văn mẫu 11 học kì II Vội Vàng Xuân Diệu (bài cảm nhận hay có liên hệ) Tôi muốn tắt nắng đi Cho màu đừng nhạt mất Tôi muốn buộc gió lại Cho hương đừng bay đi Của ong bướm này đây tuần tháng mật Này đây hoa của đồng nội xanh rì Này đây lá của cành tơ phơ phất Của yến anh này đây khúc tình si Và này đây ánh sáng chớp hàng mi Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cưa Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần Tôi sung sướng. Nhưng vội vàng một nửa Tôi không chờ nắng hạ mới hoài xuân. Mau đi thôi Mùa chưa ngả chiều hôm Ta muốn ôm Cả sự sống mới bắt đầu mơn mởn Ta muốn riết mây đưa và gió lượn, Ta muốn say cánh bướm với tình yêu, Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều Và non nước, và cây, và cỏ rạng Cho chếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng Cho no nê thanh sắc của thời tươi Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi
Trang 1VỘI VÀNG
13 CÂU ĐẦU
MỞ
Thơ ca là chiếc nôi nâng giấc của con người, là bài hát ru ngọt ngào đưa con người vào những phút giây êm đềm; mà qua đó, mỗi người sẽ cảm nhận được tâm tư, khát khao mà tác giả luôn hết mình gửi gắm Đến với Hàn Mặc Tử, ta giật mình trước cái da diết, khắc khoải đầy đau đớn, hay ta lặng lẽ trở về một buổi chiều u buồn trong những trang thơ Huy Cận Và đặc biệt, ta như sống lại cái mạnh mẽ trào sôi trong “Vội vàng” của Xuân Diệu Là nhà thơ của mùa xuân, tình yêu và tuổi trẻ, ông đã đem đến cho thơ một sức sống mới, nguồn cảm xúc mới, thể hiện quan niệm sống mới mẻ cùng với những cách tân nghệ thuật đầy sáng tạo Thơ ông luôn có một niềm say mê cảnh sắc trần gian, khát khao giao cảm với đời, một lòng ham sống mãnh liệt Có thể nói, “Vội vàng” trích trong tập
“Thơ thơ” là cái tôi hân hoan, nồng nhiệt của Xuân Diệu với từng dấu hiệu của sự sống mơn mởn nhưng lại chứa đựng đầy lo âu trước những bước đi của thời gian Tình yêu dành cho cuộc sống càng lớn bao nhiêu thì nỗi sợ về sự tàn phai của vẻ đẹp ấy trong ông lại càng nhiều bấy nhiêu Hiểu được sự thật phũ phàng, rằng thời gian chỉ đi mà không bao giờ có thể trở lại, thi sĩ đã chủ trương chọn cho mình cách sống gấp, sống vội để có thể tận hưởng trọn vẹn từng khoảnh khắc của thời tươi
“Tôi muốn tắt nắng đi Cho màu đừng nhạt mất Tôi muốn buộc gió lại Cho hương đừng bay đi”
Xuân Diệu mở đầu bài thơ với bốn câu đầy ấn tượng Nếu thời gian đi bằng nắng, bằng gió, làm nhạt màu và phai hương thì nhà thơ muốn níu giữ thời gian ngưng bước, để màu sắc và hương thơm ấy còn mãi với cuộc đời, để giữ mãi thời tươi xuân thì của tạo vật Bằng giọng điệu dồn dập, hối hả, và điệp ngữ “tôi muốn”, tác giả đã khẳng định khao khát bất tử hóa cái đẹp, giữ cho cái đẹp tỏa sắc lên hương vì đóa hoa hương sắc cuộc đời tươi thắm, ngọt ngào mà mong manh, ngắn ngủi biết bao Có thể nói sâu thẳm bên trong ước muốn phi lí ấy, ta thấy một tâm hồn yêu người, yêu đời với thái độ trân trọng, nâng niu và gìn giữ cuộc sống
Ta tự hỏi điều gì đã khiến Xuân Diệu phải say đắm đến muốn tước đoạt đi quyền của tạo hóa? Đó phải chăng là do sự lộng lẫy, thơ mộng đầy sức sống của thiên nhiên? Ở những câu thơ tiếp theo sẽ giải thích cho điều đó
“Của ong bướm này đây tuần tháng mật
Trang 2Này đây hoa của đồng nội xanh rì Này đây lá của cành tơ phơ phất Của yến anh này đây khúc tình si
Và này đây ánh sáng chớp hàng mi Mỗi buổi sớm thần Vui hằng gõ cưa Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần!”
