5 TL HĐTNHN 6 docx NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH CÔNG TY ĐẦU TƯ XUẤT BẢN – THIẾT BỊ GIÁO DỤC VIỆT NAM TÀI LIỆU TẬP HUẤN GIÁO VIÊN SỬ DỤNG SÁCH GIÁO KHOA LỚP 6 “CÁNH DIỀU” HOẠT ĐỘNG TRẢI.
Trang 1NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH CÔNG TY ĐẦU TƯ XUẤT BẢN – THIẾT BỊ GIÁO DỤC VIỆT NAM
TÀI LIỆU TẬP HUẤN GIÁO VIÊN
SỬ DỤNG SÁCH GIÁO KHOA LỚP 6 “CÁNH DIỀU” HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG NGHIỆP
Trang 3MỤC LỤC
Trang
Mục tiêu khoá tập huấn
1 Chương trình Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp lớp 6
2 Giới thiệu chung về sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6 7
3 Hướng dẫn khai thác, sử dụng sách giáo khoa và hệ thống tài liệu
Trang 4MỤC TIÊU KHOÁ TẬP HUẤN
Kết thúc khoá tập huấn, học viên có thể:
- Hiểu được quan điểm, tư tưởng của tác giả thể hiện trong sách Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6.
- Phân tích được cấu trúc của toàn bộ cuốn sách, nội dung của từng chủ đề và cáchoạt động trải nghiệm theo từng tuần
- Xây dựng được kế hoạch cụ thể cho từng bài để tổ chức hoạt động trải nghiệmcho học sinh (HS) lớp 6
- Vận dụng được một số phương pháp và kĩ thuật dạy học hiện đại trong tổ chứchoạt động trải nghiệm cho HS lớp 6 bộ sách Cánh Diều
Trang 5Phần thứ nhất NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
I KHÁI QUÁT CHUNG VỀ HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG NGHIỆP LỚP 6
1 Đặc điểm của hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp
Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp là hoạt động giáo dục bắt buộc trong chươngtrình giáo dục phổ thông 2018 Mục tiêu của hoạt động này là tạo cơ hội cho học sinhtiếp cận các vấn đề và các tình huống của đời sống thực tế Qua đó học sinh được thểnghiệm các cảm xúc tích cực, vận dụng các kinh nghiệm, huy động tổng hợp kiến thức, kĩnăng có được từ các các môn học để thực hiện những nhiệm vụ được giao hoặc giải quyếtnhững vấn đề của thực tiễn đời sống nhà trường, gia đình, xã hội phù hợp với lứa tuổi.HĐTNHN 6 có các đặc điểm cơ bản như sau
- Hoạt động trải nghiệm (cấp tiểu học) và Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp(cấp trung học) là hoạt động giáo dục do nhà giáo dục định hướng, thiết kế và hướng dẫnthực hiện
- HĐTN góp phần hình thành, phát triển các phẩm chất chủ yếu, năng lực chung vàcác năng lực đặc thù của HS Thông qua hoạt động trải nghiệm các phẩm chất chủ yếu,năng lực chung và các năng lực đặc thù cho học sinh được phát triển Các năng lực tự chủ
và tự học, giao tiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo (những năng lực chung)được hình thành thông qua các năng lực đặc thù: năng lực thích ứng với cuộc sống, nănglực thiết kế và tổ chức hoạt động, năng lực định hướng nghề nghiệp
- Nội dung HĐTN được phân chia theo hai giai đoạn: giai đoạn giáo dục cơ bản vàgiai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp
2 Mục tiêu của Hoạt động trải nghiệm
