Giáo án môn Lịch sử lớp 7 sách Cánh diều: Bài 16 được biên soạn với mục tiêu nhằm giúp học sinh mô tả được sự thành lập nhà Trần. Đánh giá được vai trò của Trần Thủ Độ trong sự thành lập nhà Trần; trình bày được những nét chính về tình hình chính trị, kinh tế, xã hội, văn hoa, tôn giáo thời Trần; nêu được những thành tựu chủ yếu về văn hóa của Đại Việt thời Trần;... Mời các bạn cùng tham khảo!
Trang 1TU N: TI T: Ầ Ế
BÀI 16. CÔNG CU C XÂY D NG Đ T NỘ Ự Ấ ƯỚC TH I TR N ( 1226 1400)Ờ Ầ
Môn h c/Ho t đ ng giáo d c: L CH S L P 7 ọ ạ ộ ụ Ị Ử Ớ
Th i gian th c hi n: ( ti t) ờ ự ệ ế
I. M C TIÊU Ụ (H c xong bài h c, h c sinh s đ t đ ọ ọ ọ ẽ ạ ượ c)
1. V ki n th c: ề ế ứ
Mô t đ ả ượ ự c s thành l p nhà Tr n. Đánh giá đ ậ ầ ượ c vai trò c a Tr n Th Đ trong s thành l p ủ ầ ủ ộ ự ậ nhà Tr n ầ
Trình bày đ ượ c nh ng nét chính v tình hình chính tr , kinh t , xã h i, văn hoá, tôn giáo th i ữ ề ị ế ộ ờ
Tr n ầ
Nêu đ ượ c nh ng thành t u ch y u v văn hoá c a Đ i Vi t th i Tr n. ữ ự ủ ế ề ủ ạ ệ ờ ầ
2. V năng l c: ề ự
Bi t s u t m, khai thác t li u, kênh hình trong h c t p l ch s , rèn luy n năng l c, tìm hi u ế ư ầ ư ệ ọ ậ ị ử ệ ự ể
l ch s ị ử
Bi t trình bày, suy lu n, ph n bi n, tranh lu n v m t v n đ l ch s , rèn luy n năng l c nh n ế ậ ả ệ ậ ề ộ ấ ề ị ử ệ ự ậ
th c và t duy l ch s ứ ư ị ử
3. V ph m ch t: ề ẩ ấ
B i d ồ ưỡ ng cho h c sinh tinh th n đ u tranh b t khu t ch ng áp b c bóc l t và tinh th n sáng ọ ầ ấ ấ ấ ố ứ ộ ầ
t o trong xây d ng đ t n ạ ự ấ ướ c.
Giáo d c lòng yêu n ụ ướ c, t hào dân t c, bi t n t tiên và ý th c k th a truy n th ng dân t c ự ộ ế ơ ổ ứ ế ừ ề ố ộ trong công cu c xây d ng và b o v T qu c cho HS ộ ự ả ệ ổ ố
II. THI T B D Y H C VÀ H C LI UẾ Ị Ạ Ọ Ọ Ệ
SGK, SGV.
M t s video, tranh nh liên quan đ n n i dung bài h c ộ ố ả ế ộ ọ
Máy chi u, máy tính ế
Gi y A1 ho c b ng ph đ HS làm vi c nhóm ấ ặ ả ụ ể ệ
Phi u h c t p ế ọ ậ
III. TI N TRÌNH D Y H CẾ Ạ Ọ
Ho t đ ng 1: HO T Đ NG KH I Đ NGạ ộ Ạ Ộ Ở Ộ
a) M c tiêuụ : Giúp HS
Xác đ nh đị ược v n đ chính c a n i dung bài h c.ấ ề ủ ộ ọ
Thông qua ho t đ ng HS ti p c n v i các n i dung chính c a bài.ạ ộ ế ậ ớ ộ ủ
b) N i dungộ :
GV: chu n b ; video v th i Tr n, các hình nhẩ ị ề ờ ầ ả và giao nhi m v cho HS.ệ ụ
HS xem video, làm vi c cá nhân tr l i câu h i c a GV.ệ ả ờ ỏ ủ
c) S n ph m:ả ẩ
Câu tr l i, chia s c a HS.ả ờ ẻ ủ
T đó kích thích đừ ược h ng thú h c t p, tìm tòi c a HS.ứ ọ ậ ủ
d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ
B1: Chuy n giao nhi m v (GV)ể ệ ụ
Trình chi u 1 đo n video: Quân sĩ nhà Tr n luy n t p võ ngh ế ạ ầ ệ ậ ệ
?Đo n video g i em nghĩ t i tri u đ i nào trong l ch s t dân t c ta? Trong tác ph m “ạ ợ ớ ề ạ ị ử ộ ẩ