Từ những câu thơ ngũ ngôn ngắn gọn, khúc thơ bất ngờ chuyển sang những câu thơ tám chữ liền mạch với âm điệu sôi nổi, háo hức cuồn cuộn như dòng thác dâng trào Phép điệp ngữ “này đây” lặp lại liên tiếp trong năm câu thơ vừa gợi cái tưng bừng rạo rực của thiên nhiên vừa diễn tả niềm hân hoan, vui sướng tột độ của thi sĩ Nếu các nhà thơ trung đại gửi lòng mình vào chốn bồng lai tiên cảnh thì Xuân Diệu lại phát hiện ra một thiên đường trên mặt đất có ngay trong tầm tay với của con người Chỉ có Xuân Diệu mới có thể nhìn thấy được "tuần tháng mật" của ong bướm vội chốc trở thành mùa vui của bướm ong dập dìu, thấy được sắc màu xanh non của cành tơ với những chiếc lá đang "phơ phất", những bông hoa của đồng nội Tiếng hót say sưa của chim yến, chim oanh qua ngòi bút của thi nhân bỗng trở thành điệu tình si say đắm lòng người và bình minh xuân diễm lệ mang gương mặt của người con gái kiều diễm với rèm mi ánh sáng Thiên nhiên
và sự sống trở nên vừa thân quen gần gũi, vừa quyến rũ tình tứ Và dường như cũng chỉ
có mình Xuân Diệu mới cảm nhận được: "Tháng giêng ngon như một cặp môi gần" Tháng giêng là tháng đẹp nhất của mùa xuân và sự hấp dẫn của thiên nhiên hiện ra trong
vẻ đẹp quyến rũ như đôi môi người thiếu nữ, thật căng tràn và tươi trẻ Từ “ngon” được thốt lên đầy khát khao, nhà thơ đã huy động mọi giác quan: từ thị giác, tính giác, vị giác đến xúc giác để tận hưởng thiên nhiên, tuổi trẻ và cuộc đời này Nhà thơ nhìn thiên nhiên qua lăng kính của tình yêu, qua cặp mắt của tuổi trẻ và thổi vào đó một tình yêu rạo rực đắm say, ngây ngất Chính vì thế mà mùa xuân vốn đã đẹp nay càng thêm tình tứ, vạn vật đều có đôi, gắn bó với nhau một cách thân thiết Lứa đôi quấn quýt với nhau trong sự ngọt ngào, say đắm, hương gắn kết với hoa để khoe sắc trên đồng nội "xanh rì" Những cánh yến anh trên bầu trời đang chao liệng để gửi gắm lời yêu thương cho nhau mỗi độ xuân về
Ngay lúc đang ngất ngây mê đắm vô cùng trong niềm tận hưởng mật ngọt tình yêu nơi thiên đường trần thế, đang thỏa thuê với bữa tiệc lớn của trần gian và reo lên "tôi sung sướng" thì cũng chính là lúc thi nhân ngừng lặng với cảm giác "vội vàng một nửa"
“Tui sung sướng Nhưng vội vàng một nửa Tôi không chờ nắng hạ mới hoài xuân.”