- Mục tiêu chung: HĐTN hình thành, phát triển ở HS năng lực thích ứng với cuộcsống, năng lực thiết kế và tổ chức hoạt động, năng lực định hướng nghề nghiệp; góp phầnhình thành, phát triển các phẩm chất chủ yếu và năng lực chung quy định trong Chươngtrình tổng thể; giúp HS khám phá bản thân và thế giới xung quanh, phát triển đời sốngtâm hồn phong phú, biết rung cảm trước cái đẹp của thiên nhiên và tình người, có quanniệm sống và ứng xử đúng đắn
- Mục tiêu cấp Trung học cơ sở: Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp giúp học sinhcủng cố thói quen tích cực, nền nếp trong học tập và sinh hoạt, hành vi giao tiếp ứng xử
có văn hoá và tập trung hơn vào phát triển trách nhiệm cá nhân: trách nhiệm với bản thân,trách nhiệm với gia đình, cộng đồng; hình thành các giá trị của cá nhân theo chuẩn mựcchung của xã hội; hình thành và phát triển năng lực giải quyết vấn đề trong cuộc sống;biết tổ chức công việc một cách khoa học; có hứng thú, hiểu biết về một số lĩnh vực nghềnghiệp, có ý thức rèn luyện những phẩm chất cần thiết của người lao động và lập được kếhoạch học tập, rèn luyện phù hợp với định hướng nghề nghiệp khi kết thúc giai đoạn giáodục cơ bản
3 Các yêu cầu cần đạt và nội dung hoạt động
Trang 6- Nội dung khái quát gồm 4 mạch nội dung hoạt động, mỗi mạch nội dung bao gồmcác hoạt động cụ thể như sau:
+ Hoạt động hướng vào bản thân: hoạt động khám phá bản thân, hoạt động rènluyện bản thân;
+ Hoạt động hướng đến xã hội: hoạt động chăm sóc gia đình, hoạt động xây dựngnhà trường, hoạt động xây dựng cộng đồng;
+ Hoạt động hướng đến tự nhiên: hoạt động tìm hiểu và bảo tồn cảnh quan thiênnhiên, hoạt động tìm hiểu và bảo vệ môi trường;
+ Hoạt động hướng nghiệp: hoạt động tìm hiểu nghề nghiệp; hoạt động rèn luyệnphẩm chất, năng lực phù hợp với định hướng nghề nghiệp; hoạt động lựa chọn hướngnghề nghiệp và lập kế hoạch học tập theo định hướng nghề nghiệp
- Nội dung cụ thể và yêu cầu cần đạt ở các lớp:
Mỗi lớp đều có những yêu cầu cần đạt cho từng hoạt động cụ thể của từng mạch nộidung nêu trên
Các yêu cầu cần đạt tương ứng với các nội dung hoạt động cụ thể của lớp 6:
HOẠT ĐỘNG HƯỚNG VÀO BẢN THÂN
Hoạt động khám phá bản thân – Nhận ra được sự thay đổi tích cực của bản
thân, giới thiệu được đức tính đặc trưng củabản thân
– Phát hiện được sở thích, khả năng và nhữnggiá trị khác của bản thân; tự tin với sở thích,khả năng của mình
Hoạt động rèn luyện bản thân – Sắp xếp được góc học tập, nơi sinh hoạt cá
nhân gọn gàng, ngăn nắp
– Biết chăm sóc bản thân và điều chỉnh bảnthân phù hợp môi trường học tập mới, phùhợp với hoàn cảnh giao tiếp
– Nhận biết được những dấu hiệu của thiên tai
và biết cách tự bảo vệ trong một số tình huốngthiên tai cụ thể
– Xác định được những khoản chi ưu tiên khi
số tiền của mình hạn chế
HOẠT ĐỘNG HƯỚNG ĐẾN XÃ HỘI
Hoạt động chăm sóc gia đình – Thể hiện được sự động viên, chăm sóc
người thân trong gia đình bằng lời nói và hànhđộng cụ thể
– Thể hiện được sự chủ động, tự giác thựchiện một số công việc trong gia đình
Trang 7– Biết tham gia giải quyết một số vấn đề nảysinh trong quan hệ gia đình.