L ch s nị ử ước ta”1941, H Chí Minh đã vi t: ồ ế
“ Đ i Tr n văn gi i, võ nhi uờ ầ ỏ ề
Ngoài dân th nh vị ượng, trong tri u hi n minh.”ề ề
Em có suy nghĩ gì v l i nh n xét trên c a Ch t ch H Chí Minh? Hãy chia s suy nghĩề ờ ậ ủ ủ ị ồ ẻ
Trang 2c a em v Nhà Tr n ?ủ ề ầ
B2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ
GV: H ng d n HS xem, phân tích hình nh và tr l i câu h i vào phi u h c t p.ướ ẫ ả ả ờ ỏ ế ọ ậ
HS: Quan sát, phân tích hình nh và ghi k t qu ra phi u h c t p.ả ế ả ế ọ ậ
B3: Báo cáo s n ph mả ẩ
GV:
M i m t vài HS lên trình bày s n ph m.ờ ộ ả ẩ
Hướng d n HS báo cáo (n u các em còn g p khó khăn).ẫ ế ặ
HS:
HS báo cáo s n ph m cá nhân – chia s suy nghĩ c a mình.ả ẩ ẻ ủ
HS còn l i theo dõi, nh n xét, b sung cho nhóm b n (n u c n).ạ ậ ổ ạ ế ầ
B4: K t lu n, nh n đ nh (GV)ế ậ ậ ị
Nh n xét (ho t đ ng c a HS và s n ph m), ch t ki n th c, chuy n d n vào ho t đ ngậ ạ ộ ủ ả ẩ ố ế ứ ể ẫ ạ ộ hình thành ki n th c m i: Nhà Tr n đi vào l ch s dân t c v i Hào khí Đông A cu n cu nế ứ ớ ầ ị ử ộ ớ ồ ộ thác lũ, quét s ch quân xâm lạ ược Mông Nguyên. V i s thành công c a m t vớ ự ủ ộ ương tri uề
ch đ ng xây d ng n i l c ki n thi t tri u đình, qu c gia, xã t c. S ghi đây là vủ ộ ự ộ ự ế ế ề ố ắ ử ươ ng tri u l n m nh nh t trong l ch s dân t c Vi t Nam th i phong ki n. V y Nhà Tr n đãề ớ ạ ấ ị ử ộ ệ ờ ế ậ ầ xây d ng đ t nự ấ ước ntn?
Vi t tên bài, nêu m c tiêu chung c a bài và d n vào HĐ ti p theo.ế ụ ủ ẫ ế
HĐ 2: HÌNH THÀNH KI N TH C M IẾ Ứ Ớ
1. S THÀNH L P NHÀ TR NỰ Ậ Ầ
a) M c tiêuụ : Giúp HS nêu được
Hoàn c nh, th i gian thành l p nhà Tr n.ả ờ ậ ầ
Nh n th c đậ ứ ượ ự ầc s c n thi t ph i thành l p Nhà Tr n trong th i đi m b y gi ế ả ậ ầ ờ ể ấ ờ
Đánh giá đượ vai trò c a m t s nhân v t l ch s tiêu bi u th i Tr n: Tr n Th Đ …c ủ ộ ố ậ ị ử ể ờ ầ ầ ủ ộ
T đó HS đ a ra đừ ư ược nh ng đánh giá v nhà Tr n trong ti n trình l ch s dân t c ta.ữ ề ầ ế ị ử ộ
b) N i dungộ : GV đ t câu h i, HS tr l i câu h i c a GV.ặ ỏ ả ờ ỏ ủ
c) S n ph mả ẩ : Câu tr l i đúng c a HS.ả ờ ủ
d) T ch c th c hi nổ ứ ự ệ
HĐ c a th y và tròủ ầ S n ph m d ki nả ẩ ự ế
B1: Chuy n giao nhi m v (GV)ể ệ ụ
Đ c thông tin, t li u trong m c 1 và quan sátọ ư ệ ụ
hình nh 16.1/ 57, hãy cho bi t:ả ế
1. Nhà Tr n thành l p trong hoàn c nh nào?ầ ậ ả
2. Em có suy nghĩ gì v vi c Nhà Tr n lên thayề ệ ầ
nhà Lý trong th i đi m b y gi ?ờ ể ấ ờ
4. Đ c thông tin v nhân v t l ch s / 57, emọ ề ậ ị ử
chia s nh ng hi u bi t c a em v Tr n Thẻ ữ ể ế ủ ề ầ ủ
Đ ? Theo em, ông có vai trò gì đ i v i sộ ố ớ ự
thành l p nhà Tr n?ậ ầ
B2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ
GV h ng d n, g i ý cho HS tr l iướ ẫ ợ ả ờ
HS:
Quan sát ng li u trong SGK đ tr l i câuữ ệ ể ả ờ
