Hoạch định chiến lược kinh doanh của tổng công ty công nghiệp tàu thủy việt nam giai đoạn 2000 2010

Tìmcáchthâmnhậpthịtrườngbằngcáchtăngcườngviệctiêuthụsảnphẩmtrên thị trường hiện tại bằng các hoạt động, các nỗ lực của công tác Marketing.Phương án 2:Sản phẩm hiện tại trên thị trường mớ

BỘGIÁO DỤCVÀĐÀO TẠO

TRƯỜNGĐẠIHỌCKINHTẾTP.HCM

NGUYỄNVĂNTIẾN

LUẬNVĂNTHẠCSĨKINHTẾ

TP.HồChí Minh–Năm2000

MƠỞÛĐĐẦUA ÀU

ViệtNamlàmộtquốcgiacónửaphầnbiêngiớilàgiápvớibiểntừphíaĐông,NamvàTâynam.Lịchsửtừngànxưachothấyđểdựngnướcvàgiữnướcchaôngchúng ta luôn tìmcách tiến ra biển, khai thácbiển và chế ngự biển

Vùngbiểnvàthềmlụcđịathuộcchủquyềnvàquyềntàiphánquốcgiacủanướcta,rộngg

đóchứađựngnhiềutàinguyênvàtiềmnăngphongphúphụcvụchosựnghiệpxâydựngvàpháttriểnkinhtế.Hơnnữavùngbiểncủanướctalạiởkhuvựcquốctếđangcósựpháttriểnkinhtếhếtsứcsôiđộngvàchứađựngnhữngnguycơ,nhữngtranhchấpvàtháchthứctiềmtàng.VìvậyNghịquyết03/NQ-TWngày6/5/1993củaBộChínhTrịBanChấphành Trung ươngĐảng đã chỉ định rõ:

“Vịtrívàđặcđiểmđịalýnướcta,cùngvớibốicảnhphứctạptrongvùngvừatạođiều kiện,vừađòihỏichúngtađẩymạnhpháttriểnkinhtếbiểnđiđôivớităngcườngkhảnăngbả ovệchủquyềnvàlợiíchquốcgia,bảovệtàinguyênvàmôitrường sinh thái biển Phấn đấu trở thành một nước mạnh về kinh tế biển”

Đểcóthểchủđộngứngphóđượcnhữngtìnhhuốngbấtngờ,độtxuất,chúngtaphảixâydựngmộtngànhcôngnghiệptàuthủy(CNTT)mạnhđểtạonênlựclượngđủ sức bảo vệ chủquyền lãnh hải vàcác vùng đặc quyền kinh tế trên biển

Hiệnnay,TổngcôngtyCNTTViệtNamđượcNhànướcgiaonhiệmvụquảnlý,đầutưvàpháttriểntừngbướcngànhCNTTViệtNamthànhngànhcôngnghiệpcơkhímũinhọn,từngbướcvươnlênchiếmlĩnhthịtrườngCNTTtrongkhuvựcvàđáp ứng mọi yêu cầutrong nước

Trướcyêucầupháttriểnkinhtế–

xãhộitrongcôngcuộcđổimớitoàndiện,đồngbộvàchuẩnbịhànhtranghộinhậpquốctế,CNTTphảiđượcđổimớivàpháttriểnmạnhmẽđểtrongthờigiankhôngxaViệtNamtrởthànhquốcgiamạnhvềcông nghiệp tàu thủy

Chínhvìvậytôichọnđềtài“HoạchđịnhchiếnlượckinhdoanhcủaTổngcôngtyCNTTViệtNamgiaiđoạn2000–

2010”nhằmkhẳngđịnhhướngpháttriểnchoTổngco ân gt yC N T T V i e ät NamtrongthờigiantớiđểTổngcôngtyđủsứccạnhtranh thắng lợi trên thịtrường và hoàn thành nhiệmvụ của mình

CHƯƠNGI

Chiếnlược tạo ra một bộ khunghướng dẫn tư duy và hành động:

1.1.2 ChínhSách là gì?

Chínhsáchlànhữngnguyêntắcchỉđạonhữngphươngpháp,thủtục,quitắc,hìnhthứcvànhữngcôngviệchànhchính,đượcthiếtlậpđểhỗtrợvàthúcđẩycôngviệctheonhữngmụctiêuđãđềra.Cácchínhsáchlàcáccôngcụchoviệcthựchiện thực thi chiến lược

1.1.3 QuảnTrị Chiến Lược là gì?

 Quảntrịchiếnlượclàmộtquátrìnhnghiêncứuxemxétmôitrườngbênngoàivànộibộcủatổchứcđểxácđịnhmộtcáchchínhxácmụctiêu,nhiệmvụcầnphảiđạtđượctrongtươnglai,xâydựngvàlựachọncácchiếnlượcphùhợp,tổchứcviệcthựchiệnvàkiểmtraviệcthựchiệncácchiếnlượcấynhằmbiếnmụctiêu,nhiệmvụtrởthànhhiệnthực,giúpchotổchứccólợithếsosánhvớicác đối thủ cạnh tranh

 Quảntrịchiếnlượcnhưlàmộtnghệthuậtkhoahọc,thiếtlậpthựchiện,đánhgiácácquyếtđịnhliênquannhiềuchứcnăngchophépmộttổchứcđạtđượcnhững mụctiêuđãđềra.1.1.4 Vaitrò của Quản Trị Chiến Lược

 Thựchiệnquảntrịchiếnlượcgiúpchocáctổchứcthấyrõmụcđích(hướngđi),mụctiêu(kếtquảmongmuốn),khuyếnkhíchtinhthầntráchnhiệmvàtínhnăng động đạt thànhtích

 Tạođiềukiệnchocácnhàquảntrịcónhữngquyếtđịnhchủđộngtrongsảnxuấtkinhdoanhđểđốiphóvớinhữngthayđổitrongmôitrườngvàlàmchủđược diễn biến tình hình.

 Giúpnhàquảntrịcókhảnăngnắmbắtkhaithác,tậndụngtốthơncáccơhộikinhdoanh.Tìmnhữnggiảiphápngănchặnnhữngnguycơcủamôitrườngluônbiến đổi

 Giúpcácdoanhnghiệpsửdụngtốthơncácnguồnlựccủatổchứcmìnhnhằmđạtmụctiêumộtcáchhiệuquảhơnnhờtăngkhảnăngtranhthủcáccơhộitrong môi trường khichúng xuất hiện

Tuy nhiên, quản trị chiến lược cũng có những nhược điểm của nó:

 Để thiết lập quản trị chiến lược cần nhiều thời gian và nội lực

 Cónguycơchiếnlượctrởthànhsơcứng.B ơ û i v ì c h i e á n l ư ơ ï c đượcsoạnthảothànhvănbảntốnnhiềuthờigian,trongkhimôitrườngkinhdoanh,mụctiêucóthể thay đổi theothời gian

 Cóthểcósaisótlớntrongdựbáo.Đặcbiệtlàdựbáomôitrường.Khiđócôngtyphảicónhữngthayđổiquálớnđểthíchnghi,làmhaotổnnộilựcvàđánhmất cơ hội

1.2

MÔITRƯỜNG KINH DOANH

Môitrườngkinhdoanhlàmôitrườngliênquanđếnnhữngthểchế,lựclượngtừbênngoàitổchứcđãảnhhưởngđếnviệchoạchđịnh,tổchức,điềuhànhvàthànhtựu của tổ chức thôngqua việc ảnh hưởng đến những quyết định của ban lãnh đạo

1.2.1 Môitrường vĩ m ô

Gồmcácyếutốnằmbênngoàitổchứcđịnhhìnhvàảnhhưởngđếnmôitrườngvimôvàhoàncảnhnộibộ,tạoracáccơhộivànguycơđốivớitổchứcmàkhôngcó một liên quan rõ rệtnào

 Các yếutốcủamôi trường vĩ mô:

1 2.1.1 Yếu tố kinh tế

Yếutốnàycóảnhhưởngvôcùnglớnđếncôngty,cácảnhhưởngvềkinhtếbaogồmcácyếutốnhư:lãisuấtngânhàng,giaiđoạncủachukỳkinhtế,cáncânthanhtoán,chínhsáchtàichínhvàtiềntệ.Vìcácyếutốnàytươngđốirộngnên

côngtycầnchọnlọcđểnhậnbiếtcáctácđộngcụthểsẽảnhhưởngtrựctiếpnhấtđối với côngty.