Hoạt động xây dựng nhà trường – Thiết lập được các mối quan hệ với bạn,
thầy cô và biết gìn giữ tình bạn, tình thầy trò.– Xác định và giải quyết được một số vấn đềnảy sinh trong quan hệ bạn bè
– Giới thiệu được những nét nổi bật của nhàtrường và chủ động, tự giác thâm gia xâydựng truyền thống nhà trường
– Tham gia hoạt động giáo dục theo chủ đềcủa Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh,của nhà trường
Hoạt động xây dựng cộng đồng – Thiết lập được các mối quan hệ với cộng
đồng, thể hiện được sự sẵn sàng giúp đỡ, chia
sẻ với những hoàn cảnh khó khăn
– Thể hiện được hành vi văn hoá nơi côngcộng
– Lập và thực hiện được kế hoạch hoạt độngthiện nguyện tại địa phương; biết vận độngngười thân và bạn bè tham gia các hoạt độngthiện nguyện ở nơi cư trú
– Giới thiệu được một số truyền thống của địaphương
HOẠT ĐỘNG HƯỚNG ĐẾN TỰ NHIÊN
Hoạt động tìm hiểu và bảo tồn cảnh
quan thiên nhiên
– Thể hiện được cảm xúc, hứng thú với khámphá cảnh quan thiên nhiên
– Thực hiện được những việc làm cụ thể đểbảo tồn cảnh quan thiên nhiên
Hoạt động tìm hiểu và bảo vệ môi
trường
– Chỉ ra được những tác động của biến đổi khíhậu đến sức khoẻ con người
– Tuyên truyền, vận động người thân, bạn bè
có ý thức thực hiện các việc làm giảm thiểubiến đổi khí hậu
– Vận động người thân, bạn bè không sử dụngcác đồ dùng có nguồn gốc từ những động vậtquý hiếm
HOẠT ĐỘNG HƯỚNG NGHIỆP
Hoạt động tìm hiểu nghề nghiệp – Tìm hiểu được một số nghề truyền thống ở
Việt Nam
Trang 8– Nêu được hoạt động đặc trưng, những yêucầu cơ bản, trang thiết bị, dụng cụ lao độngcủa các nghề truyền thống.
– Nhận biết được một số đặc điểm của bảnthân phù hợp hoặc chưa phù hợp với côngviệc của nghề truyền thống
– Nhận biết được về an toàn sử dụng công cụlao động trong các nghề truyền thống
– Nhận diện được giá trị của các nghề trong
xã hội và có thái độ tôn trọng đối với lao độngnghề nghiệp khác nhau
(Theo Chương trình Giáo dục phổ thông, Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp – Banhành kèm theo Thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT ngày 26 tháng 12 năm 2018 của Bộtrưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo)
4 Phương thức tổ chức và loại hình hoạt động
- Về phương thức tổ chức: có 4 phương thức cơ bản: Phương thức khám phá;Phương thức thể nghiệm; Phương thức cống hiến; Phương thức nghiên cứu
- Loại hình hoạt động gồm: Sinh hoạt dưới cờ; Sinh hoạt lớp; Hoạt động giáo dụctheo chủ đề; Hoạt động câu lạc bộ
5 Đánh giá kết quả giáo dục
- Mục đích đánh giá: thu thập thông tin chính xác, kịp thời, có giá trị về mức độ đápứng yêu cầu cần đạt so với chương trình
- Nội dung đánh giá là các biểu hiện của phẩm chất và năng lực đã được xác địnhtrong chương trình
- Kết hợp đánh giá của giáo viên (GV) với tự đánh giá và đánh giá đồng đẳng của
HS, đánh giá của cha mẹ HS và của cộng đồng, giáo viên chủ nhiệm lớp tổng hợp kết quảđánh giá
- Kết quả đánh giá là kết quả tổng hợp đánh giá thường xuyên và định kì về phẩmchất và năng lực, có thể phân ra làm một số mức để phân loại
II Giới thiệu chung về sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6
1 Quan điểm biên soạn sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6
- Sách giáo khoa (SGK) Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6 được biên soạn
bám sát quan điểm, nội dung của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, mục tiêu vàyêu cầu cần đạt của Chương trình Hoạt động trải nghiệm cấp Trung học cơ sở