h i.ỏ
Cu i TK XII, NHà Lý suy y u, nhà Tr nố ế ầ
t ng bừ ước thâu tóm quy n hành.ề
Tháng 1 1226, Lý Chiêu Hoàng nhườ ng ngôi cho ch ng là Tr n C nh.ồ ầ ả
> Nhà Tr n đầ ược thành l p.ậ
Tr n Th Đ có m u lầ ủ ộ ư ược, gi i võ ngh ,ỏ ệ
có tài ch huy quân s Ông là ngỉ ự ười có công l n trong vi c giúp nhà Tr n giànhớ ệ ầ thiên h , n đ nh lòng dân, xây d ng đ tạ ổ ị ự ấ
nước
Trang 3
Suy nghĩ cá nhân đ l y đ a ra ý ki n, chiaể ấ ư ế
s ẻ
B3: Báo cáo, th o lu nả ậ
GV yêu c u HS tr l i.ầ ả ờ
HS tr l i câu h i c a GV.ả ờ ỏ ủ
B4: K t lu n, nh n đ nh (GV)ế ậ ậ ị
Nh n xét câu tr l i c a HS và và ch t ki nậ ả ờ ủ ố ế
th c:ứ
Cu i TK XII, nhà Lý suy y u, Nhà Tr n lênố ế ầ
thay th là t t y u c a l ch s Dòng h Tr nế ấ ế ủ ị ử ọ ầ
Nam Đ nh l n m nh và phát tri n cho đ n
ngày nay. Nay Nam Đ nh n i ti ng v i lở ị ổ ế ớ ễ
h i Khai n Đ n Tr n h ng năm L h iộ ấ ề ầ ằ ễ ộ
mang đ m giá tr truy n th ng văn hoá giáoậ ị ề ố
d c l ch s sâu s c. Đ ng th i th hi n đ o líụ ị ử ắ ồ ờ ể ệ ạ
“ u ng nố ước nh ngu n” c a nhân dân ta.ớ ồ ủ
2. Tình hình chính tr ị
a) M c tiêuụ : Giúp HS
V , l p đẽ ậ ượ ược l c đồ t ch c b máy nhà nổ ứ ộ ước th i Tr nờ ầ
Nh n th c đậ ứ ược nhà Tr n đã s d ng nh ng bi n pháp tích c c trong vi c c ng c chầ ử ụ ữ ệ ự ệ ủ ố ế
đ quân ch chuyên ch t p quy n c a mình .ộ ủ ế ậ ề ủ
Đánh giá đượ vai trò c a nh ng bi n pháp c ng c ch đ quân ch chuyên ch t pc ủ ữ ệ ủ ố ế ộ ủ ế ậ quy n c a nhà Tr n.ề ủ ầ
b) N i dungộ :
GV s d ng KT m nh ghép đ t ch c cho HS khai thác đ n v ki n th c.ử ụ ả ể ổ ứ ơ ị ế ứ
HS suy nghĩ cá nhân, làm vi c nhóm và hoàn thi n nhi m v ệ ệ ệ ụ
c) S n ph mả ẩ : Phi u h c t p đã hoàn thành c a HS.ế ọ ậ ủ
d) T ch c th c hi nổ ứ ự ệ
HĐ c a th y và tròủ ầ S n ph m d ki nả ẩ ự ế
B1: Chuy n giao nhi m v (GV)ể ệ ụ
Chia nhóm: 3 nhóm và giao nhi m v :ệ ụ Đ cọ
thông tin m c 2/ 59, hãy cho bi t:ụ ế
1. Sau khi lên n m quy n, nhà Tr n đã xâyắ ề ầ
d ng b máy nhà nự ộ ước ntn ( v s đ t ch cẽ ơ ồ ổ ứ
b máy nhà nộ ước)? Đ c thông tin văn b n tríchọ ả
trong Đ i Vi t s kí toàn th / 59, giúp em hi uạ ệ ử ư ể
gì v tính gì đ c đáo so v i tri u đ i nhà Lý?ề ộ ớ ề ạ
2. V quân đôi, nhà Tr n thi hành chính sáchề ầ
gì? Em hi u gì v chính sách này c a nhàể ề ủ
Tr n? Em có nh n xét gì v s c m nh quân sầ ậ ề ứ ạ ự
th i Tr n?ờ ầ
3. Nhà Tr n th c hi n chính sách đ i n i, đ iầ ự ệ ố ộ ố
ngo i ra sao? Thông tin SGK cho em nh n xétạ ậ
gì v k cề ỉ ương, phép nướ ủc c a nhà Tr n?ầ
* Ch đ chính tr : Quân ch trung ế ộ ị ủ ươ ng
t p quy n.ậ ề
* Xây d ng b máy nhàự ộ
nước:
> T ch c b máy chính quy n huy t ổ ứ ộ ề ế
th ng; h th ng chính quy n các c p quy ố ệ ố ề ấ
c , hoàn thi n h n.ủ ệ ơ
* Quân đ i: chia 2 b ph n: ộ ộ ậ