1.2.1.2 Yếu tố chính phủ

Hoạtđộngcủacácdoanhnghiệpngàycàngbịảnhhưởngbởiyếutốnày.Côngtyphảituântheocácquiđịnhvềthuêmướn,thuế,chovay,vậtgiá,quảngcáo,nơiđặtnhàmáyvàbảovệmôitrường.Cácdoanhnghiệphoạtđộngđượclàvìđiềukiệnxãhộichophép.Xãhộiđòihỏicócácquiđịnhnghiêmngặtbảođảmcácsảnphẩmtiêudùngđượcsửdụngantoàn.Tuynhiên,tuânthủcácquiđịnhhiệnhànhvẫnchưađủcôngtycònphảitínhđếnviệctựmìnhgâyảnhhưởngđốivớicácquiđịnhcóthểđượcbanhành.Việctựmìnhđặtracácquiđịnhcòncầnthiếthơnsovới các qui định của chính phủ

1.2.1.3 Yếu tố tự nhiên

Tácđộngcủađiềukiệntựnhiênđốivớicácquyếtsáchtrongkinhdoanhtừlâuđãđượccáccôngtythừanhận.Tuynhiên,việcduytrìmôitrườngtựnhiênhầunhưkhôngđượcchúý.Cácvấnđềônhiễmmôitrường,thiếunănglượng,lãngphítàinguyênthiênnhiêncùngvớinhucầungàycàngtăngđốivớicácnguồnlựccóhạnkhiếncôngchúngcũngnhưcácnhàdoanhnghiệpphảithayđổicácquyếtđịnhvà biện pháp hoạt động liên quan

1.2.1.4 Yếu tố xã hội

Tấtcảcáccôngtycầnphảiphântíchrộngrãicácyếutốxãhộinhằmnhậnbiếtcáccơhộivànguycơcóthểxảyra.Khimộthaynhiềuyếutốthayđổichúngcóthểtácđộngđếncôngty,vấnđềlàcácyếutốnàythườngbiếnđổivàtiếntriểnchậm nên đôi khi khó nhậnra sự thay đổiđó

1.2.1.5 Yếu tố công nghệ

Ítcóngànhcôngnghiệpvàcôngtynàomàlạikhôngphụthuộcvàocơsởcôngnghệngàycàngtinhvi.Côngnghệtiêntiếntiếptụcrađời tạoracáccơhộivànguycơchocôngty.Tuynhiên,việclựachọncôngnghệchophùhợplàmộtviệckhókhăn,nênchọncôngnghệđ o ù

n đầuhayđisau.Cầntìmđốitáctincậytrongchuyểngiaocôngnghệvàviệcgiaolạicôngnghệsaukhiđãlỗithời.Theodõichukỳ sống của công nghệ để lựachọn côngnghệ thíchhợp

1.2.2 Môitrường vi mô:

Baogồmcácyêutốbênngoàitổchức,địnhhướngsựcạnhtranhtrongngành,liênquan trực tiếp đến sự hoàn thành mục tiêu của tổ chức

 Các yếutốcủamôi trường vi mo â

1.2.2.1 Đối thủ cạnh tranh

Việchiểubiếtvềđốithủcạnhtranhcóýnghĩavôcùngquantrọngđốivớicáctổchức.Cácđốithủcạnhtranhquyếtđịnhtínhchấtvàmứcđộtranhđuahoặcthủthuậtgiànhlợithếtrongngànhphụthuộcvàocácđốithủcạnhtranh.Phảichúýtìmhiểumụcđíchcủađốithủ,khảnăngtàichính,chiếnlượccủahọ.Từviệctrảlời những câu hỏi về đối thủ cạnh tranhgiúpcông ty có những đối sách thích ứng

1.2.2.2 Khách hàng

Làmộtbộphậnkhôngthểtáchrờitrongmôitrườngcạnhtranh.TrongxuthếhiệnnaykháchhànglàThượngđế,nêncáctổchứcphảixácđịnhđượckháchhàngcủamìnhlàaivànhữngyêucầucủahọ.Đểlàmđược

việcnàycầndựatrênnhữngtiêuchuẩnđểphânkhúcthịtrường.Cầnxácđịnhchuỗigiátrịcủakháchhàng,sosánhvớichuỗigiátrịcủacôngty,từđótìmrakhoảngchênhlệchđểbổsung.Tạođược sự tín nhiệm từ khách hàng có thể làtài sản có giá trị nhất của công ty

1.2.2.3 Nhà cung ứng

Đầuvàolàyếutốvôcùngquantrọngđểmộtdoanhnghiệpđảmbảohoạtđộngsảnxuấtkinhdoanhcủamình.Cácdoanhnghiệpcầnquanhệtốtvớinhàcungứng:vậttư,nguyênliệu,laođộng,tàichính…

Việclựachọnnhàcungứngđượcdựatrênsốliệuphântíchvềngườibántheocácyếutốcóýnghĩaquantrọngđốivớidoanh nghiệp

1.2.2.4 Đối thủ tiềm ẩn

Đốithủmớithamgiakinhdoanhtrongngànhcóthểlàyếutốlàmgiảmlợinhuậncủacôngtydohọđưavàocácnănglựcsảnxuấtmớivớimongmuốngiànhlạiđượcthịphầnvàcácnguồnlựccầnthiết.Khôngphảibaogiờcôngtycũnggặpphảiđốithủtiềmẩn,songnguycơđốithủmớihộinhậpvàongànhcũngảnhhưởngđếnchiếnlượccủacôngty.Đểngăncảnsựxâmnhậpcủacácđốithủmới,côngtycóthểtạoracácràocảnnhư:Độcquyềnvềnhãnhiệu,lợithếnhờsảnxuấttrênqui mô lớn, đa dạng hóa sản phẩm,sựđòi hỏi có nguồn tài chính lớn…1.2.3 Hoàncảnh nội b ộ

Baogồmtấtcảcácyếutốvàhệthốngbêntrongcôngty.Côngtycầnphântíchcặn kẽcácyếutốnộibộđểcóthểxácđịnhrõcácưuđiểmnhượcđiểmcủamình.Trêncơsởđópháthuynhữngmặtmạnhvàhạnchếmặtyếucủamình.Cácyếutốnội bộ gồm các lĩnh vực chứcnăng sau:

1.2.3.1 Nguồn nhân lực

sứcquantrọngđốivớisựthànhcôngcủacôngty.Conngườicungcấpdữliệuđầuvàođểhoạchđịnhmụctiêu,phântíchbốicảnhmôitrường,lựachọn,thựchiệnvàkiểmtracácchiếnlượccủacôngty.Conngườilàmviệccóhiệuquảthìmớiđemlạihiệuquảchocácquanđiểmcủahệthốngkếhoạch.Nguồnnhânlựccầnphảiđượcthunhậnvàbốtrísaochocôngtycóthểđạtđượcmụctiêuđ e à ra

1.2.3.2 Nghiên cứu–Phát triển

Chấtlượngcủacácnỗlựcnghiêncứu-pháttriểncủacôngtycóthểgiúpcôngtygiữvữngvịtríđiđầutrongngànhhoặcngượclại,làmchocôngtytụthậusovớicáccôngtyđầungànhtrongcáclĩnhvựcnhư:pháttriểnsảnphẩmmới,chấtlượngsảnphẩm,kiểmsoátgiáthànhvàcôngnghệsảnxuất.Bộphậnchứcnăngvềnghiêncứu-

pháttriểnphảithườngxuyêntheodõicácđiềukiệnmôitrườngngoạilai,cácthôngtinđổimớicôngnghệliênquanđếnquitrìnhcôngnghệ,sảnphẩmvànguyênvậtliệu.Sựtraođổithôngtincóhiệuquảgiữabộphậnnghiêncứu–

pháttriểnvàbộphậnMarketingcóýnghĩahếtsứcquantrọngđảmbảosựthànhcông củacông ty

1.2.3.3 Sản xuất

Đâylàhoạtđộngchínhyếucủacôngty.Vìvậycóảnhhưởngmạnhmẽđếnkhảnăngđạttớithànhcôngcủacôngtynóichungvàlĩnhvựckhácnóiriêng.HoạtđộngsảnxuấtđượcthựchiệntốttạođiềukiệnchobộphậnMarketingbánhàngdễhơn, tiết kiệm được nguồn tàichính, nhân lực

1.2.3.4 Tài chính-Kế toán

Chứcnăngcủabộphậntàichínhbaogồmviệcphântích,lậpkếhoạchvàkiểmtraviệcthựchiệnkếhoạchtàichínhvàtìnhhìnhtàichínhcủacôngty.Bộphậnnàycóảnhhưởngsâurộngtrongtoàncôngty,cáccứuxétvềtàichínhvàcácmụctiêu,chiếnlượctổngquátcủacôngtygắnbómậtthiếtvớinhau.Bộphậntàichínhvàcáclĩnhvựchoạtđộngkháccómốitươngtáctrựctiếp.Hơnnữabộphậntàichí nh cungcấpchotấtcả cáclĩnhvựckháccácthôngtinrộngrãithôngquahệthống kế toán, sổ sách bình thường