- Quán triệt sâu sắc tư tưởng “Mang cuộc sống vào bài học, đưa bài học vào cuộcsống” của bộ sách Cánh Diều Thông qua đó, khai thác những kinh nghiệm đã có và huyđộng tổng hợp kiến thức, kĩ năng để hình thành cho học sinh các phẩm chất và năng lựccần thiết
- Tạo cơ hội tối đa cho HS được hoạt động, tương tác và trải nghiệm tích cực, dựatrên những chuỗi hoạt động được thể hiện với kênh hình sinh động và kênh chữ ngắn gọn
- Đảm bảo tính mở, linh hoạt về nội dung, hình thức và phương pháp tổ chức, thựchiện, đánh giá
Trang 92 Cấu trúc sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6
Cuốn sách bao gồm 9 chủ đề Các chủ đề được thiết kế có tính đến yếu tố thời giancủa năm học, giúp việc lựa chọn và thực hiện các chủ đề dễ dàng tương thích với thờigian của năm học
- Chủ đề 1 Trường học của em - tháng 9
- Chủ đề 2 Em đang trưởng thành - tháng 10
- Chủ đề 3 Thầy cô – người bạn đồng hành – tháng 11
- Chủ đề 4 Tiếp nối truyền thống quê hương – tháng 12
- Đánh giá cuối mỗi chủ đề
Các nội dung của chủ đề đều có thể vận dụng linh hoạt gắn với điều kiện của địaphương Các chủ đề đều được thiết kế dưới hình thức các hoạt động và có tính mở về nộidung, hình thức,phương pháp Các hoạt động của một chủ đề có thể được tổ chức tronggiờ chào cờ, giờ hoạt động giáo dục theo chủ đề, sinh hoạt lớp và câu lạc bộ Các hoạtđộng được thiết kế theo từng bước để học sinh có thể tự tổ chức hoạt động cho nhóm haycho lớp của mình
3 Một số điểm mới trong sách giáo khoa Hoạt động Trải nghiệm, hướng nghiệp 6
3.1 Thiết kế theo tiếp cận hoạt động
Sách được thiết kế theo hướng tiếp cận hoạt động – tiếp cận đặc thù của trảinghiệm và là tiếp cận tối ưu cho việc hình thành phẩm chất, năng lực Các yêu cầu cầnđạt – các năng lực và phẩm chất – không hình thành theo con đường từng thành phần:cung cấp kiến thức, hình thành thái độ, hình thành kĩ năng mà hình thành theo hướng tíchhợp ngay trong các hành động, các việc làm cần thiết để tạo nên hoạt động Nói cáchkhác, năng lực được hình thành qua việc giải quyết các tình huống và thực hiện hoạt động
cụ thể Do vậy, từ các yêu cầu cần đạt, các tác giả đã thiết kế các hoạt động tương ứng đểqua hoạt động mà hình thành nên năng lực và phẩm chất được yêu cầu Với cách tiếp cậnnày, Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp không quy định, không giới hạn kiến thức vàđơn vị kiến thức cụ thể, cũng không quy định và giới hạn kĩ năng cụ thể của một lĩnh vực
mà chỉ đặt ra yêu cầu, nhiệm vụ để học sinh có thể huy động bất kì kiến thức, kĩ năng đã
có hoặc tìm kiếm các kiến thức và kĩ năng mới để hoàn thành hoạt động Ví dụ với yêucầu cần đạt trong chương trình: “Thể hiện được sự động viên, chăm sóc người thân tronggia đình bằng lời nói và hành động cụ thể”, tác giả thiết kế một số hoạt động: đóng vai
thể hiện sự quan tâm đến người thân trong một số tình huống, làm các sản phẩm Trao gửi yêu thương và tặng cho người thân, Học sinh không chỉ đưa ra cách động viên, chăm
Trang 10sóc người thân bằng lời nói, hành động cụ thể theo kinh nghiệm của mình, mà còn họchỏi được từ cách quan tâm người thân của các bạn, bên cạnh đó, học sinh cũng sẽ tùy vàokhả năng và điều kiện của mình mà lựa chọn làm các sản phẩm đơn giản và có đượcnhững trải nghiệm yêu thương khi trực tiếp làm và tặng sản phẩm đó cho người thântrong gia đình Ở đây, kiến thức từ các môn học khác nhau, kĩ năng cụ thể học sinh đã có,thái độ được thể hiện bằng hành động đã tích hợp thành một chỉnh thể không tách rời:vừa là phẩm chất và cũng là năng lực Bằng cách tiếp cận hoạt động như vậy, tính cánhân hoá trong giáo dục và dạy học được khai thác tối đa.
