ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP TUYẾN CẬN GIÁP

so tay b�nh tuyen giap them TRUNG TÂM ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP TUYẾN CẬN GIÁP Hotline 096 227 5++ CẨM NANG ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP, CÁC BỆNH LÝ TUYẾN GIÁP TUYẾN CẬN GIÁP Đừng để ung thư.so tay b�nh tuyen giap them TRUNG TÂM ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP TUYẾN CẬN GIÁP Hotline 096 227 5++ CẨM NANG ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP, CÁC BỆNH LÝ TUYẾN GIÁP TUYẾN CẬN GIÁP Đừng để ung thư.

TRUNG TÂM ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP & TUYẾN CẬN GIÁP

& TUYẾN CẬN GIÁP

Đừng để ung thư tuyến giáp âm thầm tấn công bạn!

Thân gửi Quý khách hàng!

Xin chân thành cảm ơn!

LỜI NÓI ĐẦU

Tuyến giáp và tuyến cận giáp là tuyến nội tiết quan trọng điều hòa nhiều hoạt động sinh trưởng và phát triển của cơ thể Một số bệnh lý như: suy giáp, cường giáp, ung thư tuyến giáp, bệnh basedow, bướu cổ, sinh ra khi chức năng tuyến giáp bị rối loạn Các bệnh lý tuyến cận giáp cũng xảy ra khi chức năng của tuyến cận giáp bị rối loạn Những căn bệnh này có thể xảy ra ở nhiều đối tượng khác nhau gây ra nhiều biến chứng, ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe và sinh hoạt thường ngày của người bệnh.

Hiểu về các bệnh lý tuyến giáp và tuyến cận giáp để chủ động phòng tránh hay tầm soát, điều trị sớm là việc cần thiết nhằm đảm bảo sức khỏe cho chính mình và người thân Vì vậy, Bệnh viện Đa khoa Hồng Phát cung cấp cuốn Sổ tay này, hi vọng sẽ cung cấp thêm nhiều kiến thức, góp phần giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh và cải thiện chất lượng sống cho toàn thể cộng đồng.

Đúc kết từ những kiến thức khoa học cùng kinh nghiệm khám chữa bệnh, song quá trình biên tập có thể không tránh khỏi những thiếu sót, chúng tôi rất mong nhận được sự thông cảm và những góp ý từ Quý khách hàng.

KIẾN THỨC CHUNG VỀ BỆNH LÝ TUYẾN GIÁP

UNG THƯ TUYẾN GIÁP

CÁC BỆNH LÝ TUYẾN GIÁP THƯỜNG GẶP

- Bướu tuyến giáp

- Cường giáp

- Suy giáp

- Bệnh Basedow

- Viêm tuyến giáp

KIẾN THỨC CHUNG VỀ BỆNH LÝ TUYẾN CẬN GIÁP

UNG THƯ TUYẾN CẬN GIÁP

CÁC BỆNH LÝ TUYẾN CẬN GIÁP THƯỜNG GẶP

- U tuyến cận giáp

- Viêm tuyến cận giáp

- Cường cận giáp

- Suy cận giáp

LƯU Ý KHI ĐI KHÁM BỆNH TUYẾN GIÁP

GIỚI THIỆU TRUNG TÂM ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP &

TUYẾN CẬN GIÁP - BỆNH VIỆN ĐA KHOA HỒNG PHÁT

- Ưu thế trong điều trị ung thư và các bệnh lý tuyến giáp

- Chuyên gia ThS.BS Mai Văn Sâm

- Các dịch vụ điều trị Nội - Ngoại khoa bệnh lý tuyến giáp

TRANG

MỤC LỤC

5 6 12 12 14 16 18 20 22 24

26 28 30 32 34 35

35 36 37

Bệnh tuyến giáp là gì?