1.2.3.5 Marketing

BộphậnquảnlýMarketingphântíchcácnhucầu,thịhiếu,sởthíchcủathịtrườngvàhoạchđịnhcácchiếnlượchữuhiệuvềsảnphẩm,địnhgiá,giaotiếpvàphân phối phù hợp vớithịtrườngmà công ty đang hướng tới

1.3

CÁCCẤP CHIẾN LƯỢC – CÁC CHIẾNLƯỢC ĐẶC THU Ø

1.3.1 Cáccấp chiến lược

 Chiếnlượccấpcôngty(chiếnlượccấpcao):Xácđịnhngànhkinhdoanhmàcôngtyđanghoặcsẽtiếnhành,mỗingànhcầnđượckinhdoanhnhưthếnào?Phân bổ các nguồn lựcthích hợpcho việc thực hiện chiến lược

 Chiếnlượccấpđơnvịkinhdoanh(SBU):Cónhiệmvụthựchiệnnhữngnộidung chiếnlược do cấp công ty phân công

 Chiếnlượccấpđơnvịchứcnăng:Đâylàchiếnlượccủacácphòngbannghiệpvụ

1.3.2 CácChiến lược đặc t hù

1.3.2.1 Chiến lược kết hợp

Chophépmộtcôngtycóthểkiểmsoátđốivớicácnhàphânphối,nhàcungcấphoặc đốithủ cạnh tranh

 Kếth ơ ï p vềp h í a t r ư ơ ù c : Làchiếnlượcliênquanđếnviệctăngquyềns ơ û h ư õ u hoặc

sự kiểm soát đối với các nhàphân phối hoặc các nhà bán lẻ

Phương án 1:Sản phẩm hiện tại trên thị trườnghiện tại: (Chiến lược thâm nhập

thịtrường)

Tìmcáchthâmnhậpthịtrườngbằngcáchtăngcườngviệctiêuthụsảnphẩmtrên thị trường hiện tại bằng các hoạt động, các nỗ lực của công tác Marketing.

Phương án 2:Sản phẩm hiện tại trên thị trường mới (Chiến lược phát triển

thịtrường)

Tìmcáchtăngtrưởngbằngcáchthâmnhậpvàocácthịtrườngmớiđểtiêuthụcác sản phẩm mà doanh nghiệpđangsảnxuất

Phướng án 3:Sản phẩm mới trên thị trường hiệntại: (Chiến lược phát triển

sảnphẩm)

Tìmcáchtăngtrưởngthôngquaviệcpháttriểncácsảnphẩmmớiđểtiêuthụtrên các thị trường hiện tại

1.3.2.3 Chiến lược mở rộng hoạt động hay đa dạng hoạt động

mới với những sản phẩm mớikhông có sự liên hệ nhờ công nghệ mới

1.3.2.4 Các chiến lược khác

 Chiến lược liên doanh:Là chiến lược phổ biến khi hai hay nhiều công ty hợp lựcđể thực hiện một công việcnàođóvìmụcđíchhợptác.

MụcđíchcủaSWOTlàsosánhnhữngưuđiểm,nhượcđiểmcủacôngtyvớinhững cơ hội và nguy cơ của môitrường.

Để lập và phân tích một matrận SWOT chúng ta cần trải qua các

bướcsau:Trêncơsởphântíchmôi trường kinh doanh ta có:

 Liệt kê những cơ hội và nguy cơ bên ngoài công ty

 Liệt kê những điểm mạnh và điểm yếu của công ty

 Đưa ra hình ảnh ma trận SWOT

 Đề ra các phản ứng chiến lược

Mặt mạnh (S) PhốihợpS/O PhốihợpS/T

Mặt yếu (W) PhốihợpW/

O PhốihợpW/ T

 PhốihợpS/O:Phântích,khaitháccáccơhộibằngcáchsửdụngcácđiểmmạnh của công ty

 PhốihợpS/T:Sửdụngcácđiểmmạnhnhằmhạnchếnhữngđiểmyếubêntrong

 Phối hợp W/O:Dùng cơ hội đểhạnchế những điểm yếu bên trong

 Phối hợp W/T:Khắc phục nhữngđiểm yếu để hạn chế nguy cơ

1.5

QUÁ TRÌNHQUẢN TRỊ CHIẾNLƯỢC:

TừmôhìnhquảntrịchiếnlượccủaFred.RDavid,quátrìnhquảntrịchiếnlượcgồm (03)giai đoạn chính:

 Giaiđoạn I: Hình thành chiến lược

Làquátrìnhthiếtlậpnhiệmvụkinhdoanh,xácđịnhcáccơhộivànguycơđốivới tổchứctừbênngoài,chỉrõcácđiểmmạnhvàđiểmyếubêntrongtổchức.Từ

đóthiếtlậpcácmụctiêudàihạn,đưaracácphươngánchiếnlượcvàlựachọncácchiến lượcđặc thù.

 Các vấn đề trong hình thành chiến lược:

 Quyếtđịnhngànhkinhdoanhmớinàodễthamgia,ngànhkinhdoanhnàonên rút ra

 Việcphânbốtàinguyênnhưthếnào,nênhaykhôngnênpháttriểncáchoạtđộng, thamgia vào thị trường thế giới hay không

 Nênliênkếthayhìnhthànhmộtliêndoanh,làmcáchnàođểtránhsựnắmquyền khống chế của đối thủ cạnh tranh

 Giaiđoạn II: Thực thi chiến lược

Làviệcthiếtlậpcácmụctiêuhàngnăm,đưaracácchínhsáchvềphânphốitàinguyên, về nguồn lực để có thể thực thi được chiến lược

 Các vấn đề trong việcthựcthichiếnlược:

 Pháttriểnmộtvănhóađểhỗtrợchochiếnlược,hìnhthànhmộtcơcấutổchức hiệu quả

 Địnhhướnglạicáchoạtđộngtiếpthị,hoạtđộngMarketingnhằmhỗtrợchoviệc thựchiện chiến lược

 Chuẩn bị các ngân quỹ

 Hình thành các hệ thống thông tin

 Khuyến khích các cá nhân thực hiện

 Giaiđoạn III: Đánh giá chiến lược

Giámsátcáckếtquảcủahoạtđộngthiếtlậpvàthựchiệnchiếnlược.Giaiđoạnđánhgiáchiếnlượclàcầnthiếtvìthànhcônghiệntạikhôngđảmbảorằngsẽthànhcôngtrongtươnglai.Sựthànhcôngluôntạoracácvấnđềmớikhác,cáctổchức có tư tưởng thỏa mãn phảitrảgiá bằng sự tàn rụi

CHƯƠNGII

GIỚITHIỆUTỔNGCÔNGTY CÔNG NGHIỆP TÀUTHỦYVIỆTNAM

2.1

SƠLƯỢC VỀ TỔNG CTYCÔNG NGHIỆP TÀU THỦY VIỆT NAM: 2.1.1Lịch sử hình thành và phát triển

TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyV i e ä t N a m ( t e â n q u o á c t e á VINASHIN–VIETNAMSHIPBUILDINGINDUSTRYCORPORATION)đượcthànhlậptheoquyếtđ

TTGcủathủtướngchínhphủngày31/01/1996vớiquymôtoànquốc trêncơsởLiênHiệpKhoaHọcSảnXuấtĐóngTàuViệtNambaogồmcácnhàmáyđóngsửachữatàulớnvàsựsắpxếplạicácđơnvịtronglĩnhvựcthuộcCNTTnhưnghiêncứuthiếtkếtàuthủy,vậntảibiển,tưvấnđầutư,pháttriểnđóngtàu,vậttưtàuthủycũngnhưcácđơnvịliênquanđếnCNTTnhưtàichính,phádỡt a ø u cũvàphếliệu

 Trụ sở chính: 109 Quán Thánh –Quận Ba Đình Hà Nội

 Đại diện tại TP Hồ Chí Minh: 56/1 Nguyễn Thông –Q3 TP HCM

 Đại diện tại Vũng tàu:81/P1 Nguyễn An Ninh-P1- Vũng Tàu

 Tổng công ty cónhiệm vụ kinh doanh chủ yếu sau đây:

 Thựchiệnnhiệmvụkinhdoanhvềđóngmới,sửachữatàuthủy,thiếtbịvàphươngtiệnnổi,chếtạokếtcấuthép,dànkhoantừviệcnghiêncứu,khảosát,thiếtk e á , l a ä p d ư ï a ù n ,