SGK Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6 có những điểm khác biệt so với sách
giáo khoa các môn học SGK các môn học giúp HS hình thành các kiến thức, kĩ năng
khoa học cơ bản của từng lĩnh vực môn học; còn SGK sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6 được biên soạn hướng đến tổ chức các hoạt động để HS được
tiếp cận thực tế, tham gia, thể nghiệm các cảm xúc tích cực, kinh nghiệm đã có của bản
thân Do đó, các mạch nội dung được thể hiện trong SGK Hoạt động trải nghiệm,hướng nghiệp 6 ưu tiên nhấn mạnh đến việc giúp HS và GV hiểu rõ cách thức tổ chức và tham
gia các hoạt động nhằm đáp ứng yêu cầu cần đạt của chương trình Do đó, cấu trúc mỗi
bài trong chủ đề của SGK Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 6 là một chuỗi các hoạt
động học tập của HS, được trình bày kết hợp giữa vai trò của kênh chữ và kênh hình:
+ Kênh chữ: Thể hiện dưới câu lệnh ngắn gọn, gợi ý cho HS về cách thức tổ chứchoạt động học tập (tham quan, trò chơi, kể chuyện, hát, đọc sách, thực hành,…); đồngthời tạo điều kiện cho GV vận dụng kết hợp nhiều phương pháp và hình thức tổ chức dạyhọc theo hướng lấy học sinh làm trung tâm
+ Kênh hình: Minh hoạ để HS có thể hiểu và thực hiện được các hình thức tổ chứchoạt động trải nghiệm
Cuối mỗi chủ đề có hoạt động đánh giá, gợi ý cho GV tổ chức trong tiết sinh hoạtlớp cuối chủ đề, nhằm giúp HS tự đánh giá và đánh giá lẫn nhau, đồng thời gợi ý GVcách thức thu thập thông tin để đánh giá sản phẩm và quá trình học tập, rèn luyện của HStrong quá trình tham gia các hoạt động trải nghiệm
Các hoạt động trong sách là những gợi ý thông qua các kênh hình và kênh chữ GV
có thể tìm thấy nhiều phương án tổ chức khác nhau khi sử dụng kết hợp hướng dẫn ởSách giáo viên
Hình ảnh trong sách đảm bảo tính đa dạng văn hoá giữa các vùng miền, phản ánhchân thực các hoạt động thực tiễn của xã hội và được biên soạn theo hướng mở:
+ Tạo điều kiện để các trường và GV lựa chọn, tích hợp nội dung giáo dục địaphương, đảm bảo tư tưởng của bộ sách Cánh Diều “Mang cuộc sống vào bài học - Đưabài học vào cuộc sống”
+ Tạo điều kiện cho GV vận dụng linh hoạt các phương pháp và hình thức tổ chứchoạt động; kích thích tính tò mò, khuyến khích HS tích cực, chủ động, sáng tạo tronghoạt động, tăng tính thực hành, vận dụng những điều đã học vào đời sống thực tiễn
3.2 Các chủ đề
Trang 11Chín chủ đề hoạt động phân bố cho 35 tuần của năm học Nội dung của mỗi chủ đềhoạt động được thể hiện trong 4 tuần học theo ba loại hình hoạt động, gồm: Sinh hoạtdưới cờ, hoạt động giáo dục theo chủ đề và sinh hoạt lớp.
Nội dung hoạt động có tính thống nhất giữa nội dung của hoạt động giáo dục theochủ đề với nội dung sinh hoạt dưới cờ và sinh hoạt lớp Mỗi hoạt động thể hiện các gợi ý,linh hoạt để GV có thể lựa chọn nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức phù hợp vớitừng trường và địa phương Cuối mỗi chủ đề có hoạt động đánh giá tạo điều kiện cho HS
tự đánh giá và tự điều chỉnh bản thân, nâng cao năng lực tự chủ và tự học
Các chủ đề, hoạt động trong SGK được thiết kế dựa trên các yêu cầu cần đạt cụ thểtrong chương trình cho từng khối lớp Tất cả các yêu cầu cần đạt của chương trình đượcthể hiện trong mỗi chủ đề và triển khai đến từng hoạt động cụ thể Mỗi yêu cầu cần đạtđược thể hiện tương đối trọn vẹn ở 1 hoặc 2 hoạt động, có thể tổ chức trong 1 giờ họchoặc tiếp nối các giờ học Các yêu cầu cần đạt được trình bày ngay dưới mỗi chủ đề đểgiáo viên và học sinh định hướng được hoạt động