C m quân gi kinh thành ; Biên quân – ấ ữ
gi biên i.ữ ả
Quân các lở ộ
Chính sách : ng binh nông.ụ ư
Quân đ i độ ược rèn luy n theo ch ệ ủ
Trang 4B2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ
HS suy nghĩ cá nhân và th o lu n lu n nhómả ậ ậ
tr l i câu h i ra phi u h c t p. Trong th iả ờ ỏ ế ọ ậ ờ
gian 5 phút
GV h ng d n, h tr các em th o lu n nhómướ ẫ ỗ ợ ả ậ
(n u c n).ế ầ
B3: Báo cáo, th o lu nả ậ
GV:
Yêu c u HS tr ng bày s n ph m thao kĩầ ư ả ẩ
thu t phòng tranh,ậ
Hướng d n HS trình bày, nh n xét (n u c n).ẫ ậ ế ầ
HS:
Tr l i câu h i c a GV.ả ờ ỏ ủ
Tr ng bày s n ph m c a nhóm.ư ả ẩ ủ
HS các nhóm còn l i quan sát, theo dõi nhómạ
b n trình bày và b sung cho nhóm b n (n uạ ổ ạ ế
c n).ầ
B4: K t lu n, nh n đ nh (GV)ế ậ ậ ị
Nh n xét v thái đ h c t p & s n ph mậ ề ộ ọ ậ ả ẩ
h c t p c a HS.ọ ậ ủ
Ch t ki n th c trên máy chi u b ng s đ ố ế ứ ế ằ ơ ồ
trương: quân c t tinh, không c t đông.ố ố
* Lu t pháp: ban hành b Qu c tri u hình ậ ộ ố ề
lu t> pháp lu t nghiêm minh.ậ ậ
> Nhà Tr n c ng c ch đ quân ch ầ ủ ố ế ộ ủ
TW t p quy n > Đ i Vi t th i Tr n ậ ề ạ ệ ờ ầ
phát tri n, th nh vể ị ượ ng
3. Tình hình kinh tế
a) M c tiêuụ : Giúp HS
N m đắ ược các nét chính v tình hình kinh t th i Tr n ề ế ờ ầ
Nh n th c đậ ứ ược các chính sách chăm lo đ i s ng kinh t th i Tr n góp ph n xây d ngờ ố ế ờ ầ ầ ự
đ t nấ ước ph n vinh, th nh vồ ị ượng
Đánh giá đượ vai trò c a các chính sách chăm lo đ i s ng kinh t th i Tr n .c ủ ờ ố ế ờ ầ
b) N i dungộ :
GV s d ng KT khăn ph bàn đ t ch c cho HS khai thác đ n v ki n th c.ử ụ ủ ể ổ ứ ơ ị ế ứ
HS suy nghĩ cá nhân, làm vi c nhóm và hoàn thi n nhi m v ệ ệ ệ ụ
c) S n ph mả ẩ : Phi u h c t p đã hoàn thành c a HS.ế ọ ậ ủ
d) T ch c th c hi nổ ứ ự ệ
B1: Chuy n giao nhi m v (GV)ể ệ ụ
Chia nhóm và giao nhi m v , GV phát phi uệ ụ ế
h c t p cho HS hoàn thi n s đ câm: ọ ậ ệ ơ ồ
1: Nêu nh ng d n ch ng đ ch ng minh nhàữ ẫ ứ ể ứ
Tr n ch trầ ủ ương khuy n khích phát tri nế ể
nông nghi p? Hình nh 16.1/ 58 cho em suyệ ả
nghĩ gì v nh ng bi n pháp phát tri n nôngề ữ ệ ể
nghi p c a nhà Tr n?ệ ủ ầ
3. Tình hình kinh tế
* Nông nghi p:ệ
Bi n pháp: khai hoang, đ y m nh làmệ ẩ ạ thu l i, c m gi t m trâu bò b o v s cỷ ợ ấ ế ổ ả ệ ứ kéo… nông dân tích c c s n xu t.ự ả ấ
Thành t u: nông nghi p phát tri n, đ iự ệ ể ờ
s ng nhân dân no đố ủ
* Th công nghi p:ủ ệ
Xưởng th công nhà nủ ước: đúc ti n, s nề ả
xu t vũ khí, đóng thuy n…ấ ề
Th công dân gian: Làm đ g m, rèn s t,ủ ồ ố ắ đúc đ ng, d t v i… ồ ệ ả
Trang 5?Nh ng thành t u c a nông nghi p nhà Tr n?ữ ự ủ ệ ầ
2: Quan sát hình nh 16.2, / 59, em có nh n xétả ậ
gì v s n xu t th công nghi p th i Tr n? ề ả ấ ủ ệ ờ ầ
3: S xu t hi n thự ấ ệ ương c ng ch ng t đi uả ứ ỏ ề
gì?
