y tế ngày 15/7/2011 về việc phê duyệt đề án “Phát triển nghề Công tác
xã hội trong ngành Y tế giai đoạn 2011 – 2020”
- Ngày 26/11/2015 Bộ Y tế ban hành thông tư số 43/2015/TT-BYT quy định về nhiệm
vụ và hình thức tổ chức thực hiện nhiệm vụ Công tác xã hội của bệnh viện.
- Ngày 15/9/2016 Thủ tướng Chính phủ ký QĐ số 1791/QĐ-TTg về việc quyết định lấy
ngày 25/3 hàng năm là ngày Công tác xã hội Việt Nam
Công tác xã hội trong bệnh viện ngày càng phát triển và có vai trò quan
trọng.
Trang 93 Bệnh viện Nhi Trung ương:
a Lịch sử hình thành
_Bệnh viện Nhi Trung ương được thành lập ngày 14/7/1969
_Là Bệnh viện Nhi khoa đầu ngành
_Số nhân viên: 2000
_Bệnh nhân nội trú/ngày: 1600 – 1800
_Bệnh nhân ngoại trú/ngày: 3800 – 4500
b Cơ cấu tổ chức:
Ban Giám Đốc
_Ngày 1/5/2011: Phòng Công tác xã hội chính thức được thành lập
_Là đầu mối các hoạt động Công tác xã hội của bệnh viện.
b Cơ cấu tổ chức:
Trang 10_Th.S Trịnh Ngọc Hải - Phó Giám đốc BV phụ trách trực tiếp phòng
_Phòng CTXH nằm trong hệ thống Phòng ban chức năng
_Phòng có 7 thành viên
_Mạng lưới CTXH được thiết lập chặt chẽ tại tất cả các khoa phòng trong bệnh viện
II Mục tiêu và chức năng của phòng Công tác xã hội
- Giúp đỡ và chia sẻ với những bệnh nhi có hoàn cảnh khó khăn đang điều trị tạiBệnh viện
- Trợ giúp các y bác sỹ giải thích cho gia đình người bệnh nhằm làm cho gia đình người bệnh và nhân viên y tế thông cảm, hiểu biết, hỗ trợ lẫn nhau trong công tác khám và điều trị
- Theo dõi, chăm sóc quan tâm đến tâm tư, nguyện vọng của người bệnh và gia đình trong các trường hợp bệnh hiểm nghèo
- Kêu gọi sự tham gia ủng hộ từ thiện từ phía các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân và những nhà hảo tâm để giúp đỡ các em nhỏ không may mắn mắc các bệnh hiểm nghèo, kêu gọi các trang thiết bị y tế, kêu gọi cho các chương trình gây quỹ của BV
Tổ hỗ trợ bệnh nhân và nhân viên y tế
_1 Th.S CTXH_1 CN CTXH_1 CN Ngoại ngữ
Tổ hành chính
_ 1 CN QLNL
BAN GIÁM ĐỐC
TRƯỞNG PHÒNG
Trang 11- Tham gia thực hiện các chương trình gây quỹ cho bệnh viện.