Ví dụ: Với chủ đề Con đường tương lai, các yêu cầu cần đạt được xác định:
● Tìm hiểu được một số nghề truyền thống ở Việt Nam
● Nêu được hoạt động đặc trưng, những yêu cầu cơ bản, trang thiết bị, dụng cụ laođộng của nghề truyền thống
● Xác định được một số đặc điểm của bản thân phù hợp hoặc chưa phù hợp với côngviệc của nghề truyền thống
● Nhận biết được về an toàn sử dụng công cụ lao động trong các nghề truyền thống
● Nhận diện được giá trị của các nghề trong xã hội và có thái độ tôn trọng đối vớilao động nghề nghiệp khác nhau
Các yêu cầu cần đạt này được nêu trong chương trình GDPT 2018 ở các mạch nộidung và được tác giả lựa chọn, sắp xếp để phù hợp với từng chủ đề
Các chủ đề được xác định khoa học, lo-gic, vừa có sức khái quát cho các mạch nộidung vừa sát với thực tiễn và với học sinh
Ví dụ: Chủ đề Em đang trưởng thành tương ứng với mạch nội dung phát triển bản thân ở
học sinh THCS, đồng thời gắn với độ tuổi của chính các em Chủ đề “Con đường tươnglai” tương ứng với mạch nội dung hướng nghiệp, giúp học sinh hiểu về nghề nghiệp và sosánh đối chiếu bản thân với các nghề khác nhau Chủ đề “Cuộc sống quanh ta” thì lạigồm những yêu cầu trong mạch nội dung hướng đến tự nhiên (hoạt động tìm hiểu và bảo
vệ môi trường) và hướng đến xã hội (hoạt động xây dựng cộng đồng)
3.3 Các hoạt động
Các hoạt động tạo điều kiện cho học sinh thực hành, vận dụng kiến thức vào đờisống thực tiễn ở tất cả các khía cạnh: nội dung chủ đề, hình thức và phương pháp tổ chứchoạt động, sản phẩm của các hoạt động
Ví dụ: Các em được yêu cầu lập kế hoạch tổ chức một hoạt động thiện nguyện hay sáng
tác các thông điệp quảng bá nghề truyền thống Với những hoạt động và yêu cầu này, họcsinh được thoả sức sáng tạo, vận dụng hiểu biết, kiến thức của mình và huy động nhữngthông tin tìm kiếm được ở các nguồn sách, báo, Internet,…và tạo ra những bản kế hoạchkhác nhau, tạo ra những thông điệp bằng nhiều hình thức đa dạng, nội dung phong phú
Trang 123.4 Phương pháp và hình thức tổ chức
Các chủ đề, hoạt động trong SGK tạo điều kiện cho giáo viên đổi mới phương pháp
và hình thức tổ chức dạy học; các hình thức trải nghiệm được giới thiệu và sử dụng tối
đa, từ tự quan sát, đánh giá bản thân (các điểm mạnh, điểm yếu) đến đóng vai xử lí tìnhhuống; từ thảo luận nhóm đến tranh luận; từ trò chơi đến thiết kế các kế hoạch hoạtđộng,… Để học sinh có thể thực hiện được các hình thức đó, có các gợi ý ngắn gọn vềcách thức tiến hành hoặc nội dung cần trao đổi, thảo luận.Trong mỗi hoạt động, học sinhchính là chủ thể thực hiện: từ chuẩn bị, thực hiện và đánh giá hoạt động Tinh thần trảinghiệm được thể hiện ở mỗi bước tổ chức hoạt động và sản phẩm của hoạt động Giáoviên có thể vận dụng linh hoạt và sáng tạo các phương pháp và kĩ thuật sư phạm Cáchthức tổ chức linh hoạt, tạo điều kiện cho học sinh thực sự làm chủ các hoạt động và từ đóthực sự có các trải nghiệm để học hỏi
3.5 Phương pháp và kĩ thuật đánh giá