Tuyến giáp là tuyến nội tiết nằm trước khí quản, có chức năng tiết, dự trữ và giải phóng các hormone Thyroxine (T4), Triiodothyronine (T3) và nhận ảnh hưởng điều hòa của hormone TSH từ tuyến yên trên não

Khi nồng độ T4 trong máu giảm, tuyến yên lại tiết thêm TSH, thúc đẩy tuyến giáp tiết đủ lượng T4 cần thiết Ngược lại nếu nồng độ T4 trong máu đã đủ hoặc cao thì tuyến yên tiết ít TSH đi, theo đó tuyến giáp sẽ tiết ít T4 phù hợp với nhu cầu cơ thể Do đó khi có rối loạn về thần kinh và thể dịch, sẽ dẫn đến các bệnh của tuyến giáp

Một số bệnh lý tuyến giáp phổ biến có thể kể đến như: suy giáp, cường giáp, ung thư tuyến giáp, bệnh basedow, bướu cổ đơn thuần viêm tuyến giáp, u nang tuyến giáp, nang keo tuyến giáp,

Các bệnh về tuyến giáp có thể hoàn toàn được chữa khỏi nếu như được phát hiện kịp thời nếu như được phát hiện kịp thời, kể cả ung thư tuyến giáp Vì vậy, chúng ta cần thực hiện kiểm tra sức khỏe định kì, tầm soát bệnh lý tuyến giáp để tránh những hậu quả do nó gây ra

KIẾN THỨC CHUNG

VỀ BỆNH LÝ

TUYẾN GIÁP

Chức năng của tuyến giáp

Tuyến giáp sản xuất hormone để điều hòa chuyển hóa, nhịp tim, năng lượng,… Cụ thể, hormone tuyến giáp có chức năng:

- Làm tăng hoạt động tế bào, tăng cường chuyển hóa glucid làm tăng đường huyết và tăng cường chuyển hóa lipid tạo năng lượng cho cơ thể hoạt động

- Tác động lên hoạt động tuyến sinh dục và tuyến sữa

- Tăng nhịp tim, tăng lưu lượng máu qua tim, tăng hô hấp để cung cấp oxy cho sự chuyện hóa ở các mô cơ quan

- Tăng cường hoạt động của bộ não và hệ thần kinh

- Tác dụng trên sự tăng trưởng và phát triển của cơ thể, đặc biệt là bộ não

- Duy trì ổn định lượng canxi trong máu

Các xét nghiệm chẩn đoán vấn đề tuyến giáp

Chẩn đoán bệnh tuyến giáp dựa vào triệu chứng, khám lâm sàng và xét nghiệm Bệnh lý tuyến giáp khá đa dạng, tùy theo loại bệnh và lứa tuổi mắc bệnh mà biểu hiện lâm sàng cũng như mức độ trầm trọng khác nhau

Những xét nghiệm bên dưới có thể giúp tìm ra nguyên nhân chính xác của vấn đề về tuyến giáp:

- Xét nghiệm máu đánh giá chức năng tuyến giáp

- Siêu âm tuyến giáp

- Xạ hình tuyến giáp

- Chọc tế bào tuyến giáp dưới hướng dẫn của siêu âm.฀

UNG THƯ TUYẾN GIÁP

6

Tuyến giáp là một tuyến nội tiết nằm ở giữa

cổ, gồm 2 thùy nối với nhau qua eo giáp trạng,

có chức năng tiết ra hormone giúp cơ thể

tăng trưởng và phát triển Ung thư tuyến giáp

xảy ra khi những tế bào bình thường ở tuyến

giáp biến đổi thành những tế bào bất thường

và phát triển không tuân theo sự kiểm soát

của cơ thể

Tại Việt Nam, ung thư biểu mô tuyến giáp

đứng hàng thứ 6 trong các loại ung thư ở phụ

nữ với tần suất mắc theo tuổi ở nữ giới là

5,6/100.000 dân, ở nam giới là 1,8/100.000

dân

Ung thư biểu mô tuyến giáp biệt hóa chiếm

khoảng 90% các bệnh nhân ung thư biểu mô

tuyến giáp và thường có tiên lượng tốt do

bệnh tiến triển chậm, có thể phẫu thuật triệt

căn và đáp ứng với điều trị I-131

Khoảng 30% bệnh nhân phát hiện ra bệnh do

tình cờ đi khám, không vì các triệu chứng đặc

biệt của bệnh, do ung thư tuyến giáp có biểu

hiện bệnh rất nghèo nàn

Tuy phổ biến nhưng ung thư tuyến giáp lại là

bệnh có tiên lượng tốt nếu được phát hiện và

điều trị sớm, đặc biệt là thể nhú sống sau 5

năm đạt 80-90%, thể nang sống sau 5 năm từ

50-70%, thể tủy sống sau 5 năm đạt 40%, thể

không biệt hóa <5%

Ung thư tuyến giáp là gì?

Dịch tễ học (Số liệu)

*Tài liệu tham khảo:

Bộ Y tế (2015), “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh nội tiết - chuyển hóa”, NXB Y học.

- Hệ miễn dịch bị rối loạn: Đối với những người khỏe mạnh, hệ miễn dịch có tác dụng sản xuất ra các kháng thể có tác dụng giúp cơ thể chống lại sự xâm nhập của các virus, vi khuẩn gây hại từ môi trường sống xung quanh Khi hệ miễn dịch bị rối loạn, chức năng đó sẽ bị suy giảm, tạo cơ hội cho các loại vi khuẩn, virus có hại tấn công vào cơ thể, bao gồm cả tuyến giáp

- Nhiễm phóng xạ: Cơ thể có thể bị nhiễm phóng xạ từ bên ngoài khi dùng tia phóng xạ để điều trị bệnh hoặc bị nhiễm vào bên trong cơ thể qua đường tiêu hóa và đường hô hấp do i-ốt phóng xạ

- Yếu tố di truyền: Theo nghiên cứu, khoảng 70% bệnh nhân ung thư tuyến giáp có người thân trong gia đình (bố, mẹ, anh chị em, ) từng mắc bệnh Tuy nhiên, hiện nay các nhà khoa học vẫn chưa tìm ra được gen nào dẫn tới sự di truyền này

- Yếu tố tuổi tác, thay đổi hormone: Bệnh nhân ung thư tuyến giáp chủ yếu nằm trong độ tuổi từ 30-50 tuổi Phụ nữ có nguy cơ mắc bệnh cao gấp 2 - 4 lần so với nam giới do yếu tố hormone đặc thù ở phụ nữ và quá trình mang thai đã kích thích quá trình hình thành bướu giáp và hạch tuyến giáp

- Mắc bệnh tuyến giáp: Những bệnh nhân bị bướu giáp, bệnh basedow hoặc hormone tuyến giáp mãn tính có nguy cơ mắc ung thư tuyến giáp cao hơn những người khác Hoặc những người đã từng mắc bệnh viêm tuyến giáp, dù

đã điều trị khỏi nhưng nguy cơ tái phát bệnh rất cao

Ngoài những nguyên nhân gây bệnh ung thư tuyến giáp được kể trên, các nhà khoa học cũng đã chỉ ra nhiều nguyên nhân, yếu tố khác cũng có nguy cơ gây nên ung thư tuyến giáp như: Bị thiếu i-ốt, uống rượu thường xuyên trong thời gian dài, thói quen hút thuốc lá, thừa cân béo phì, tính chất gia đình và di truyền

*Tài liệu tham khảo:

Nguyên nhân - yếu tố nguy cơ gây ung thư tuyến giáp

Ở giai đoạn sớm, bệnh thường không

gây ra triệu chứng rõ ràng, thường

biểu hiện dưới những dấu hiệu sau:

- Xuất hiện u giáp trạng: u có đặc

bên với khối u

Ngoài ra, các dấu hiệu và triệu chứng

khác của ung thư tuyến giáp bao

hoặc sùi loét chảy máu

Ở giai đoạn muộn hơn, có thể sờ

thấy hạch cổ hoặc các triệu chứng

của di căn xa như đau xương trong di

căn xương

Những triệu chứng trên có thể là

biểu hiện của nhiều bệnh khác mà

không phải là ung thư tuyến giáp

Tuy nhiên khi có những triệu chứng

này, nên đi khám tại các cơ sở

Phẫu thuật: Phẫu thuật trong điều trị

ung thư tuyến giáp là đầu tay Tùy tình trạng mà tiến hành cắt 1 thùy hay cắt toàn bộ 2 thùy tuyến giáp

Điều trị I-131: Nếu phát hiện sớm,

khối u kích thước nhỏ, chưa di căn hạch thì nhiều bệnh nhân có thể không phải uống hoặc uống liều rất thấp

Điều trị ung thư tuyến giáp tiến triển:

Trong tình huống ung thư tuyến giáp

di căn xa như di căn xương và các di căn khác, xạ trị ngoài là phương pháp

có thể áp dụng làm giảm tốc độ phát triển và sự lan tràn của tế bào ác tính Ngoài ra, điều trị đích cũng là một phương pháp mới đang được nghiên cứu và bước đầu ứng dụng cho bệnh nhân ung thư tuyến giáp giai đoạn tiến triển

Đường mổ tuyến giáp thẩm mỹ tối ưu tại BVĐK Hồng Phát

Lời khuyên cho bệnh nhân ung thư tuyến giáp

+ Cách phòng bệnh ung thư tuyến giáp

- Tránh tiếp xúc với bức xạ

- Tự kiểm tra tại nhà bằng cách ngồi trước gương với tư thế ngửa cổ ra sau rồi kiểm tra xem trên vùng cổ có xuất hiện khối u nào không, u di động khi nuốt là

u của tuyến giáp

- Thận trọng với những dấu hiệu lạ, nếu gặp phải tình trạng khó nuốt, nuốt vướng, khàn giọng, đau cổ trong thời gian dài đã dùng thuốc mà không có dấu hiệu thuyên giảm thì nên cảnh giác

- Duy trì chế độ ăn uống ít chất béo, thường xuyên bổ sung rau xanh và chất xơ

- Cân bằng lượng i-ốt, không để thừa i-ốt hay thiếu i-ốt trầm trọng

- Duy trì trọng lượng cơ thể hợp lý, thường xuyên luyện tập thể dục thể thao, ngủ đủ giấc để có một cơ thể khỏe mạnh

- Chủ động khám sức khỏe định kỳ để xác định nguy cơ mắc bệnh, có thể phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm và có phương pháp điều trị thích hợp

+ Lưu ý trước và sau mổ ung thư tuyến giáp

Trước khi mổ ung thư tuyến giáp:

- Trước khi mổ, người bệnh cởi bỏ tư trang, tháo răng giả

- Vệ sinh vùng cổ với xà bông sát khuẩn

- Chiều trước mổ ăn nhẹ với thức ăn loãng, buổi tối nhịn ăn, đảm bảo nhịn ăn tối thiểu 8 giờ trước mổ, ngưng uống tối thiểu 4 giờ trước mổ

- Người bệnh chuẩn bị tâm lý thoải mái, ngủ sớm đảm bảo sức khỏe

- Sử dụng biện pháp phòng tránh thai an toàn trước khi phẫu thuật và xạ trị.hát

Sau khi mổ ung thư tuyến giáp:

- Chú ý chăm sóc vùng vết mổ, khi tắm tránh để nước làm thấm ướt băng vết mổ

- Tuyệt đối không được nâng vác vật nặng khoảng 2 tuần sau phẫu thuật

để tránh ảnh hưởng tới vết mổ

- Nên ăn thực phẩm mềm và dễ nuốt Khi ăn nên ăn chậm, uống nhiều nước trong và sau bữa ăn để làm mềm thức ăn, ngăn ngừa tắc nghẽn Có thể dùng máy xay sinh tố để xay thức ăn đặc

