QUẢN LÍ MÔI TRƯỜNG VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG QUẢN LÍ MÔI TRƯỜNG

Caâu hoûikieåm tra baøi cuõ Trƣờng Đại học Lâm nghiệp Khoa Quản lý Tài nguyên Rừng và Môi trƣờng Bộ môn Quản lý môi trƣờng 462014 Khái niệm về QLMT gồm 2 nội dung chính + quản lý Nhà nước về môi trư.Caâu hoûikieåm tra baøi cuõ Trƣờng Đại học Lâm nghiệp Khoa Quản lý Tài nguyên Rừng và Môi trƣờng Bộ môn Quản lý môi trƣờng 462014 Khái niệm về QLMT gồm 2 nội dung chính + quản lý Nhà nước về môi trư.

Trường Đại học Lâm nghiệp Khoa Quản lý Tài nguyên Rừng và Môi trường

Bộ môn Quản lý môi trường

4/6/2014

- Khái niệm về QLMT gồm 2 nội dung chính:

+ quản lý Nhà nước về môi trường

+ quản lý của các doanh nghiệp, khu vực dân cư về môi trường

1 Khái niệm chung về quản lý môi trường

1.1 Khái niệm về quản lý môi trường

Khái niệm QLMT

"Quản lý môi trường là một hoạt động trong lĩnh

vực quản lý xã hội, có tác động điều chỉnh hoạt

động của con người dựa trên sự tiếp cận có hệ thống và các kỹ năng điều phối thông tin đối với các vấn đề môi trường có liên quan tới con người, xuất

phát từ quan điểm định lượng và hướng tới Phát

triển bền vững và sử dụng hợp lý tài nguyên"

4/6/2014

3

- Hướng tới sự phát triển bền vững

Đảm bảo "cân bằng giữa sự phát triển KT – XH và BVMT"

- Kết hợp các mục tiêu Quốc tế - Quốc gia - vùng lãnh thổ

và cộng đồng dân cư trong QLMT

Các quốc gia cần tích cực tham gia và tuân thủ các công ước, nghị định quốc tế về MT, đồng thời với việc ban hành các văn bản quốc gia về luật pháp, tiêu chuẩn, quy định về

MT, tham gia các chương trình hành động, các đề tài hợp tác quốc tế và khu vực về MT

1.2 Nguyên tắc quản lý môi trường

- QLMT xuất phát từ quan điểm tiếp cận hệ thống và cần được thực hiện bằng nhiều biện pháp và công cụ tổng hợp

đa dạng và thích hợp

Môi trường là một hệ thống hở gồm nhiều thành phần

có quan hệ tác động, ảnh hưởng qua lại lẫn nhau

Các biện pháp và công cụ QLMT rất đa dạng: luật pháp, chính sách, khoa học, kinh tế, công nghệ Mỗi một loại có phạm vi và hiệu quả khác nhau

4/6/2014

5

- Phòng chống tai biến, suy thoái môi trường cần được ưu tiên hơn việc phải xử lý hồi phục môi trường

Phòng ngừa là giải pháp ít tốn kém hơn xử lý và khắc phục ô nhiễm môi trường

PHÒNG BỆNH HƠN CHỮA BỆNH

- Người gây ô nhiễm phải trả tiền

Được dùng để xây dựng thuế, phí, lệ phí MT và các quy định xử phạt hành chính đối với các vi phạm về QLMT, như: phí rác thải, thuế cácbon, thuế SO2,

Phối hợp với nguyên tắc người sử dụng phải trả

tiền Người nào sử dụng các thành phần MT thì phải trả

tiền cho việc sử dụng và các tác động tiêu cực đến MT, như: thuế tài nguyên, phỉ sử dụng nước sạch…

4/6/2014

7

Mục tiêu tổng quát của quản lý môi trường:

GIỮ ĐƯỢC SỰ CÂN BẰNG GIỮA PHÁT TRIỂN KINH TẾ XÃ HỘI VÀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG

2 Quản lý Nhà nước về môi trường

2.1 Mục tiêu Quản lý Nhà nước về môi trường

 có thể hiểu: quản lý môi trường nhằm:

- Ngăn ngừa suy thoái, ô nhiễm môi trường,

- phục hồi và cải thiện môi trường ở những nơi đã bị suy

thoái/ô nhiễm,

- bảo tồn đa dạng sinh học,

- từng bước nâng cao chất lượng MT ở các khu công nghiệp, đô

thị và nông thôn

 góp phần phát triển kinh tế xã hội bền vững , nâng cao chất

lượng đời sống của nhân dân, tiến hành thắng lợi sự nghiệp

công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, ”

4/6/2014

9

“Bảo vệ môi trường là một vấn đề sống còn của đất nước

và nhân loại; là nhiệm vụ có tính xã hội sâu sắc, gắn liền với cuộc đấu tranh xóa đói giảm nghèo ở mỗi nước, với cuộc sống đấu tranh vì hòa bình và sự tiến bộ của xã hội

trên phạm vi toàn thế giới”

Theo Chỉ thị 36 CT/TW của Bộ Chính trị, Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam về “Tăng cường công tác bảo vệ môi trường trong thời kỳ công nghiệp

hóa, hiện đại hóa đất nước”, đã chỉ rõ:

Mục tiêu cụ thể của công tác quản lý môi trường:

i) Khắc phục và phòng chống suy thoái, ô nhiễm môi trường phát sinh trong các hoạt động sống của con người

ii) Hoàn thiện hệ thống văn bảng pháp luật về bảo vệ môi trường, ban hành các chính sách về phát triển kinh tế xã hội gắn với bảo vệ môi trường, nghiêm chỉnh thi hành luật bảo vệ môi trường