4. Thông tin trong “ An Nam t c s c a Tr nứ ự ủ ầ
Phú, g i em suy nghĩ gì v tình hình thợ ề ươ ng
nghi p th i nhà Tr n?ệ ờ ầ
5. Em cho bi t m i quan h gi a s phát tri nế ố ệ ữ ự ể
kinh t th công nghi p và thế ủ ệ ương nghi p?ệ
B2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ
HS suy nghĩ cá nhân và th o lu n lu n nhóm.ả ậ ậ
GV h ng d n, h tr các em th o lu n nhómướ ẫ ỗ ợ ả ậ
(n u c n).ế ầ
B3: Báo cáo, th o lu nả ậ
GV:
Yêu c u HS tr l i, yêu c u đ i di n nhómầ ả ờ ầ ạ ệ
trình bày
Hướng d n HS trình bày, nh n xét (n u c n).ẫ ậ ế ầ
HS:
Tr l i câu h i c a GV.ả ờ ỏ ủ
Đ i di n nhóm trình bày s n ph m c aạ ệ ả ẩ ủ
nhóm
HS các nhóm còn l i quan sát, theo dõi nhómạ
b n trình bày và b sung cho nhóm b n (n uạ ổ ạ ế
c n).ầ
B4: K t lu n, nh n đ nh (GV)ế ậ ậ ị
Nh n xét v thái đ h c t p & s n ph mậ ề ộ ọ ậ ả ẩ
h c t p c a HS.ọ ậ ủ
* Thương nghi p: phát tri n m nh:ệ ể ạ
Thăng Long là trung tâm kinh t , buôn bánế
s m u t c a c nầ ấ ủ ả ước
Các mi n quê: ch l n hình thành và ho tề ợ ớ ạ
đ ng theo phiên.ộ
Ngo i thạ ương nh n nh p nhi u n i:ộ ị ở ề ơ Vân Đ n, H i Th ng, H i Tri u…ồ ộ ố ộ ề
> Kinh t nhà Tr n ngày càng phát tri n,ế ầ ể
Đ i Vi t tr thành nạ ệ ở ước giàu m nh, ph nạ ồ
th nh.ị
4. Tình hình xã h i:ộ
a) M c tiêuụ : Giúp HS
N m đắ ược các nét chính v tình hình xã h i th i Tr n ề ộ ờ ầ
Nh n th c đậ ứ ược các chính sách chăm lo đ i s ng xã h i th i Tr n góp ph n xây d ng đ tờ ố ộ ờ ầ ầ ự ấ
nước bình yên, nhân dân m no, h nh phúc.ấ ạ
Đánh giá đượ vai trò c a các chính sách chăm lo đ i s ng xã h i th i Tr n .c ủ ờ ố ộ ờ ầ
b) N i dungộ :
GV s d ng KT phòng tranh đ t ch c cho HS khai thác đ n v ki n th c.ử ụ ể ổ ứ ơ ị ế ứ
HS suy nghĩ cá nhân, làm vi c nhóm và hoàn thi n nhi m v ệ ệ ệ ụ
Trang 6c) S n ph mả ẩ : Phi u h c t p đã hoàn thành c a HS.ế ọ ậ ủ
d) T ch c th c hi nổ ứ ự ệ
B1: Chuy n giao nhi m v (GV): GV phátể ệ ụ
phi u h c t p s đ câmế ọ ậ ơ ồ
1: Đ c thông tin m c 4/ 59,60, em hãy hoànọ ụ
thành s đ th hi n các t ng l p trong XHơ ồ ể ệ ầ ớ
th i Tr n? M i t ng l p có đ c đi m gì? ( T iờ ầ ỗ ầ ớ ặ ể ạ
sao đ a ch ngày càng đông? Nông dân chiaị ủ
thành m y b ph n? T ng l p nào có đ a vấ ộ ậ ầ ớ ị ị
th p nh t trong XH? ) ấ ấ
2. Hãy lí gi i vì sao XH cu i th i Tr n l iả ố ờ ầ ạ
xu t hi n các mâu thu n, d n t i XH b t n?ấ ệ ẫ ẫ ớ ấ ổ
3. Thông tin t li u trong “ Đ i Vi t s kí toànư ệ ạ ệ ử
th , cho chúng ta hi u gì v quan đi m c aư ể ề ể ủ
vua Tr n Thánh Tông trong vi c xây d ng mqhầ ệ ự
xã h i t o s n đ nh và v ng b n c a XH?ộ ạ ự ổ ị ữ ề ủ
T đó em có liên h gì v i XH chúng ta hi nừ ệ ớ ệ
nay?