đ e á n chếthửvàsảnxuất;xuấtnhậpkhẩuvậttưthiếtbịchuyênngành;hợptácliêndoanh,liênkếtvớicáctổchứckinhtếtrongvàngoài nước

 Thiếtkếthicôngnhàmáyđóngtàu,phádỡtàucũ,côngtrìnhthủy.Tưvấnđầutưchuyểngiaocôngnghệ.Đàotạo,cungứngxuấtnhậpkhẩulaođộngtrongngànhCNTT.Dịchvụdulịch,kháchsạn,cungứnghànghảivàkinhdoanhcácngành nghề khác theo phápluật và chính sách của nhà nước

 Quá trìnhpháttriển:

 Hiệnnaycácquốcgiavenbiểnđềucóchínhsáchưutiênpháttriểnngànhcôngnghiệptàuthủyđểgiànhthếmạnhtrongkhaithácbiểnvàbảovệanninhquốcgiacủamình.ViệtNamcũnglàmộtquốcgiavenbiểnnhưngngànhcôngnghiệptàuthủysovớicácnướctrênthếgiớivàkhuvựcởmứcpháttriểnchậm,

phântánmanh mún,sự chỉ đạo thiếu tập trung

 TuynhiênphảinhìnnhậnlàchúngtaxâydựngđểpháttriểnCNTT,làmộtngànhcôngnghiệpchếtạo,côngnghiệpnặng,đòihỏicôngnghệcaovàđầutưlớntrongđiềukiệnkinhtếđấtnướccònnghèo.CầnphảicóthờigiancùngnhữngchiếnlượcchínhsáchđầutưpháttriểnđúngđắnđểCNTTcóthểpháttriển và phát huy vai trò mũi nhọn trongtương lai

 ChủtrươngchorađờiTổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamtheotinhthầntrởthànhmộtTổngcôngtymạnhcóquimôcảnướclàmộtchủtrươngđúngđắncủachínhphủnhằmhỗtrợvàthúcđẩysựpháttriểnngànhcôngnghiệp tàu thủy tiến kịp với trình độtrong khu vực

 TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamtuymớitrảiquahơn4nămhoạtđộngvớikhoảngthờigianngắnngủisovớicảquátrìnhpháttriểncủangành,vừaxâydựngsắpxếptổchứcvừaduytrìcáchoạtđộngsảnxuấtkinhdoanhđảmbảoổnđịnhviệclàmvàđờisốngcôngnhânviênchức,đếnnayđãđạtkếtquả và thành tựu đáng khích lệ

2.1.2 Cơcấu tổ chức và nhân sự :

TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamđượctổchứctheomôhìnhTổngcôngty.CơcấutổchứccủaTổngcôngtygồm:Hộiđồngquảntrị,Bantổnggiámđốc, Các phòngban, Các đơn vị thành viên

Chủtịchhộiđồngquảntrị,TổnggiámđốcvàcácthànhviênhộiđồngquảntrịdoBộtrưởngBộgiaothôngvậntảibổnhiệmtheoủyquyềncủaThủtướngChínhphủ.CácPhótổnggiámđốc,kếtoántrưởngcủaTổngcôngtydoBộtrưởngBộgiao thông vận tải bổ nhiệm

SơđồtổchứchiệntrạngcủaTổngcôngtyTổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệt

Nam(xem Phụ lục2)

Tổng số lao động trong toàntổng công ty:10.093 người(xem Phụlục2)

Trong đó:

 Hợp đồng ngắn hạn:3.951 người

 Trình độ đại học trở lên:1.400 người

 Công nhân kỹ thuật bậc 5/7 trở lên:3.675 người

 Thợhànđạttiêuchuẩnquốctế:327người(đượcHãngđăngkiểmLLOYDcấp chứng chỉ thợ hàn Quốc tế)

 Lao động nữ:2.080 người (chiếm tỷ lệ20%)

2.1.3 Vaitrò và vị trí của Tổng công tycông nghiệp tàu thủy Việt Nam

 Côngnghiệp tàu thủy là ngành công nghiệp tạo nên năng lực trang thiết bị kỹthuật chủ yếu để thực hiện chiến lượckinhtế biển.

Trangbịkỹthuậtđặctrưngcaochocácnhiệmvụkinhtếbiểnnóitrêncónhiềunétkhácbiệtnhau.Phầnchungnhấtvàchiếmtỷtrọnglớnnhấtvẫnlàcácphươngtiệnchuyênchởvàcácthiếtbịnổi,chúngđềucóchungmộtcơsởkhoa họcvàcông nghệ của ngành côngnghiệp tàu thủy

 Côngnghiệp tàu thủy là một ngành công nghiệp lớn,mộtngành công

nghiệpgóp phần tạo nênthị trường cho cácngành công nghiệp khác

CôngnghiệptàuthủyViệtNamnếuđượcđầutưđúngđắn,biếttổchứcvàhuyđộngcáccơsởvậtchấtkỹthuậtvànănglựchiệncóthìcókhảnăngtạoramộtkhốilượnggiátrịhànghoávềđóngmớivàsửachữatàuthuyềncácloạiđạtgần6tỷUSDvàonăm2010,trongđóngànhcôngnghiệptàuthủyphảisửdụnggần70% giá trị là các sản phẩm của ngành côngnghiệp khác ở trong và ngoài nước

Ngaytrongnhữngnămtrướcmắt,nếucónhữngchủtrương,chínhsáchđúngđắn,cáccơsởcôngnghiệptàuthủycủatacũngđãcóthểtạonênmộtsảnlượngdoanh thu hàng năm tớihơn 100 triện USD

Côngnghiệptàuthủylàmộtngànhcôngnghiệpcóthịtrườngcảtrongvàngoàinước,sẽcàngmởrộngvàđượcnhânlênbởihaiyếutố:sựnângcaovềtrìnhđộnghề nghiệp cùng sựtăng trưởng những cơ sởvật chất kỹ thuật được trang bị thêm

pkhácpháttriểnnhư: Côngnghiệpluyệnkim; Côngnghiệpchấtdẻo,vậtliệutổnghợpvàhoá

chất;Côngnghiệpchếtạomáy,cácthiếtbịđộnglựcvàthiếtbịphụtrơ;ïCôngnghiệpđiệnvàđi ệntử;Côngnghiệpvậtliệuxây dựng;Kỹ thuật tin học và điều khiển tự động…

Cùngvớicácnhiệmvụsảnxuất,TổngcôngtyCNTTViệtNamthúcđẩynhiềulĩnhvựckhoahọccôngnghệpháttriểnnhanhchóngvàkháđồngbộtừnghiêncứu,thiết kếchẩn đoán,kiểm định kỹthuật và ứng dụng công nghệ mới

 Côngnghiệp tàu thủy chứa đựng nhiều yếu tố khả thi,đảm bảo khả năng

pháttriển thành ngành công nghiệp mũi nhọn

Làmộtngànhcôngnghiệpmangtínhtruyềnthống:TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamđãsớmhìnhthànhởnướctatừthờiMinhMạng.Đặcbiệtlànhữngnăm60củathếkỷchúngtađãđặtnềnmóngchosựhìnhthànhpháttriểnlực lượng Tổng công ty CNTTViệt Nam mang tính truyền thống và kế thừa

Làmộtngànhcôngnghiệpcólựclượnglaođộngtươngđốiđồngbộ:TuycònbénhỏxonglựclượnglaođộngkỹthuậtcủaTổngcôngtyCNTTViệtNamđượcxâydựngvàtrưởngthànhkháđồngbộbaogồmcáckhâutừgiảngdạy,nghiêncứuthiếtkế,thựchànhcôngnghệvàgiámđịnhchấtlượng.Đâylànhữngnhântốđểcóthểtạonênsựpháttriểnmớivàđixa hơncho Tổng công ty CNTT Việt Nam

Là

một ngànhcôngnghiệpđãđượcthửthách vàđãcónhiềukinhnghiệm sản xuấtnhấtđịnh:Trongnhiềunămquađitừdễđếnkhó,từđơngiảnđếnphứctạpvớinhiềubiệnphápvàhìnhthứccôngnghệkhácnhau,đãtạorađượcnhữngsảnphẩmsửachữavàđóngmớichocácloạiphươngtiệnvàthiếtbịngàycàngcógiátrịvàchấtlượngcao,thaythếđượcmộtphầnhànghóanhậpkhẩu.Nhìnchung,TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamđãđượcthửtháchtrưởngthànhvàbắtđầutíchlũyđượcnhữngkinhnghiệmquýbáumàTổngcôngtycôngnghiệpt àu thủyViệt Namlàlựclượngtiêubiểu