- Tham gia tổ chức các chương trình hội nghị và hội thảo của bệnh viện
- Tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ nhằm phục vụ cuộc sống tinh thần của các bệnh nhi điều trị tại bệnh viện
- Tổ chức các hoạt động hiến máu nhân đạo
- Tìm các nguồn tài trợ về Nghiên cứu khoa học và đào tạo
- Quảng bá hình ảnh và các hoạt động của bệnh viện với xã hội và cộng đồng
- Tăng cường quan hệ công chúng và báo chí
- Kết nối những trường hợp Bệnh Nhi khó khăn với cộng đồng
III Các hoạt động và dịch vụ chăm sóc
1 Hỗ trợ bệnh nhân và nhân viên y tế:
a Hỗ trợ người bệnh và gia đình người bệnh
- Thăm hỏi bệnh nhân và người nhà, nắm bắt thông tin, xác định mức độ
khó khăn, lập phương án hỗ trợ và tổ chức thực hiện
- Hỗ trợ cho người bệnh là nạn nhân của bạo hành, bạo lực gia đình, trẻ bị
bỏ rơi,…
- Tham gia các buổi hội chẩn bệnh nhi ghép tạng và những trường hợp
bệnh nhân đặc biệt
- Vận động hỗ trợ kinh phí chữa bệnh, chi phí chăm sóc sinh hoạt hàng
ngày cho bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn: bữa ăn, bỉm, sữa, quần áo,
đồ dùng sinh hoạt,…
- Hỗ trợ, tư vấn cho người bệnh về quyền, lợi ích hợp pháp và nghĩa vụ của
người bệnh: bảo hiểm y tế, tài trợ xã hội,…
- Cung cấp thông tin, tư vấn cho người bệnh Hỗ trợ thủ tục chuyển viện,
xuất viện, mai tang trẻ bị bỏ rơi,…
- Đảm bảo 100% các bệnh nhân khó khăn điều trị tại bệnh viện được hỗ trợ
bữa ăn hàng ngày: cơm & cháo Trung bignh mỗi năm bệnh viện vận động được gần 300.000 suất ăn
Trang 12Tổng hợp kinh phí đã được hỗ trợ từ 10/2008 – Quý I/2019
_Vận động và tổ chức các hoạt động hiến máu nhân đạo
_Vận động các nhóm máu hiếm hỗ trợ kịp thời cho bệnh nhân
b Hỗ trợ nhân viên y tế
_Tham gia các buổi giao lưu giữa gia đình bệnh nhân và nhân viên y
tế giúp thông cảm, hiểu biết, hỗ trợ lẫn nhau trong công tác khám và điều trị
Trang 13_Tham gia các cuộc họp gia đình bênh nhân, lắng nghe tâm tư, nguyệnvọng của gia đình bệnh nhân.
_Động viên chia sẻ với nhân viên y tế khi có những vướng mắc với gia đình bệnh nhân
_Phối hợp đoàn chuyên gia của Pháp triển khai dự án” Chú Hề bác sĩ” nhằm mang lại tiếng cười, xua tan nỗi đá đớn về bệnh tật của bệnh nhân cũng như giảm nớt gánh nặng về tinh thần cho nhân viên y tế._Vận động các trang thiết bị y tế phục vụ khám chữa bệnh
2 Tổ chức sự kiện
_Xây dựng và tổ chức kế hoạch truyền thông giáo dục sức khỏe cho
người bệnh
_Phối hợp tổ chức các CLB về chuyên khoa như: CLB ly thượng bì
bọng nước, CLB Đái tháo đường, Wilson,…
_Tổ chức các hoạt động chiếu phim, sinh hoạt kể chuyện , nghe nhạc,
vẽ tranh, sinh nhật hàng tháng,… nhằm phục vụ đời sống tinh thần củacác bệnh nhân điều trị tại bệnh viện
_Tổ chức các hoạt động: dạy học, vẽ tranh, kể chuyện ngay tại giườngbệnh dành cho các bệnh nhân không thể tham gia lớp học hy vọng, hay phòng chơi
_Tổ chức Lớp học hy vọng dành cho bệnh nhi trên 6 tuổi
_Tổ chức thường niên các chương trình cho bệnh nhân và gia đình bệnh nhân trong các dịp lễ, Tết thiếu nhi, Tết trung thu, giáng sinh, Tếdương lịch, Tết cổ truyền,…
3 Hoạt động gây quỹ
Trang 14_Tích cực tham gia các hoạt động từ thiện:”Ngày hội hoa hướng dương”, “Cuộc chạy vì trẻ em”, tổ chức hàng năm gây quỹ ủng hộ trẻ
em có hoàn cảnh khó khăn mắc bệnh ung thư
_Kết nối các trường hợp bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo từ cộng đồng tới điều trị tại bệnh viện
5 Đào tạo
_Phối hộ tổ chức các lớp tập huấn nâng cao kỹ năng về
_Đào tạo và hướng dẫn cán bộ tuyến dưới