B2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ
HS suy nghĩ cá nhân và th o lu n lu n nhóm.ả ậ ậ
GV h ng d n, h tr các em th o lu n nhómướ ẫ ỗ ợ ả ậ
(n u c n).ế ầ
B3: Báo cáo, th o lu nả ậ
GV:
Yêu c u HS tr l i, yêu c u đ i di n nhómầ ả ờ ầ ạ ệ
trình bày
Hướng d n HS trình bày, nh n xét (n u c n).ẫ ậ ế ầ
HS:
Tr l i câu h i c a GV.ả ờ ỏ ủ
Đ i di n nhóm trình bày s n ph m c aạ ệ ả ẩ ủ
nhóm
HS các nhóm còn l i quan sát, theo dõi nhómạ
b n trình bày và b sung cho nhóm b n (n uạ ổ ạ ế
c n).ầ
B4: K t lu n, nh n đ nh (GV)ế ậ ậ ị
Nh n xét v thái đ h c t p & s n ph mậ ề ộ ọ ậ ả ẩ
h c t p c a HS.ọ ậ ủ
> Nhà Tr n quan tâm chăm lo đ i s ng ầ ờ ố nhân dân, l y dân làm g c cho s phát tri nấ ố ự ể
th nh vị ượng
5 Tình hình văn hoá
a) M c tiêuụ : Giúp HS
N m đắ ược m t s nét đ c tr ng v văn hoá, giáo d c, t tộ ố ặ ư ề ụ ư ưởng tôn giáo, KHKT, VHNT
c a nhân dân ta th i Tr n.ủ ờ ầ
Nh n th c đậ ứ ược sâu s c v đ p văn hoá, phong t c t p quán c a nhân dân Đ i Vi t.ắ ẻ ẹ ụ ậ ủ ạ ệ
Trang 7 Đánh giá đượ vai trò c a m t s nhân v t l ch s tiêu bi u th i Tr n: Tr n Qu c Tu n,c ủ ộ ố ậ ị ử ể ờ ầ ầ ố ấ
Tr n Nhân Tông, ầ
b) N i dungộ :
GV s d ng PP d y h c h p tác đ t ch c cho HS khai thác đ n v ki n th c.ử ụ ạ ọ ợ ể ổ ứ ơ ị ế ứ
HS suy nghĩ cá nhân, làm vi c nhóm và hoàn thi n nhi m v trệ ệ ệ ụ ước 1 tu n.ầ
c) S n ph mả ẩ : Phi u h c t p ho c file trình chi u đã hoàn thành c a HS.ế ọ ậ ặ ế ủ
d) T ch c th c hi nổ ứ ự ệ
B1: Chuy n giao nhi m v (GV)ể ệ ụ
Chia nhóm và giao nhi m v :ệ ụ
+ NV1: Gi i thi u nh ng nét chính v tớ ệ ữ ề ư
tưởng tôn giáo th i Tr n? Đ c thông tin trongờ ầ ọ
Đ i Vi t s kí toàn th / 60, nêu nh n xét c aạ ệ ử ư ậ ủ
em v t tề ư ưởng th i Tr n so v i th i Lý?ờ ầ ớ ờ
+ NV 2: Nói v văn h c th i Tr n, em đã h cề ọ ờ ầ ọ
nh ng tác ph m nào?T đó em khái quátữ ẩ ừ
nh ng thành t u v văn h c th i Tr n ( n iữ ự ề ọ ờ ầ ộ
dung, hình th c)? Đi u đó ch ng t thành t uứ ề ứ ỏ ự
VHNT th i Tr n đã đ t đ n trình đ ntn?ờ ầ ạ ế ộ
+ NV3: Gi i thi u m t s thành t u giáo d cớ ệ ộ ố ự ụ
th i Tr n? S đ 16.2/61 , giúp em đánh giáờ ầ ơ ồ
ntn v nh ng thành t u giáo d c th i Tr n?ề ữ ự ụ ờ ầ
Chia s s hi u bi t c a em v m t s vẻ ự ể ế ủ ề ộ ố ị
Tr ng Nguyên, B ng Nhãn, Thám Hoa th iạ ả ờ
Tr n quê hầ ở ương em? Nh ng t m gữ ấ ương yấ
tác đ ng ntn đ n em?ộ ế
+ NV 4: V KHKT th i Tr n đã đ t đ cề ờ ầ ạ ượ
nh ng thành t u tiêu bi u nào? Gi i thi u m tữ ự ể ớ ệ ộ
s thành t u tiêu bi u đó? Em n tố ự ể ấ ượng v iớ
thành t u nào nh t? Vì sao? Trong th i kì nàyự ấ ờ
còn xu t hi n nh ng thành t u ki n trúc, điêuấ ệ ữ ự ế
kh c nào?ắ
B2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ
HS suy nghĩ cá nhân và th o lu n lu n nhóm.ả ậ ậ
GV h ng d n, h tr các em th o lu n nhómướ ẫ ỗ ợ ả ậ
(n u c n).ế ầ
B3: Báo cáo, th o lu nả ậ
GV:
Yêu c u HS tr l i, yêu c u đ i di n nhómầ ả ờ ầ ạ ệ
trình bày