Là

một ngànhcôngnghiệpcókhảnăngchiếmđượcthịtrườngquốctế : TrongnhữngnămgầnđâytrungtâmcôngnghiệptàuthủyđãchuyểndầntừChâuÂuvàBắc Mỹ về khu vựcChâu Á–Thái Bình Dương

 ViệtNamcóhailợithếcơbảnđểthâmnhậpvàothịtrườngsửachữavàđóngtàucủakhuvực,mộtthịtrườngngàymộtmởrộngcùngvớisựtăngtrưởngkinhtế của toànvùngNamÁ:

 Mộtl a ø , V i e ä t Namn a è m s a ù t n g a y t r e â n đườnghànghảiquốctếgồmnhiềutuyếnvậntảibiển,huyếtmạchcủathếgiới:Á-Âu–Mỹ,BắcÁ–Úc,ĐôngNamÁ…DođócáctàubiểncótrọngtảilớnkhivàosửachữatạiViệtNamsẽ tiết kiệm đượcđáng kể về thời gian cũng như chi phí

 Hailà,TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamđòihỏimộtlựclượnglaođộngvừacótrìnhđộchuyênmônkỹthuật,vừacósứcchịuđựngnhữngcôngviệckhókhănvấtvả.Sovớicácnướctrongvùng,ngườilaođộngcủatacókhảnăngthỏamãncácyêucầuđó.Hơnnữachiphínhâncôngởnướctacònởmứcthấp.Theophântíchc u û a t o å c h ư ù

c L L O Y D , d o s ư ù c l a o đ o ä n g cùngvớicácchiphívàvậttưphụcủathịtrườngViệtNamthấpchonênsảnphẩmđóngtàuViệtNamsẽcótínhcạnhtranhcaotrênthịtrườngthếgiới.Dođóxuthếchuyểndịchcôngnghiệpđóngtàutừcácnướcpháttriểnvềvùngbiểnnướcta là một hiện thực

Điềucầnnóithêmlàkhácvớicácngànhcôngnghiệpkhaithácvàsửdụngtàinguyênbịgiớihạnhoặcthuhẹpmộtkhitàinguyêncạnkiệt.Côngnghiệptàuthủycókhảnănghìnhthànhmộtngànhcôngngiệpvàdịchvụquốctếngàymột mởrộng, tạo ra một tiềmlựcpháttriển lâu bền cho đất nước

TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamlàmộtngànhcôngnghiệptậptrungnhiềutrìnhđộkhoahọccôngnghệtiêntiếncủathếgiớivàthừahưởng

chúngtừcácngànhcôngnghiệpnặngcũngnhưtừcácngànhcôngnghệcaokhác.Dođó,TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNampháttriểnsẽkéotheosựpháttriểnđồngbộcủahầuhếtcácngànhkhoahọccôngnghiệp,tạođ i e à u k i e ä n đ e å c o â n g nghiệpViệtNamcóthểtiếnkịptrìnhđộkhoahọccôngnghiệptiêntiếntrênthếgiới

 Côngnghiệp tàu thủy là ngành công nghiệp chiến lược trong sự nghiệp

côngnghiệp hóa,hiện đại hóa đất nước và tạo ra các trang thiết bị kỹ thuật đáp

ứng nhiệmvụbảovệ chủ quyền lãnh hải

TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamt a ï o nêncácđộitàuhoạtđộngvenbiển,hảiđảo,nốihaivùngđồngbằngsôngHồngvàsôngCửuLong.Đặcbiệtlànốiđượccácvùngkinhtếquantrọngcủađấtnướcvàcácvùngsâuvùngxatrong chiến lược phát triển kinh tếcủa đất nước

Dotiềmnăngvàvịtríưuthếđốivớitoànkhuvực,lãnhhảicủanướctaởvàomộtvùngbiểnmànhiềuthếlựccómưutoantranhchấp,chúngtaphảixâydựngmộtlựclượngđểbảovệchủ quyềnlãnhhải.Vớiđiềukiệnđấtnướctahiệnnayxâydựngmộtngànhcôngnghiệptàuthủydânsựphụcvụquốcphònglàhếtsứccầnthiết,nhằmthamgiavàosảnxuấtcácphươngtiệnvàtrangbịkỹthuậtchoHảiQuân một cách kinh tế nhất.

Tất cả những điều trên cho thấy Tổng côngty công nghiệp tàu thủy Việt Namlà một ngành công nghiệp chiếnlượchộiđủcácđiềukiện và khả năng để mở ranhững bước phát triển ngày một rộng lớnở trong nước và chủ động cạnh tranh vàhội nhập với ngoài nước.

2.1.4 Các đơnvịthànhviêncủa tổng công ty trong nước:

TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtN a m h i e ä n c o ù 2 7 đ ơ n v ị t h a ø n h viên,đanghoạtđộngtrênphạmvitoànquốc,hìnhthành4cụmchínhlà:HảiPhòng –

QuảngNinh(10đơnvị)HàNội(6đơnvị),MiềnTrung ( 3đơnvị),TP HồChí Minh ( 4đơnvị)

;CáctỉnhkhácgồmHảiDương(1đơnvị),Phú Thọï(1 đơnvị),NamĐịnh(1đơnvị);CầnThơ

(1 đơnvị).Cácđơnvịthànhviênhìnhthànhhaikhốidoanhnghiệpchính:khốicôngnghi

ệpđóngvàsửachữatàuvàkhốidịchvụ,khoahọckỹthuật,phádỡtàu(xem Phụ lục1).

2.1.4.1 Khối công nghiệpđóng và sửa chữa tàu

Gồm16đơnvịphânbốở:MiềnBắc,MiềnTrungvàMiềnNam.TrongđóphầnlớncácđơnvịđóngtàuởMiềnBắcvàtậptrungtạikhuvựcHảiPhòng-

QuảngNinh.CácđơnvịởkhuvựcnàycóảnhhưởngrấtlớnđếnhoạtđộngTổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamvìđãtạoramộttỷtrọnglớnvềgiátrịtổngsảnlượngcũngnhưcácsảnphẩmchủyếucủangành.Đâylàcácđơnvịđượcđầutưtrangbịtươngđốiđồngbộcủangành,tậptrungđộingũcánbộcôngnhântươngđối lành nghề

CácđơnvịđóngtạikhuvựcThànhphốHồChíMinhcólợithếởtạikhuvựccóthịtrườngđóngvàsửachữatươngđốisôiđộng,nhờđặcđiểmThànhphốcóCảng,lưulượngtàuvàhànghóathôngquaCảngSàiGònlớn.Trong3nămcácđơnvịcóđược đầutưthêmnhưngcònởmứcđộthấp,hiệntạichưađápứng nhucầurộnglớntại khu vực

Cácđơnvịởkhuvựckháccóquimônhỏhơn,trangthiếtbịthiếuđồngbộ,cơsởvật chất kỹthuật nghèo nàn, có sản lượng nhỏ, ít có ảnh hưởng đối với ngành

2.1.4.2 Khối khoa học kỹ thuật,dịchvụvàphádỡtàu

Gồm11đơnvịhoạtđộngtrênnhiềulĩnhvựckhácnhau.Cácđơnvịnàythôngquacáchoạtđộngcủamìnhtừnghiêncứuthiếtkếđếnthửnghiệm,khaitháccácphươngtiệnthủycũngnh

nhưtàichính,tưvấn,đầutưthươngmạikểcảcácdịchvụxuấtnhậpkhẩu,xâydựngcơsởhạtầng,phádỡt a ø u cũđãtạonênmộtchu trình khép kín cho Tổng công tyCNTT ViệtNam.Đâylànhữngđơnvịsảnxuấtkinhdoanhcótínhchấtphụtrợ,vệtinhtạođiềukiệnmởrộngvàổnđịnhthịtrườngchoTổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNam,giữvữngsảnxuấtkinhdoanhtrongtoànTổngcôngtykểcảkhicáccôngviệc đóng sửa chữa tàu gặp khó khăn.2.1.5 Cácđơn vị liên doanh và văn phòng đại diệnởnướcngoài(Phụ lục 1 ):

 Công ty liên doanh phá dỡ tàucũViệt Nam–Hàn Quốc(VISKO)