_Đào tạo và huấn luyện các sinh viên tới thực tập tại bệnh viện: cá nhân, nhóm, các kỹ năng mềm,…
_Lãnh đạo phòng thường xuyên được mời đi chia sẻ kinh nghiệm về hoạt động nói chung và hoạt động đào tạo thực hành trong lixng vực nói riêng
_Được mời tham gia giảng dạy các chuyên đề trong bệnh viện
_Được mời tham dự ban cố vấn đề tài khoa học lĩnh vực bệnh viện
IV Vai trò của cơ sở trong bối cảnh của cộng đồng
Trang 15Hiện nay vấn đề tinh thần của người bệnh vẫn chưa được hỗ trợ đầy đủ Các nhân viên y tế trong bệnh viện chủ yếu có vai trò chữa bệnh về mặt sức khỏe thểchất, không có đủ thời gian và sức lực để hỗ trợ bệnh nhân nhiều hơn về tinh thần Các bệnh viện luôn quá tải nên việc chăm sóc bệnh nhân của các nhân viên y tế càng trở nên khó khăn hơn Chính vì vậy, sự ra đời của phòng công tác
xã hội ở bệnh viện bạch mai đã góp phần giải quyết vấc vấn đề về chất lượng điều trị đối với bệnh nhân
Đồng thời, góp phần thúc đẩy lĩnh vực công tác xã hội trong bệnh viện thông qua quá trình đúc kết kinh nghiệm từ hoạt động của mình và đào tạo thêm
những nhân viên công tác xã hội tương lai
V Một số quy trình
Quy trình hỗ trợ bệnh nhân
_Bước 1: Tiếp cận thân chủ và xác định vấn đề
_Bước 2: Đánh giá và lên kế hoạch giúp đỡ
_Bước 3: Thực hiện kế hoạch
_Bước 4: Lượng giá và kết thúc (Ghi chép quản lý ca)
Trang 16 Quy trình tiếp nhận tài trợ
_Bước 1: Tiếp nhận và phân loại hình thức tài trợ
_Bước 2: Lên kế hoạch và hỗ trợ tùy theo hình thức tài trợ
_Bước 3: Ghi nhận và tri ân các nhà tài trợ
_Bước 4: Lượng giá và kế thúc
Quy trình đào tạo
_Bước 1: Kiểm tra đầu vào đánh gia trình độ SV
_Bước 2: Lên kế hoạch thực tập căn cứ theo thời gian và mục tiêu thực tậpcủa SV
_Bước 3: Giảng 1 số lý thuyết trong BV
Hướng dẫn, làm mẫu 1 số kỹ năng và các hoạt động cơ bản_Bước 4: Giám sát sinh viên thực hành
Lượng giá rút kinh nghiệm theo ngày
_Bước 5: Test đầu ra
Cấp chứng chỉ
Quy trình tiếp nhận tài trợ
_Nhân viên đóng vai trò là người kết nối các nguồn lực
_Đảm bảo tính minh bạch, rõ ràng
_Tư vấn để các nhà hảo tâm hỗ trợ hợp lý, đúng người
_Đảm bảo không có sự thiên vị
VI Ý kiến nhận xét của sinh viên về cơ sở:
_Môi trường sạch sẽ, đảm bảo vệ sinh, sát khuẩn
_Môi trường làm việc trẻ, năng động
_Trình độ chuyên môn cao, chuyên nghiệp
Trang 17_Là cơ sở có nhiều tiềm năng và thế mạnh để phát triển Công tác xã hội
Trang 18PHẦN 2: THỰC HÀNH TẠI CƠ SỞ
I Quan sát các hoạt động tại cơ sở
1 Phát phiếu ăn trưa cho các gia đình bệnh nhi
- Quy trình hoạt động:
+ Gọi điện cho người nhà bệnh nhi xuống phòng nhận quà, phiếu ăn hoặc nhân viên xã hội sẽ lên tận phòng các bệnh nhân để trao tận tay theo danh sách gia đình bệnh nhi khó khăn đã có
+ Hẹn người nhà bệnh nhi đến giờ xuống căng tin nhận các suất cơm, cháo miễnphí
+ Nhân viên xã hội cùng nhà tài trợ xuống căng tin trước giờ hẹn người nhà bệnh nhi để chuẩn bị đóng hộp cháo, cơm để phát cho người nhà bệnh nhi
Gia đình bệnh nhi phải đi lấy phiếu đồ ăn trưa ở vị trí khá xa
Hạn chế về sự giao tiếp giữa gia đình bệnh nhi là người dân tộc thiểu số và nhân viên công tác xã hội
Gia đình bệnh nhi vẫn còn những sự dè dặt, e ngại khi tiếp xúc với nhân viên công tác xã hội
- Kiến nghị:
Nhân viên công tác xã hội cần tăng cường các hoạt động giao lưu, chia sẻ với các gia đình bệnh nhi để hai bên có thể hiểu nhau hơn và phá vỡ được rào cản tâm lý của các gia đình bệnh nhi
Trang 19Viết thư cảm ơn, và 1 số hình ảnh khi trao quà.