4/6/2014

11

Theo Chỉ thị 36 CT/TW của Bộ Chính trị và Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, một số

mục tiêu cụ thể của công tác Quản lý Môi trường Việt

Nam hiện nay là:

Mục tiêu cụ thể QLMT – Chị thỉ 36 CT/TW

iii) Tăng cường công tác Quản lý Nhà nước về MT từ Trung ương đến địa phương, nghiên cứu, đào tạo cán bộ về môi trường

iv) Phát triển đất nước theo các nguyên tắc phát triển bền vững được hội nghị Rio-1992 thông qua Các khía cạnh của phát triển bền vững bao gồm: phát triển bền vững kinh tế , bảo vệ các nguồn tài nguyên thiên nhiên , không tạo ra ô nhiễm, suy thoái chất lượng môi trường sống , nâng cao sự văn minh và công bằng xã hội

v) Xây dựng các công cụ hữu hiệu về quản lý môi trường quốc gia, các vùng lãnh thổ Các công cụ phải thích hợp với đặc điểm của từng ngành, địa phương và cộng đồng dân cư

2.2 Các nội dung quản lý Nhà nước về môi trường

+ Ban hành và tổ chức việc thực hiện các văn bản pháp quy

về BVMT, hệ thống tiêu chuẩn môi trường

+ Xây dựng, chỉ đạo thực hiện chiến lược, chính sách BVMT; kế hoạch phòng chống, khắc phục suy thoái, ô nhiễm

Các nội dung quản lý bảo vệ môi trường ở Việt Nam – Điều

37, luật bảo vệ môi trường:

+ Thẩm định các báo cáo đánh giá tác động môi trường + Cấp và thu hồi giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn môi trường

+ Giám sát, thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về BVMT, giải quyết các khiếu nại, tố cáo, tranh chấp và xử lý

vi phạm pháp luật về BVMT

+ Đào tạo cán bộ chuyên sâu về Khoa học và QLMT

+ Tổ chức nghiên cứu, áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật trong lĩnh vực BVMT

+ Thiết lập quan hệ quốc tế trong lĩnh vực BVMT

4/6/2014

15

1 Tuyên truyền, giáo dục và vận động mọi người tham gia

bảo vệ môi trường, giữ gìn vệ sinh môi trường, bảo vệ

cảnh quan thiên nhiên và đa dạng sinh học

2 Bảo vệ và sử dụng hợp lý, tiết kiệm tài nguyên thiên

nhiên

3 Giảm thiểu, thu gom, tái chế và tái sử dụng chất thải

4 Phát triển, sử dụng năng lượng sạch, năng lượng tái tạo;

giảm thiểu khí thải gây hiệu ứng nhà kính, phá hủy tầng

ôzôn

Điều 6, luật bảo vệ môi trường Việt Nam liệt kê những hoạt

động được khuyến khích

5 Đăng ký cơ sở đạt tiêu chuẩn môi trường, sản phẩm thân

thiện với môi trường

6 Nghiên cứu khoa học, chuyển giao, ứng dụng công nghệ xử

lý, tái chế chất thải, công nghệ thân thiện với môi trường

7 Đầu tư xây dựng các cơ sở sản xuất thiết bị, dụng cụ bảo vệ môi trường; sản xuất, kinh doanh các sản phẩm thân thiện

với môi trường; cung cấp dịch vụ bảo vệ môi trường

8 Bảo tồn và phát triển nguồn gen bản địa; lai tạo, nhập nội

các nguồn gen có giá trị kinh tế và có lợi cho môi trường

4/6/2014

17

Những hoạt động đƣợc khuyến khích – Điều 6 LBVMT:

9 Xây dựng thôn, làng, ấp, bản, buôn, sóc, cơ quan, cơ sở

sản xuất, kinh doanh, dịch vụ thân thiện với môi trường

10 Phát triển các hình thức tự quản và tổ chức hoạt động

dịch vụ giữ gìn vệ sinh môi trường của cộng đồng dân cư

11 Hình thành nếp sống, thói quen giữ gìn vệ sinh môi

trường, xóa bỏ hủ tục gây hại đến môi trường

12 Đóng góp kiến thức, công sức, tài chính cho hoạt động bảo vệ môi trường

Những hoạt động đƣợc khuyến khích:

 Sơ đồ tổ chức công tác môi trường ở cấp Tỉnh, thành phố

4/6/2014

21

Các cơ quan, tổ chức nhà nước tham gia vào hoạt

động bảo vệ môi trường:

 Bộ Chính trị ĐCSVN và Quộc hội nước CHXHCN Vietnam – hoạch định chính sách, chiến lược, ra quyết định về BVMT

 Bộ Kế hoạch đầu tư – lập kế hoạch phát triển quốc gia và

phân bổ ngân sách cho công tác bảo vệ môi trường

 Bộ Tài nguyên và Môi trường, Cục Bảo vệ Môi trường chịu trách nhiệm quản lý môi trường

 Các vụ Khoa học, Công Nghệ và Môi trường trực thuộc các

Bộ, Sở TN&MT và các phòng QLMT (địa phương) chịu

trách nhiệm thực hiện nội dung BVMT ở các cấp khác nhau

Các bộ phận tham gia công tác quản lý

môi trường

- Bộ phận nghiên cứu đề xuất kế hoạch, chính sách, các

quy định luật pháp cho BVMT

- Bộ phận quan trắc, giám sát, đánh giá định kỳ chất

Tổ chức NGOs tham gia công tác QLMT