 Công ty liên doanh SHELL–GAS Hải Phòng

2.2TÌNHHÌNHVÀKẾTQUẢHOẠTĐỘNGSẢNXUẤTKINHDOANH CỦA TỔN G

CÔNG TYCNTT VIỆT NAM

2.2.1 Tình hình sảnxuất kinh doanh

ThờigianvừaquatổngcôngtyCNTTViệtNamvừachorađờihàngchụccontàutừ100Tđến4.000Tvớichấtlượngngàycàngcao,phụchồiđượcnhữngtàuhútbiểncótínhnăngphứctạpvàcôngsuấtlớnnhưtàuLongChâu,tàuTrầnHưngĐạo,chếtạothànhcôngtàuhútbiển300m3/

h,đóngmớivàđưavàovậnhànhsàlancầncẩunổi600T;hệsàlancókhảnăngtựchìmnổicósứcnâng2.000T.Đónghàngchụctàuvậntảicósứcchởtừ450Tđến1.200T.Đóngthànhcôngtàuchởhàng3.850T,tàukháchbiển200kháchcógiườngnằmriêngbiệt,đầyđủtiệnnghi.Đóngthànhcôngtàuđánhcáxabờcócôngsuất600Mãlực,phàtựhànhcóhệthốngphunxoay,tàucaotốcvỏthépcườngđộcaovàvỏnhômcótốcđộ28-30hải lý/h, tàu nghiên cứu biểnhiện đại, tàu hoa tiêu

Hiệnnay,Tổngcôngtyđanggấprúthoànthiệnụnổi8.500T,tàudầu3.500T.NhàmáyđóngtàuBạchĐằngđơnvịthànhviêncủatổngcôngtyđãkýhợpđồngvàkhởicôngđóngtàuhàng6.500Tvàđangtíchcựcchuẩnbịđểđóngtàu11.500Tvàonăm2000.CôngtyliêndoanhnhàmáytàubiểnHuyndai-

Vinashinsaukhihoànthànhthicônggiaiđoạn1 cónăngl ư ï c s ư û a c h ư õ a t a ø u b i e å n t

a û i t r o ï n g đ e á n

957.0Sản lượng (tỷ đồng) 772.3

509.9 426.0

247.6 205.4

163.0 120.8

45.6 31.0

400.000Tđãđivàosảnxuấttừtháng4/1999;TổngcôngtyCNTTViệtNamvàtậpđoànHuyndai(Hànquốc)đangtíchcựcchuẩnbịđầutưgiaiđoạn2đểtạoranănglực đóng mớitàu cótrọng tảiđến 100.000T vào những năm gần đây

2.2.2 Kết quả sản xuất kinh doanh

MặcdùlàđơnvịmớiđượctổchứclạichưađượcđầutưnhiềunhưngbằngnỗlựccủatoànTổngcôngtycũngnhưđượcsựhỗtrợcủachínhphủvàcácBộngànhcóliênquan,kếtquảsảnxuấtkinhdoanhhàngnămcủatổngcôngtyđãtăngđángkể(mứctăngtrưởnghàngnămướcđạttừ20–30%/năm)Kếtquảsảnxuất kinh doanh của toàn Tổngcôngtygiaiđoạn1996–1999nhưsau:

Bảng 2.1Kết quảsản xuất kinh doanh của toàn Tổng công ty giai đoạn 1996–2000

Năm

Tổng doanh thu(triệu đồng)

Nộpngâns ách (tr đ)

Giá trị tổng sảnlượng thực hiện(triệu đồng)

Tốc độ pháttriển (Tổng sảnlượng)

PHÂNTÍCHMÔITRƯỜNGKINHDOANH CỦATỔNG CÔNG TY

CÔNGNGHIỆP TÀU THỦY VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2000–2010

3.1

PHÂNTÍCH MÔI TRƯỜNGBÊNNGOÀICỦA TỔNG CÔNGTY CÔNG NGH IỆP TÀU THỦY VIỆT NAM

3.1.1 Môitrường vĩ mô:

3.1.1.1 Yếu tố kinh tế

 Qua gần 10 năm tăng trưởng liên tục ở mức cao, năm 1997 nền kinh tế Việtnamcódấuhiệusuygiảmtốcđộtăngtrưởngdướisựtácđộngcủacuộckhủnghoảng kinhtế khu vực

 Nguyênnhâncủasựsuygiảm:cóthểdoviệcthuhútvốnđầutưnướcngoàibị sụtgiảm, thị trường trongvàngoàinướcbịthuhẹp

 Sựsuygiảmnàycóảnhhưởngkhôngnhỏđếnviệcthuhútvốnđầutưnướcngoài vàongành CNTT cũng như thu hẹpnguồn vốn ngân sách cho ngành

 Tuynhiênnềnkinhtếvẫnduytrìđượctốcđộtăngtrưởngcaotrongkhuvực.Tínhriêngchokhuvựccôngnghiệpxâydựngthìtốcđộtăngtrưởnglàcaonhất(7,7%),tạođiềukiệnthuậnlợichochiếnlượcCôngnghiệphóa–Hiệnđại hóa ở nước ta, trong đócó ngành CNTT

10 9.3

9876543210

4.5

8.2

3.7

5.8 9.2

4.8

0.1

(Đơn vị : %)

GDPLạmphát

1996 1997 1998 1999

Hình 3.1:DiễnbiếntăngtrưởngGDPvàlạmphát

36.7 33.2

4035302520151050-5

Hình 3.2:Diễnbiếnxuấtnhập khẩucácnăm

(Đơn vị : %)

XuấtkhẩuNhập khẩu

 Lãisuấtngânhànggiảmliêntụctrongnămquachođếncuốinăm1999trầnlãisuấtchovaybằngnộitệđãgiảmxuốngmứcthấpnhấttừtrướctớinay,chỉcòn10,2%mộtnăm,tươngđươngvớimứclãisuấtcủanhiềunướctrongkhuvực.Lãisuấtchovaygiảm,nêncácdoanhnghiệpcóđiềukiệntăngkhảnăngvayvốnngânhàng,giảmgiáthànhsảnphẩmvàdịchvụ,thúcđẩysản xuấtkinhdoanh pháttriển

 TỷgiágiữaVNĐvàUSDvẫnổnđịnh,giaođộngtrongsuốtcảnămchỉởmức14.000VNĐ/

1USD.MứcbiếnđộnggiáU SDtrongcảnămchỉtăngcó1,1%.Điềunàytạođiềukiệnổnđịnhthuậnlợichohoạtđộngxuấtnhậpkhẩunóichung và các dự án đóng tàu xuấtkhẩu của ngành CNTT nói riêng

 Chỉsốlạmphátnăm1999là0,1%,mộtconsốnằmngoàidựkiến.Độngtháichuyểnhóanhanhliêntụcvàđộtngột,tìnhtrạnglạmphátsanggiảmphát(chỉsốgiáâm)trongsuốt8thángliềnkéotheonhữngtácđộngtiêucựcđốivớităngtrưởngkinhtế.Tìnhtrạnghànghóasảnxuấtrakhôngbánđược,lượnghàngtồn

khotăngcaolàhiệntượngchungcủacácdoanhnghiệpsảnxuấttrongthờigianvừa qua.

3.1.1.2 Yếu tố chính trị–chính phủ

 Môitrườngchínhtrịbềnvữngvàổnđịnh,cộngvớinhữngthủtụchànhchínhđangđượccảicáchtạođiềukiệnthuậtlợichocácdoanhnghiệptrongnướccũng như các doanhnghiệp nước ngoàiđầu tư làm ăn tại Việt nam

 Tạibáocáophươnghướng,nhiệmvụkếhoạchpháttriểnkinhtếxãhội5năm1996–2000củaBanchấphànhTrungƯơngĐảngkhoáVIItrìnhĐạiHộilầnthứVIIIcủaĐảngđ

ãnhấnmạnh:“…Pháttriểnmạnhcôngnghiệpđóngvàsửachữa tàu biển… Bắt đầu chế

tạođộng cơ cho tàuthủyhoạtđộngxabờ…”

 Thủtướngchínhphủcóquyếtđịnhsố37/2000/QĐ–TT ngày 24/ 03/2000vềcácchínhsáchhỗtrợpháttriểncácsảnphẩmcôngnghiệptrọngđiểmđượcápdụng3sản phẩm, trong đó ngành CNTT có1sản phẩm:

*Sản phẩm tàu biển trọng tải 11.500 tấn:

 Đượcmiễnthuếnhậpkhẩuđếnhếtngày31/ 12/ 2003 đối vơ ùi thiếtbịmáymóc,phươngtiệnvậntảichuyêndùng…màtrongnướcchưasảnxuấtđượcđể đóng tàu11.500tấn

 Aùpdụngmứcthuếsuấtthuếthunhậpdoanhnghiệplà25%,miễnthuế2nămđầu,giảm50%sốthuếthunhậpphảinộptrongthờigian2nămtiếptheo

 Nhànướctạomọiđiềukiệnthuậnlợivềvốnnhư:vayvốntíndụng,cấpđủ30%vốnlưuđộng,đượcvayvốnđầutưpháttriển…đểcácdoanhnghiệpcókhả năng đóng đượcsản phẩm tàu biển này