- Vận động vùng cổ nhẹ nhàng sau phẫu thuật, chơi các môn thể thao không đối kháng

Hướng dẫn chế độ ăn kiêng i-ốt cho bệnh nhân ung thư giáp biệt hóa đã phẫu thuật trong 2 tuần trước khi điều trị và trong 2 ngày sau điều trị I-131:

- Không sử dụng muối ăn, bột canh có pha trộn i-ốt để ăn hoặc chế biến thức ăn

- Không ăn các loại thức ăn chứa nhiều i-ốt như: hải sản, lòng đỏ trứng; các thực phẩm chế biến sẵn có chứa muối: thịt muối, thịt hun khói, xúc xích, khoai tây chiên, dưa cà muối; sữa và các thực phẩm chế biến từ sữa: bơ, pho-mát, sữa chua, mayonnaise, kem, bánh kem, bánh trứng sữa; các loại rau - củ - quả: súp lơ xanh, rau chân vịt, cải xoong, dâu tây, sơ-ri, việt quất

đỏ, trái cây sấy khô, đậu tương, đậu đỏ, đậu ngự,

- Không sử dụng các thuốc chứa nhiều i-ốt đường uống hoặc bôi ngoài

BẢNG HƯỚNG DẪN THỜI GIAN CÁCH LY SAU ĐIỀU TRỊ I-131

- Nghỉ làm

- Hạn chế xuất hiện ở nơi công cộng

- Không nên đi lại bằng phương tiện giao thông công cộng

- Không nên đi lại trên các phương tiện giao thông lâu cùng với người khác

- Duy trì khoảng cách an toàn với người khác > 1m

- Uống nhiều nước

- Không nấu ăn cho người khác hay dùng chung đồ dùng cá nhân với người khác

- Xả bồn cầu 2 - 3 lần sau khi đi đại, tiểu tiện

- Ngủ ở giường cách ly, cách giường khác > 2m

- Tránh tiếp xúc lâu với trẻ em và phụ nữ có thai

(*Thời gian cụ thể tùy thuộc liều I-131)

฀

BƯỚU TUYẾN GIÁP

12

CÁC BỆNH LÝ TUYẾN GIÁP THƯỜNG GẶP

1 Bướu tuyến giáp là gì?

Bướu tuyến giáp là những khối u hình

thành trong tuyến giáp, gây thay đổi cấu

trúc và chức năng của tuyến giáp

Các bướu nhân - nang tuyến giáp lành tính

gồm có: nang tuyến giáp, nhân đặc, u hỗn

hợp Thông thường bệnh nhân chỉ sờ thấy

các bướu lớn, nằm ở gần bề mặt, còn các

bướu nhỏ có đường kính dưới 1cm rất khó

để phát hiện khi khám bằng tay, phải chẩn

đoán bằng siêu âm Đa số bướu tuyến

giáp lành tính tiến triển rất chậm

2 Dấu hiệu và triệu chứng

Bướu tuyến giáp thường không có biểu hiện lâm sàng cụ thể, người bệnh thường chỉ phát hiện ra bệnh tình cờ thông qua khám sức khỏe định kỳ, khám các bệnh lý khác

Khi bướu phát triển, chèn ép vào khí quản, thực quản, người bệnh có thể có các triệu chứng như: đau cổ, vướng họng, nuốt nghẹn, khó thở, khàn tiếng… Ngoài ra, khi có rối loạn chức năng tuyến giáp, cơ thể bệnh nhân thường xuất hiện các triệu chứng: tay run, tim đập nhanh, hồi hộp trống ngực, ra nhiều

mồ hôi, mất ngủ, cơ thể mệt mỏi, yếu cơ, sút cân,…

Bướu tuyến giáp

3 Yếu tố nguy cơ

Một số yếu tố có thể làm gia tăng nguy cơ phát triển bệnh bướu tuyến giáp đó là:

- Giới tính: tỷ lệ mắc phải bướu tuyến giáp ở nữ cao gấp 5 lần so với nam giới

- Độ tuổi: độ tuổi mắc bệnh thường gặp nhất là từ 36 – 55 tuổi

- Di truyền: nguy cơ mắc bướu tuyến giáp cao hơn nếu tiền sử gia đình có người bị ung thư tuyến giáp

- Yếu tố nguy cơ khác: cơ thể đã có bướu tuyến giáp, tiền sử chiếu xạ tại vùng cổ

4 Điều trị bệnh

Sau khi có kết quả chẩn đoán chính xác, tùy thuộc vào đặc điểm kết quả tế bào học tế bào nhân - nang giáp, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp với bệnh nhân Một số phương pháp điều trị bướu tuyến giáp hiện nay có thể kể đến:

- Điều trị bằng Thyroxine khi nhân giáp nhỏ, bướu giáp lành tính khi hormone tuyến giáp không đủ (TSH >4,2)

- Phẫu thuật loại bỏ nhân giáp đối với trường hợp là ung thư hoặc nghi ngờ ung thư, bướu giáp quá to gây chèn ép

- Điều trị Iod phóng xạ khi có bướu nhân độc, có thể kèm theo cường giáp

- Tiêm cồn qua da điều trị bướu nhân đặc hoặc u nang hoặc u hỗn hợp

- Sử dụng các sản phẩm hỗ trợ điều trị tiêu dần bướu tuyến giáp theo chỉ định của bác sĩ

- Đốt bằng sóng RF (tuy nhiên bác sĩ phải chỉ định đúng, chắc chắn không ung thư, người đốt phải được huấn luyện thành thạo)

5 Lưu ý cho bệnh nhân

- Nếu người bệnh có nhân tuyến giáp thuộc dạng lành tính cần được theo dõi thường xuyên bằng siêu âm mỗi 6-12 tháng và thăm khám lâm sàng hàng năm

- Nếu tìm thấy tế bào ung thư, người bệnh cần tiến hành điều trị theo phác đồ phù hợp

2 Nguyên nhân gây bệnh

Cường giáp là một hội chứng, tức là không phải một bệnh riêng biệt Có nhiều bệnh gây ra hội chứng này, trong đó có thể kể đến bệnh Basedow Bệnh nhân sau điều trị suy giáp, uống quá dư thừa hormone giáp cũng có thể mắc bệnh cường giáp Một nguyên nhân khác dẫn tới cường giáp là nhân giáp nóng, do những nhân này sản sinh ra lượng hormone tuyến giáp dư thừa Viêm giáp cũng có giai đoạn cường giáp rất dễ nhầm lẫn

3 Biến chứng nguy hiểm

- Biến chứng tim mạch gây ra tình trạng nhịp tim nhanh, nếu không điều trị có thể dẫn đến suy tim

- Cơn bão giáp: xảy ra khi tình trạng hormone tăng quá cao

- Lồi mắt ác tính: cường giáp do bệnh Basedow gây lồi mắt, thường xuyên chảy nước mắt, nhạy cảm với ánh sáng, có thể kèm theo viêm kết mạc, tổn thương giác mạc

4 Điều trị bệnh

Để điều trị cường tuyến giáp, thông thường nhất bệnh nhân sẽ được uống thuốc kháng giáp tổng hợp, tuy nhiên thời gian uống thuốc kéo dài, có tỉ lệ tái phát bệnh trở lại Ngoài ra bệnh nhân có thể được chỉ định sử dụng Iod phóng

xạ hoặc phẫu thuật cắt bỏ một phần tuyến giáp, tuy nhiên những phương pháp điều trị này cần được bác sĩ thăm khám và tư vấn, cân nhắc kỹ lưỡng vì

nó có thể xảy ra những rủi ro nhất định

5 Một số lưu ý cho bệnh nhân

- Kiểm tra chức năng tuyến giáp bằng xét nghiệm thường xuyên

- Bảo vệ mắt nếu có những biến chứng về mắt do bệnh Basedow

- Bổ sung canxi và khoáng canxi để phòng ngừa bệnh cường giáp

- Không hút thuốc.฀

2 Dấu hiệu và triệu chứng

Khi mắc suy tuyến giáp, bệnh nhân mới đầu xuất hiện các biểu hiện mơ hồ như lờ đờ, mệt mỏi, tinh thần sa sút, trí nhớ kém, phù nhẹ mặt và mắt, da khô, rụng tóc, Về sau các triệu chứng ngày càng rõ và nặng hơn, thậm chí bệnh nhân có thể rơi vào hôn mê đột ngột