Trang 3Dấu chấm ngăn cách giữa dòng thơ khiến cho mạch cảm xúc bị đứt đoạn Nhân vật trữ tình đặt mình trong trạng thái nửa “sung sướng” nửa “vội vàng”, đó là một niềm vui không trọn vẹn Ông nhận ra vẻ đẹp vô giá của cuộc đời nhưng ngay lập tức cũng biết rằng thời gian là không chờ đợi Dự cảm mơ hồ về sự mong manh, ngắn ngủi của kiếp người đã khiến cho thi nhân muốn sống vội vàng hơn Nhà thơ muốn chạy đua với thời gian, muốn hòa tan mình vào thiên nhiên để trường tồn cùng thời gian
Mùa xuân đã trở thành người bạn tri âm của Xuân Diệu, luôn được Xuân Diệu chào đón bằng tình yêu nồng nhiệt trong bất cứ hoàn cảnh nào:
"Xuân ở giữa mùa đông khi nắng hé Giữa mùa hè khi trời biếc sau mưa Giữa mùa thu khi gió sáng bay vừa Lùa thanh sắc ngẫu nhiên trong áo rộng"
(Xuân không mùa) Ông quan niệm rằng: "Tình không tuổi và xuân không ngày tháng" nhưng cuộc vui nào cũng đến hồi kết thúc, hoa nở rồi cũng tàn theo quy luật của tạo hóa Dường như biết trước được quy luật khắc nghiệt ấy nên Xuân Diệu "không chờ nắng hạ mới hoài xuân" Nhà thơ đã nhận ra được bước đi vô tình mà tàn nhẫn của thời gian nên ông không chờ một điều gì đó qua đi mới cảm thấy hối tiếc, ông không đợi mùa xuân đi hết chặng đường của mình rồi mới nhớ thương, tiếc nuối
KẾT
Bằng một giọng điệu say mê, sôi nổi cùng với những sáng tạo độc đáo về ngôn từ và hình ảnh thơ, Xuân Diệu như người họa sĩ tài ba vẽ ra một bức tranh tiên cảnh ngay tại mặt đất Đồng thời thể hiện niềm yêu thiên nhiên cuộc sống da diết, ông luôn trân quý từng khoảnh khắc trong cuộc đời mình Với sự kết hợp nhuần nhị giữa cảm xúc mong manh và mạch luận lý, 13 câu đầu trong “Vội vàng” đã mang đến cho người đọc một thông điệp mang ý nghĩa vô cùng nhân văn và sâu sắc: Trong thế gian này đẹp nhất, quyến rũ nhất chính là con người giữa tuổi trẻ và tình yêu; thiên đường chính là cuộc sống tươi đẹp nơi trần thế Vì vậy hãy sống thiết tha yêu, hãy đắm say tận hưởng và tận hiến để mỗi ngày qua đi ta được sống trọn vẹn trong tình yêu và hạnh phúc
Trang 4KHỔ CUỐI
Thơ ca là chiếc nôi nâng giấc của con người, là bài hát ru ngọt ngào đưa con người vào những phút giây êm đềm; mà qua đó, mỗi người sẽ cảm nhận được tâm tư, khát khao mà tác giả luôn hết mình gửi gắm Đến với Hàn Mặc Tử, ta giật mình trước cái da diết, khắc khoải đầy đau đớn, hay ta lặng lẽ trở về một buổi chiều u buồn trong những trang thơ Huy Cận Và đặc biệt, ta như sống lại cái mạnh mẽ trào sôi trong “Vội vàng” của Xuân Diệu Là nhà thơ của mùa xuân, tình yêu và tuổi trẻ, ông đã đem đến cho thơ một sức sống mới, nguồn cảm xúc mới, thể hiện quan niệm sống mới mẻ cùng với những cách tân nghệ thuật đầy sáng tạo Thơ ông luôn có một niềm say mê cảnh sắc trần gian, khát khao giao cảm với đời, một lòng ham sống mãnh liệt Có thể nói, “Vội vàng” trích trong tập
“Thơ thơ” là cái tôi hân hoan, nồng nhiệt của Xuân Diệu với từng dấu hiệu của sự sống mơn mởn nhưng lại chứa đựng đầy lo âu trước những bước đi của thời gian Tình yêu dành cho cuộc sống càng lớn bao nhiêu thì nỗi sợ về sự tàn phai của vẻ đẹp ấy trong ông lại càng nhiều bấy nhiêu Hiểu được sự thật phũ phàng, rằng thời gian chỉ đi mà không bao giờ có thể trở lại, thi sĩ đã chủ trương chọn cho mình cách sống gấp, sống vội để có thể tận hưởng trọn vẹn từng khoảnh khắc của thời tươi
“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới bắt đầu mơn mởn
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và non nước, và cây, và cỏ rạng Cho chếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi
- Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!