 Quátrình mởcửavà hội nhập với quốctếgiúpthịtrườngxuấtkhẩu–đượccủngcốvàmởrộng,đồngthờitạoratháchthứccạnhtranhquốctếvềchấtlượngvàgiácả.ViệtNamlàthànhviêncủaASEAN,tươnglaithamgiaAFTAvàonăm2006thuếsuấtđốivớiphầnlớnhànghóachỉcòntừ0đến5%sẽtạoracơhộivànguycơđốivớicácdoanhnghiệptrongnước.Hộinhậpvềthươngmạisẽ làmchocơcấumặthàngxuấtkhẩucủacácquốcgiatrongkhuvựcthayđổitheohướngmỗiquốcgiathànhviênphảitừbỏnhữngngànhkhôngcólợithếsosánh và mở rộng các ngành có lợi thế so sánh cao hơn

 Chủtrươngcổphầnhóacủachínhphủtiếpt ụcđược đẩymạnh kíchthí chsự năngđộng và nâng cao khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp

 Năm1999sốdoanhnghiệpđượccổphầnhóalà250,gấp7lầnsovớ6nămtrước

đó(1992–1997)cộng lại

 Báocáohoạtđộngcủa50doanhnghiệpđãcổphầnhóahơn1nămchothấy,hầuhếtđềucóchuyểnbiếntíchcựctoàndiện.Doanhthubìnhquânhàngnămtăngtrên25%,thunhậpcủangườilaođộngtăng20%

(Chưakểthunhập từcổtức)lợinhuậntrước thuếhàngnămtăng25%,nộpngânsáchtăng 30%

 ChiếnlượcCôngnghiệphóa–

HiệnđạihóađượcNhànướccoitrọng.Đếnnăm2000thựchiệnviệcchuyểnđổimạnhvềcôngnghiệpchếbiếnvàchếtạo,đẩymạnhcôngnghiệpdầukhí.Từnăm2001đếnnăm2010,ngoàiviệctiếptụcpháttriểncácngànhcôngnghiệpđãcó,dựkiếnsẽhìnhthànhmộtsốngànhcôngnghiệpquantrọngnhư:lọchóadầu,đóngtàulớn,sảnxuấtôtô,xemáy,công nghiệp điện tử–tin học, công nghiệp luyện kin lớn…

3.1.1.3 Yếu tố tự nhiên

 ViệtNamcódảibờbiểndàivớihàngngànđảolớnnhovàđiềukiệntựnhiênrấtthuậnlợichopháttriểnvậntảibiển,venbiển.Ngoàira,vớinhiềuvịnhbiểnkíngió,cóđộsâutựnhiênlớn,khôngsabồicókhảnăngxâydựngnhữngtrungtâm công nghiệp lớn về hànghải,dầu khí và công nghiệp tàu thủy

 ViệtNamnằmsátđườnghànghảiquốctếgồmnhiềutuyếnvậntảibiểnhuyếtmạchcủathếgiớidođócáctàubiểnkhiravàosửachữatạiViệtNamsẽtiếtkiệmđượcđángkểvềthờigiancũngnhưchiphíchocácchủtàuvàtạodoanhthu cho các doanhnghiệpsửachữatàuViệtNam

 ViệtNamvớibờbiểngần3260km,vùngđặcquyềntrên1 triệukm2cót r ư õ lượnghảisảndồidào,nhưngviệckhaithácvenbờhiệnnaykhôngtáitạokịp.Xuhướngđánhbắthảisảnxabờđãhìnhthànhvàpháttriển,đòihỏinhữngcontàuđánhbắtxabờlớnvớitrangthiếtbịhiệnđạivàđâylàmộttiềmnăngchongành đóng tàu

 Việckhaithácnguồndầukhíbiểnngàycàngpháttriển,nênnhucầuvềcác độitàu dịchvụ dầu khí sẽ ngày càng tăng trong tương lai

3.1.1.4 Yếu tố xã hội

 SựtăngtrưởngcủanềnkinhtếViệtNamlàmchomứcsốngcủangườidânngàycàngđượcnânglên,nhucầu vềdulịchvìthếcũngtăngtheo.Dođó,nhucầuvềtàu khách trênbiển và tàu du lịch trên sông ngày càng tăng

 Vớidânsố80triệungười,ngườiViệtNamrấtcầncù,thôngminh,tiếpthucôngnghệmớinhanhchóngsẽlànguồnnhânlựcdồidào,vớigiánhâncôngrẻ,nêntạođượclợithếcạnhtranhsovớicácnướckháctrongkhuvực.Đặcbiệt,trongngànhcôngnghiệptàuthủyđòihỏimộtđộingũnhânlựcđôngvàcótrìnhđộkỹ thuậtcao.

 Xuhướngkhuyếnkhíchdùnghàngnộiđịathaythếhàngnhậpkhẩutrongnhữngnămgầnđâytạocơhộichonhữngdoanhnghiệpđóngtàutrongnướcsảnxuấtra nhữngcontàucho nhu cầu nội địa thay thế việc nhập khẩu tàu cũ

 Tuynhiên,sựônhiễmmôitrườnglàmphảnứngcủaxãhộingàycànggaygắtđốivớicáckhucôngnghiệpnóichungvàcácnhàmáyđóngtàuvàsửachữatàu nói riêng

3.1.1.5 Yếu tố công nghệ

 Sựbùngnổcôngnghệthôngtinphụcvụđắclựcchoviệcsảnxuấtkinhdoanhcủacáctổchức,doanhnghiệp.Vitínhhóaphụcvụchocôngtácquảnlýhiệuquảhơncũngnhưhỗtrợchoviệcthiếtkếngàycàngnhanhchóng,tiếtkiệmđược chi phí và thời gian

năm,thìViệtNamhiệnnaychỉcóthểởmức1,3–1,5USD/người/năm

3.1.2 Môitrường vi mô:

3.1.2.1 Khách hàng

ThịtrườngđóngvàsửachữatàucủangànhCNTTViệtNamhếtsứcphongphúvàđadạng,đâylàmộtthịtrườngđầytiềmnăngvàhứahẹntrongtươnglai.KháchhàngcủaCNTTthườngkhôngphảilàkháchhàngcánhândogiátrịhànghóarấtlớn,màthườnglànhữngdoanhnghiệp,đơnvịtổchứccónhucầuvềphươngtiệnthủy ở trong và ngoài nước

 Thị trường trong nước

 KháchhàngtrongnướcthườnglànhữngTổngcôngtynhànướcnhư:Tổngcôngtyhànghải,Cụchànghải,TổngcôngtyDầukhí,Than,Ximăng,cácTổngcôngtyvậntảiđườngsông,vàcácBộvà Ngành: Bộ quốcphòng,Hải quan, Khítượng thủy văn, Thủy sản…

 NhucầuđóngmớivàsửachữacácphươngtiệntrongnướcchongànhCNTTViệtNaml

àrấtlớnvàlâudài(Phụlục5),rấtthuậnlợichoviệcxácđịnhthịtrường đối với

Tổng công tycôngnghiệptàuthủyViệtNam

 Hiệntượngđóngbăngtrênthịtrườngđóngmớitrongthờigianquamộtphầndokhó khănvề tài chính của các chủ tàu và các nhà máy đóng tàu

 Bảnthâncácchủđầutưởtrongnướccóliênquannhư:TổngcôngtyHànghải,BộtưlệnhHảiquân,Tổngcôngtydầukhí,BộtưlệnhBiênphòng,TổngcụcHảiquanđềucónhucầuđóngmớiphươngtiệnthủynhưngcũngđanggặpkhókhănvềvốn,hơnnữanguồnvốnsửdụngthườnglàvốnODA,cáckhoảnđầutưtíndụngcũngtừnguồncủachínhphủhoặcchínhphủbảolãnh.Thiếuvốnđốivớichủđầutưdẫnđếnthiếuviệclàmchocácnhàmáyđóngtàu

 Khicócôngtrìnhđượcphânbổvốnđầutưtấtcảcácđơnvịđóngtàuđềutìmcáchtiếpcận.Thờigiancôngsứcbỏrarấtlớnchủyếudànhđểtìmkiếmviệclàmchocôngnhânvàdẫnđếnsựhạgiáthànhsảnphẩmxuốngrấtthấp,khôngcóđiềukiệntáiđầutưhoặccảitiếncôngnghệ,chấtlượngsảnphẩm vì thế cũng không cao

 Tuynhiêncầnphảinhìnnhậnrằngkháchhàngtrongnướcngàycàngđòihỏisảnphẩmcóchấtlượngcaonhưnggiálạithấphơnthịtrườngquốctế.Đâylàmộtđòihỏiđúngđắn,nhưngcầnphảicóthờigianvìcôngnghiệptàuthủycầnphảicósảnphẩmliêntụcđểtạonênnhữngdâychuyềnsảnxuấtlớn,cơgiớihóacótínhchấttổngđoạn.Kinhnghiệmtừđócũngđượctíchlũyquatừngsảnphẩm làm cho sản phẩm ngày càng có chất lượng cao hơn