3 Nguyên nhân gây bệnh

Suy giáp xảy ra do nhiều nguyên nhân khác nhau như: teo tuyến giáp, viêm tuyến giáp, thứ phát sau điều trị cường giáp phải phẫu thuật cắt bỏ một phần tuyến giáp, suy giáp bẩm sinh, chế độ ăn uống thiếu i-ốt,

4 Biến chứng nguy hiểm

- Bướu cổ: khi tuyến giáp cố gắng tạo ra đủ lượng hormone để đáp ứng nhu cầu của cơ thể, sự kích thích quá mức có thể khiến tuyến nội tiết này phình to

- Bệnh tim: tuyến giáp hoạt động kém sẽ gián tiếp làm tăng nồng độ

cholester-ol xấu khiến người bệnh có nguy cơ bị các bệnh tim mạch

- Giảm khả năng sinh sản: nồng độ hormone tuyến giáp quá thấp có thể ảnh hưởng đến sự rụng trứng Điều này vô tình làm giảm khả năng thụ thai của phụ nữ

- Ảnh hưởng sức khỏe tinh thần: suy giáp kéo dài sẽ khiến người bệnh suy giảm trí nhớ, thần kinh không còn tỉnh táo để chỉ đạo các sinh hoạt hàng ngày

5 Điều trị bệnh

Hầu hết bệnh nhân suy giáp được điều trị bằng phương pháp uống thuốc hormone tuyến giáp, tăng dần liều lượng cho đến khi hormone tuyến giáp trong máu đạt ngưỡng bình thường

6 Lưu ý cho bệnh nhân

Suy giáp hoàn toàn có thể điều trị được Tuy nhiên do có diễn biến âm thầm

và ngày càng nặng hơn nên người bệnh cần thăm khám thường xuyên để phát hiện bệnh sớm Việc chậm trễ phát hiện có thể làm giảm khả năng điều trị

BỆNH BASEDOW

18

1 Yếu tố nguy cơ

Một số yếu tố có thể gây gia tăng nguy cơ phát triển bệnh Basedow đó là:

- Di truyền: nguy cơ mắc bệnh cao hơn nếu trong gia đình đã có người mắc Basedow

- Giới tính: tỉ lệ mắc bệnh ở phụ nữ gấp 7-8 lần so với nam giới

- Độ tuổi: bệnh thường xảy ra ở những người dưới 40 tuổi

- Rối loạn miễn dịch khác: những người bị rối loạn hệ thống miễn dịch như bệnh tiểu đường type 1 hay viêm khớp dạng thấp có nguy cơ mắc bệnh

- Một số yếu tố khác: căng thẳng tinh thần hoặc thể chất, mang thai, hút thuốc,

Bệnh Basedow (còn gọi là bệnh Graves, bệnh Parry, bệnh cường giáp tự miễn)

là một bệnh tự miễn thường ảnh hưởng đến tuyến giáp, làm phì đại tuyến giáp (bướu cổ), gây cường giáp, với các triệu chứng liên quan như tăng nhịp tim, yếu

cơ, mất ngủ hoặc khó ngủ và tính tình dễ bị kích thích Nó cũng có thể ảnh hưởng đến mắt, gây ra lồi mắt và ảnh hưởng đến các hệ cơ quan khác, bao gồm da, tim, tuần hoàn và thần kinh Đây là bệnh có thể di truyền nhưng không lây lan cho người khác