Các phương pháp và kĩ thuật đánh giá theo hướng phát triển phẩm chất và năng lựchọc sinh được được chú ý vận dụng trong SGK Các hướng dẫn đánh giá giúp học sinh tựđánh giá, đánh giá được hoạt động của các bạn trong nhóm, trong lớp, biết đánh giá theocác tiêu chí
Ví dụ: đánh giá kết quả đạt được sau hoạt động; đánh giá mức độ tích cực tham gia hoạt
động của bản thân, của nhóm với các mức độ và tiêu chí rõ ràng
Các hình thức đánh giá cũng đa dạng, linh hoạt và hấp dẫn: thẻ khen, bảng kiểm,thang đánh giá,… đúng theo tinh thần của đổi mới kiểm tra đánh giá: đánh giá không tậptrung vào việc đánh giá kết quả đơn thuần hay đánh giá để xếp hạng mà đánh giá vì sựphát triển của người học và đánh giá như hoạt động học
3.6 Tính mở
Các hoạt động và các nội dung đều được thiết kế theo hướng mở, để giáo viên vàhọc sinh có thể chủ động, sáng tạo tổ chức các hoạt động phù hợp với điều kiện củatrường lớp và địa phương Giáo viên hoàn toàn có thể lựa chọn các nội dung, mở rộng nộidung cho phù hợp Các hoạt động có thể thực hiện theo cá nhân hoặc theo nhóm, trongkhông gian trong lớp học hoặc ngoài lớp học Các yêu cầu về phương tiện dạy học ở mứctối thiểu Hầu như mọi hoạt động đều có thể tổ chức trong không gian và điều kiện lớphọc bình thường, phù hợp với các điều kiện hiện có của nhà trường ở các vùng miền khácnhau, không đòi hỏi các điều kiện đặc biệt khi thực hiện
3.7 Tính khả thi trong thực hiện
Mọi giáo viên đều có thể thực hiện được khi được tập huấn, hướng dẫn Học sinh cótiềm năng không giới hạn trong việc liên kết các kiến thức của các môn học và các kiếnthức thực tiễn khi tiến hành hoạt động trong các chủ đề Bên cạnh sách giáo khoa, sáchgiáo viên cung cấp mục tiêu, yêu cầu cụ thể với từng hoạt động, các bước thực hiện hoạtđộng một cách chi tiết, phân bố các hoạt động rõ ràng để giáo viên có thể lựa chọn thựchiện và dễ dàng tổ chức các hoạt động Ngoài ra, còn có vở thực hành Hoạt động trảinghiệm, hướng nghiệp, hỗ trợ học sinh thực hiện các hoạt động trong sách giáo khoa,cũng như mở rộng thêm các hoạt động khác để học sinh có cơ hội được trải nghiệmthường xuyên, liên tục
Trang 134 Khung phân phối chương trình gợi ý
Hoạt động trải nghiệm được tổ chức với thời lượng 3 tiết/tuần Tuỳ theo điều kiệncủa nhà trường mà có thể linh hoạt xây dựng phân phối chương trình phù hợp Nếu nhàtrường tổ chức phân phối 3 tiết/1 tuần thì có thể theo bảng phân phối thứ tự thực hiện cácchủ đề theo các tháng như sau:
Tên chủ đề
(tháng)
Tuần Gợi ý hoạt
động Sinh hoạt dưới cờ
Hoạt động giáo dục theo chủ đề Gợi ý hoạt
động Sinh hoạt lớp Tên HĐGD
theo CĐ
Hoạt động cụ thể
khi trở thành họcsinh lớp 6
2 Giới thiệu
về trường họcmới của em
3.Cảm nhận vềtuần học đầutiên
2 Tìm hiểu vềtruyền thốngnhà trường
4.Trò chơi Đoán
ý đồng đội
5 Khám phá cáchoạt động củanhà trường
6 Kế hoạch hoạtđộng của lớp em
7.Trải nghiệmkhi tham giacác hoạt độngcủa trường
3 Văn nghệ:
Hát về máitrường
Thích nghivới môitrường mới
1 Khắc phục khókhăn ở trườnghọc mới
2 Chăm sóc vàđiều chỉnh bảnthân
nghiệm thíchnghi với môitrường mới
4 Cuộc thi:
Nếu em làhiệu trưởng
4 Giới thiệu vềngười bạn mới
5 Làm thiếptặng bạn
Em là họcsinh lớp 6 Trở thành
người lớn
1 Những thayđổi của bản thân
2 Phát huy điểmtốt của bản thân
3 Chân dung của
em trong tươnglai
5 Những ngườibạn tốt
7.Những điểmđáng yêu ở bạncủa em
Trang 14Nhữngngười bạntốt