3 Phát quà cho gia đình bệnh nhi
- Quy trình:
Nhân viên công tác xã hội tập trung quà, vật phẩm tại môt địa điểm gần các
vị trí của gia đình bệnh nhi và bệnh nhi
Nhân viên công tác xã hội thông báo cho các gia đình bệnh nhi ra nhận quà Nhân viên công tác xã hội chụp lại ảnh quá trình trao quà
- Nhận xét:
+ Tích cực:
Gia đình bệnh nhi nhận được đầy đủ số quà, vật phẩm
Hoạt động trao quà diễn ra cẩn thận và nhanh chóng
Gia đình bệnh nhi vui vẻ nhận quà
+ Hạn chế:
Trang 20Sự liên kết giữa phòng với các phòng, khoa trong bệnh viện còn chưa chặt chẽ
II Bài tập thực hành tại cơ sở
Câu 1: Nghiên cứu mô hình trong bệnh viện của 1 số quốc gia phát triển
từ đó rút ra bài học kinh nghiệm cho Việt Nam đồng thời chỉ ra điểmmạnh và điểm yếu của mô hình tại Bệnh viện Nhi Trung ương?
Câu 2: Xây dựng kế hoạch truyền thông nâng cao nhận thức của NVYT
và GĐ người bệnh về vai trò của trong bệnh viện
BÀI LÀM
Câu 1:
*Các kiểu mô hình BV
- Mô hình theo chiều dọc:
+ Có một phòng chuyên nghiệp điều phối hoạt động chung và có đội ngũ nhân viên để thực hiện được nhiều vai trò và luân chuyển vị trí cho nhau
- Mô hình theo chiều ngang:
+ Ở mỗi khoa chức năng có một nhân viên y tế xã hội riêng và thực hiện cáccông việc chuyên môn đặc thù của từng chuyên khoa và với những kiến thức sâu hơn về bệnh lý của bệnh nhân
- phát triển một cách toàn diện Các dịch vụ xã hội trong bệnh viện đã tính đến mọi nhu cầu của bệnh nhân và gia đình bệnh nhân trong toàn bộ quá trình điều trị tại bệnh viện và sau khi họ trở về cộng đồng
Trang 21- Các dịch vụ chăm sóc:
+ Trợ giúp các bệnh nhân sau khi ra viện trở về cộng đồng
+ Tham vấn và trị liệu cho bệnh nhân và gia đình bệnh nhân khi họ gặp vấn
đề tâm lý, tài chính
+ Cung cấp thông tin, hướng dẫn bệnh nhân tiếp cận với những khoản vay Đường dây nóng cung cấp thông tin về dịch vụ hướng dẫn bệnh nhân vay tiền
và mua thiết bị y tế chăm sóc tại nhà
+ Đánh giá nguy cơ tự tử và can thiệp tự tử
+ Can thiệp bạo lực gia đình
+ Trợ giúp tìm kiếm nguồn lực tài chính
Trang 22+ Không hỗ trợ trực tiếp bệnh nhân tại nhà mà bệnh viện sẽ liên hệ với các
cơ sở dịch vụ chăm sóc tại nhà ở cộng đồng để hỗ trợ những bệnh nhân cần hỗ trợ hay chăm sóc
- Các dịch vụ chăm sóc
+ Tham vấn với bệnh nhân và gia đình
+ Hỗ trợ và can thiệp khủng hoảng
+ Giúp bệnh nhân và gia đình họ hiểu được phác đồ điều trị
+ Giúp người thân của bệnh nhân hiểu về bệnh đang được đều trị và quy trình nhập viện
+ Lên kế hoạch và tổ chức các cuộc họp giữa bệnh nhân, gia đình bệnh nhân và đội ngũ nhân viên y tế
+ Hướng dẫn gia đình bệnh nhân tiếp cận với dịch vụ chăm sóc và các nguồn lực của bệnh viện
+ Kết nối người bệnh và gia đình họ với các cơ quan trợ giúp về tài chính, bảo hiểm luật pháp và các dịch vụ khác
2 Mô hình tại hệ thống BV Johns Hopskins Medicine, Mỹ
- Đặc điểm:
+ Mô hình BV theo chiều ngang
+ Có chương trình chăm sóc tại nhà