2 Điều trị bệnh

Hiện có ba phương pháp chính để điều trị bệnh Basedow: nội khoa, Iod đồng

vị phóng xạ và ngoại khoa, các phương pháp này có những chỉ định riêng và

bổ sung cho nhau trong quá trình điều trị:

- Dùng thuốc kháng giáp tổng hợp như: propylthiouracil hoặc methimazole

- Liệu pháp Iod phóng xạ (I-131): đây là một trong những phương pháp điều trị phổ biến nhất đối với bệnh Basedow

- Phẫu thuật tuyến giáp: phù hợp với những bệnh nhân:

+ Là phụ nữ đã sinh đẻ đủ

+ Những người có bướu tuyến giáp vừa

+ Những bệnh nhân có bệnh phối hợp kèm theo như: tim mạch, hen,

+ Những bệnh nhân đã thất bại sao khi sử dụng thuốc kháng giáp tổng hợp:

dị ứng thuốc, giảm bạch cầu,

+ Bệnh nhân có bệnh kết hợp: nhân tuyến giáp nghi ngờ ung thư hoặc ung thư; bướu tuyến giáp to gây khó thở, nuốt vướng, khó chịu, mất thẩm mỹ, + Bệnh nhân muốn kết thúc nhanh quá trình điều trị Basedow để sinh con

3 Lời khuyên cho người bệnh

- Uống thuốc đúng theo liều lượng được chỉ định, không bỏ lỡ liều dùng vì thời gian điều trị lâu, nếu bệnh nhân bỏ thuốc hoặc uống không đều rất dễ thất bại

- Tập thể dục hằng ngày nếu bác sĩ cho phép

- Đi khám mắt ít nhất mỗi năm một lần hoặc nhiều hơn nếu cần thiết

VIÊM TUYẾN GIÁP

20

Viêm tuyến giáp là tình

trạng viêm cấp tính hoặc

mạn tính tại tuyến giáp do

nhiễm vi khuẩn, virus,

thuốc hoặc miễn dịch…

Bệnh có thể gây ra tình

trạng suy giáp, cường giáp

(nhiễm độc giáp) hoặc cả

hai trường hợp

1 Phân loại viêm tuyến giáp

Để phân biệt các loại viêm tuyến giáp cần dựa vào các triệu chứng lâm sàng, đặc biệt là tình trạng đau vùng cổ, tốc độ khởi phát bệnh, tiền sử gia đình và kết quả xét nghiệm sinh hóa

Viêm tuyến giáp bán cấp

- Dấu hiệu khởi phát ban đầu là

cảm giác đau người, đau họng, sốt

nhẹ, đau vùng cổ, sau đó chuyển

sang sốt cao đột ngột hoặc từ từ

- Tuyến giáp sưng to, sờ mềm, gây

đau, thường bắt đầu từ một bên

sau đó lan sang bên kia Cơn đau

có thể kéo lên tai, ra khắp cổ, gây

hạn chế vận động cổ kèm theo

triệu chứng khó nuốt, khó thở

- Với bệnh viêm tuyến giáp bán cấp,

đa số người bệnh sẽ trở lại bình

giáp sau vài tuần hoặc xuất hiện

suy giáp nhẹ, thoáng qua

Viêm tuyến giáp sinh mủ

- Là viêm tuyến giáp nhiễm trùng rất hiếm gặp do vi khuẩn, nấm hoặc ký sinh trùng gây ra, xuất phát từ các nhiễm khuẩn lân cận, qua đường máu, bạch huyết hoặc những ổ nhiễm khuẩn từ xa

- Viêm tuyến giáp sinh mủ có thể chữa khỏi hoàn toàn không để lại di chứng nhưng cũng có thể gây ra hậu họa nghiêm trọng dẫn đến tử vong nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời

- Áp dụng điều trị bằng nội khoa hoặc ngoại khoa tùy theo chỉ định của bác

sĩ chuyên khoa dựa trên tình trạng và mức độ phát triển của bệnh