Hướng d n HS trình bày, nh n xét (n u c n).ẫ ậ ế ầ
HS:
Tr l i câu h i c a GV.ả ờ ỏ ủ
Đ i di n nhóm trình bày s n ph m c aạ ệ ả ẩ ủ
nhóm
HS các nhóm còn l i quan sát, theo dõi nhómạ
a. T tư ưởng tôn giáo, tín ngưỡng:
Nho giáo: được coi tr ng; nho h c là n iọ ọ ộ dung quan tr ng trong các kho thi, nhi uọ ề
ngườ ỗ ạ ượi đ đ t đ c tr ng d ng…ọ ụ
Ph t giáo: đậ ược tôn sung, chùa được xây
d ng nhi u: thi n phái Trúc Lâm do Tr nự ề ề ầ Nhân Tông sáng l p…ậ
Tín ngưỡng c truy n ph bi n: t c thổ ề ổ ế ụ ờ cúng t tiên, các anh hùng có công v i dânổ ớ
t c.ộ b.Văn h c, giáo d c và KH KT:ọ ụ
Văn h c: ọ + Văn h c ch Hán: th hi n lòng yêuọ ữ ể ệ
nước, t hào dân t c, ch ng ngo i xâm…ự ộ ố ạ Tác ph m tiêu bi u: H ch tẩ ể ị ướng sĩ, Phò giá
v kinh, …ề + Văn h c ch Nôm: ph n ánh cu c s ngọ ữ ả ộ ố bình dân. Tác ph m tiêu bi u: Đ c thú lâmẩ ể ắ tuy n thành đ o ca, C tr n l c đ o phú…ề ạ ư ầ ạ ạ
Giáo d c:ụ + Nhi u trề ường h c: Trọ ường công (năm
1253, Qu c T Giám đố ử ược m r ng);ở ộ
Trường t m nhi u làng, xãư ở ề ở + Các kì thi đượ ổc t ch c thứ ường xuyên, quy c …ủ
KHKT:
+ S h c: Đ i Vi t S Kí ( Lê Văn H u),ử ọ ạ ệ ử ư
Vi t S lệ ử ược ( khuy t danh)…ế + Quân s : Binh th y u lự ư ế ược ( Tr n Qu cầ ố
Tu n)…ấ + Y h c: Sách cây thu c Nam Tu Tĩnh.ọ ố ệ + Thiên văn h c: Đ ng L , Tr n Nguyênọ ặ ộ ầ Đán
Ki n trúc: Ki n trúc tôn giáo: tháp Phế ế ổ Minh, chùa Thái L c ( H ng Yên)…ạ ư
+Ki n trúc cung đình: Thành Tây Đô, khuế Hoàng thành Thăng Long…
Trang 8b n trình bày và b sung cho nhóm b n (n uạ ổ ạ ế
c n).ầ
B4: K t lu n, nh n đ nh (GV)ế ậ ậ ị
Nh n xét v thái đ h c t p & s n ph mậ ề ộ ọ ậ ả ẩ
h c t p c a HS.ọ ậ ủ
+ Các tác ph m điêu kh c: tẩ ắ ượng ph t Diậ
L c chùa Qu nh Lâm; chuông l n chùaặ ở ỳ ớ ở
Ph Minh, ch m kh c trên đ g , v trênổ ạ ắ ồ ỗ ẽ
g m…ố
HĐ 3: LUY N T PỆ Ậ
a) M c ụ tiêu: V n d ng ki n th c c a bài h c vào vi c làm bài t p c th ậ ụ ế ứ ủ ọ ệ ậ ụ ể
b) N i dung: ộ HS suy nghĩ cá nhân làm bài t p c a GV giao ậ ủ
c) S n ph m: ả ẩ Đáp án đúng c a bài t p ủ ậ
d) T ch c th c hi nổ ứ ự ệ
B1: Chuy n giao nhi m vể ệ ụ: Giáo viên giao bài t p cho HSậ
NV 1: GV giao cho HS hoàn thành phi u h c t p theo m u b ng/ 62/SGK: ế ọ ậ ẫ ả
STT Lĩnh v cự N i dung tóm t tộ ắ Danh nhân tiêu bi uể
1 S thành l pự ậ
2 T tư ưởng, tôn
giáo
3 Giáo d c, khoaụ
h cọ
4 Văn h c, nghọ ệ
thu tậ
NV 2: BT 2/ 62: Gi i thi u m t s công trình văn hoá tiêu bi u th i Tr n? ớ ệ ộ ố ể ờ ầ
NV 3: BT 3/ 62: Chia s v nh ng vi c làm c a nhân dân ta hi n nay th hi n sâu s c tinh th n ẻ ề ữ ệ ủ ệ ể ệ ắ ầ
t tôn dân t c, lòng bi t n c a nhân dân v i cha ông ta ? ự ộ ế ơ ủ ớ
B2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ
HS xác đ nh yêu c u c a đ bài và suy nghĩ cá nhân, ho t đ ng nhóm đ làm bài t p ị ầ ủ ề ạ ộ ể ậ
GV h ướ ng d n cho HS tìm hi u đ và làm bài t p ẫ ể ề ậ
B3: Báo cáo, th o lu nả ậ
GV yêu c u HS trình bày s n ph m c a mình ầ ả ẩ ủ