6 Xử lí tìnhhuống mâu thuẫntrong quan hệbạn bè
về gia đình
Sinh hoạttrong gia đình
1 Gia đình em
2 Quan tâmchăm sóc ngườithân
3 Kỉ niệm vềgia đình
8 Thuyếttrình: ýnghĩa củasống ngăn
6 Thiết kế góchọc tập hợp lí
phẩm, tiếtmục nói vềthầy, cô Thầy cô với
chúng em
1 Tìm hiểu vềthầy cô
2 Điều em muốnchia sẻ cùng thầycô
3 Thầy côtrong kí ức
10 Phỏng vấn
giáo viên:
Ấn tượngthầy trò
4 Đóng vaichuyên gia tâm lí
hỗ trợ học sinh
5 Thu hoạchcủa cá nhân
11 Thầy trò qua
các thế hệ:
Mời các cựugiáo chức vàhọc sinh toạđàm
Tri ân thầy cô
1 Lập kế hoạch
tổ chức hoạtđộng tri ân thầycô
2 Bộ sưu tập vềtình nghĩa thầytrò
3 Hùng biện
về nguồn gốc
và ý nghĩa củangày Nhà giáo
VN 20-11
4 Cảm nghĩ vềnghề giáo viên
12 Tình nghĩa
thầy trò:
Trình bàycác tiết mục,sản phẩm(
báo tường )nhân ngày20.11
5 Hội diễn nghệthuật tri ân thầycô
6 Đánh giáhoạt động tri
ân thầy cô
Trang 15Xây dựng dự
án nhân ái
1 Những câuchuyện về lòngnhân ái
2 Vẽ tranh theo
chủ đề Những tấm lòng nhân ái
3 Gìn giữtruyền thốngtương thân,tương ái
14 6 Giao lưu
với nhómtình nguyệnviên
5 Lập kế hoạchthiện nguyện
7 Chia sẻ kếtquả thực hiện
thiện nguyện
15 Giới thiệu
truyền thốnglịch sử củađịa phương
Giữ gìn chotương lai
1 Tìm hiểu vềtruyền thống địaphương
2 Giới thiệu vềmột truyền thốngđịa phương
4 Người lưugiữ truyền
5 Giữ gìn, pháthuy truyền thống
6.Truyền thống
và thế hệ trẻ
7 Thu hoạchsau chủ đề
Tiếp nối truyền thống quê hương
Xuân quêhương
1 Những tròchơi mùa xuân
3 Chia sẻ cácđịa điểm duxuân
18 4 Giữ gìn
cảnh đẹpquê hương
5 Tìm hiểuphong tục ngàytết ở các vùng,miền
6 Hát về mùaxuân
19 1 Tìm hiểu
văn hoá ứng
xử nơi côngcộng
Việc tốt, lờihay
2 Đóng vai ứng
xử có văn hoá
3 Trò chơi vềứng xử nơicông cộng
20 Tiểu phẩm
về hành vi
có văn hoátrong nhàtrường
4 Xây dựng Quy tắc ứng xử của
lớp
6 Đánh giáviệc ứng xử cóvăn hoá
Trang 16Phỏng vấnngười nội
trong gia đình
1 Xác định cáckhoản chi ưu tiênkhi số tiền hạnchế
2 Lập kế hoạchchi tiêu
3 Người tiêudùng thôngthái
22 Cuộc thi:
chính tiềmnăng
4 Tham gia côngviệc trong gaiđình
5 Ứng xử vớinhững vấn đềnảy sinh tronggia đình
6 Xử lí một sốviệc nhà hiệuquả
biện: giá trịcủa gia đình
Quan tâm đếnngười thân
1 Sự cần thiếtcủa việc quantâm đến ngườithân
2 Quan tâm,chăm sóc ngườithân
3 Quan tâmlẫn nhau tronggia đình
24 7 Văn nghệ
về chủ đề
Gia đình
4 Chia sẻ một kỉniệm về sự quantâm của ngườithân đối vớimình
5 Làm các sản
phẩm Trao gửi yêu thương
6 Trải nghiệmyêu thương
4 Thi hùngbiện về chủ
đề Biến đổi khí hậu
Thách thứccủa thiênnhiên
1 Tác động củabiến đổi khí hậu
2 Thiên tai vàdấu hiệu củathiên tai
3 Trình diễntrang phục táichế
Trang 1726 5 Tuyên
truyền vềgiảm thiểubiến đổi khíhậu
6 Bảo vệ độngvật quý hiếm
quanh em
1 Tìm hiểu cộngđồng quanh em
2 Tham gia cáchoạt động cộngđồng
3 Em và cộngđồng
28 Phát động
cuộc thi
thiết kế Dự
án vì cộng đồng
2 Tìm hiểu nghềtruyền thống
3 Giới thiệu một
số nghề truyềnthống
6 Tìm hiểunghề truyềnthống qua thơ,
ca, hò, vè
30 4 Giao lưu
với ngườilàm nghềtruyền thống
7 Khám phá sựphù hợp của cánhân với nghềtruyền thống
động ở làngnghề
1 Tìm hiểu công
cụ, nguyên liệucủa một số nghềtruyền thống
2 Sử dụng công
cụ lao động antoàn trong nghềtruyền thống
3 Giải ô chữ
về an toàn laođộng làng nghề
Đón hè vui và
an toàn
1 Kỉ niệm mùahè
2 Lập nhómcùng sở thích,khả năng
3 Tự tin thểhiện khả năng