Nếu như ở hai khổ đầu, tác giả đã bày tỏ lòng yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống tha thiết thì đoạn cuối, ông đã thể hiện sự vội vã, muốn tận hưởng từng khoảnh khắc trong đời qua lời thúc giục “Mau đi thôi!” Câu thơ tiếp theo với ba chữ đứng tách biệt làm nổi bật lên hình ảnh một cái tôi ham hố đang dang rộng cánh tay ôm trọn tất cả sự sống mơn mởn non tơ đang bày ra trước mắt Trước đó, thi nhân đã xưng “tôi” với khát khao táo bạo là được
Trang 5“tắt nắng, buộc gió” thì giờ đây cái tôi cá nhân ấy đã hòa thành cái “ta” chung như để tìm
sự đồng điệu, đồng cảm về khao chiếm giữ sự sống trọn vẹn, đủ đầy Điệp ngữ “ta muốn” nhấn mạnh ước mong mãnh liệt của một tâm hồn sôi nổi và cuống quýt Cuộc đời người mấy ai chả muốn được sống mãi với tuổi trẻ căng tràn, được níu giữ mãi tuổi xuân nồng nàn, đời xanh hừng hực đam mê cháy Song nào đâu cứ ôm là giữ được trọn vẹn nên ta cần phải “riết” và “thâu” để níu giữ gần hơn nữa:
“Ta muốn riết mây đưa và gió lượn
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều”
Mây đưa gió lượn là sự chuyển dịch tuần hoàn của thời gian, là thứ hữu hình, lớn lao thế
mà thi nhân lại muốn riết chặt vào tim Phải chăng ông muốn ôm cho kì hết những gì của thiên nhiên đất trời vào trong lòng? Cánh bướm và tình yêu là biểu tượng cho sự ngọt ngào, lãng mạn Xuân Diệu khao khát biết bao được đắm say trong ly rượu dịu nhẹ, nồng nàn của tình yêu đất trời Việc sử dụng các động từ mạnh ngày càng tăng tiến theo cấp độ khiến cho đoạn thơ mang nhịp điệu dồn dập như hơi thở gấp gáp, như nhịp đập hối hả của một trái tim tha thiết yêu cuộc đời … vẽ ra một bức tranh thiên nhiên “mơn mởn” với mây, gió, những cánh bướm đang chao liệng trong nền trời bao la, cùng với cỏ cây xanh tươi đầy sức sống Nếu như ở những câu đầu, tác giả đã phần nào thể hiện được châm ngôn, ước nguyện của mình thì những câu thơ tiếp theo sẽ là lời giải thích cho những khát khao tưởng chừng …
Cho chếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng
Cho no nê thanh sắc của thời tươi
- Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!