HS trình bày, theo dõi, nh n xét, đánh giá và b sung cho bài c a b n (n u c n) ậ ổ ủ ạ ế ầ
B4: K t lu n, nh n đ nh: ế ậ ậ ị GV nh n xét bài làm c a HS ậ ủ
BT 1/ 62:
STT Lĩnh v cự N i dung tóm t tộ ắ Danh nhân tiêu bi uể
1 S thànhự
l pậ Nhà Tr n lên thay nhà Lý, nh s m u tríầ ờ ự ư
c a Tr n Th Đ ủ ầ ủ ộ
năm 1226, Nhà Tr n chính th c đầ ứ ượ c thành l p.ậ
Tr n Th Đầ ủ ộ
2 T tư ưởng,
tôn giáo + Nho giáo: đlàm quan… ược coi tr ng; nhi u ngọ ề ườ i
+ Ph t giáo: đậ ược tôn sung: thi n phái Trúcề Lâm…
+ Đ o giáo: đạ ược tôn tr ng.ọ
Tr n Nhân Tôngầ
3 Giáo d c,ụ
Khoa h c,ọ
kĩ thu tậ
+ Nhi u trề ường h c: Trọ ường công ( Qu cố
T Giám); Trử ường t ( Trư ường Hu nhỳ
Chu Văn An
Lê Văn H uư
Tr n Qu c Tu nầ ố ấ
Trang 9Cung) + Các kì thi đượ ổc t ch c thứ ường xuyên, quy c …ủ
Khoa h c, kĩ thu tọ ậ + S h c: Đ i Vi t S Kí, Vi t S lử ọ ạ ệ ử ệ ử ược…
+ Quân s : Binh th y u lự ư ế ược…
+ Y h c: Sách cây thu c Nam Tu Tĩnh.ọ ố ệ
Tu Tĩnhệ
4 Văn h c,ọ
nghệ
thu tậ
Văn h c: ọ + Văn h c ch Hán: th hi n long yêuọ ữ ể ệ
nước, t hào dân t c, ch ng ngo i xâm…ự ộ ố ạ + Văn h c ch Nôm: ph n ánh cu c s ngọ ữ ả ộ ố bình dân
Ki n trúc: điêu kh ctinh x o: Kinh đoế ắ ả Thăng Long; lăng m vua Tr n, tháp Phộ ầ ổ Minh…
Ngh thu t di n xệ ậ ễ ướng: múa r i, chèo,ố
tu ng…ồ
Tr n Qu c Tu nầ ố ấ
Trương Hán Siêu
Tr n Quang Kh iầ ả
Tr n Nhân Tông…ầ
4
HĐ 4: V N D NGẬ Ụ
a) M c ụ tiêu: C ng c và m r ng ki n th c n i dung c a bài h c cho HS ủ ố ở ộ ế ứ ộ ủ ọ
b) N i dung: ộ GV giao nhi m v , HS th c hi n nhi m v ệ ụ ự ệ ệ ụ
c) S n ph m: ả ẩ Bài làm c a HS ủ
d) T ch c th c hi nổ ứ ự ệ
B1: Chuy n giao nhi m vể ệ ụ: (GV giao bài t p)ậ
Bài t p ậ : NV 3: Em có nh n xét gì v nh ng thành t u văn hoá th i nhà Tr n? suy nghĩ c a em ậ ề ữ ự ờ ầ ủ
v vai trò, nhi m v c a th h sau trong vi c b o t n, gìn gi và phát tri n giá tr c a các thành ề ệ ụ ủ ế ệ ệ ả ồ ữ ể ị ủ
t u văn hoá đó?( giao HS v nhà th c hi n ho t đ ng cá nhân và n p bài trên Teams) ự ề ự ệ ạ ộ ộ
B2: Th c hi n nhi m vự ệ ệ ụ
GV h ướ ng d n các em tìm hi u yêu c u c a đ ẫ ể ầ ủ ề
HS đ c và xác đ nh yêu c u c a bài t p ọ ị ầ ủ ậ
B3: Báo cáo, th o lu nả ậ
GV h ướ ng d n các em cách n p s n ph m cho GV sau khi hoàn thành ẫ ộ ả ẩ
HS làm bài t p ra gi y và n p l i cho GV qua h th ng CNTT mà GV h ậ ấ ộ ạ ệ ố ướ ng d n ẫ
B4: K t lu n, nh n đ nh (GV)ế ậ ậ ị
Nh n xét ý th c làm bài c a HS, nh c nh nh ng HS không n p bài ho c n p bài không đúng ậ ứ ủ ắ ở ữ ộ ặ ộ qui đ nh (n u có) ị ế
HS l a ch n các thành t u văn hoá khác nhau nh ng c n đ m b o đ ự ọ ự ư ầ ả ả ượ c:
+ Tên thành t u ự
+ L ch s ngu n g c: ng ị ử ồ ố ườ i xây d ng, sáng l p ự ậ
+ Giá tr c a thành t u ị ủ ự
+ D u đ n còn l i v i ngày nay ấ ấ ạ ớ
+ Vai trò, trách nhi m c a th h tr hi n nay ệ ủ ế ệ ẻ ệ
D n dò HS nh ng n i dung c n h c nhà và chu n b cho bài h c sau ặ ữ ộ ầ ọ ở ẩ ị ọ