 Hiệnnay,cácchủtàulớntrongnướcvẫnthíchmuatàucủanướcngoàidonhiềunguyênnhânkhácnhau.Thóiquencủacácchủtàuthườngtậptrungvàomuatàucũ,rẻđểkhaithácmaucùngtâmlýchuộnghàngn g o a ï i n o ù i c h u n g khôngdễtừbỏ.Dođó,đểtạoniềmtinchokháchhàngngàngCNTTcầnphảitạo ra những sản phẩm chất lượng cao

 Thị trường ngoài nước

 Cáckháchhànglớnnướcngoàicóyêucầurấtcaovềchấtlượngsảnphẩm.HọthườngđòihỏicósựgiámsátcủacáctổchứcđăngkiểmquốctếcóuytínnhưLLOYD(Anhquốc),DNV(Nauy)…

trongquátrìnhđóngmớicácsảnphẩmcủamình.Thờigianthicôngbàngiaocôngtrìnhyêucầunhanh.Phươngthứcthanhtoán thường là trả chậm

 KháchhàngnướcngoàihiệnnaycủaCNTTViệtNamlà:Lào,Campuchia,TrungQuốc,NhậtBảnvàmộtsốkháchhàngChâuÂunhưThụyđiển,NaUy,Pháp,LiênbangNga

…TuysốlượngcònítỏinhưngđãtạotiềnđềđểCNTTViệt Nam hòa nhập dần vớiquốc tế

 TổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamđangtiếnhànhđàmphánkýkếtcáchợpđồngkinhdoanhđóngtàuvàchếtạophụkiệnđóngtàuvớiNhậtBản;cáchợpđồngđóngtàuvớiBaLanchoC h í n h p h u û V i e ä t Namđ e å h o ã t r ơ ï c h o ngànhđóngtàuViệtNampháttriển;cáchợpđồnggiacôngđóngtàucávớiNaUy;cáchợpđồngcungcấptàuvàphươngtiệnnổi,cácsảnphẩmkếtcấuthépkhác cho Irắc …

 CáchợpđồngsửachữatàuchonướcngoàichoLiênbangNgavàmộtsốnướcĐôngNamÁđangđảmbảokhảnăngthịtrườngrấttốtchoTổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamhoạtđộngcóhiệuquảvàpháttriểnngàycàngvữngchắc trở thành tập đoàn kinhtế mạnh trong một tương lai không xa

 Nhucầuđóngtàucủakháchhàngnướcngoàihiệnnaylàrấtlớn(Phụlục5),nếulựahọn

đúngthịtrườngmụctiêucókếhoạchđầutưpháttriển,chuẩnbịcơsởvậtchấtkỹthuật,ViệtNamhoàntoàncóthểpháttriển,xâmnhậpđượcvàothịtrườngnày

3.1.2.2 Đối thủ cạnh tranh.

 Đốithủ cạnh tranh trong nước

ThôngqualịchsửhìnhthànhvàpháttriểncủaCNTTViệtNamchúngtacóthểnhậnthấynềnCNTTViệtNamkémpháttriểndochưacóquihoạchtổngthểcảnước.Toànquốccó70nhàmáy,xínghiệpđóngvàsửachữatàuvớilựclượnglaođộng gần2vạn người được phânbố như sau:

(1) TổngcôngtyCNTTViệtnam

 Gồm 16 nhà máy, 10 công ty và Viện khoa học công nghệ tàu thủy

 Vị thế cạnh tranh trong ngành:

 Thị phần chiếm 55%

 Qui mô sản xuất và tài chính lớn Năng lực mạnh

ợccác sản phẩm lớn đạt chất lượng quốc tế

 Bước đầu tạo được uy tín với khách hàng trong và ngoài nước

 Giá cả linh hoạt, cạnh tranh

(2) Bộ quốc phòng

 Gồm 20 cơ sở

 Vị thế cạnh tranh trong ngành:

 Thị phần chiếm 30%

 Qui mô sản xuất và tài chính trung bình Năng lực trung bình

 Cácsảnphẩmchủyếuchoquốcphòng,mộtsốítcáccơsởcónhậnthêmcông trình ngoài do năng lực dư thừa Chất lượng sản phẩm khá ổn định

 Giá cả tương đối cao

(3) Bộ thủy sản

 Gồm 14 cơ sở

 Vị thế cạnh tranh trong ngành:

 Thị phần chiếm 10%

 Qui mô nhỏ, năng lực yếu

 Các sản phẩm chủ yếu là tàu đánh cá Chất lượng sản phẩm trung bình

(4) Các địa phương và ngành khác

 Gồm 10 cơ sở

 Vị thế cạnh tranh trong ngành:

 Thị phần chiếm 5%

 Qui mô nhỏ, năng lực yếu

 Sảnphẩmchủyếulàcácloạitàuhàngnhỏphụcvụchonhucầuđịaphương,ngành Chất lượng sản phẩm không đồng đều

Nhận xét:

Trongthànhphầncácđốithủcạnhtranhtrongnướcchưatínhđếnmộtsốcơsởcủatưnhânchiếmthịphầnnhỏ,chủyếuphụcvụcácnhucầukháchhàngtưnhânnhư ghe thuyền nhỏbằng gỗ, tàu đánh bắtcá vỏ gỗ, sà lan chở hàng, tàu kéo nhỏ…phầnlớnlàcáccơsởgiađình,cóquimônhỏ,phươngtiệnthicôngthôsơchủyếubằng tay,đóng tàu theo kinh nghiệm dân gian

20.1 tấn.PhầnlớncácsảnphẩmđóngmớilớntrongnướcdoTổngcôngtythựchiệnvớichấtlượngcao.Độingũcôngnhânkỹthuật,kỹsưđóngtàu,cánbộquảnlýtươngđốiđồngbộvớitrìnhđộchuyênmôntaynghềcao,cơsởvậtchấtkỹthuậtk h a ù đầyđủ

Tuynhiên,đốivớicácloạisảnphẩmcótínhchấtđặcchủngphụcvụthủysảnvàquốcphòngthìcácđốithủcạnhtranhkhácvẫncóưuthếhơn.QuânđộiđượcNhànướcđầutưhầuhếtcácchươngtrìnhsảnphẩmđóngtàuphụcvụchoyêucầuanninhquốcphòngvàgiaochỉđịnhthầu.Chương trình đóng tàu cá xabờBộThủysản chỉ định thầu

Hiệnnay,việcquảnlýđiềuhànhcủaTổngcôngtycôngnghiệptàuthủyViệtNamđốivớicácđơnvịthànhviênchủyếuvềmặthànhchínhnênchưapháthuyđượcthếmạnhtổnghợpcủaTổngcôngtytrongcạnhtranh.Phầnlớncácđơnvịthànhviênvẫnchủđộngtrongviệctìmkiếmthịtrường,kháchhàngngoàinhữngcông việc nhận được từ Tổng công ty

Đặcbiệt,tìnhtrạngcạnhtranhmạnhmẽnhấtgiànhviệclàmtrongngànhCNTTdiễnrakháquyếtliệtgiữacácdoanhnghiệptrongvàngoàiTổngcôngty,cũngnhưgiữacácdoanhnghiệpthànhviêncủaTổngcôngtyvớinhauxảyraởkhuvựcVũngtàu,nơiđâytậptrunghầuhếtcácdoanhnghiệplớntrongngànhthamgiaphục vụ sửa chữa cho đội tàu vàcác côngtrình của ngành dầu khí

 Đốithủ cạnh tranh ngoài nước

Nhận xét về nền CNTT củacác nước trên thế giới(Phụ lục 6):

Nhật Bản:

nềncôngnghiệptàuthủypháttriểnhoànchỉnhnhất,mạnhnhất.TừnhiềunămnayNhậtBảnluôndẫnđầuvềsốlượngcũngnhưtổngtrọng tải/ tấn tàu đăng ký đóng mới trêntoàn thế giới

 CósựgiảmsútvềsốlượngnhâncôngsửdụngtrongngànhđóngtàuNhậtBảnvìxuhướngkhôngchọnhoặcrờibỏngànhnghềvấtvảnàyđểgianhậpcácngànhkhácnhưđiệntử,ôtô,tàichínhngânhàng.CácnhàđóngtàuNhậtBảnphảisửdụngcácnhàthầuphụnướcngoài(đặtgiacôngcácphụtùng,cấukiệntại Việt Nam, Trung Quốc) để đảmbảo cácđơn đặt hàng của mình