Điệp từ “cho” liên tiếp lặp lại dồn đầy cảm xúc yêu đương cuồng nhiệt, nhấn mạnh các cấp độ khát vọng hưởng thụ đạt đến độ thỏa thuê, sung mãn, trọn vẹn Xuân Diệu muốn tận hưởng cuộc sống cho đến “no nê”, “chếnh choáng”, “đã đầy” Là một nhà thơ với tâm hồn trẻ trung năng động và nhiệt huyết, nhà thơ khao khát, ham sống đến tột cùng Ông cho rằng để được giao cảm nhiều hơn với thiên nhiên thì không còn cách gì khác ta phải tăng tốc độ và cường độ sống lên nhiều hơn nữa Đây cũng chính là quan niệm sống tích cực mà ta nên học hỏi
Thà một phút huy hoàng rồi chợt tắt Còn hơn le lói suốt trăm năm
Trang 6Có lẽ đến đây, ta đã phần nào hiểu được lí do vì sao mà Xuân Diệu lại say đắm với cuộc sống đến thế Ông nâng niu và trân trọng từng phút giây của cuộc đời vì đối với ông, mỗi khoảnh khắc đều vô cùng quý giá Lời yêu cháy bỏng không thể kìm nén trong lòng, thì thầm trong trái tim mà vang lên thành lời đối thoại dõng dạc, trực tiếp: “Hỡi xuân hồng,
ta muốn cắn vào ngươi!” Đọc câu thơ, ta tưởng như thi sĩ đang muốn hét lo lên để cả đất trời, vũ trụ hiểu được niềm yêu cuồng nhiệt của mình Ta từng biết "Mùa xuân chín" trong thơ Hàn Mặc Tử, "Mùa xuân xanh" trong thơ Nguyễn Bính nay ta lại bắt gặp trái xuân hồng trong thơ Xuân Diệu Trong niềm cảm hứng ở độ cao nhất, Xuân Diệu nhận ra cuộc đời, mùa xuân như một cái gì quý nhất, trọn vẹn như một trái đời đỏ hồng, chín mọng, thơm ngát, ngọt ngào, mà thi sĩ muốn cắn vào để cảm nhận, để tận hưởng bằng cả tâm hồn và trái tim ham hố mới thỏa niềm khát khao Một sự chuyển đổi cảm giác tinh tế không chỉ gợi được sức sống mà còn gợi được cả cháy khao rực cháy hối hả cuốn quýt trong tâm hồn thi nhân Cũng chính vì thế mà câu thơ cuối của bài trở thành một trong những vần thơ độc đáo, táo bạo nhất trong thơ hiện đại Cùng với “Tháng Giêng ngon như một cặp môi gần”, Xuân Diệu đã làm cả một cuộc cách mạng lớn trong thi ca để trở thành nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ mới
Với nghệ thuật điệp ngữ cùng với các tính từ chỉ xuân sắc và động từ mạnh , cả khổ có sự kết hợp giữa mạch cảm xúc dồi dào và mạch triết luận sâu sắc…
KẾT ĐÊ
Nhìn chung lại, đây là nhân sinh quan mới, có nét tích cực Trong khi những cái tôi lãng mạn khác lại xa lánh cuộc sống trần gian, đi tìm cõi bồng lai ở chốn hư vô, thì Xuân Diệu không đi đâu cả mà coi trần gian chính là thiên đường và sống hết mình trong cõi trần gian ấy Hãy biết hướng đời mình về phía ánh sáng, đừng để cho tuổi xanh trôi đi một cách uổng phí Bởi "tuổi xanh trở về" song nếu chỉ biết tận hưởng một cách vội vàng, cuống quýt mà không biết làm gì để cho sự tận hưởng ấy thì lại là tiêu cực
Trang 7Xuân Diệu là nhà thơ trữ tình nổi tiếng của Việt Nam Từ nhỏ, ông đã được nuôi dưỡng tâm hồn qua những điệu hò lý, câu hát ví dặm Những yếu tố này đã tác động khiến cho hồn thơ và ngôn từ của ông mượt mà hơn Chưa dừng lại ở đó, ông còn chịu ảnh hưởng của nền văn học cổ điển, hiện đại của Phương Tây Tất cả những điều này đã khiến cho thơ của Xuân Diệu mang nét riêng đặc trưng không trộn lẫn